Ad Valvas 1994-1995 - pagina 201

AD VALVAS 24 NOVEMBER 1994

PAGINA 3

'Met echte argumenten heeft de politiek ons nooit kunnen vangen' Medici verzetten zich tegen mogelijke opheffing faculteit Ook het onderzoeksinstituut loo, dat deelnam aan het technisch onderzoek Heeft Nederland wel acht medische naar mogelijke bezuinigen in het hoger faculteiten nodig? Ambtenaren van onderwijs, stelde onlangs dat in het mehet ministerie van Financiën menen disch cluster efficiencywinst valt te bevan niet. T o t twee maal toe bepleit- halen door schaalvergroting. Met enige slagen om de arm denkt het instituut dat ten zij in augustus sluiting van een de kans op een optimaal rendement het faculteit. Ook in het vorige week ge- grootst is met zeven medische faculteipresenteerde onderzoek naar moge- ten. Over de winst die sluiting van een lijke bezuinigingen op hoger onder- faculteit oplevert hebben onderzoekers wijs houden zij vast aan het ophef- van het instituut overigens minder hoge verwachtingen. fen van studierichtingen. In de medische wereld zelf wenst men Op dit moment zijn er vier 'grote' ge- überhaupt niet over opbrengsten na te neeskundefaculteiten in Amsterdam (vu denken. "Ga nu alleen maar eens na wat en UVA), Rotterdam en Groningen en voor kapitaalvernietiging een dergelijk vier 'kleine' in Nijmegen, Leiden, voorstel met zich meebrengt", reageert Utrecht en Maastricht. Door het aantal bijvoorbeeld een zeer verontwaardigde studenten van de grote faculteiten als prof.dr H.L. Langevoort. In 1991 was minimum aan te houden kan in de toe- hij voorzitter van een visitatiecommissie komst één facuheit worden gesloten, die de kwaliteit van de geneeskunde- opstellen de ambtenaren van Financiën. leidingen onderzocht. De studenten van de opgeheven faculteit moeten dan worden verdeeld over Paniekvoetbal de overgebleven instellingen. "Bij de ene instelling wordt op deze Dat zou, volgens de ambtenaren, flin- manier van alles afgebroken, terwijl de ke besparingen opleveren op posten als andere enorme investeringen zullen huisvesting, overhead, ondersteunende moeten doen in voorzieningen als pracdiensten en de verhouding tussen do- ticumruimtes, computers en andere apcenten en studenten. Als normbedrag paratuur", zegt Langevoort. "En waar wordt alvast gemikt op circa 25 procent moet je met het overtollige personeel van de integrale kostprijs per student. heen? Als je wilt bezuinigen kun je het Dat komt neer op 25.000 gulden per personeel beter laten werken tegen een student per jaar. 'Ontacademisering' lager salaris, dan ze op straat te zetten en van een academisch ziekenhuis zou ze een hoog wachtgeld te betalen." daarnaast nog eens 100 miljoen gulden Emeritus hoogleraar prof.dr D. de opbrengen, berekende Financiën. Wied, oud-adviseur voor de medische Marcel Wiegman

sector van voormalig minister van Onderwijs, W.J. Deelman, verwijst met graagte naar het debacle rond de opheffing van de Utrechtse en Groningse tandheelkunde- opleidingen in de jaren tachtig. Utrecht bleef zitten met een spiksplinternieuw gebouw, terwijl de Groningers onlangs toestemming kregen om hun poorten te heropenen. De Wied: "Het leken hele flinke jongens die dat indertijd voor elkaar hebben gekregen, maar het was natuurlijk een sterk staaltje paniekvoetbal." Toch is het niet de eerste keer dat sluiting van een medische faculteit aan de orde is. In 1986 verplichtte minister Deetman, juist begonnen aan zijn tweede termijn op Onderwijs, de Amsterdamse universiteiten (uvA en vu) en de universiteiten van Leiden en Rotterdam tot verregaande samenwerking, terwijl de Utrechtse universiteit zijn geneeskundefaculteit moest onderbrengen in een 'biomedisch cluster'. Kleinere studieonderdelen en specialismen konden worden opgeheven dan wel fuseren, aldus Deetman. De kamerfracties van PvdA en WD wilden veel verder gaan. PvdA-onderwijswoordvoerder Jacques Wallage, tegenwoordig fractievoorzitter van de sociaaldemocraten, en WD-er Jan Franssen opperden dat sluiting van een medische faculteit wellicht een betere weg was om echte besparingen in het 'medisch cluster' te bereiken. De methode van de kaasschaaf, die in een eerdere bezuinigingsronde was gehanteerd, had volgens

hen tot onvoldoende resultaat geleid. Deze keer mochten de medici de dans niet ontspringen. Ook Deetman dreigde een van de randstedelijke faculteiten op te heffen, toen de universiteiten niet snel genoeg werk maakten van de door hem opgelegde samenwerking. Zover kwam het uiteindelijk niet. Zowel de Amsterdamse faculteiten als de faculteiten van Leiden en Rotterdam leverden toch nog binnen redelijk korte tijd plannen in voor samenwerking. De oorspronkelijke bezuinigingstaakstelling zou echter nooit worden gehaald. De academische ziekenhuizen kregen hun aandeel in de kortingen (15 miljoen gulden) uiteindelijk zelfs vrijwel kwijtgescholden. Van een echte evaluatie is het nadien nooit gekomen.

Marginaal De Wied stelt dat het nooit zijn bedoeling is geweest om, als adviseur van Deetman, een faculteit op te heffen. "Voor mij heeft behoud van kwaUteit altijd voorop gestaan. Ik ben er voorstander van om de overlap uit het medische onderwijs en onderzoek te halen. Maar meer dan marginale veranderingen moet je niet doorvoeren. Het is onverantwoordelijk om in een keer hele grote stappen te zetten. Daarvoor is de medische wereld veel te complex. Financiën gebruikt in zijn huidige plannen ten onrechte uitsluitend economische argumenten. Uiteindelijk blijven het allemaal belastinginspecteurs, die zonder

enig verstand van zaken van alles over het hoger onderwijs roepen." En mocht het toch tot opheffing komen? De Wied: "Maastricht en Groningen kun je vanwege hun lokale belang niet opheffen. En over de bijzondere opleidingen in Nijmegen en Amsterdam (vu) hoeven we het al helemaal niet te hebben, vanwege hun confessionele profilenng. Blijft over: Rotterdam, Leiden, Utrecht en Amsterdam (UVA). Ik

ken die faculteiten allemaal als heel goed functionerende eenheden." Langevoort vult aan: "Op basis van redelijke argumenten is het onmogelijk om een beslissing te nemen. Als het al zover komt, zal men waarschijnlijk op grond van niet ter zake doende motieven een faculteit kiezen. De rationalisatie wordt er dan later wel bij verzonnen. Met echte argumenten heeft de politiek ons nog nooit kunnen vangen." Deetman had in maart 1987 in ieder geval al wel een idee over de afloop van de discussie. Na een Tweede-Kamerdebat over het bezuinigingsplan 'Selektieve Krimp en Groei' sprak hij tegenover het Leidse universiteitsblad Mare de verwachting uit "dat over een jaar of tien de medische faculteiten in Leiden en Rotterdam tot één faculteit zijn samengevoegd". (HOP)

Boekhouding Tandheell^unde niet op orde

Uit de kleren voor Ritzen Tijdens de behandeling van de onderwijsbegroting in de Tweede Kamer, vorige week donderdag, demonstreerden in Amsterdam vijftienduizend studenten en scholieren tegen de bezuinigingen op studiefinanciering en hoger onderwijs. Op het Museumplein ging een groep studenten uit de kleren, om aan te geven dat Ritzen hen in de kou laat staan. Het plan om één miljard gulden te korten op studiefinanciering stuitte in de Kamer nauwelijks op verzet. Over het onderwerp werd vrijwel niet gedebatteerd. De acties tegen paars houden ook na de begrotingsbehandeling aan. Maandag bezetten studenten het gebouw van de Hogeschool Holland in Diemen. 's Avonds volgde de faculteit onderwijs en opvoeding van de Hogeschool van Amsterdam. Dinsdag hielden honderd boze studenten en scholieren een sit-in voor het stadhuis in Utrecht en het gebouw van de vereniging van

Dirk de Hoog

D e financiële verantwoording van de faculteit tandheelkunde "voldoet niet aan de minimale eisen van juistheid, volledigheid en tijdigheid", schrijft het college van bestuur in de rapportage personeelsbudgetten over het derde kwartaal. De faculteit stevent af op een tekort van mogelijk meer dan een miljoen gulden.

universiteiten (VSNU). (IVIW, HOP) Barbara van Male

Eerder dit jaar verwachtte de faculteit, een gezamenlijk project van de vu en de UVA met de naam Acta, nog een positief saldo maar dat beeld is in korte tijd veranderd. " De ontwikkelingen bij Acta baren ons zorgen. De interne bedrijfsvoenng opereert gebrekkig doordat het Acta aan adequate informatie ontbreekt op grond waarvan intern kan worden gestuurd", meldt het college van bestuur van de vu aan de universiteitsraad. De vu betaalt ruim tien miljoen gulden, 45 procent van het eerste geldstroom budget van de faculteit. De UVA financiert de rest. Eerder dit jaar werd een overschot verwacht van ruim twee miljoen gulden. Nu vreest de vu een strop van ruim vier ton voor haar rekening te krijgen. De tegenvaller heeft een drietal oorzaken. De verrekening van de kosten tussen beide universiteiten verloopt moeizaam en loopt achter de feitelijke ontten. De universiteiten en hogescholen wikkelingen aan. Daarnaast blijken op mogen wat hem betreft zwaarder onder interne deelbudgetten tekorten te zijn druk gezet worden, zolang de formule- ontstaan van ruim een mUjoen gulden. ringen maar zo gekozen worden dat de Ook krijgt Acta drie ton minder dan verstudenten en instellingen elkaar in rede- wacht van het vu-ziekenhuis door een lijkheid aan de afspraken kunnen hou- verlaging van het aantal Assistent Geden. Wijnen wordt nadrukkelijk ge- neeskundigen in Opleiding bij Acta. noemd als kandidaat voor een projectMede op verzoek van de faculteit kijgroep die, voor de invoering van de pres- ken momenteel de financiële afdelingen tatiebeurs in september 1995, de stu- van beide universiteiten welke maatredeerbaarheid van het onderwijs gaat on- gelen nodig zijn om de problemen het derzoeken. hoofd te bieden. Minister Ritzen zei na afloop van de In een eerder stadium heeft de faculconferentie geen tegenstander te zijn teit te kennen gegeven de bestuursstrucvan het onderwijscontract, maar het ook tuur niet optimaal te vinden. Liefst zou niet van bovenaf te willen opleggen aan Acta beheersmatig bij één universiteit de universiteiten en hogescholen. Hij ondergebracht worden. waarschuwde bovendien voor juridische Volgens vu-collegelid mr J. Dormer complicaties, als studenten massaal de zijn gesprekken met het college van de rechtbank gaan opzoeken om hun gelijk UVA over een nieuwe opzet van Acta in te halen. Beter is het volgens Ritzen als een vergevorderd stadium. studenten en instellingen hun geschillen voorleggen aan een interne beroepscommissie. (HOP)

Financiën akkoord met plan voor beurspromovendi

Onderwijscontract opnieuw in beeld

De vereniging van universiteiten (vsNu) verwacht dat birmenkort zonder risico's gestart kan worden met een stelsel van promotiebeurzen. Nu krijgen promovendi (aio's en oio's) nog een salaris. Het ministerie van Financiën heeft de VSNU laten weten dat er geen fiscale bezwaren bestaan tegen het beurzenplan. Een voorwaarde is wel dat de bursalen geen onderwijs geven. Door een deel van de promovendi te beschouwen als student en niet langer als werknemer, willen de universiteiten besparen op de wachtgelduitkeringen. Die moeten ze betalen aan aio's die na hun vierjarige aanstelling werkloos worden, omdat ze geen baan kurmen vinden of extra tijd nodig hebben om hun proefschrift af te ronden. Technisch kunnen de universiteiten alleen onder de wachtgeldverplichting uitkomen als de belastinginspectie de relatie tussen universiteit en student niet als dienstverband beschouvrt. Een belangrijke voorwaarde is wel dat er sprake moet zijn van een échte opleiding. (MW, HOP)

ren, moeten de instellingen volgens het idee van het 'onderwijscontract' over de De Rotterdamse collegevoorzitter brug komen wanneer zij zich niet aan de dr H.J. van der Molen is voor invoe- afspraken houden. Van der Molen vindt ring van onderwijscontracten, die dat een vanzelfsprekende zaak, zo bleek de wederzijdse rechten en plichten afgelopen zaterdag op een Iso-conferentie over studeerbaarheid in Delft. "Zo van studenten en instelling vastleg- koop je ook een brood. Als het niet goed gen. Ook als dat de universiteiten en is, eis je je geld terug." Wel wil de collehogescholen geld zou kosten. Hij is gevoorzitter dat de afspraken worden de eerste universiteitsbestuurder die gemaakt op het laagste niveau: de faculzich achter dit oude plan van stu- teit. dentenorganisatie Iso schaart. Eind 1992 liepen onderhandelingen over landehjke invoering van een onderVan der Molen is bereid in een con- wijscontract tussen minister Ritzen, stutract met studenten vast te leggen aan denten en instellingen nog stuk op de welke voorwaarden zijn instelling moet onwil van universiteiten en hogescholen. voldoen om te kunnen spreken van 'stu- Zij vonden het plan "veel te dirigistisch deerbare' onderwijsprogramma's. Het en bureaucratisch". Minister Ritzen was gaat daarbij bijvoorbeeld om studiebe- al wel akkoord met de studentenorganigeleiding en de planning van colleges en saties Iso en Lsvb over invoering van het tentamens. Van studentenzijde moet contract. In ruil daarvoor zouden de studaar de belofte tegenover staan dat zij er denten instemmen met een tempobeurs alles aan doen om binnen de voorge- van 25 procent. Die norm zou bovenschreven tijd af te studeren. Zo valt er te dien vijfjaar lang niet worden verhoogd. denken aan een opkomstplicht bij colleIn Delft toonde ook prof dr W.H.F.W. ges. Wijnen, bekend van zijn 83 aanbevelinNet zoals studenten financieel gestraft gen voor verbetering van het onderwijs, worden wanneer zij onvoldoende preste- zich voorstander van onderwijscontracMarcel Wiegman

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen