Ad Valvas 1992-1993 - pagina 316

AD VALVAS 4 FEBRUARI 1993

PAGINA 6

"Ik zong al voordat ik aan de VU kwam studeren. Het strijdliederenkoor leek me een leuke manier om politiek bezig te zijn. Twee vliegen in een klap." Bijna vijftien jaar was Gerda de Lange een van de trouwste leden van het VUstrijdliederenkoor. Jan Groet is van een latere lichting. Hij behoort tot de Kinkerbuurt-groep, die aan het begin van de jaren tachtig het koor kwam versterken. "Om uiting te geven aan mijn onvrede over allerlei maatschappelijke misstanden." IVIaar de nieuwe generatie studenten loopt niet meer warm voor gezongen actie. Dit jaar houdt het strijdliederenkoor op te bestaan.

Dick Roodenburg Om bi) het begin te beginnen Rond 1975 was de rust aan de universiteiten nog niet weergekeerd Landelijk speel­ den kwesties als de duizend gulden­ maatregel en de democratisenng, de Vnje Universiteit had specifieke proble­ men met haar banden met Zuid­Afi:ika en met cPN­ers in de faculteitsraden Het kersverse hoofdgebouw was al enke Ie malen bezet geweest Temidden van dit tumult kon het Algemeen Cultureel Centrum (ACC) van de vu natuurlijk niet achterblijven Onder het motto Niet bij pottenbakken alleen kwam er een cur­ sus politiek theater (veel Brecht) en werd samen met de SRVU een werkgroep Kunst en Politiek opgericht Zo ontstond ook het stnjdliederenkoor Dat ging niet vanzelf, want binnen de diverse vu gele­ deren rezen nogal wat bezwaren tegen zo'n linkse zangclub met een laag psalmgehalte Het ACC hield haar poot stijf Ik citeer het jaarverslag 1976­'77 "WIJ stellen er prijs op het strijdliede­ renkoor binnen het programma te heb ben, om een breed aanbod aan creatieve mogelijkheden te realiseren " Dingent van het koor werd de voormalige SRVU­ voorzitter Jan Dirk Pronk Die Jan Dirk Pronk is een verhaal apart HIJ was een van de CPN­ers in de facul­ teitsraden De discussie had betrekking op de vraag of iemand zowel chnsten als communist kon zijn Pronk vond van wel en bracht als argument naar voren dat hij elke zondag orgel speelde in kerk van Katwijk Een communist op harmo mum, daar hadden de gereformeerden met van terug Ook zijn vnendenkring keek er van op Het toenmalige studen­ tenblad Pharetra kon de bekenng niet waarderen en sprak van 'Jan Jezus ' Pronk' Graag had ik hem voor dit arti­ kel willen interviewen, maar hij bleek niet te achterhalen Overigens moet niet de indruk ontstaan dat toen iedere student elk moment van de dag geïnteresseerd was in een politie­

Het koor in de begintijd Foto Bram de Hollander

VU-strijdliederenkoor opgeheven 'Socialistische strijdliederen zijn niet meer van deze tijd' ke discussie In 1976 organiseerde de werkgroep Kunst en Politiek een pro­ gramma rond de Italiaanse regisseur Bernardo Bertolucci In de praktijk be­ tekende dat, dat het ACC de films draai­ de en de SRVU een van haar bonzen in­ zette om de inhoud ideologisch te dui­ den Laat ik het maar bekennen wij van cultuur stonden lachend langs de zijlijn, de ware strijd was aan ons niet besteed Maar goed, Frans Berkers was zo'n SRVU­coryfee Hij kon uren praten over pakweg Gramski Op het programma stond Last tango in Pans, jawel, met die bekende vrijscène Zaal KC­07 was afge­ laden vol en Frans Berkers hield een in leiding Na vijf minuten begon het ge­ schuifel, een kwartier later het gemom­ pel en toen het gepeupel 'fiUum, fiUum' begon te roepen maakte Berkers een emde aan zijn betoog, dat ongeveer hal­ verwege M arx en Verdi bleef steken Pa­ rels voor de zwijnen Intussen groeide het strijdliederenkoor van tien leden in het eerste seizoen 1976­'77 tot vijfentwintig m het jaar daarop In het seizoen daarop werd tot december met opgetreden, om een nieuw repertoire in te studeren M en wilde af van de naar eigen zeggen 'gere­ formeerde zangstijl' en gmg op zoek naar meer speelse teksten die ­ ik citeer weer een jaarverslag ­ "niet alleen over de maatschappelijke structuren gingen maar gewoon over de mensen die in onze maatschappij leven, vooral over de

student " Het door Jan Dirk Pronk ge­ componeerde Neutr onenbQmlied werd een hit m actieknngen

Nieuwe dirigent "Best een spannende tijd", aldus Gerda de Lange "We waren toch een beetje de luis in de pels van de vu Liedjes over de contacten met Zuid­Afrika Die teksten werden uitgebreid besproken We heb­ ben daarvoor zelfs nog een keer een zaaltje in P H ' 3 1 afgehuurd Alles werd bediscussieerd, de kemwapenwedloop, abortus, de studentenstops En de man­ vrouw verhoudingen, daar waren we heel erg mee bezig Zo gmg dat in die tijd Bovendien bracht Jan Dirk natuur­ lijk een bepaalde politieke sfeer mee Later kwam met Herman iets heel an­ ders binnen, die was toch vooral musi­ cus " In 1980 werd Herman de Wit de nieuwe dirigent van het strijdliederenkoor, Pronk bleef nog een jaar achter de piano zitten Jazzmusicus De Wit was vooral bekend als workshopleider van onder andere de Oktopedians Hij kwam naar de vu met in zijn achterhoofd het voor­ beeld van de Volharding "Dat orkest had in de begintijd ook een koor, dat zanggedeelte nam ik toen voor m'n reke­ ning Zo'n politiek getint muzikaal ge­ beuren, dat wilde ik op de universiteit uitproberen Die onvrede van de jaren zestig in muziek verbeelden " Het lag m de bedoeling een instrumentale sectie

aan het koor toe te voegen, maar dat is nooit van de grond gekomen Volgens De Wit vooral een kwestie van geld "Muzikanten moeten zich daarvoor vrij maken en elders schnabbels laten liggen Dat ging gewoon met " In zijn kielzog nam De Wit een aantal mensen uit de omgeving van de Kinker­ buurt mee, waardoor het vu­gehalte van het koor verminderde Ook in de teksten raakte de universiteit op de achtergrond Jan Groet woont m Oud­West "We hadden hier in de buurt te maken met de opkomst van de Centrumpartij Daartegen werden veel bijeenkomsten georganiseerd, waar het koor regelmatig optrad " Daarnaast werd veel aandacht besteed aan de middenschool Dat had vooral te maken met het feit dat 'huis componist' Siebe Soutendijk betrokken was bij de onderwijsvernieuwing m de Kinkerbuurt Maar toch ging het mis Heeft het stnjd­ liederenkoor zich van de VU losgezon gen' Volgens Gerda de Lange komt het probleem van twee kanten "Op een ge­ geven moment raken de mensen ­ net als ik afgestudeerd Die sfeer van derti­ gers schrikt jonge studenten misschien af Aan de andere kant is het op de uni­ versiteit behoorlijk lauw geworden en een strijdliederenkoor vraagt nu eenmaal een bepaalde betrokkenheid M ensen willen nog best zingen, maar zoeken an­ dersoortige koren Dat close harmony­ koor van het ACC bijvoorbeeld, ook heel

Cultureel studentenfestival in Tilburg

Orgelconcerten in de aula

Pyth sche Spelen 14 t/m 17 apr I n T Iburg Opgave Postbus 90153 5000 LE Tilburg tel 013 662271

Op woerïsdag 10 februari begint een reeks van vier wekelijkse lunchpauze­ concerten op het Couperin­orgel in de aula van de v u De concerten worden uitgevoerd door prof Ewald Kooiman, duren ongeveer twintig minuten en beginnen steeds om 12 45 uur Op 10 februari speelt Kooiman enkele werken v^n J S Bach O p 17 februari worden werken uit de Zuidduitse orgel­ muziek uitgevoerd, op 24 februan speelt Kooiman enkele Tsjechische werken en op 31 maart wordt de reeks van vier concerten weer afgesloten met Bach Ook in het najaar geeft Kooiman weer een reeks van vier lunchpauzeconcer­ ten Die start in september Kooiman is sinds 1973 'huisorgamst' van de vu en sinds 1987 bijzonder hoogleraar Orgel­ kunde Hij geniet internationale faam als Bach­vertolker (BR)

Dick Roodenburg Elke twee jaar vinden de Pythische Spelen plaats, een cultureel studenten­ festival dat steeds in een andere univer­ siteitsstad wordt georganiseerd Na Maastricht, Groningen en Enschede is het nu de beurt aan Tilburg, alwaar de Katholieke Universiteit Brabant dit jaar de pensioengerechtigde leeftijd bereikt Tijdens de Pythische Spelen knjgen studenten de kans het publiek te tonen wat ZIJ presteren op het gebied van theater, muziek, letteren en beeldende kunst De eerste aflevering van het fes­ tival, georganiseerd door initiatiefne­ mer M aastncht, telde m 1986 zo'n 400 deelnemers Tilburg rekent op 1500 studenten, waarvan 250 uit Vlaande­ ren e naam Pythische Spelen stamt ­ hoe kan het anders ­ uit het oude Grie­

kenland Deelname aan de moderne Pythische Spelen is mogelijk op indivi­ duele basis, maar uiteraard ook via de diverse aan de universiteiten gelieerde culturele organisaties Het Algemeen Cultureel Centrum van de vu vaardig­ de de afgelopen jaren onder andere to­ neelgroepen af In Groningen wonnen Maarten M eulendijks en Pim van Hoeve een eerste prijs met h u n ACC­vi­ deoproduktie Contr ast m water Dit jaar zullen namens het ACC in ieder geval de toneelproduktie Stikstof, geregisseerd door Jan de Groot, en het zangspel Het aanzoek van de beer van regisseur Ro­ bert Ceelen dingen naar de gunsten van publiek en jury Opvallend is het aantal juryleden dat elke aflevering van de Pythische Spelen komt opdraven N o u zijn er natuurlijk ook veel categorieën ­ alleen al in de af­ deling beeldend onder meer fotografie, video, schilderen, mode­ontwerpen.

animatie en striptekenen ­, maar ik kan me toch niet aan de indruk onttrekken dat die parade van uit de kunst beken­ de Nederlanders vooral een publici­ teitswaarde heeft Twee jaar geleden uitte Ad de Ruyter, hoofd van het ACC, zijn ongenoegen over de jurering van de vu produktie Victor, of de kinderen aan de macht Een van zijn kritiekpunten had betrekking op de nogal botte manier waarop mdi­ viduele spelers beoordeeld werden Het juryrapport kwam zo hard aan dat de betreffende mensen op slag h u n spel­ plezier en zelfvertrouwen kwijt waren "Zo breekt de Pythische Spelen af wat bij het ACC wordt opgebouwd", aldus De Ruyter, overigens een warm voor­ stander van de Spelen In de publiciteit voor Tilburg wordt nadrukkelijk ge­ steld dat wehswaar voor de competitie­ vorm gekozen is, maar het wedstrijdele­ ment met voorop staat

leuk, maar een stuk vrijblijvender " Her­ man de Wit constateert eveneens die veranderde interesse "Dat merk je op de koordagen, ludieke koortjes met he babadoe baby, tr alala Vind ik allemaal prima, maar teksten met een zeg maar wereldverbeterende strekking, ho maar "

Kritiek Ook Jan Groet ziet de veranderde men­ taliteit als een van de oorzaken "Binnen de studentenpopulatie worden weinig politieke activiteiten georganiseerd Bo­ vendien IS er een tendens van aan alles even ruiken, maandje dit, maandje dat Voor zo'n koor is toch een wat stabielere motivatie nodig " Daarnaast uit Groet echter kritiek op dirigent De Wit "Ik vond dat Herman zich de laatste jaren te weinig bezig hield met stnjdcultuur Hij was te weinig op de hoogte van wat er m den lande aan nieuwe teksten en muziek verscheen " De Wit zelf hierover "Dat IS toch niet primair mijn taak, je moet durven delegeren M aar het blijkt moei­ lijk om aan de universiteit een nieuw kader te kweken " Dan bellen we maar eens met iemand van het post punk SRVU kader Vorig jaar was Arjen Berkvens voorzitter van de studentenvakbond In die functie werd hij benaderd om de nieuwe aanwas van het koor te stimuleren, maar zag daar weinig heil in "Ik zou binnen mijn kennissenkring niemand weten die op zo'n koor wil Het is toch iets van een andere generatie Die socialistische strijdliederen, dat is met meer van deze tijd " Dus Felix Rottenberg had gelijk, toen hij vorig jaar de bejaarden in het Willem Drees­huis de stuipen op het Iijf joeg met zijn pleidooi voor Dire Straits' "Eigenlijk wel " Berkvens blijkt een wat eenzijdig beeld van het koor te hebben Want Zuidamerikaanse en Afrikaanse hederen zong het koor altijd al en die kunnen toch moeilijk tot het traditioneel socialistische repertoire gerekend wor den Bovendien zorgde Siebe Soutendijk voor een verse aanvoer van muziek met actuele teksten M isschien heeft de leeg loop van het koor dan ook vooral te maken met een verkeerd idee van wat stnjdhederen zijn psalmen voor sociahs ten Herman de Wit betreurt het einde van zijn koor "Het is nog zo'n ontzettende puinhoop in de wereld Daar moet je je stem tegen verheffen " M aar er blijft hoop Werden onlangs met de CPN en de PSP nieuw leven ingeblazen' Dus waarom zou een hard­core stnjdliede­ renkoor geen bestaansrecht hebben' Met Jan Dirk Pronk als dirigent natuur­ lijk

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen