Ad Valvas 1991-1992 - pagina 310

AD VALVAS 16 JANUARI 1992

PAGINA 16

De verzuilde bouw van een ziekenhuis Selma Schepel In Nederland Lelijk Gebouwd, een klein boekje naar mijn hart, beschrijft Jaap Huisman de 50 grootste missers die de bouwwereld zijns inziens de afgelopen honderd jaar heeft voortgebracht. Zonder dat je er als klein burgertje iets aan kunt doen, worden geliefde wijken en idyllische landschapjes vervangen door betonnen menseneters. Tot mijn verbazing komt de opstapeling van geestdodende konijnehokken (zoals ik de vu zie) niet in Huismans boekje voor. Maar het vu ziekenhuis scoort geweldig als lelijkste van ons land, op een gedeelde eerste plaats. Een prestatie als je weet dat Nederland 233 ziekenhuizen telt (psychiatrische klinieken en verpleeginrichtingen niet meegerekend).

Eigenlijk is het Gildt hetzelfde als willekeurig welke studentengezelligheidsvereniging waar dan ook Er is meer lelijks wat Huisman onbeschreven laat. Niet alleen omdat het aanbod waaruit gekozen moet worden zo onafzienbaar is, maar hij laat bij voorbeeld de hele Bijlmer weg: "omdat er daarna nog zoveel lelijks bijgekomen is dat we de Bijlmer op den duur kunnen appreciëren als gaafste voorbeeld van een Oostduitse nieuwbouwwijk in Nederland, de enige Trabantwijk, en die moet je in ere houden". Ik zou dit stukje verder met citaten kunnen vullen, want Huisman schrijft echt leuk. Juist als je denkt dat hij de botte bijl met een reuze zwaai optilt, eindigt hij in een subtiel beeldspraakje. Eindelijk een beetje tegengas in de depressiebevorderende wereld van het bouwen, vol troostende humor: "Lelijk gebouwd Nederland zou heel droevig kunnen stemmen, als het niet zo amusant was", eindigt Huisman zijn luchtige maar weldoorwrochte inleiding. Ik heb inderdaad regelmatig de neiging in huilen uit te barsten wanneer ik van de Sloterplas naar Buitenveldert fiets, waar de uitwassen van de moderne aannemerij zich onderweg aaneen rijgen, vrijwel allemaal ontstaan in en na de jaren zestig. In die tijd werd op Bouw- en Kunstacademies onderwezen dat 'alles wat louter functioneel is, daarom ook mooi is'. Die boodschap heeft een ruïneuze invloed gehad op talentlozen, megalomanen en/of sadisten. De naoorlogse rijkdom en welvaart hebben als schrijnend neveneffect gehad dat de slechte smaak, waar het gros van de mensheid kennelijk aan lijdt, genadeloos is blootgelegd. Vroeger, toen de mensen arm waren, leefden ze die onschuldig in het klein uit, in klompjes met geraniums of namaak kanten valletjes. Sinds de manifestatiemogelijkheden verveelvoudigd zijn, wordt die wansmaak breed geëtaleerd, waarbij de architectuur steeds dwingend voorop loopt. Het hoofdstukje over het vu ziekenhuis vermeldt details die u vergeefs in het jubileumboek zult zoeken: "Waarom moest de vu zonodig de Zeeuwse architect Arend Rothuizen tot zich roepen om deze klus te klaren? Hij had zich voordien immers alleen bekwaamd in de kerkbouw? Rothuizen was lid van de ARP, zo eenvoudig luidde het antwoord in de verzuilde samenleving van toen. Er was een andere architect ingeschakeld, begin 1953, die weliswaar hervormd was, maar tevens, en onoverkomelijk, lid van de PvdA. Exit dus. Het gebouw was al verouderd voor het überhaupt functioneerde. De polikliniek voldeed al niet meer in 1966, toen het vu ziekenhuis feestelijk geopend werd. Men zocht dus al snel naar uitbreiding. De talloze aanbouwsels en veranderingen ten spijt, de vu is er geen haar beter van geworden, en al bouwt men door tot het jaar 2050, het is en blijft een gebed zonder end." Lelijk gebouwd Nederland, de 50 grootste missers. Jaap Huisman, SDU-uitgeverij, f 19,50.

Foto Bram de Hollander

Haerletns Studenten Gildt bloeit met Glühwein en boerenkool Dirk de Hoog Door de telefoon was ik al gewaarschuwd: " O m tien uur zijn er nog weinig mensen, de meesten komen pas later op de avond." Als ik op het afgesproken uur arriveer houdt een handjevol mensen zich op in de sociëteit van het Haerletns Studenten Gildt aan de Kleine Houtstraat nummer 74. Het zijn vooral functionarissen van de studentenvereniging, die nog bezig zijn met het creëren van de juiste ambiance. Deze open avond voor geïnteresseerde potentieel nieuwe leden, staat in het teken van de wintersport. D e vloer wordt bezaaid met stukjes piepschuim en aan het plafond hangt een heuse kunstsneeuwmachine, die echter vooral lawaai produceert. Voor de gelegenheid zijn henegeweien opgehangen en de glühwein staat al te pruttelen. Aan de muur prijken foto's van een echt sneeuwreisje naar Tirol van een jaartje geleden. Later op de avond zal blijken dat de leden van het studentengildt zich nagenoeg niets hebben aangetrokken van de oproep in "sneeuwvakantiekledij" te verschijnen. Eén meisje loopt rond in een Tiroler jurkje; er is een enkele ijsmuts en een Knickerbocker te ontwaren. Verder vooral de waarschijnlijk normale uitgaanstruien. Het Haerlems Studenten Gildt is in 1939 opgericht, maar niemand weet meer precies waarom en door wie. Ze noemen zichzelf een vereniging van spoorstudenten, waarvan er in Nederland zo'n zes moeten bestaan. Behalve deze in Haarlem is er in ieder geval ook één in Den Haag en Zaanstad. Van de on-

JOOL HUL

geveer vijftig leden studeren de meesten in Leiden, Amsterdam of Delft aan een universiteit, maar er zijn ook leden die in Haarlem zelf een opleiding volgen. Zo kunnen Gildtleden voor ƒ 12,50 hun haar laten knippen bij een jongen die op de kappersschool zit en regelmatig de sociëteit bezoekt. T o c h is in Haarlem wonen en elders studeren de belangrijkste band. Misschien dat er daarom nogal wat rivaliteit bestaat met de vereniging van studenten aan de Haarlemse HEAO. Die sporen tenslotte niet. Wat de leden precies aan Haarlem bindt blijft onduidelijk. Volgens de antwoorden moet het een mooie, oude, gezellige overzichtelijke stad zijn met goede openbaar vervoersvoorzieningen, nog net in de Randstad, maar toch al bijna buiten en zelfs het argument van sociale veiligheid wordt genoemd in vergelijking met Amsterdam. De meeste leden zijn geboren en getogen Haarlemmers en veel oud-leden verblijven daar nog steeds. Zo zijn er vijftig donateurs, die soms met hun complete oude dispuut nog de sociëteit komen bezoeken. Maar er zijn ook studenten, die om wat voor reden dan ook, in Haarlem zijn komen wonen. Bijvoorbeeld Jeanette. Zij studeert algemene letteren aan de v u en komt oorspronkelijk uit Alphen aan de Rijn. Ze woonde een paar jaar in Amsterdam, maar vond het te groot, te anoniem en te vuil. Haarlem is gezelliger en veiliger, vindt ze. Sinds 1969 heeft het Gildt een eigen sociëteitsruimte. Maar mede door waarschijnlijk niet zo vakkundig eigenhandig uitgevoerde verbouwingen

moest het pand drie jaar geleden grondig gerenoveerd worden. Doordat er toen een jaar lang geen eigen ruimte beschikbaar was, ontstond er nogal een dip in de activiteiten en bezoekersaantallen. N u men sinds anderhalfjaar weer terug is op de prachtig opgeknapte oude plek gaat het weer bergopwaarts. Er zijn drie disputen, waarvan toevalligerwijs Kokindje en Utopia vier jaar geleden opgericht zijn. Van de oude disputen is alleen Calipso nog in leven. Zes anderen zijn ter ziele en alleen een halve bierton met hun naam erop aan de muur van de bar houdt de herinnering in ere. Eigenlijk is het Gildt het zelfde als willekeurig welke studentengezelligheidsvereniging waar dan ook. Misschien drukt het devies Vreyheit leyt in Eygenheyt een klein verschil uit, althans dat denkt Ineke, barschepen en studente biochemie. Volgens haar kiezen veel spoorstudenten ervoor om niet op te gaan in de grijze massa van studenten en meer zichzelf te blijven. Daardoor vindt zij het Haerlems Studenten Gildt gemêleerder dan andere studentenverenigingen, die vaak of een ballerig, of een liberaal of een religieus karakter hebben. Hier loopt alles door elkaar en omdat het klein is, nog gezellig overzichtelijk ook. Stan, actief lid van de Jonge Socialisten en student bestuurskunde te Leiden, legt wat van de verenigingstradities uit. De naam van de vereninging is ontleend aan de middeleeuwse gilden. Waarschijnlijk om de verening bij de oprichting in 1939 kunstmatig van een

traditie te voorzien, want in de echte universiteitssteden bestonden allang de corpora met h u n mores en anders leek g' het allemaal zo nieuw. Er is ook een milde vorm van ontgroening, waarbij de nieuwelingen, de gezellen, een meesterproef moeten afleggen, bijvoorbeeld raden welke koffiemok van welk Raedslid is. Verder zijn er regelmatig feesten en gebeurtenissen, uitstapjes en lezingen en wordt sinds mensenheugenis de dies, het verjaardagsfeestje eind januari, gevierd met boerenkool met worst. En elke dinsdag is er een gezamenlijke maaltijd. Inmiddels is de barruimte redelijk volgelopen met zo'n dertig mensen. Maar veel nieuw geïnteresseerden zijn er niet. Eén onbekend gezicht blijkt het zusje van een vaste bezoekster te zijn, die dan ook uitroept dat het hier één grote familie is. Een andere onbekende, OUy, is ook al toevallig meegekomen met een vriendin omdat ze nog geen zin had om naar huis te gaan en dit hetzelfde vindt als een bezoek aan de kroeg. Ze doet een HBO opleiding personeel en organisatie en vindt Pim Fortuyn van de ovjaarkaart haar grote voorbeeld. Geen geouwehoer en lekker concreet. "Kan je nu eens uitleggen waarom studenten aan de universiteit meer status en aanzien hebben dan wij van het HBO", vraagt ze met enige miskenning in haar stem. "Traditie" ,mompelt iemand, "traditie dat is het". Overigens hebben alle zes meisjes, die in september gildelid werden inmiddels intern een vriendje gevonden, verklapt de verloofde van de Gildeschouten. Kortom een bloeiende vereniging.

door Aad Meijer

bc iin nie chi toe Ril kei Ir asi anc anc

,'^;^ |nig van iet

en lit; ;n (

F St mi De

!tU( let 3ro ien Ie )UC

:ed Wiri :iël( ifsti mal

k^ ;esti

Stuc org iers lero

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen