Ad Valvas 1993-1994 - pagina 390

AD VALVAS 24 MAART 1994

PAGINA 6

'Cricket is scliaken op een groot groen veld' Winst op Engeland levert geen extra leden op .,„„,_. ;«r^i­ ;­ Cricket is een van de meest onbegrepen sporten van Nederland. Tocli werd liet Nederla ndse team onlangs op het wereldkampioenschap voor B­landen in Kenia derde, waarmee het zich bij de beste tien cricket­ naties van de wereld schaarde. Prof.dr J.E. Keman was erbij. Als toeschouwer weliswa a r, maar wel een gepassioneerde. "Je mag wei zeggen dat ik cricketer in hart en nieren ben." Nu is Keman vice­voorzitter van de grootste cncketvereniging van Neder­ land, Rood en Wit. "Het aantal cricke­ Cricket staat bij veel Nederianders be­ ters is in Nederland heel constant, zo kend als 'dat rare spel waarbij Engelsen rond de vier a vijfduizend", legt hij uit. in witte spencers tussen het theedrin­ "Vroeger was het echt een elitesport. ken door met een houten plank tegen Toen ik voor het eerst lid werd van een een klein balletje aanslaan'. Bij Studio vereniging, werd ik nog 'geballoteerd'. Sport weten ze er nooit goed raad mee. Als in Nederland een belangnjk cricket­ Dat is nu wel veranderd. Zuiver analy­ tisch gezien is het elitaire van cricket duel wordt gespeeld, moet Erik van onzin. Iedereen kan het leren, daar hoef Muiswmkel de beelden toelichten en je niet rijk voor te zijn. In Australië is van commentaar voorzien. Hij schijnt het sport nummer een, samen met Aus­ zo ongeveer de enige te zijn die iets be­ grijpt van termen als wickets, bowlers en tralisch voetbal. In India en Pakistan speelt zestig a zeventig procent van de de merkwaardige veldverdeling. bevolking het. Hoe kun je het dan over Aan de vu blijken diverse wetenschap­ een elitaire sport hebben?" pers rond te lopen met verstand van cncket. Bijvoorbeeld prof. dr D.A.V. van der Leij, hoogleraar bij psycholo­ gie, en zijn 'jeugdvriend' prof. dr J.E. Keman, hoogleraar bij de vakgroep po­ liticologie en bestuurskunde. Hoe kwam Keman erbij om te gaan cncketen? "Voor ik met cricket begon, zat ik op voetballen. In de zomer gin­ JMaar wat is het aantrekkelijke van het gen mijn voetbalvriendjes altijd cricke­ spel, met de voor leken onbegnjpelijke ten. Dan deed ik mee. Ik merkte al regels en de zo ouderwets aandoende gauw dat ik daar vrij goed in was. Dat kledmgvoorschriften? "Binnen een IS een sterke prikkel natuurlijk. Het team heeft iedereen zijn specialisme. voetballen is verdwenen. Cricket is ge­ Het aardige van het spel is dat iedereen bleven." door uit te blinken in zijn eigen specia­ lisme bijdraagt aan het resultaat van het De hoogleraar speelt nu al zo'n vijfen­ team. Je kunt het niet m je eentje", zegt dertig jaar cricket. Eerst als 'gewone Keman. "Bovendien heb je een goed speler', later als aanvoerder van een techniek nodig, want in wezen is het team. "Dat is bij cricket 'de coach in een onnatuurlijke sport. Honkballers het veld'. Die vervult een sleutelrol." Peter Boerma n

'Cricket is een onnatuurlijke sport. Honkba llers sla a n voortdurend mis als ze gaan cricketen'

slaan bijvoorbeeld voortdurend mis als ze gaan cricketen." "Cricket is een combinatie van denken en doen. Je moet voortdurend strate­ gisch handelen: je tegenstander zo vast­ zetten dat hij geen kant meer op kan. Het is eigenlijk schaken op een groot, groen veld. Er wordt net als bij het schaken heel analytisch geschreven over cricket. Werkelijk alles wordt gescoord, zodat je een hele wedstrijd later thuis kan reconstrueren. Dat stelt cricket boven andere veldsporten." Cricketspelers gaan lang mee. Ook dat is voor Keman een onderscheidend ele­

ment van de sport. "Het vereist nogal wat doorzettingsvermogen om cricket te leren. De regels zijn ingewikkeld, maar je techniek raak je nooit meer kwijt. Tot twee jaar terug speelde ik op eerste klasseniveau. Engelse professio­ nele cricketers spelen soms op topni­ veau tot hun vijfenveertigste. Maar het ligt ook aan je specialisme. Als je een snelle bowler bent, moet je veel kracht hebben. Dan houdt het wel op als je vijfendertig bent." Zal cricket eindelijk populair worden nu het Nederlandse team bij de beste tien van de wereld hoort? "Als we het

Ruud Hoff

aantal van vijfduizend cricket­spelers vast kunnen houden, mogen we heel blij zijn", zegt de hoogleraar pessimis­ tisch. "Er is wel eens onderzoek gedaan naar het 'Ard en Keessie'­effect. Dan wordt bekeken of een goede mtematio­ nale prestatie, zoals van Ard Schenk en Kees Verkerk destijds, van invloed is op de populariteit van een sport. Dat effect blijkt uiteindelijk maar heel klein te zijn. Er is hooguit sprake van een korte opleving. We hebben dan wel van En­ geland gewonnen, maar ik heb nog geen nieuw lid kunnen ontdekken."

Jongleren met scherven Ellen va n Da len

"Niet via de wetenschap, maar via kunst probeer ik door een persoonlijke zoektocht ultieme antwoorden te krij­ gen op complexe zaken." De Tilburgse kimstenaar Hans Vijgen (1952) expo­ seert sinds afgelopen maandag in het exposorium van de Vrije Universiteit zijn installatie getiteld 'Het periodiek systeem der elementen'. Vlakbij de ingang van de universiteit staan meer dan honderd rode en witte keramiekvormige vazen in willekeurige volgorde opgesteld. De vaten zijn ge­ vuld met kleurige, keramische jongleer­ ballen. Tussen de vazen door loopt een groep studenten. Ze pakken de ballen op en gooien ze voorzichtig omhoog. "Mensen mogen in geen geval met de vormen gaan schuiven", waarschuwt kunstenaar Vijgen. "Het is geen puzzel. Elke vaas staat opgesteld volgens een van te voren gekozen patroon." De bezoekers mogen van Vijgen wel tussen de voorwerpen manoeuvreren. "Ik heb daarvoor bewust ruimtes tussen de elementen vrijgelaten. Op die ma­ nier IS een intensieve en fysieke relatie met mijn installatie mogelijk. Doel is dat de toeschouwer de confrontatie met mijn werk durft aan te gaan, de span­ ning leert te voelen. Het gaat er om dat zij zien dat ik een absurd systeem heb gerealiseerd." In abstracte bewoordingen verklaart Hans Vijgen in een openbaar interview met Esther Agricola, afgestudeerd vu­ student kunstgeschiedenis en lid van de exposonumcommissie, wat hem zo boeit aan het scheikundige periodieke systeem als afbeelding van de wereld. Slechts zeven mensen (een dieptepunt) luisteren naar wat Vijgen vertelt over de achterliggende gedachte van het dnedi­ mensionale kunstwerk. "Tijdens een scheikundeles op de middelbare school raakte ik geboeid door een grote sche­ matische kaart met gekleurde blokken die boven het bord hing. In elk blok stond een andere formule. Dat mysteri­ euze systeem wilde ik bevatten, meten

en voor mezelf begrijpbaar maken." Zijn voorliefde voor de scheikunde keert terug in de vorm van vazen, scha­ len en potten. Deze vormen ­ die door Vijgen containers worden genoemd ­ moeten verwijzen naar het glaswerk dat wordt gebruikt in een chemisch labora­ torium, zoals bekers, kolven en trech­ ters. De vazen heeft Vijgen met mallen ge­ maakt, niet alleen omdat hij boetseren en pottenbakken verafschuwt, maar ook om te beklemtonen dat het achterlig­ gende idee en niet het materiaal belang­ rijk is. Als basismatenaal heeft de kunstenaar klei gebruikt. Ook daar is een reden voor. "Die grondsoort heeft een belang­ rijke rol gespeeld bij het ontstaan van de aarde. Klei verbeeldt in dit werk het oerverhaal, de schepping." Esther Agricola is ervan overtuigd dat het publiek meer geïnteresseerd is in de bollen, ballen en bakken, dan m de boodschap die het werk bevat. "Toen ik alvast een kijkje nam in de expositie­ ruimte, hoorde ik een toeschouwer jouw installatie een dominospel noe­ men. Als je een deel weghaalt valt de rest omver, zei hij. Bedoel je er soms mee dat elk deel zijn identiteit ondeent aan een ander deel?" De kunstenaar glundert. "Deze toeschouwer heeft mijn kunstobject goed begrepen, want de vormen zijn inderdaad van elkaar af­ hankelijk." Vijgen laat zich in zijn werk door twee schrijvers inspireren. "Ik wil net als Gerard Reve een steeds beter produkt afleveren aan het publiek. Dat produkt moet zo goed zijn dat het al mijn ande­ re kunstuitingen overtreft. Dit werkstuk kent nog veel hiaten. Daarom ben ik nog steeds op zoek naar nieuwe beel­ den, andere systemen. Het is net als Komrij eens zei: 'Je moet blijven jongle­ ren met de scherven.'"

Het periodiek systeem verbeeld in vazen en ba llen door kunstena a r Ha ns Vijgen Nico Boink ­ AVC/VU

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen