Ad Valvas 1993-1994 - pagina 120

AD VALVAS 1 4 OK TOBER 1 9 9 3

PAGINA 1 2

Mf

Neem vaker een bloemetje mee! - ~r::!y**.-~^- -

Kunst is lachen 3

>% X'/ - [ aft SHKf^R"irAv,^s

Ik wil niet helemaal negatief eindigen. Er is ook nog leuke kunst in huis. Die twee houten knieën bij voorbeeld. Wie doet mij een plezier en brengt ze weer samen? Als ze bij elkaar staan, kun je er namelijk buiten­ gewoon suggestief mee schui­ ven. Het ene been ligt op de vijf­ tiende verdieping naast de lift, en het andere in de gang op de negende.

^iSki:^S#^f^'^?^i

SELMA SCHEPEL

Open dag i n de hortus botani cus van de VU Ben lebbi nk

Rustig was het niet op de laatste open dag van de hortus botanicus. Tuinfreaks uit heel Nederland be­ nutten de kans om zeldzame en nieuwe planten in te slaan. Hortu­ lanus Daan Smit (of: oppergrond­ prakker, zoals hij zichzelf liever noemt) wordt geen moment met rust gelaten. Maar hij is overduide­ lijk in zijn sas tussen zoveel belang­ stellenden. Waar staan de primu­ la's? Hoe groot wordt die pittospo­ r u m tabira? En wat kosten de hor­ tensia's eigenlijk? De bezoekers staan voor al deze broodnodige in­ formatie bij hem in de rij. "Ik ben helaas genoodzaakt om zo­ veel mogelijk planten te verkopen", legt Smit even later uit in zijn let­ terlijk volgeplante kantoor. "In het verleden organiseerden wij ook wel open dagen, m a a r die waren niet commercieel. Nu zijn ze dat wel om zo de salarissen van alle medewer­ kers te kunnen betalen. In totaal moeten we 275.000 gulden per jaar zien binnen te krijgen. De duizend donateurs die de tuin financieel steunen, leveren daarbij ook een belangrijke bijdrage." Ex­minister van onderwijs Deet­ man bepaalde tijdens zijn bewind dat nog m a a r drie universiteiten*in Nederland (Wageningen, Utrecht en Leiden) het vak hogere plant­ kunde mochten geven. Andere uni­ versiteiten met een hortus moeten sindsdien hun tuin zelf zien te be­ kostigen. Veel tuinen werden daar­ om afgestoten. Ook voor Smit bre­ ken er moeilijke tijden aan. Hij doet er alles aan om met zijn planten te overleven, m a a r het gaat niet zo goed met de hortus botanicus. Van de acht medewerkers zijn er drie overgebleven. De vu financiert nu nog het onder­ houd aan de kassen en de aanschaf van materialen (alleen al voor de verwarming van de kassen betaalt ze ruim een kwart miljoen gulden per jaar), m a a r de universiteit zal zich op termijn geheel terugtrek­ ken. Het college van bestuur draagt de hortus niettemin een warm hart ' toe en zou het betreuren wanneer deze gesloten moet worden, volgens Smit. De tuin moet uiteindelijk zelfstan­ dig kunnen draaien. Om die reden '.­•*

..r'^^y

gaat de hortus voor een groot aan­ tal bloemisterijen nieuwe gewassen kweken. Het bedrijfsleven finan­ ciert dit project. "Begin oktober hadden we in Aalsmeer een presen­ tatie van dertig nog niet eerder ge­ toonde planten." Voor deze gewas­ sen vraagt Smit het kwekersrecht aan. Dit is het patent onder de kwe­ kers. Zo wordt voorkomen dat an­ deren een door de hortus ontwor­ pen plant namaken. "Die nieuwe soorten proberen we vervolgens te verkopen aan andere kwekerijen en bloemhandelaren, die daar vervol­ gens massaprodukten van maken. Van die opbrengst krijgt de hortus wéér een percentage." Onder de bezoekers van de open dag bevinden zich opvallend veel ouderen. Een man legt uit waarom hij helemaal uit Eindhoven is geko­ men. "Meneer, ik ben de vijfenze­ stig al gepasseerd. Veel mannen van mijn leeftijd bezoeken de kroeg om te biljarten of zitten uren naar een dobber in het water te staren om de tijd door te komen. Dit is mijn manier om bezig te blijven. Ik loop zo ongeveer alle botanische tuinen in Nederland af. Het is toch prachtig om van een stekje een grote boom of plant te kweken. Ik heb zelfs een serre aan mijn huis laten bouwen zodat ik in de winter kan doorgaan met het uitbreiden van mijn eigen collectie." Het boeiende van deze hobby is vol­ gens hem vooral het vinden van een zeldzaam exemplaar. "Neem nu de datura's die daar staan. Tien jaar geleden had bijna niemand zo'n boom, m a a r ik kweekte ze toen al. Inmiddels zie je deze bomen overal staan. Het is dan leuk om weer op zoek te gaan naar een andere soort." Net voor de ingang laadt een kwe­ ker uit Ede voor de derde keer van­ daag zijn boedelbak in met planten. Naar eigen zeggen heeft hij voor m a a r weinig geld beslag weten te leggen op zeldzame soorten. Over de handel heeft hij niet te klagen. "Mijn zaak loopt uitstekend. Ik ver­ koop zelfs in België en Duitsland. Er is veel vraag naar iets nieuws op de markt. De mensen raken uitge­ keken op de traditionele planten en bomen." De vu heeft inmiddels te kennen gegeven dat ze meer aandacht wil

Loop nog even met m e mee langs een deel van de kunstcol­ lectie van de vu. Op de eerste etage, in de receptieruimte voor de aula staat een 'wandversie­ ring' van een meter of 3 hoog en 10 meter breed. Er zit een enor­ me, rimpelige zwarte lap papier in met ergens rechtsonder een blow up van een boos rood hoofd. Dat zal goudgeld gekost hebben aan glas en metaal voor de lijst, en nog veel meer voor de handige jongen die een fo­ tootje zo wist uit te vergroten en te verkopen. Receptiegangers vinden het ding kennelijk zo prachtig dat ze er drankjes op gemorst hebben. Moet het bestuur van de VL zich nu echt zorgen maken over een rekening van een miljoen van het Rijk? Ik denk het niet. Het Rijk ziet gewoon een aardige kans om over de rug van de vu nog iets terug te krijgen van de veel te hoge bedragen die inder­ tijd voor rotzooi betaald zijn. De vu moet gewoon even een taxa­ teur laten komen en die een serie willekeurige werken uit de collectie laten taxeren. Die taxa­ tieprijs, de werkelijke waarde dus, ik schat maximaal 10 "/o van het bedrag dat ooit voor het werk betaald is, kan dan als richtsnoer dienen voor een eventuele vergoeding. Het ver­ schil, dat weggegooide geld, is voor het Rijk. Eigen schuld dikke bult.

NICO Boink AVC/VU

besteden aan hogere plantkunde. De student moet terug de tuin in. Daan Smit spreekt tegen dat de commerciële handel van de hortus het onderzoek of de studie van de student zou kunnen belemmeren. "De faculteit houdt zich alleen bezig met in de natuur aanwezige planten. De biologie is niet geïnte­ resseerd in cultuurvarieteiten, ge­ kruiste plantensoorten. Voor het oog zijn dat planten die de mensen meer aanspreken, ze zijn mooier dan wilde planten. Natuurlijk zou ik liever voor honderd procent gefi­ nancierd worden door de vu of het ministerie. Ik ben nu heel veel tijd

kwijt aan pr­werkzaamheden en de werving van donateurs. Tijd die ik anders kan besteden aan het onder­ houd van de planten. Die lijden hier wel onder." Het voortbestaan van de botanische tuin acht Smit zeer belangrijk. En dat niet alleen vanwege zijn eigen baan. " E r zijn in Nederland onge­ veer negen botanische tuinen. En die moeten er blijven want momen­ teel worden er mondiaal gezien heel veel oerwouden en planten vernietigd. Botanische tuinen zijn toevluchtsoorden voor uitstervende plantensoorten. Zo kunnen we ze in leven houden. Met in het achter­

CRYPTOGRAM

hoofd om de zeldzame exemplaren te vermenigvuldigen en uiteindelijk terug te zetten in de n a t u u r . " "Ik vind het heel belangrijk dat ik op deze manier een bijdrage kan le­ veren aan het behoud van de na­ tuur. Daar komt ook mijn passie voor deze tuin vandaan. Ik heb de tent hier in 1969 opgebouwd en kan hem onmogelijk weer afbreken. Vleesetende planten, cactussen, vetplanten en winterharde varens, met die gewassen nemen we inter­ nationaal een heel belangrijke plaats in. Die mag niet verloren gaan."

Selma Schepel

Horizontaal: 1. K laar met trouwen (13) 8. Brommerige graad (2) 9. Inzinking van 10 liter (3) 10. Expositie van naakt paren (12) 12. Oranje knol (3) 13. ledere vrouw (4) 14. Hebberig in het voorbijgaan (7) 15. Ondeskundige in verleden tijde­ Ujk (4) 17. Week type antieke uitroep (2) 18. Omsingeling door kaas of jam (5) 21. Griezelig bijwoord bij 21 vert. en 25 (3) 23. Met een kreet zijn hofstedelin­ gen beter (9) 24. Onrecht (4) 25. Zwoel stempelend (8) 26. Wedstrijden in kooien (6) 27. Breuken van buitenstaanders (6) Verticaal: 2. K oelhuis (4) 3. Bosvruchten op tv (4) 4. Scheuten zuiveren (9) 5. Lange 17 en slons zijn vergeefs (4) 6. Morren is mogelijk omdraaien (8) 7. Lichte letters (2) 10. Hij maakt optisch hulpmiddel gaar (11) 11. Vechtclub met minder inhoud (5) 14. Is iedereen zelf (2) 16. Baan kwijt (3) 18. Slechte Brit let op zwemmers (6)

19. 20. 21. (6) 22.

Stad voeren (6) Hoorbare trilling is geklept (6) Iemand met veranderd gender

8. Onder de goede inzenders wordt een boekenbon verloot.

Verenigingen die luid riepen (6)

Oplossing Crypto 6 Hor 1 Gezicht 4 Juten 8 Wol 9 Putten 13 Leemte 14 Blikje 15 Emmeren 16 Respijt 18 Sentiment 19 Sou 20 Ruim 22 Waarderen 24 Kennelijk 25 Gein Vert 1 Gevallen 2 lep 3 Toto 4 Jongleren 5 Tweekamp 6 EO 7 NL 10 Uiterst 11 Zeemeeuwen 12 Meestemmen 16 Rede 17 Streng 18 SO 19 Stuk 21 UN 23 Rol De boekenbon gaat naar W J van Zanten Aalberselaan 19 2181 XE Hilleg om

Stuur uw oplossing voor vrijdag 22 oktober naar redaktie Ad Valvas, De Boelelaan 1105, 1081 hv Amster­ dam onder vermelding van Crypto

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen