Ad Valvas 1993-1994 - pagina 328

AD VALVAS 17 FEBRUARI 1994

PAGINA 12

Dol wat je wilt

v,!*

NICO Boink - AVC/VU

'Ik ben jaloers op de studenten van nu'

Misschien kan ik met het volgen­ de stukje studenten redden van een ongelukkige toekomst. Hele horden schijnen hun stu­ dierichting te kiezen omdat daarmee uitzicht op een baan zou zijn, niet omdat ze de studie zo leuk vinden. Met het gevolg dat er werkloosheid gloort na het diploma, omdat er dan weer te veel afgestudeerden van hetzelf­ de beroep zijn. Een trieste beloning voor jaren­ lang massaal en opeengepakt via luidsprekers en televisies coUege volgen, en je verdiepen in stof die je m a a r half interesseert. Doe zoals ik: ik studeer louter voor m ' n plezier. Ik houd ge­ heim welke studie dat is, anders komt de horde hierheen omdat het zo stil is: er waren tijden dat ik in m ' n eentje college kreeg. Met alle voordelen van dien, m a a r met het nadeel dat dit vak m a a r weinig hoorcolleges kent, zodat je je elke keer langdurig moet voorbereiden omdat je al­ tijd de beurt krijgt. Omdat dat laatste m e te zwaar viel, ben ik wat gaan treuzelen totdat ik ge­ lijk liep met de twee studenten van het jaar daarop. Dat kan il m e makkelijk permitteren wan ik financier m ' n eigen studie, onder meer door het schrijven van dit soort stukjes. Over werk maak ik m e totaal geen zorgen. Een uitgever wil zelfs van mijn eindscriptie een boek gaan maken, omdat over het onder­ werp nog nooit in gewoon N eder­ lands gepubliceerd is. Ik begrijp dus niet waarom zo­ veel mensen m a a r uitgekauwde studies volgen, in propvolle zalen. Behalve dan als je nou echt dol­ en dolgraag dokter, a^ vocaat of econoom wilt worden. Maar als je toekomstperspectief toch werkloosheid is, of huis­ moederschap, waarotn zou je dan niet een studie naar je hart kiezen? Dan heb je meteen iets leuks om later die lange d a g e n ' ­ mee op te vullen. ' SELMA SCHEPEL

Coen van Basten "Dapper dat u de kou getrotseerd heeft om naar de vu te komen", zegt Anneke de Lange tegen het tweehonderdkoppige pubUek in de aula van het hoofdgebouw. Zij is coördinator van het project Hoger Onderwijs Voor Ouderen (HOVO). De ouderen in de zaal hebben een cursus gevolgd aan de vu en krijgen daarvoor nu een certificaat of een bewijs van deelname. De professoren die de cursisten hebben lesgegeven reiken hun de 'diploma's' uit op het podium van de vernieuwde aula. Oranje stoelen in verschillende tinten en houten constructies op het podium, geven de zaal een ander aangezicht. Trots bestijgt een groepje ouderen het podiumtrapje. Enkelen komen via de galerij het podium op. Zij zijn niet zo goed meer ter been. Van­ daar. Een man waagt zich met een videocamera omhoog om het on­ vergetelijke moment van de certifi­ caatoverhandiging vast te leggen. "Mijn gelukwensen. Veel succes. Het was een plezier om u les te mogen geven. U heeft verstandige opmerkingen gemaakt." Aan com­ plimentjes voor de cursisten geen gebrek. Zij glimmen dan ook van trots. Hun 'oorkonde' na ontvangst stevig tegen zich aanklemmend. "Ontzettend leuk om weer te stude­ ren", zegt R.E. Verhoeven, een 61­ jarige Hovist. Ik heb al meerdere cursussen hier aan de vu gedaan. Vroeger had ik daar geen tijd en energie voor. N u wel. Wat dit certi­ ficaat voor mij betekent? Ach, ik zie het als een afsluiting. Ik zal het zeker niet inlijsten en aan de m u u r hangen." Er is een groeiende interesse van ouderen voor wetenschap en tech­ niek. Steeds meer mensen gaan op latere leeftijd naar de universiteit of hogeschool. De Vrije Universiteit heeft sinds 1990 voor hen een speci­ aal programma: HOVo, Hoger On­ derwijs Voor Ouderen. "Hoger slaat op het wetenschappelijk ni­ veau van de cursussen", legt coör­ dinator De Lange uit. "Ouderen heeft betrekking op de leeftijd van de cursisten. Toelating geschiedt vanaf vijftig jaar." Hoger onderwijs voor ouderen is

niet nieuw. In andere Europese landen, Frankrijk, Engeland en Oostenrijk, bestaat het al geruime tijd. In N ederland bestaan inmid­ dels speciale cursussen voor oude­ ren aan universiteiten en hogescho­ len in onder andere Groningen, Zwolle, Nijmegen, Tilburg en Rot­ terdam. "In Groningen startte in 1986 de se­ niorenacademie", zegt De Lange. "Dat was het begin van het succes om academisch onderwijs aan te bieden aan ouderen. Zonder vooraf toelatingseisen te stellen. Ervan uitgaande dat mensen van boven de vijftig jaar voldoende arbeids­ en levenservaring hebben opgedaan om het gebrek aan opleiding op te heffen." "De meeste ouderen gaan (op­ nieuw) studeren uit persoonlijke in­ teresse. Ze zijn nieuwsgierig, willen bijvoorbeeld meer weten over onze cultuur, of over geschiedenis, gods­ dienst of psychologie. Maar er zijn ook andere redenen om op latere leeftijd een cursus te gaan volgen. Sommige deelnemers willen niet stil blijven zitten en willen zichzelf blijven ontplooien. Of zij zien de cursus als een mogeUjkheid ande­ ren te leren kennen", concludeert De Lange. Er zijn dit voorjaar 13 cursussen. Een greep uit de mogelijkheden: 'Boeddhisme in dialoog','Sociale gerontologie', 'Driehonderd jaar Nederlandse schilderkunst', 'In­ zicht in de samenleving', 'Receptie van de klassieken' en 'Inleiding in de sociale psychologie'. De Lange: " P e r cursus moeten er minimaal vijftien deelnemers zijn. Maximaal dertig deelnemers. Je kunt kiezen voor de voorjaars­ of najaarscur­ sus. Beide duren tien weken. Je hebt dan overdag drie uur college per week. De studiebelasting thuis is ongeveer zes tot acht uur per week. Per cursus betaal je driehon­ derd gulden." Dat HOVO een succes genoemd mag worden, bewijzen de cijfers. Waren er in 1991 in totaal 390 cursisten, de prognose voor dit jaar is 750 a 800 cursisten. Bijna alle cursussen wor­ den gegeven door universitair do­ centen. Soms zijn dat (oud­)hoog­ leraren, soms wetenschappelijk medewerkers.

Oprichter Van HOVO aan de vuis prof.dr H. van den Berg, emeritus hoogleraar sociologie. "In 1989 ging ik met de vut", vertelt hij. "De laatste paar jaar van mijn werk­ zaamheden heb ik een nieuwe stu­ dierichting opgezet: sociale geron­ tologie. Ik heb me verdiept in alle aspecten van de oud wordende mens. Zo stuitte ik op het hoger on­ derwijs voor ouderen aan de uni­ versiteit aan Groningen." "Ouderen zijn heel erg enthousiast over HOVO", meent Van den Berg. "Er wordt daarmee duidelijk in een behoefte voorzien. Ouderen staan in de rij voor onderwijs. En op de vu zag ik dat er geen maand voor­ bijging zonder dat er een hoogle­ raar uittrad. Zo'n m a n heeft na­ tuurlijk nog veel te vertellen. Hij kan dus een cursus geven. Je ziet dus zowel aan de vraag­ als aan de aanbodkant grote mogelijkheden. Ik heb al mijn bevindingen gemeld

aan het college van bestuur. Ik meende dat de vu een verantwoor­ ding had om in deze onderwijsbe­ hoefte te voorzien. Het college was dat met mij eens." Van den Berg geeft zelf een cursus sociale gerontologie aan zo'n dertig mensen. "Veel van hen bekleden een kaderfunctie bij een van de ou­ derenbonden", vertelt hij. "En nogal wat cursisten zitten in de ver­ pleging. Ik vind het verrukkelijk om hun les te geven. Het is zo'n dank­ baar publiek. Ze zijn erg nieuwsgie­ rig. Gemiddeld meer dan een door­ snee student. Bij de laatste gaat het vooral om het moeten halen van het bewuste papiertje, want anders kom je niet verder. Bij ouderen gaat het niet om zo'n papiertje. Zij zitten er uit interesse en zijn super gemotiveerd." Toch daagt Van den Berg cursisten uit om een papiertje te halen. N a het afleggen van een toets krijgen

Soms is vaak ook zelden (Proefschrift WJ. Kop)

VaéU'.

%, ^ 9

i^issaaia

Kdalè u Soms vaaU ' % e k ^ en vaak" door eivtaar?

ze een certificaat, dat overigens geen vrijstelling voor het reguliere universitaire onderwijs verschaft. De toets is niet verplicht. Wie ten minste acht keer aanwezig is ge­ weest, krijgt een bewijs van deelna­ me. "Ik wil dat cursisten een toets afleggen", verklaart Van den Berg. "Alleen de cursus consumeren en dan dag met het handje is niet goed. Te passief. Net als de student moeten ze zelf meedoen met de produktie van kennis. Dat kan want ze hebben een schat aan levensken­ nis." Als nadeel van HOVO noemt Van den Berg het wisselende niveau van cursisten. "Sommigen hebben bij­ voorbeeld moeite met het lezen van een Duitse tekst, anderen niet. Maar je moet wel een onderwijsfre­ ak zijn om het niveauprobleem op te kunnen lossen. Belangrijk is je ei goed kwijt te raken." Toos Compier (54) heeft genoten van de cursus 'Inzicht in de samen­ leving'. "Je ontmoet weer eens nieuwe mensen. En je moet een kans om iets nieuws te leren niet laten schieten", zegt ze terwijl ze na de certificaatuitreiking met haar 'klasgenoten' geniet van een bakkie koffie en een plak cake. "Het is he­ lemaal niet vreemd om weer in de schoolbanken te zitten hoor. We zijn heel serieus bezig. Sommige cursisten komen helemaal uit Texel om hier college te krijgen. En dat allemaal om hun kennis te verbre­ den." "We willen iets inhalen", legt een ander uit. "Een stukje kennis op­ doen waar we nooit de kans voor hebben gekregen. Wij zaten altijd thuis. Zorgden voor de kinderen. Nu is het genoeg. Wil ik ook wel eens wat nieuws leren. Ik ben best jaloers op de studenten van nu. Als je studeert zijn je mogelijkheden in het leven veel groter."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen