Ad Valvas 1991-1992 - pagina 424

AD

PAGINA 6 I

De tijdsch riftencollectie van de VU­bibliotheek wordt steeds verder uitge­ dund. Vooral de bèta's en de medici zijn de afgelo­ pen jaren zwaar getroffen door de slinkende budget­ ten en de stijgende abon­ nementskosten. Om de voortgang van het onder­ zoek niet in gevaar te brengen hebben vele we­ tenschappers uit wan­ hoop zelf maar abonne­ menten genomen op tijd­ schriften. Dat is nieuws voor bibliothecaris dr. J.H. de Swart: "Het is niet de bedoeling dat op de facul­ teiten eigen biblioth eek­ jes ontstaan." Die zijn er echter allang en het zul­ len er alleen maar meer worden als de prijzen van de tijdschriften blijven stijgen. Elseviers Science Publishers ziet geen uit­ weg voor de bibliotheken. De hoeveelheid informatie is de afgelopen zeventien jaar verdubbeld, waardoor de tijdschriften dikker en talrijker zijn geworden. En dat kost geld.

'We hebben de afgelopen twee jaar veertig procent van onze tijdschriften moeten opzeggen' vraag, want de Chemical abstracts kosten bijna dertigduizend gulden per jaar. e tijdschriftenkast bij de bi­ Volgens Raué brengt deze ontwikkeling bliotheek scheikunde biedt de wetenschapsbeoefening van de fa­ een troosteloze aanblik. De culteit in gevaar. De bètavakken zijn vroeger goed gevulde plan­ anders dan bijvoorbeeld de humaniora ken vertonen op diverse plaatsen leem­ sterk aangewezen op tijdschriften om ten. Alleen naambordjes herinneren op de hoogte te blijven van nieuwe ont­ nog aan de abonnementen die de schei­ wikkelingen. Vooral in de exacte weten­ kundigen zich ooit konden veroorloven schappen kunnen die ontvdkkelingen op tijdschriften als Analytical btochemist- erg snel gaan, en in het zog daarvan ty, British joumal of pharmacology en ontstaan specialistische tijdschriften. Methoden der organischen Chemie. De Het tijdschrift Genes and development is uitholling van het bezit heeft prof. dr. zo'n tijdschrift waaruit de laatste jaren H.A. Raué, hd van de facultaire biblio­ regelmatig wordt geciteerd. Raué heeft theekcommissie, met somberheid gesla­ het weliswaar, maar alleen omdat hij gen: "We hebben de afgelopen twee het uit eigen zak betaalt. "Dat is niet jaar veertig procent van onze tijdschrif­ het enige tijdschrift dat niet langs de re­ ten moeten opzeggen. Boeken aan­ guliere weg wordt aangeschaft. Er ont­ schaffen is er al helemaal niet meer bij. staan zo overal deelbibliotheekjes die En het einde is nog niet in zicht. De niet centraal geregistreerd staan, zodat prijzen van de tijdschriften stijgen jaar­ er geen enkele overzicht is wat wel of lijks gemiddeld met zo'n vijftien pro­ niet beschikbaar is in de directe omge­ cent en daar ontvangen we geen com­ ving. Het is stom toeval als je weet dat pensatie voor in ons bibliotheekbudget. een collega een abonnement heeft of Bovendien pakt het financiële verdeel­ dat een vakgroep het heeft aangeschaft model ongunstig uit voor de bèta­bibli­ uit de derde geldstroommiddelen." otheken." Dezelfde verontrustende geluiden zijn te horen bij de medische faculteit, waar Ieder jaar weer staat de bibliotheek­ commissie voor de pijnlijke keuze om te tijdschriften van even cruciaal belang zijn voor het onderzoek. Prof.dr. G.C. beslissen welke tijdschriften weg kun­ van den Bos, lid van de bibliotheek­ nen en wat nog een jaartje behouden kan worden. Dit jaar stond onder ande­ commissie aldaar, reageert schamper re het behoud van de Chemical abstracts op de vraag of hij tevreden is over de bibliotheek: "Ik kan me niet voorstellen ter discussie. Dit is een bibliografisch dat u iemand bent tegengekomen aan naslagwerk met samenvattingen van de de vu die tevreden is. Oh toch? Nou, artikelen die elk jaar in de honderden dat moet een uitzonderlijke figuur zijn. chemische tijdschriften verschijnen. De Of hij doet niks en komt nooit in de bi­ jaargangen vullen vele kasten m de bi­ bliotheek of hij heeft een zeer selecte bliotheek van scheikunde. Of jaargang smaak. Onze bibliotheek is in elk geval 1993 daar ook in zal komen, is zeer de Frank van Kolfsch ooten

D

uitgekleed. De bibliotheekcommissie krijgt regelmatig verzoeken van vak­ groepen voor het aanvragen van nieuwe tijdschriften en dan antwoorden we:'Dat kan, maar dan moet je eerst een ander blad afstoten.' Dat is geen aanlokkelijke procedure als je daarvan al vijfentwintig jaargangen hebt verza­ meld." Volgens Van den Bos is ook een van de pronkstukken van de medische facul­ teit, de werkgroep in vitro fertilisatie, in de knel gekomen. De onderzoekers hebben in arren moede zelf abonne­ menten op een aantal tijdschriften ge­ nomen om de nieuwste inzichten over reageerbuisbaby's te kurmen volgen. Een bezoeker van de vu­bibliotheek die deze tijdschriften zoekt in de centrale catalogus, gaat met lege handen naar huis, zich erover verbazend dat de pro­ minente werkgroep het zonder deze toptijdschriften kan stellen. Ook aan­ vragen van de succesvolle werkgroep Calcium, die onder andere betrokken is bij de experimenten met muizebotjes in de Space Shuttle van de NASA, heeft de bibliotheekcommissie moeten afwijzen.

Dijkbewaking De jammerklachten van Raué en Van den Bos staan niet op zichzelf. Een rondgang langs de faculteiten leert dat de situatie kritiek is, al zijn de aansla­ gen op de bibliotheek niet overal zo ernstig als bij scheikunde. Hoogleraar volkenrecht prof.dr. P.J.I.M. de Waart grijpt naar een typisch Nederlandse metafoor: "De alarmklok luidt en de dijkbewaking is ingevoerd, maar de wa­ tersnood is nog niet uitgebroken." Hij

vreest onder andere dat de juridische bibliotheek haar aantrekkelijkheid zal verliezen voor advocatenkantoren en de medewerkers van het nabijgelegen kan­ tongerecht aan de Pamassusweg, en vraagt zich af of deze groep juristen misschien een bijdrage kan leveren aan een 'Deltaplan'. Een dergelijke spon­ soring zou kunnen voorkomen dat ook bij de juristen bibhotheekjes ontstaan die niet geregistreerd staan in de cen­ trale catalogus. Bij Natuur­ en Sterrrenkunde klinkt dezelfde droeve deun: "De situatie is rampzalig," zegt prof.dr. H.J. Boersma, "en dan overdrijf ik echt niet. We heb­ ben zelfs Physical Review al moeten op­ zeggen, en dat is een hele grote naam. Zulke tijdschriften zijn absoluut onont­ beerlijk voor het bedrijven van weten­ schap. We zijn hier toch niet solitair bezig! We moeten ons werk gepubli­ ceerd krijgen en contacten hebben met anderen om te weten wat er elders in de wereld aan de gang is. Dat kan niet alleen via de fax en de telefoon. Onze mensen zijn nu aangewezen op de bi­ bliotheek van de Universiteit van Am­ sterdam en die van de KNAW."

Bij de Letterenfaculteit is de toestand inmiddels "gevaarlijk", meent prof.dr. D.M. Schenkeveld. Zijn klachten be­ treffen voornamelijk de boekencollec­ tie, hoewel ook het tijdschriftenbezit elk jaar aan een kritische selectie moet worden onderworpen. De Letterenfa­ culteit is al jaren verongelijkt omdat de bestuurders weigeren in te zien dat de bibliotheek het 'laboratonum' van hun wetenschappers is. Dat is volgens Schenkeveld onvoldoende verdiscon­

teerd in het geldverdelingsmodel van de bibliotheken. Tussen al deze klaagzangen valt dr. J. C. Sturm van de faculteit der Psycholo­ gie en Pedagogische wetenschappen uit de toon: "We zijn over het algemeen te­ vreden. Ik kan de noodkreten van de medicijnmannen en de bèta­mensen niet uiten." Maar over een aantal jaar huilt Sturm vermoedelijk toch mee met zijn collega's: "We vrezen dat de kosten van bibliografische research via het fan­ tastische apparaat van CD­ROM een groot beslag op ons budget zal gaan leggen, want daar loopt het nu al storm op." Is er een oplossing denkbaar voor het boeken­ en tijdschriftenleed? Het colle­ ge van bestuur heeft een voorstel ge­ daan, maar dat wordt door vrijwel ie­ dereen weggehoond. De bestuurders willen de bibhotheekbudgetten aanvul­ len uit de begrotingspost Overige Las­ ten, zodat de faculteiten in elk geval de jaarlijkse prijsstijgingen kunnen bijbe­ nen. Secretaris­beheerder dr. W.E. Renkema van Aardwetenschappen wijst dit idee volkomen van de hand: "Het budget voor Overige Lasten is met twintig miljoen al krap, en als daar elk jaar de prijscompensaties voor boeken en tijdschriften uit moeten worden be­ taald, zal het snel opdrogen. Bovendien betalen de faculteiten het dan in feite zelf, want ze krijgen minder geld voor andere dingen uit de Overige Lasten. Het komt erop neer dat het bestuur zegt: 'Heren, hebben jullie een geldpro­ bleem? Geef ons maar geld, dan lossen wij dat op.' Dat noem ik nou goedkope humor."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen