Ad Valvas 1991-1992 - pagina 61

AD VALVAS 12 S EPTEMBER 1 9 9 1

PAGINA 7

De Afrikaanse werkelijkheid in tien seconden Filmfestival Africa in tiie picture tot en met 15 septem­ ber in Rialto, Ceintuurbaan 338, tel. 6623488. Halfaouine draait op vrijdag 14 september om 20.00 uur in Filmhuis Uilenstede, tel. 548 8888.

Dick Roodenburg Jammer blijft het. T o e n vier jaar gele­ den voor de eerste keer het filmfestival Africa in the Picture plaatsvond, was Filmhuis Uilenstede een van de deelne­ mers. Een paar prachtige films, een re­ gisseur, maar helaas weinig publiek. Vanwege dat laatste haakte het Film­ huis af. Ook dit jaar, nu het festival voor de derde keer gehouden wordt, schittert Uilenstede door afwezigheid. Natuurlijk zijn hiervoor redenen aan te geven, bijvoorbeeld dat in september het seizoen begint en dat een filmhuis liever vliegend van start gaat. M e t on­ bekende films uit Burkina Faso ­ hoe mooi ze ook zijn ­ krijg je de zaal niet vol. Aan de andere kant mag je van een filmhuis een beetje durf verwachten. Het Filmhuis Uilenstede is verbonden aan de Vrije Universiteit en daar moe­ ten toch mensen rondlopen die alleen al vanwege hun studie in Afrikaanse films geïnteresseerd zijn. Zoals gezegd: jammer, volgende keer beter. Als pleister op de wonde wordt

Film op Uilenstede wel de film Halfao uine van de Tunesiër Ferid Boughedir ver­ toond, over wie verderop meer. Africa in the picture, part III duurt nog tot en met zondag 15 september en ook dit jaar speelt het festival zich voorna­ melijk af in Rialto aan de Ceintuur­ baan. Zo'n twintig Afrikaanse regis­ seurs en regisseuses zijn naar N eder­ land gekomen, die maar al te graag met het publiek over h u n films in discussie gaan. Het programma valt uiteen in twee onderdelen. In de N ieuwe Oogst komen recente films aan bod, waarbij vooral het aantal regisseurs uit Burkina Faso opvalt. N a Senegal en Mali is Burkina Faso hèt Afrikaanse filmland in opkomst. Dat heeft vooral te maken

met het tweejaarlijkse filmfestival in de hoofdstad Ouagadougou. De Burkinese overheid beschouwt dit festival als een prestigeproject, wil goed voor de dag komen en stimuleert daarom de eigen filmcultuur. Africa in the picture zou je overigens kunnen beschouwen als een soort 'the best of van het in februari gehouden festival in Ouagadougou. D e meeste regisseurs zijn in N ederland volstrekt onbekend, alleen van Idrissa Ouedraogo uit Burkina Faso en van Ousmane Sembene uit Senegal waren hier al eerder films te zien. Tilat en Yaaba ­ beide van Ouedraogo ­ werden zeer positief ontvangen, dus reden ge­ noeg om benieuwd te zijn naar zijn nieuwste Karim et Sala.

Winnetou

Scène uit Halfaouine

Karim en Sala worden gespeeld door dezelfde kinderen die ook in Yaaba de hoofdrollen speelden. O u d e rot Ous­ mane Sembene ­ hij maakte in 1963 (!) de eerste Afrikaanse speelfilm ­ is in de Nieuwe Oogst vertegenwoordigd met zijn felle anti­koloniale aanklacht Camp de Thiaro ye. De film werd enkele maan­ den geleden uitgezonden op de Duitse televisie en hoewel ik meestal weinig problemen heb met de nasynchronisatie ­ van mij mogen cowboys best Duits praten ­ was het dit keer vreselijk. Camp de Thiaro ye speelt zich af in een doorgangskamp voor Senegalese solda­ ten die in de Tweede Wereldoorlog aan Franse zijde gevochten hebben. H u n soldij wordt ver beneden de wisselkoers uitbetaald en ze komen in verzet. De meesten spreken gebroken FranSj lo­ gisch, maar de nasynchronisator ver­ ving dat door een Duits waar Winnetou nog een talenwonder bij is. Overigens vond ik Camp de Thiaro ye een bij vlagen goede film met een zeer indrukwekkend einde en bovendien wordt de film op het festival met Engelse ondertiteling vertoond. En je kunt zeggen wat je wilt, maar die Duitsers houden het tenminste een beetje bij. Ook Yin Kan, een korte do­ cumentaire over het maken van de ba­ lafon ­ zeg maar een Afrikaanse xylo­ foon ­ was al te zien. Wat ik me van het filmpje vooral herinner is de moeder

die haar kind wast, het vervolgens om­ gekeerd bij de voeten pakt, even flink uitschudt en weer terugzet. Prachtig, de alledaagse Afrikaanse werkelijkheid in tien seconden. Het andere programma­ onderdeel van Africa in the picture omvat een aantal Afrikaanse klassie­ kers. Een uitstekende gelegenheid om de oudere films van Ousmane Sembene en de Malinees Souleymane Cissé (weer) te zien. Of To uki Bo uki, de Afri­ kaanse cultfilm over een jonge Senega­ lees die naar Parijs wil, maar met zijn brommer niet verder komt dan de We­ stafrikaanse kust.

Onschuld D e Tunesische filmjournalist Férid Boughedir is al jarenlang een fervent pleitbezorger van de Afrikaanse film. Zijn voorkeur was aanvankelijk nogal politiek gericht, in die jaren overigens de heersende trend, vergelijk het N e ­ derlandse filmblad Skrien. In een artikel voor het Franse filmblad Ecran uit 1974 eist hij van een film dat deze "een be­ wustzijnsproces op gang brengt door de analyse van maatschappelijke tegenstel­ lingen". D e Afrikaanse filmer moet vol­ gens Boughedir geen films maken die het Westen hem voorschrijft, maar films die zijn volk van hem verlangt. Anno nu lijkt die streng­sociologische opvatting enigszins verbreed te zijn. Onlangs stelde Boughedir ­ in een in­

terview in Skrien ­ dat goede films "iets te vertellen hebben over het land waar ze gemaakt zijn en over de mensheid in het algemeen." N a enkele documentai­ res over de Afrikaanse en Arabische film ­ respectievelijk Caméra d'Afrique en Camera d'Arabe ­ maakte hij vorig jaar zijn eerste lange speelfilm. Het is natuurlijk interessant om te zien of Boughedir in Halfao uine theoreticus bleef of filmer werd. Tot mijn grote op­ luchting bleek het laatste het geval en bovendien voldoet de film aan de door Boughedir zelf gestelde eisen: Halfao ui­ ne vertelt veel over het alledaagse leven in Tunesië en heeft ook heel wat zin­ nigs te melden over algemeen menselij­ ke zaken als de overgang van jeugd naar volwassenheid en de man­vrouw ver­ houding. Dat alles ­ en daar gaat het uiteindelijk om ­ verpakt in een goed verhaal, zonder concessies te doen aan de Westerse smaak.

Vrouwenbadhuis In Halfao uine volgen we de belevenis­ sen van N oura, een jongen in een T u ­ nesische stad. Hij speelt met zijn vriendjes op straat, verzamelt flessen om zakgeld te verdienen en doet bood­ schappen voor de toneelschrijvende schoenmaker, die van zijn stukken meestal alleen maar de titel af heeft en verder veel drinkt. Als een rode draad door de film lopen de bezoeken van

Noura aan het vrouwenbadhuis. Je zou kunnen zeggen dat deze bezoeken de film in drie episodes opdeelt, die staan voor de fases in de volwassenwording van N oura. In het begin is hij nog een kind, dat met grote onschuldige ogen kijkt naar al die vrouwen om hem heen. Tijdens het tweede bezoek is hij al een deel van die onschuld verloren. Opge­ stookt door zijn wat oudere vriendjes let hij vooral op de borsten van de ba­ dende vrouwen. De derde keer wordt hij door de opzichtster ­ tot grote schande van de familie ­ het badhuis uitgegooid, omdat hij "die andere blik" in zijn ogen heeft. Kortom, hij is man geworden. Heel subtiel weet Boughedir deze veranderingen aan te geven en pa­ rallel aan de volwassenwording van Noura doet ook de buitenwereld zijn intrede in de film. Aanvankelijk beperkt Noura's blikveld zich tot de straat en het huis waar hij woont. Via de kapper komen de maatschappelijke actualitei­ ten binnendruppelen en aan het eind van de film wordt de schoenmaker door de politie weggevoerd, omdat hij ­ in een dronken bui ­ politieke leuzen op de m u u r schreef N et als Noura verliesi: ook de film zijn onschuld.

'Die toko op de hoelc is alliclit beter dan liet eten in de m ensa'

NIEUWKOMERS

Foto Bram de Hollander

David Bosschaert

David Bossciiaert (20) woont sinds enlieJe weiten bij een iiospita op de Churcliiiiaan. Hij gaat de nieuwe studie Kunstmatige Intelligentie volgen.

"Het ergste dat mij te wachten staat, is het koken. Ik heb hier een kookpitje, ik 20U dus zelf wat kunnen maken. Maar ik heb er zo'n hekel aan. En laat er nou een Indiase toko bij mij op de hoek zit­ ten. Ik heb zo het idee dat ik daar vaak ga komen. Het is misschien ook niet alles, maar het is allicht beter dan het eten in de mensa. Naast dat koken, zie ik nergens tegen op. Ik heb echt zin in mijn studie. Jam­ mer alleen dat het aan de vu is. Als kunstmatige intelligentie nu al aan de

UVA zou worden gegeven, dan zat ik hier niet. Vooral het gebouw van de vu vind ik verschrikkelijk. Dat schrikt me gewoon af Ik ben dan ook van plan zodra het mogelijk is, en dat is na het tweede jaar, over te stappen naar de

UVA. Maar misschien valt het allemaal wel mee en vind ik het tegen die tijd wel heel leuk om hier te blijven. Ik weet het niet. Voor de intreeweek had ik het idee dat het hier erg ongezellig was. Dat kwam

door die open dagen. Die dagen zijn zo perfect georganiseerd dat je begint te twijfelen aan de vu. Zè waren zo aan het slijmen dat ik de indruk kreeg dat het studeren hier wel erg vervelend moest zijn. We kregen broodjes, blok­

noten, pennen, tassen; we werden echt gelijmd. D a n ga je denken 'daar moet een reden voor zijn'. Maar wat ik deze week heb gezien viel me alles mee. De docenten zijn minder verstrooid dan ik dacht. Hoewel, er is eentje... En de studenten vallen me ook mee. D e meeste studenten uit mijn jaar willen rijk worden, denk ik. Ik ben daar zelf ook wel eentje van. Daarom kies ik een carrièregerichte studie. Echt veel geld hoef ik niet te verdienen, maar wel genoeg. Het gaat mij meer om de ver­ vulling van een droom dan om het geld. Ik ga die droom niet precies uit de doeken doen, maar ik wil wel zeggen dat ik kunstmatige intelligentie wil gaan toepassen op een gebied waar het nu nog niet wordt toegepast. Ik wil een dienstverlenend computerprogramma voor de Sociale Sector schrijven. Meer zeg ik niet, want ik denk dat ik een gat in de markt heb gevonden. Maar voor het zo ver is, ga ik eerst n i j n propae­ deuse maar eens halen. Ik weet niet of ik verder nog actief ga worden. Zoiets als de universiteitspoli­ tiek lijkt mij dus totale onzin. En ik wil ook niet op een vereniging. Ik houd er niet van die verplichtingen waarbij je wordt gedwongen om met allerlei din­ gen mee te lopen. D e mentaliteit van die verenigingen staat me gewoon niet aan. Die mensen van het corps, daar moet ik van kotsen en de andere ver­ enigingen hebben niet veel meer te melden dan 'het is onwijs leuk bij ons'. N o u , daar heb ik geen vereniging voor nodig, om het leuk te maken. Boven­ dien ben ik niet zo'n ­ feestbeest." (EB)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen