Ad Valvas 1993-1994 - pagina 242

AD V ALV AS 13 J ANUARI 1991

PAGINA 2

In memoriam prof.dr R. Hooykaas| (1906-1994)

Allergie voor latex kan dodelijk aflopen Tien procent verpleegsters in operatiekamers overgevoelig voor rubber Dirk de Hoog M e n s e n m e t e e n allergie v o o r latex oftewel r u b b e r k u n n e n in e e n s h o c k t o e s t a n d m e t dodelijke afloop t e r e c h t k o m e n . D i t blijkt u i t A m e r i ­ k a a n s e p u b l i k a t i e s d i e zijn b e s p r o ­ ken op een internationale conferen­ tie over latex­allergie. D e bijeen­ k o m s t v o n d in d e c e m b e r a a n d e v u p l a a t s . Latex­allergie k o m t v o o r a l v o o r bij m e n s e n in d e g e z o n d h e i d s ­ zorg die v a n w e g e h u n w e r k v a a k rubber handschoenen dragen. Bij een onderzoek onder verpleegkun­ digen op de operatiekamers in zieken­ huizen is bij tien procent een positieve uitslag vastgesteld bij een huidtest met latex­extract, meldt een recent versche­ nen artikel in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde. Volgens hetzelfde ar­ tikel komt de allergie bij zeven procent van de chirurgen voor en bij zo'n vijf procent van het overige medische perso­ neel. Onder willekeurige patiënten re­

Personalia D r J. Wiebe Mulder (53) is benoemd tot hoogleraar Heelkunde in het bijzon­ der de Plastische Chirurgie aan de Fa­ culteit der G eneeskunde van de Vrije Universiteit. Vanaf 1979 was Mulder de eerste plastisch chirurg gevestigd in Friesland te Leeuwarden. Mulder was onder meer van 1989 tot 1992 voorzit­ ter van de Nederlandse Vereniging voor Schisis en Craniofaciale afwijkingen (Dutch Cleft Palate Association). D r Paul I.J.M. W u i s m a n (37) is be­ noemd tot hoogleraar Orthopedie aan de Faculteit der G eneeskunde van de Vrije Universiteit.In 1988 promoveerde hij aan de Universiteit van Munster op het proefschrift Der Riesenzelltumor des Knochens. In dat jaar werd hij tevens or­ thopedisch chirurg. Daarna was hij ge­ durende ruim een jaar aan de Universi­ teit G ainesville (Florida, vs) werkzaam als Fellow in Oncology bij W.F. Enne­ king. D r R.J. in 't Veld wordt voorzitter van de Raad van Toezicht van de Infor­ matie Beheer G roep. Dit is de nieuwe naam voor de Informatiseringsbank, die sinds 1 januari 1994 is verzelfstandigd. D e Raad van Toezicht zal het bestuur vormen van d e . Informatie Beheer Groep en zal bestaan uit vijf personen.

ageert 1 op de 650 mensen allergisch op latex. Bi) sommige ziektes, waarbij de patiënt veel in aanraking komt met rub­ berprodukten, loopt het percentage op tot wel veertig procent. Dit geldt bij­ voorbeeld voor met een open rug {Spina Bifida) geboren kinderen, die veel ope­ raties moeten ondergaan. De overgevoeligheid voor latex is voor het eerst in 1979 in de Verenigde Staten beschreven. De geconstateerde toename en de potentieel ernstige gevolgen van de allergie was vorig jaar voor het Ame­ rikaanse Centerfor Disease Control aanlei­ ding een speciaal latex­rapport te laten verschijnen waarin onder andere de aan­ beveling staat om in ziekenhuizen alle patiënten uit risicogroepen voor een be­ handeling te testen op latex­allergie. D e verschijnselen van een allergische reactie kunnen variëren van lichte jeuk, ontstoken slijmvliezen, zwellingen en astmatische ademhalingsproblemen tot acute shocktoestand met in een enkel geval een dodelijke afloop. Het eiwit dat de allergie veroorzaakt komt behalve m het natuurprodukt latex

waarschijnlijk ook voor in kastanjes, banaan, kiwi en avocado, waardoor bij het eten van deze vruchten ook allergi­ sche reacties kunnen optreden. Rubber zit in oneindig veel produkten verwerkt, waarvan de meest bekende handschoenen en condooms zijn. Men­ sen met een allergie reageren gevoelig op contact met voorwerpen waarin latex is verwerkt. Volgens prof.dr D.P. Bruynzeel, hoog­ leraar dermatologie aan de vu en ver­ bonden aan het ziekenhuis, is er geen reden voor paniekerige verhalen. "Voor zover bekend ontwikkelen mensen pas een latex­allergie na zeer veelvuldig con­ tact met de stof en komt het dus vooral voor bij bekende risicogroepen, zoals mensen in de gezondheidszorg en be­ paalde groepen patiënten. Bovendien zijn maar een paar gevallen bekend met echt dramatische afloop, waarvan geen enkel in Nederland. Vaak openbaren de eerste allergische reacties zich als een beetje jeuk. Het gebeurt maar heel zel­ den dat zich gelijk ernstiger problemen voordoen."

De toename van latex­allergie komt volgens Bruynzeel doordat vanwege de aids­epidemie sommige mensen veel wegwerp latex­produkten dragen zoals handschoenen. Juist deze wegwerparti­ kelen vergroten het probleem. Door ver­ hitten en spoelen met water verdwijnt het voor de allergie verantwoordelijke eiwit uit rubberprodukten. In het verle­ den werden in het ziekenhuis rubber handschoenen met stoom gesteriliseerd, waardoor dat eiwit uit het rubber ver­ dween. Met wegwerprodukten gebeurt dat niet, dus is de concentratie van het kwalijke eiwit veel hoger dan vroeger. Volgens de dermatoloog is het bestaan van latex­allergie bij het brede publiek, maar ook bij artsen nauwelijks bekend. Het kan dus zijn dat de allergie veel vaker voorkomt, maar dat de verschijn­ selen met aan contact met rubber wor­ den toegeschreven.

13

Nestor Sizoo overleden Vorige week is in Den Haag prof.dr G.J. Sizoo overleden, enkele weken na zijn 93ste verjaardag. Sizoo was ere­lid van de vu­vereniging, hoogleraar N a ­ tuurkunde, directeur van het natuur­ kundig laboratorium, voorzitter van het college van directeuren van de vu en op­ richter en/of bestuurslid van allerlei stichtingen, waaronder bijvoorbeeld TNO en de stichting voor Fundamenteel onderzoek der materie FOM. Ook was hij Commandeur in de orde van Oranje Nassau. Sizoo studeerde in de jaren twintig na­ tuurkunde in Leiden bij prof.dr Kam^r­ lingh Onnes. Daarna werkte hij e n i ^ tijd bij het Philips Laboratorium. In 1930 werd Sizoo benoemd tot hoogle­ raar natuurkunde. Samen met prof dr F. Koksma (wiskunde) en p r o f d r Coops (scheikunde) startte hij aan de vu de faculteit Wiskunde en natuurwe­ tenschappen. In die jaren stonden geloof en exacte wetenschappen op gespannen voet met elkaar. Sizoo kreeg soms bezorgde ou­ ders van aanstaande studenten op be­ zoek met de vraag: "Natuurkunde, dat is toch dat vak waar je ongelovig van wordt?" Dat ging met name over de mate van letterlijkheid waarmee G enesis

I genomen moest worden. Sizoo, die onder andere onderzoek deed naar ou­ derdomsmetingen met behulp van nu­ cleair verval, zei daarover in 1975 in Ad Valvas: "Ja, zo lang men G enesis I bleef lezen als een natuurwetenschappelijke verhandeling, was er voor ons niet veel ruimte over. Het prijsgeven van deze ge­ dachte heeft een religieus gezien waar­ devollere interpretatie van G enesis m o ­ gelijk gemaakt." N a de oorlog werkte Sizoo aan de we­ deropbouw van de universiteit. Een on­ derdeel daarvan was de start van een fa­ culteit Biologie, die ook een basis moest leggen voor een medische faculteit. In 1965 ging de hoogleraar natuur­ kunde Sizoo met emeritaat. De presi­ dent­directeur Sizoo bleef In die func­ tie installeerde hij in 1971 de eerste ge­ kozen universiteitsraad. Dat ging niet zonder slag of stoot: veel leden van de Vereniging waren verontwaardigd over de studentenrellen en zagen weinig in democratisering. Tegelijkertijd wilde de vu in aanmerking komen voor volledige bekostiging door de Rijksoverheid en daardoor kon de vu niet om de Wet Universitaire Bestuurshervorming heen. Sizoo wilde dat ook niet. In juni 1969 toog hij naar de algemene ledenvergade­

BAS VAN DER SCHOT

Op 4 januari is in Zeist op 87­jangj leeftijd overleden de wetenschapshisti ricus prof. dr R. Hooykaas. Reijer Hooi kaas was op 1 augustus 1906 in Schooii| hoven geboren en studeerde van 192: tot 1930 scheikunde aan de Universita Utrecht. Hij promoveerde op 1 jur) Bi 1993 op het pfoeïschrift Het beg rip ei ment in zijn histonsch-wijsg eeng e ontwii Mil keling. In 1945 werd hij benoemd tt St( buitengewoon hoogleraar in de geschi( denis van de natuurwetenschappen aa de( de Vrije Universiteit, waarmee hij be; eerste leerstoel voor deze discipline i WO ons land bezette. Met zijn Utrechtse voorganger E Dijksterhuis behoort Hooykaas tot ( grondleggers van de professionele beof (Ie fening van de geschiedenis van de m la II tuurwetenschappen in ons land. Mi zijn enthousiaste colleges leidde hij gf he neraties studenten op in de weten schapsgeschiedenis. De inhoud van 7\\ he colleges publiceerde hij in 1971 als G er schiedenis der natuurwetenschappen. Vu na Babel tot Bohr. Hooykaas' wetenschappelijk werk bi perkte zich niet tot de geschiedenis va zijn studievak de scheikunde. Integer deel, in zijn oeuvre vinden we de resu taten van zijn onderzoekingen over t. van onderwerpen uit de geschieden van de natuurwetenschappen. De Voor Hooykaas was het doel van c Tei wetenschapsgeschiedenis in de eersi aan plaats het slaan van een brug tussen d bez natuurwetenschappen en de humanior, tige Met Hooykaas is de nestor van de pn dat fessionele wetenschapsgeschiedenis i sen ons land heengegaan. ool< Profdr H.A.M. Snelde ecri me

Brieven

P r o f . d r G.J. S i z o o in 1 9 7 5

Archieffoto

ring van de Vereniging in Assen, om daar tientallen, door de studentenpro­ testen verontruste leden, voor te houden dat 'medezeggenschap van alle geledin­ gen binnen de universitaire structuur, waarm noodzakelijkerwijs ook medebe­ slissingsrecht zal blijken te zijn begre­ pen' het uitgangspunt van de vu diende te zijn. (BR)

Houd uw reacties kort. Over bijdragen langer dan 3 0 0 woorden is contact met de redactie nodig. De redactie kan bijdragen inkorten. Anonieme brieven worden niet geplaatst.

Stimulans Op de frontpagina van Ad Valvas va 16 december jl staat dat de vu dit jaj geen Stimulans­subsidies heeft ontvai gen. Dat bericht is onjuist. Aan twee ir teruniversitaire groepen (Experimenttl psychologie en Ontwikkelingspsycholi gie/Pedagogiek, EPOS) waarvan ee; groot aantal onderzoekers van de facul teit der psychologie en pedagogiek det uitmaken (gemiddeld ongeveer 3 5 % \T mensen per groep), is een Stimulan subsidie toegekend. Ik betreur het dat het college van bi stuur ­ van wie Ad Valvas informal) zegt te hebben ­ kennelijk geen grote bt tekenis hecht aan Stimulans­subsidie die worden toegekend aan groepa^ waarvan de vu geen penvoerder is. Di vreugde in de faculteit wordt door di gegeven beslist niet beïnvloed! J.F. Orlebeke Voorzitter vakgroep Psychonomie el betrokken bij Stimulansaanvraag EPOS f

AD VALVAS

F^HHAB>iUTATiE J >UCK

Ad V alvas is het redactioneel onafhankelijke weekblai^ van de Vrije Universiteit. Redactie-adres: De Boelelaan 1105 {bezoek en post) 1081 HV Amsterdam, tel 020 548 4330 Fax-nummer: 020 ­ 6613717, onder vermelding van 'Redactie Ad Valvas' Redactiekamers: 15B 11. 158 13 en 158 15, Hoofd gebouw VU Redactie: 8en Rogmans (hoofdredacteur, tel. 548 6930), Frank van Kolfschooten (eindredacteur, 548 3839), Liesbeth Klumper (548 4325), Ben Koster (548 3087), Dirk de Hoog (548 4397), Peter Boerman (548 3789), Coen van Basten (548 3789), Erno Eskens (548 3789) Harmke van Rossen (redactie assistente (548 4330/6930) Medewerkers: Jan­Jaap Heij, Diok Roodenburg. Selma Schepel, Marion Veerbeek (archief en abonnementen) Loes Zwilling (mededelingen) Fotografen: Nico Boink en Sidney Vervuurt {beiden Audio Visueel Centrum VU), Bram de Hollander Stichting Hoger Onderwijs Persbureau (samenwerken de universiteitsbladen): Frank Steenkamp, Pieter Eve­ lein, Marcel Wiegman Tekenaars: Aad Meijer, Bas van der Schot, John Smit Ontwerp lay­out:Hollandse Hoogte Zakelijke leiding: mr J L K van der Veen, I D 04, Hoofdgebouw, tel 020 ­ 548 3096 Advertenties: opgeven bij Bureau Van Vliet b v , post bus 20, 2040 AA Zandvoort, tel 02507­14745, fax 02507 17680 Ook voor Adjes commercieer{zie pag 4) Ovenge Adjes" redactie adres, advertenties van VU instanties opgeven op lD­04. Hoofdgeb ,tel 3096 Produktie: Drukkerij Dijkman, Amsterdam Toezending: per jaargang (of deel daarvan) f47,25 Be­ taling uitsluitend per acceptgirokaart, aan te vragen bi) redactie Ad Valvas, tei 020­ 548 4330 {9­13 uur) Int.Standaard Serie Nummer: 0166­0098

i

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen