Ad Valvas 1994-1995 - pagina 511

AD VALVAS 4 MEI 1995

PAGINA 3

'VU moet weerbaarder worden' Evenwichtige clustering van faculteiten is een moeilijke legpuzzel Dirk de Hoog

Vorige week verstuurde het college van bestuur van de v u een notitie naar alle faculteiten en instituten, waarin een pleidooi staat om het huidige aantal van vijftien facultei­ ten door clustering terug te brengen naar acht. Er zouden clusters voor humaniora, bèta's en mens­ en maatschappijwetenschappen moe­ ten komen naast de faculteiten Aardwetenschappen, M edicijnen, Rechten, Economie en Tandheel­ kunde. "Er moet niks, dat is in ieder geval niet de toonzetting geweest van de gesprek­ ken die het college van bestuur tot nu toe heeft gevoerd met decanen en secre­ tanssen van faculteiten over de wens van het college om tot clustering van facul­ teiten te komen", zegt collegelid mr J. Donner in een toelichting op de voorge­ stelde clustering. "Wat we vinden is dat de vtr voor een middelgrote campusuni­ versiteit vrij verbrokkeld is. Het huidige aantal van vijftien faculteiten is nogal veel. Alleen de universiteit van Amster­ dam heeft een vergelijkbaar aantal facul­ teiten, maar die is twee keer zo groot."

Okeanos scoort op eigen Bosbaan

"De achterliggende gedachte van de plannen is dat de vu weerbaarder moet worden", zegt Donner. "Op dit moment is de vtJ tot op zekere hoogte in de luwte gebleven vergeleken met de meeste an­ dere universiteiten. Die hebben alle zei­ len bij moeten zetten om de gevolgen van het regeringsbeleid op te vangen. Maar we zien aankomen dat het over­ heidsbeleid niet stopt bij wat er nu ligt en dat de druk op de instellingen zal blijven bestaan. Alleen al op grond van demografische gegevens kan je op je vin­ gers natellen dat er minder studenten komen. Laten we nu zorgen dat we slag­ vaardig klaar staan voor de dmgen die op ons afkomen." Voor de omvang van de clusters gaat het college ervan uit dat faculteiten sterk en groot genoeg moeten zijn om op eigen verantwoordehjkheid lastige be­ slissingen te kunnen nemen. "Nu neem je in het ergste geval bij kleine facultei­ ten bij wijze van spreken besluiten over de collega die bij je op de kamer zit. Bij grotere bestuurlijke eenheden is dat minder snel het geval." Maar de bedoeling van clustering is niet alleen schaalvergroting. Faculteits­ besturen moeten een steviger positie krijgen. "Ze moeten op de bok zitten", noemt Donner het. "Ook komen er

nieuwe taken op het faculteitsbestuur af. Denk maar aan de discussie over de noodzaak van het onderwijsmanage­ ment. Om die bestuurlijke verantwoor­ delijkheden uit te kunnen voeren is het een goede zaak als dan uit een grotere pool van bestuurders kan worden geput." Maar clustering maakt ook het bestuur van de universiteit als geheel overzichte­ lijker. "Door de facultaire verbrokkeling worden nogal eens punten naar het uni­ versitaire bestuur doorgeschoven waar­ van je je kunt afvragen of die met op fa­ cultair niveau afgehandeld kunnen wor­ den. Wij denken dat het bij grotere een­ heden makkelijker gaat."

Gelijkheid Ook vindt Donner dat de faculteiten nu wat omvang betreft erg uiteenlopen. "Er zijn hele grote zoals de medische fa­ culteit en hele kleine, zoals Wijsbegeer­ te. En dat maakt praten op voet van ge­ lijkheid niet altijd even gemakkelijk." hl de nota wordt vooral gesproken over 'clustering'. M aar Donner beves­ tigt dat het college naar fusies streeft. "Dat staat tussen de regels door te lezen. Bestuurlijke mtegratie is het einddoel. Eén faculteit worden, met één bestuur is de wens. Maar het stuk is zo geschreven

dat onze wens niet de heersende leer is. De faculteiten moeten zelf oplossingen vinden door met elkaar in gesprek te gaan. Heel nadrukkelijk is in alle ge­ sprekken naar voren gekomen dat de identiteit van de afzonderlijke weten­ schapsgebieden belangrijk is bij de wer­ ving van studenten en bij tal van andere zaken. We moeten aan die identiteit recht doen binnen de structuren die we kiezen, maar wel het liefst samenge­ bracht binnen één faculteit. Dat is be­ stuurlijk het makkelijkste, maar voor hoe je de zaken organiseert zijn verschil­ lende modellen mogelijk." Donner zegt dat het een hele puzzel geweest is om de diverse faculteiten in een cluster te passen. "Voor de huidige faculteiten zijn vaak verschillende oplos­ singen deijkbaar, dus je moet de nodige afwegingen maken om als geheel tot een evenwichtige oplossing te komen. Eén uitgangspunt is dat het beter is met dne partners samen te gaan dan met twee. Want dan is het gevaar minder groot dat de ene partner bang is door de ander onder de voet te worden gelopen. Een ander uitgangspunt is dat de weten­ schapsgebieden in eikaars verlengde lig­ gen. Deze gedachte vond weerklank bij de decanen." Eén oplossing wü het college nadruk­

Drie onderzoek­ scholen VU krijgen miljoen gulden

Voorzitter vraagt om voorzitster

De Randstad Regatta, die afgelopen weekend op de Bosbaan geroeid is, heeft Okeanos, de roeivereniging van de vu, zes eerste plekken opge­ leverd. Wereldkampioene in de vier­zonder, Rita de Jong, had in de helft van die zeges een aandeel. De zegereeks van Rita de Jong begon zaterdag, toen ze samen met de Utrecht­ se Elien Meijer de twee­zonder won. De twee bleven Okeanoslid Seada van den Herik en Tessa Appeldoorn (lid van Okeanos, maar roeiend voor Viking) ruim twee seconden voor. Zondag stap­ ten winnaars De Jong en M eijer samen met de nummers twee. Van den Herik en Appeldoorn, in een vier zonder stuurman. Opnieuw werd de race ge­ wonnen, nu met een voorsprong van drie seconden. Later kwamen deze vier, aangevuld met vier nieuwe talenten, ook in de dames­acht als eerste over de fi­ nish. Zowel De Jong als bedrijfswiskun­ de­ en informaticastudente Van den Herik lijken zich daarmee verzekerd te hebben van een plaats in het elitekorps van Kris Korzeniowski, de bondscoach bij de vrouwen. Ook bij de heren waren er voor Oke­ anos successen te noteren, vooral bij de eerstejaars. De eerstejaars zware­acht, die in Utrecht op de Varsity nog tweede was geworden, liet zaterdag alle andere ploegen achter zich. Ook de lichte eer­ stejaars van Okeanos, geformeerd in een 'viertje', kwamen in hun race als eerste over de streep. Zondag werden deze vier Okeaniden tweede, in een acht gecom­ bineerd met vier roeiers van aartsrivaal Nereus. De broers Erik en M ichiel van Gelder bleken tenslotte de sterkste te zijn in de overgangs­2­klasse. "Een on­ gekende weelde", concludeert Okeanos­ ab­actis Komelieke Buchel daags na af­ loop. "En dat thuis, bij ons op de Bos­ baan." (PB)

Dirk de Hoog

Drie onderzoekscholen in oprich­ ting aan de vu krijgen elk ongeveer één miljoen gulden uit het Univer­ sitair Stimuleringsfonds. Dit jaar is het voor de laatste keer dat onder­ zoekscholen geld krijgen uit dit v u ­ fonds voor ondersteuning van ver­ nieuwende wetenschappehjke acti­ viteiten.

'S»*

.

.' r. ï «'il­

r.'^fjf--*

Ruim zevenhonderd kaartjes, brieven en handtekeningen verpakt in een doorzic htige plastic bol overhandigde de voorzitter van de vu­emanc ipatie­ commissie Annec hien Spoel afgelopen dinsdag aan drs C. Timmer. Laatstgenoemde is voorzitter van de benoemingscommissie voor een nieuwe voorzitter voor het c ollege van bestuur. De plastic bol bevatte de opbrengst van de ac tie 'Help ons college aan de vrouw'. Volgens Spoel heeft de actie een brede disc ussie losgemaakt, tot in de ministerraad aan toe, over de vraag "waarom er zo weinig vrouwen in colleges van bestuur zitten, terwijl vrijwel iedereen ervan overtuigd is dat er voldoende

Vr ^;:J

..' ^ v 1 : ^ . f \ . a |

vrouwen zijn die de c apac iteiten en kwaliteiten bezitten om in het c ollege plaats te nemen". Onder de inzenders van de kaartjes zijn de staatssec retarissen Kohnstamm, Sc hmitz en Dok­van Weele. Spoel zei ook "dat de sollic itatiec ommissie geattendeerd is op een aantal uiterst c apabele en geschikte vrouwen". Timmer nam de bol blijmoedig aan en zei dat de c ommissie op zoek is naar de juiste persoon, met nadrukkelijke klemtoon op het laatste woord. Hij verwacht dat de commissie "zeker niet voor de zomervakantie" met een voordracht zal komen. (DdH) Sidney Vervuurt - AVO/VU

Ritzen ontkent invloed prestatiebeurs op aantal eerstejaars Marcel Wiegman

Minister Ritzen gelooft niet dat de prestatiebeurs scholieren ervan weerhoudt om zich aan te melden bij een universiteit of hogeschool. Ook verzet hij zich tegen het idee dat aankomende studenten de weg van de minste weerstand zullen kie­ zen en nog meer dan voorheen de technische opleidingen mijden. De bewindsman schrijft dat in ant­ woord op vragen van de Tweede­Ka­ merleden Van de Camp en Leers (CDA). Zi) maken zich bezorgd over het dalend aantal scholieren dat kiest voor een stu­ die in het hoger onderwijs. Tot de peil­

kelijk uitsluiten en dat is dat vu­facultei­ ten zeer nauw samengaan met facultei­ ten van andere instellingen. "We laten faculteiten niet schaken", verklaart Donner. "Onze strategie is erop gericht dat we een middelgrote campusuniver­ siteit in stand willen houden. Alles wat we in de toekomst willen moet hier plaatsvinden. Oplossmgen als bij Tand­ heelkunde die samen met de UVA de fa­ culteit Acta vormen, sluiten we nu uit. Dat geeft gecompliceerde bestuurlijke constructies. De ervaring is dat wat we binnen onze eigen cultuur doen het beste gaat. Daarbij speelt natuurlijk ook het element mee dat de vu haar eigen identiteit wenst te behouden." Volgens de nota zou de eerste fase van de clustering volgend jaar al moeten starten. Uiteindelijk moet in 2004 de clustering afgerond zijn. Volgens Don­ ner is volgend jaar starten niet te snel."We zijn al minstens dne jaar met de aanloop bezig en voor de zomer moet toch duidelijk zijn waar we staan. Ik denk dat we rond de eeuwwisseling tus­ sen de tien en twaalf faculteiten zullen hebben."

datum 29 april 1995 meldden zich 13,9 procent minder kandidaten aan bij de universiteiten dan tot dezelfde peilda­ tum vorig jaar. De daling in eerstejaars­inschrijvingen in het hoger onderwijs schommelt vanaf eind januari tussen de 12 en 14 procent. De Kamerleden veronderstellen dat veel scholieren zich laten weerhouden van een studie door de grote financiële risi­ co's van de prestatiebeurs. Ritzen ont­ kent dat. Hij denkt dat de verklaring voor de te­ ruglopende cijfers geheel gevonden kan worden in demografische factoren. Al een aantal jaren loopt het aantal jonge­ ren terug. Voor de universiteiten en ho­ gescholen bleven de gevolgen daarvan tot nu toe uit doordat een steeds groter

percentage van de middelbare scholie­ ren koos voor een vervolgstudie in het hoger onderwijs. De rek is daar nu uit, stelt Ritzen. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek is echter slechts een klein deel van de daling in aanmeldingen te verkla­ ren uit demografische factoren. De leef­ tijdsgroep van 18­ tot 23­jarigen neemt de laatste jaren met ongeveer 5 procent per jaar af. Als wordt gekeken naar de groep potentiële instromers in het hoger onderwijs is de terugloop zelfs nog ge­ ringer. Het aantal geslaagde havo­ en vwo­leerlingen is de laatste drie jaar nauwelijks afgenomen, doordat een steeds groter deel het eindexamen haalt. Van de Camp en Leers vrezen ook dat studenten steeds vaker zullen kiezen

voor een studie waar de slaagkans het grootst IS, tenemde het financiële risico te verkleinen. De CDA­ers zijn vooral bang voor een verdere terugloop van het aantal technisch opgeleiden. Volgens Ritzen is er echter geen verband tussen slaagkans en aantal aanmeldingen. De daling van het aantal inschrijvingen in de technische sector wijkt bovendien niet wezenlijk af van het gemiddelde, stelt hij. Om aan alle onzekerheid een eind te maken heeft de bewindsman de Stichting Centrum voor Onderwijson­ derzoek in Amsterdam enige tijd gele­ den de opdracht gegeven om uit te zoe­ ken hoe de vork nu werkelijk in de steel zit. (HOP)

Het college van bestuur wilde dit jaar al de subsidies voor onderzoekscholen in oprichting stopzetten, maar op aan­ dringen van de universiteitsraad moch­ ten de scholen die nog niet eerder een aanvraag hadden ingediend dat alsnog doen. Voorwaarde is wel dat de vtr de zogenaamde penvoerder van de onder­ zoekschool is. Er kwamen vier aanvragen binnen. Het Instituut voor Fundamentele en Klinische Bewegmgswetenschappen, de Onderzoekschool M ilieuwetenschap­ pen en de Onderzoekschool voor Infor­ matie­ en Kennissystemen krijgen elk rond de miljoen gulden. Dit is goed voor twaalf postdocplaatsen en vijf aio's. Daarnaast is het geld bedoeld voor organisatorische ondersteuning en het leggen van internationale contacten. De Nederlandse Onderzoekschool Voortplanting, Endocrinologie en me­ tabolismen krijgt alleen twee ton voor organisatorische onderstevming. Het college heeft vorig jaar al een nieuwe bestemming bedacht voor het Universitair Stimuleringsfonds. De ko­ mende jaren moet het geld worden ge­ bruikt voor "vernieuwing van het we­ tenschappelijke kader". Dit houdt in dat jonge veelbelovende wetenschap­ pers die in principe professorabel zijn, steun kunnen krijgen om een eigen on­ derzoeksgroep op te bouwen. De toe­ wijzing zal niet project­, maar persoons­ gebonden zijn, "De aanvragende facul­ teit zal moeten beargumenteren waar­ om de betreffende persoon stimulering verdient. Een belangrijk criterium zal zijn of de wetenschapper accentver­ schuivingen binnen bestaand onderzoek zal kunnen aanbrengen", aldus de notu­ len van de commissie onderwijs van de universiteitsraad die zich onlangs boog over de toewijzingen uit het Universitair Stimuleringsfonds. In eerste instantie wilde het college de voorwaarde stellen dat de betrokken wetenschapper niet langer dan vijf jaar bij de vu in dienst mocht zijn, maar rec­ tor magnificus prof.dr E. Boeker liet de commissie weten dat dit criterium komt te vervallen. De eerste subsidies voor de bright young men (v/m) zijn in het sei­ zoen 1995/96 te verwachten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen