Ad Valvas 1994-1995 - pagina 368

AD VALVAS 16 FEBRUARI 1995

PAGINA 16 JUi­t'­a,!t­;u:.i

Narmbesaf 'Meesje, w a e r is je n a r m b e s a f gebleve!', is e e n zin die m e jaren door 't hoofd heeft g e ­ spookt. Wat ik uit had gehaald, w e e t ik niet m e e r , m a a r w e l dat ik bij de rector m o e s t k o m e n en tot m ' n schrik iets kwijt bleek te zijn waarvan ik niet wist dat bezit ervan n o d i g w a s , ja zelfs 't w o o r d niet kende. T h u i s vroeg ik h e t mijn broer: 'Narmbesaf, wat is dat?' N a wat gepieker besloot hij dat het n o r m b e s e f m o e s t zijn, m a a r wat dat betekende? W e raadpleeg­ d e n de dictionaire. D a t gaf nieuwe problemen, want norm is 'regel, richtsnoer, de t o e ­ stand die voor e e n categorie personen de gewone i s , w a a r ­ naar zij zich m o e t e n richten'. Bij 'richtsnoer' d a c h t e n w e aaij elektriciteitsdi'aad. 'Categorie p e r s o n e n ' w a s m i n d e r begrijpe­ lijk. W a n t wat zijn de mogelijke categorieën e n h o e w e e t je of je i n e e n categorie p a s t , anders d a n die van 'ondeugend' e n 'kind'? E n het moeilijkste was: w a t is 'gewoon'? Want ik vond alle volwassenen eigenlijk altijd zo raar.

VU-studente Milly S mit bedient de knoppen in het filmtheater Kriterion

JLlfJIJI JL1.UI U i ^

O J L tLJ|^%i>'LOJL

Bram de Hollander

oLctIJLLwJIË ^,

Ats de schemering valt en het steeés stlier wordt m het universiteltsgebotiw, begint het leven van veel vu­ studenten en ­medewerkers pas goed. In De Avonden is het tijd voor sport en hobby's. Of voor een hectisch baantje alsfflmoperateurIn bioscoop Kriterion. Elsbeth Vernout "Zal ik je iets vertellen? Ik houd iedere dag meer van je." Verwachtingsvol kijkt acteur Michel Piccoli in de ogen van zijn tegenspeelster Catherine Deneuve. In de 'Moderne klassieken'­reeks van bioscoop Kriterion staat de film 'Belle de jour' uit 1967 als eerste geprogram­ meerd. Door een glazen wand in de projectie­cabine is de Franse film over de hoofden van de bezoekers heen te volgen. Filmoperateur Milly Smit (29), zesdejaars vu­student neuro­ en fysio­ logische psychologie, heeft echter geen aandacht voor de dramatische beelden. Met vlugge vingers draait ze vast de volgende spoel op de projector, zodat de film na de pauze weer zonder pro­ blemen kan draaien. Milly werkt nu twee jaar als filmopera­

AVONDEN

10

teur in het vermaarde film­theater Kri­ terion aan de Roetersstraat. Ze verzorgt meerdere avonden per week de film­ voorstellingen en zorgt dat m de film­ cabines alles werkt. Ze loopt rond in het gebouw alsof het haar tweede thuis is. Van verschillende kanten wordt ze enthousiast begroet. "Hier werken al­ leen maar studenten. D e sfeer is net zo gezellig als op een studievereniging. Ik ben veel tijd kwijt met dit baantje. Rond de twintig uur per week. De meeste mensen die hier werken lopen dan ook studievertraging op. Maar dat geeft niet. Ik heb hier veel geleerd." In 1945 werd Kriterion opgericht door studenten die tijdens de oorlog in het verzet hadden gezeten. Zij wilden de zelfstandigheid uit de oorlogstijd be­ houden en weigerden terug te gaan naar de afhankelijkheid van de ouder­ lijk bijdrage. Ze begonnen daarom een bioscoop om in h u n levensonderhoud te voorzien. Deze basisgedachte is nog steeds terug te vinden in Kriterion: de

bioscoop is niet uit op winst, maar wil studenten de kans geven h u n basis­ beurs aan te vullen tot bijstandsniveau. D e idealistische inslag van Kriterion komt onder meer naar voren in de or­ ganisatievorm van het filmtheater. Milly: "Het bestuur van Kriterion is niet hiërarchisch. We hebben een alge­ mene ledenvergadering waarin de be­ langrijke beslissingen worden genomen. De achtendertig studenten die hier werken zijn samen verantwoordelijk voor de exploitatie van het theater. ICri­ terion draait op mensen die, naast het betaalde werk, ook vrijwillig taken op zich nemen." Het publiek van Kriterion bestaat on­ geveer voor de helft uit studenten. Zij hebben geen weet van alle handelingen die Milly verricht voordat de film op het witte doek verschijnt. Van tevoren plakt ze de reclamefilms, die los wor­ den aangeleverd, aan elkaar. Daarna leidt ze de hoofdfilm van de spoel naar de projector, een bezigheid die nog het meeste weg heeft van slingers ophan­ gen voor een feestje. N a gebruik draait ze de spoelen weer terug. Daarnaast moeten de knoppen voor licht en ge­ luid op tijd worden bediend, evenals de knop 'gordijn open'. Als Milly al deze technische werkzaam­ heden zonder haperingen heeft uitge­ voerd, snelt ze naar de tweede projec­ tiecabine die Kriterion rijk is. Daar moet ze de film 'Priscilla, queen of the desert' op scherp zetten. Een blik in de zaal beneden leert dat het publiek van­ avond slechts uit een handjevol mensen bestaat. Volgens Milly draait Kriterion zelfs als er maar één bezoeker komt op­ draven. "Dat komt voor, al is het wel zuur natuurlijk. Maar het is vnj moei­ lijk in te schatten hoeveel mensen er komen." Nadat Milly de zaallichten langzaam heeft gedempt, klinkt het nostalgische geluid van de ratelende projector. T e ­ vreden bekijkt Milly het resultaat van haar werk. Tijd voor een rookpauze, die gelijk met de reclame van D r u m in­ gaat. Doorgaans verloopt een draai­ avond van de studente vloeiend, maar af en toe sluipen er toch fouten in het

zeer precieze werk. "Eén keer heb ik een echte rampenavond meegemaakt. Eerst bleek het geluidsspoor verkeerd bevestigd, waardoor je in de zaal niets hoort en op het doek allemaal puntjes ziet. Even later startte ik een film met de verkeerde Pens. Ik was toen al weg­ gelopen naar de andere cabine, dus ik merkte te laat dat het publiek keek naar acteurs met smalle, uitgerekte hoof­ den." Meestal loopt Milly bij een miskleun even de zaal in om het publiek te ver­ tellen wat er mis is gegaan. Maar één keer durfde ze dit niet aan. "Mijn grootste blunder was toen ik een ver­ keerde film op de projector deed. De mensen in de zaal zaten halverwege een aangrijpend verhaal over een joods jon­ getje in een concentratiekamp. T o e n de eerste spoel op was, startte ik op de tweede projector per ongeluk Asterix en Obelix. T o e n kwam na zo'n zware scène ineens het hondje Idéfix in beeld. Ik wist niet hoe snel ik de spoelen weer moest veranderen", lacht Milly. Als het einde van de klassieker 'Belle de jour' in zicht is en op het scherm heel groot 'Fin' verschijnt, komt Milly weer in actie. "Ik ga nu weer een paar

minuten opletten", zegt ze met een schuin oog op de klok. Geconcentreerd mompelt ze voor zich uit in welke volg­ orde ze knoppen, projectoren en spoe­ len moet bedienen om de volgende film te starten. "De mensen in de zaal zitten allemaal braaf', stelt ze eerst vast. "Beeld en geluid naar deze schakel", prevelt ze verder. "Oh, oh..ja..okee, licht in de zaal uit. En nu de projector starten..." Milly rent heen en weer tus­ sen het schakelbord en de twee projec­ tie­machines. Dan raakt ze even in paniek. "Het gaat niet goed", roept ze met een ongeruste blik in haar ogen. Ze drukt driftig op verschillende knoppen en rent daarna naar beneden om aan de zaalmedewer­ ker te vragen of alles nu onder controle is. Als ze weer boven komt, hijgt ze nog na: "Het loopt niet zo soepel vandaag. Ik had het licht niet goed doorgescha­ keld. In de zaal merken ze er niets van, maar voor mezelf is het wel vervelend. Ik moet de hele tijd alert zijn. Dat is best vermoeiend."

" 1 5 procent van de'studenten vindt het geen probleem een tentamen bij elltaar te spieken" (Het Parooi van 7 februari j I over Ichtus-onderzoek)

\li"F> V'\ n I

cius ês% vincii W t wél ^^ proUecrr».

W e b e s l o t e n dat, m e d e op grond van de vele knorren die volwas­ s e n e n zo vaak gaven, ik m o e s t begrijpen dat ik i n elk geval niet tot h u n categorie b e h o o r d e , m e niet aan h u n regels hield en derhalve n i e t g e w o o n w a s . Het niet h e b b e n van n a r m b e s a f was echter e e n verwijt, dus m o e s t ik ervoor z o r g e n w e l g e w o o n t e w o r d e n . M e t p o g i n g e n daartoe is e e n half l e v e n voorbij gegaan, en juist toen ik m e z e l f e e n beet­ je h a d opgegeven, kruiste er weer e e n rector mijn pad: "Boeker wdl m e e r aandacht voor n o r m e n " , noteerde Ad Valvas. Ik h e b h e t artikel aan­ dachtig gelezen, m a a r er niet m e e r van b e g r e p e n d a n 35 jaar geleden i n de eerste klas. Kan d e rector eens uitleggen wat een rector bedoelt als hij over nor­ m e n spreekt?

SELMA SCHEPEL "A borrel is the Dutch word for social get­to­ gethers." Belang­ rijk om te weten, want de gemid­ delde N ederland­ se student houdt wel van een biertje. En dat zullen de buitenlandse studen­ ten die aan de v u komen studeren al gauw merken. In de Newsletter van vu­ niverse, de organisatie die zich bezig houdt met uitwisselingsstudenten aan de Vrije Universiteit, wordt hen op de eerste pagina al verteld dat er twee keer per maand geborreld wordt. Op naar de leukste cafe's in Amsterdam, opdat de student aan het einde van zijn ver­ blijf een doorgewinterde specialist is voor wat betreft het kroegleven in de hoofdstad. Donderdag de zestiende staat café De schutter op het program­ ma. Verzamelen bij Albert Heijn aan het Koningsplein. Naast het borrelen is er Ajax. Volgens de nieuwsbrief de 'beste club van N e­ derland'. Maar mocht je als buiten­ landse student naar een wedstrijd wil­ len, wacht je een teleurstelling. Er is dit seizoen geen kaartje meer te krij­ gen. Alles is uitverkocht. Wees niet ge­ treurd, wellicht kun je nog kaarten sco­ ren voor de Dutch cup. Of de Europe­ an cup. Bel maar naar Ajax. Culinair gezien mag de uitwisselings­ student blij zijn dat hij hier mi stu­ deert, in plaats van honderd jaar gele­ den. T o e n waren het aardappelen met mosterd wat de pot schafte. En in de Tweede Wereldoorlog had hij bloem­ bollen voorgeschoteld gekregen. N ee, nu kun je hier prima eten. Crushed mice bijvoorbeeld. Als broodbeleg. En licorice (drop). Als tussendoortje. Maar pas op, "only the Dutch seem to like it". Een goed idee voor deze periode is far­ mers cabbage oftewel stamppot; een typisch Hollandse maaltijd. Het recept staat uitgebreid in de nieuwsbrief M o c h t het je onverhoopt niet bevallen, dan kun je altijd nog de pizzaboer bel­ len. Het telefoonnummer staat op de laatste pagina vermeld. Onder het kopje 'important telephone numbers'. (CvB)

MtF4

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen