Ad Valvas 1994-1995 - pagina 531

AD VALVAS 1 1 M£l 1995

PAGINA 3

'Studie Woord en beeld niet van academiscli niveau' Visitatiecommissie Hcht kunstgeschiedenis door Jan-Jaap Heij/Frank Steenkamp

De zes opleidingen voor kunstge­ schiedenis in ons land hebben wel genoeg wetenschappelijk niveau, maar zijn in diverse opzichten te vrijblijvend. Dat is de kern van een deze week verschenen visitatierap­ port. De visitatiecommissie bezocht aan de vu de studies Kunstgeschiedenis, Ar­ cheologie, Woord en beeld en Oudheid­ kunde. De eerste twee komen er relaüef goed vanaf. De rendementen zijn welis­ waar matig tot slecht, maar dat zijn ze overal. Voor de rest zijn deze studies re­ delijk in orde, aldus de commissie. Dat ligt anders bij Woord en beeld en Oudheidkunde, twee interdisciplinaire nieuwkomers aan de letterenfaculteit. De visitatiecommissie stelt te twijfelen aan de levensvatbaarheid van deze op­ leidingen. (Delen van) de programma's zijn niet van academisch niveau en de opleidingen hebben te weinig een eigen gezicht: ze missen een eigen personeels­ formatie, die dit gezicht zou kunnen be­ palen. Woord en beeld vindt de com­ missie daarnaast nogal onsamenhan­ gend. De rendementen zijn wisselend. Een probleem is onder andere dat stu­ denten te weinig mogelijkheden hebben om herkansingen te doen. De rende­

menten bij Oudheidkunde zijn eveneens 'wisselend'. De visitatiecommissie vindt de pro­ paedeuse van de Nederlandse opleidin­ gen te weinig selectief. De normen voor scripties variëren soms sterk. En de rela­ tie met 'afnemers' van afgestudeerden blijft "volstrekt in het vage". Over het geheel genomen is de commissie wel re­ delijk over het onderwijs te spreken. De programma's hebben overal genoeg breedte en diepgang, zijn doorgaans up­ to­date en vertonen bij de meeste oplei­ dingen genoeg samenhang. Maar er zijn ook een aantal kwalen die de kwaliteit en het nut van de opleiding bedreigen.

Rendement Ten eerste is er het selectievraagstuk. Dat blijkt al uit de cijfers van het studie­ rendement. Na twee jaar heeft pas 65 procent de propaedeuse. En van die groep heeft zes jaar na de start pas de helft het doctoraaldiploma. (Bij de vu zijn die cijfers nog veel lager). Dit lage studierendement komt mede door de vrijblijvendheid waarmee veel studenten voor deze studie kiezen. Kunstgeschie­ denis telt namelijk veel 'hobby­studen­ ten' die er niet per se op uit zijn om als afgestudeerd kunsthistoricus aan de slag te komen. Dit past volgens de visitatie­ commissie bij de "algemene culturele betekenis" van de studie. Maar deze

groep mag niet het niveau en de cultuur van de opleiding bepalen. Als oplossing komt de commissie met het advies, in een vroeg stadium de beste en meest ge­ motiveerde studenten te selecteren ­ om ze daarna extra coaching te geven bij hun specialisatie. Verder schieten veel aankomende stu­ denten te kort in taalbeheersing en ver­ mogen tot zelfstandig werken; niet alle opleidingen pakken die tekortkomingen goed aan. Toch stelt de commissie hier geen harde aanpak voor (zoals een bin­ dend studie­advies), maar volstaat ze ermee meer aandacht te vragen voor de genoemde vaardigheden. Kwaliteitspro­ bleem nummer twee zijn de scripties. De eisen die men eraan stelt variëren sterk. De visitatie­commissie vindt daar­ om dat elke scriptie door twee docenten beoordeeld moet worden. Ook moet elke opleiding duidelijkheid scheppen over de eisen aan scripties. Een video kan bijvoorbeeld nooit de plaats van een scriptie innemen; het kan hoogstens een bijlage zijn. hi het algemeen vindt de commissie het niveau van de scripties wel voldoende. Toch trof ze ook vaak gebreken in taalgebruik en argumentatie aan "die voor een eindprodukt van een wetenschappelijke opleiding ontoelaat­ baar zijn". Ze wijt dit meer aan de opleiding dan aan de studenten. De laatsten moeten

eerder dan in het vierde jaar met de scriptie kunnen beginnen, om de stof te laten bezinken en slordigheden te voor­ komen. De scriptieproblemen brengen de commissie tot een pleidooi voor 'ge­ degen' schrijftraining vanaf het begin van de studie. Vooral bij de vu, in Utrecht en in Groningen is er meer aan­ dacht nodig voor het schrijven van es­ says en werkstukken ­ die daarna gron­ dig besproken worden.

Computer Ook voor andere vaardigheden is vol­ gens het visitatierapport meer aandacht nodig. In Utrecht, Groningen en Leiden moet meer nadruk komen op zelfstandig leren werken. En werken met de com­ puter ­ dat in dit vak aan belang wint ­ krijgt nergens behalve in Groningen de ruimte die het verdient. De didactische scholing van docenten krijgt alleen in Utrecht systematische aandacht. De visitatiecommissie vindt het verder "ontmoedigend" om te zien hoe weinig men investeert in essentiële beeldcollecties en daarbij horende appa­ ratuur. Ze heeft kritiek op de bibliotheek van de vu en Nijmegen en op de toe­ stand van de dia­ en fototheek bij de vu en in Utrecht. Het ontbreekt de opleidingen aan be­ roepsgerichtheid, vindt de visitatiecom­ missie. Terwijl de markt voor afgestu­

Onderbreking studie tot een jaar beperkt

Bewegingswetenschappen wil niet bij SCW Peter Boerman

De clustering van faculteiten, die onlangs door het college van be­ stuur van de vu is voorgesteld, heeft bij diverse faculteiten voor grote verwarring gezorgd. Bewegingswe­ tenschappen heeft te kennen gege­ ven niets te voelen voor clustering met sociaÜ­culturele wetenschap­ pen, maar meer in samenwerking met psychologie en biologie te zien. Van de vijftien huidige faculteiten moet de vu er in tien jaar tijd acht over­ houden, meent het college van bestuur. Orri^ dat te bereiken gaf het college on­ langs aan welke faculteiten in zijn ogen het beste samen zouden kunnen gaan. Eén van de ideeën was de faculteiten psychologie en pedagogiek (FPP), soci­ aal­culturele wetenschappen (scw) en bewegingswetenschappen (FBW) samen te voegen tot een cluster 'gedrags­ en maatschappijwetenschappen'. Met name bij bewegingswetenschap­ pen stuit dit voorstel op groot verzet. "Meer voor de hand liggend", schrijft

het bestuur van de faculteit in een con­ cept­reactie voor het college, "is een clustering van faculteiten die weten­ schappelijk elkaar reeds raken, of ge­ makkelijk kunnen raken, zoals FPP, bio­ logie en FBW." De studierichtingscom­ missie van FBW heeft voor dit cluster al de naam 'L evenswetenschappen' ver­ zonnen. "Ons profiel past niet in het door u voorgestelde cluster", schrijft het facul­ teitsbestuur. "Ook binnen de vu zelf lijkt het alsof u de klok wilt terugzetten." Het faculteitsbestuur laat weten nog lie­ ver in zee te gaan met het grote Genees­ kunde dan met scw. De vcw, de vaste wetenschapscom­ missie van de bewegingswetenschap­ penfaculteit, overweegt in haar eerste reactie zelfs een samengaan met de bèta's. Het faculteitsbestuur is nu bezig de verschillende voorstellen in kaart te brengen en hoopt volgende week maan­ dag een definitieve brief aan het college af te hebben.

Toekomstige studenten krijgen allen zeven jaar de tijd om hun di­ ploma te halen. De officiële diplo­ matermijn wordt weliswaar zes jaar, maar elke student mag zijn studie zonder opgaaf van redenen een jaar onderbreken.

" --«-. viM.;kW;ygO;;,''V',-''^

"^jJientJuwr

' K g f t A rc f f

-; reii'^CKmïMis A • ;:i.JACOBiJS:ÖRa -?IIIttt«II'>«:(iu-/;".

Ritzen: i(ort geding tegen Icansloos De kans dat studenten de invoering van de prestatiebeurs, in september aanstaande, kunnen tegenhouden is volgens minister Ritzen "nihil". De L andelijke Studentenvakbond (Lsvb) heeft vorige week aangekondigd de prestatiebeurs middels een kort ge­ ding te willen blokkeren. Door de snelle invoering van de prestatiebeurs heeft de Informatie Beheer Groep (IBG) te weinig tijd om zijn computers aan te passen. Daarom betaalt de IBG eerstejaars stu­ denten na de zomer aanvankelijk een 'beurs' uit, terwijl dit eigenlijk een 'voorwaardelijke lening' is. Dit zal later worden hersteld. Volgens de L SVb worden hierdoor 60.000 scholieren op het verkeerde been gezet. De IBG (die optreedt namens de minister van onderwijs) wekt valse ver­ wachtingen, vindt de bond. In een kri­ tisch rapport over de invoering van de prestatiebeurs schrijft de IBG zelf dat er de nodige verwarring zal ontstaan. Ook waarschuwt de IBG voor klachten en ju­ ridische procedures. Minister Ritzen is echter overtuigd van zijn gelijk. Nieuwe studenten zijn vol­

gens hem al geïnformeerd over het voor­ nemen om de prestatiebeurs in te voe­ ren. Dat dit nu daadwerkelijk gebeurt, kan dus voor niemand een verrassing vormen, redeneert de minister. Een woordvoerder van de minister wijst er op dat ook bij de invoering van de tem­ pobeurs, in september 1991, de studie­ fmanciering "zonder enig probleem" achteraf is aangepast. Toen kregen stu­ denten later te horen dat zij een mini­ mum aantal studiepunten moesten halen om hun beurs te mogen houden. "Er heeft destijds niet één student een procedure aangespannen", aldus de woordvoerder. Overigens heeft minister Ritzen de Tweede Kamer vorige week verzekerd dat de prestatiebeurs op "verantwoor­ de" wijze in september kan worden in­ gevoerd. Bij de vaststelling van de beur­ zen zal de Informatie Beheer Groep niet meer fouten maken dan anders, aldus Ritzen. "De marge van één procent wordt niet overschreden." (PE, HOP)

deerden al lang breder is dan het kunst­ historisch onderzoek, draait nog alles om het opleiden van onderzoekers. Er zijn wel beroepsgerichte studievarianten ontwikkeld, maar de vakgroepen zelf zien het veelal als een knieval naar het hbo. Juist daardoor lukt het nog niet om die richtingen genoeg wetenschappelijk karakter te geven. De commissie spreekt van een "impas­ se", waarbij nog altijd de meeste stu­ denten de onderzoeksopleiding kiezen ­ om daarna in aanzienlijke aantallen werkloos te worden, hitussen hebben musea. Monumentenzorg, de kunsthan­ del en culturele instellingen zej^er be­ hoefte aan meer beroepsgericht opgelei­ de kunsthistorici, betoogt de visitatie­ commissie. Maar de faculteiten doen daar vrijwel niets aan. De kunsthistorici zouden zich daarom, liefst in landelijk verband, moeten bezinnen op de rol van hun vak en van daaruit nieuwe afstu­ deervarianten "van wetenschappelijk ni­ veau" moeten opzetten. In het verleng­ de daarvan pleit ze zelfs voor een post­ doctorale opleiding voor cultuurbeheer­ en ­management. (HOP)

Vijftigste Dodenlierdenking

Voor studenten die nu al studeren gaat de temponorm in 1997 met naar 70 pro­ cent. De Tweede Kamer heeft dit vorige week besloten. De student die na zeven jaar zijn diploma nog niet heeft, moet minstens drie jaar studiefinanciering te­ rugbetalen aan de overheid. Het zevende jaar is geen automatisme. Studenten moeten aan de Informatie Beheer Groep (IBG) melden dat zij van de 'rek' gebruik willen maken. De gekozen oplossing betekent een eenmalig verlies van 35 miljoen gulden in 2002. Daarbij neemt Ritzen aan dat een op de vijf studenten de klok van prestatiebeurs een jaar zal stilzetten. Ook de eisen aan studenten die nu al studeren zijn iets verlicht. Ritzen wilde dat zij met ingang van september 1997 jaarlijks tweederde van hun studiepun­ ten gingen halen. De Kamer vond dat onfatsoenlijk. Nu de verhoging van de temponorm niet doorgaat, lijdt Ritzen in 1998 een verlies van 20 miljoen gul­ den in 1998, en 10 miljoen in 1999. Minister Ritzen steunde verschillende initiatieven van de Tweede Kamer met betrekking tot kwaliteit en studeerbaar­ heid. Zo wil Ritzen de Inspectie een zwaardere rol geven bij de verbetering van de onderwijskwaliteit. Ook gaat Rit­ zen zich ervoor inspannen dat voor het studiejaar 1996­1997 een hoger­onder­ wijsgids op de markt komt, die scholie­ ren duidelijk maakt welke overeenkom­ sten en verschillen er bestaan tussen op­ leidingen op hetzelfde gebied. (PE, HOP)

Afgelopen donderdag is ter gelegenheid van de vijf tigste Dodenherdenking een krans gelegd bij de herdenkingsplaquette voor vu-medewerkers en ^ studenten die de oorlog niet hebben overleef d. Links onderaan is inmiddels de naam toegevoegd van de in Sobibor omgekomen Duits-Joodse student Herbert Weis, wiens naam ten onrechte ontbrak, zoals vu-historicus dr G. Zondergeld onlangs ontdekte. (FvK) c Ni o Bomk AVC/VU

Studenten willen weekkaart niet kwijt Niet meer dan een handvol studenten heeft zijn ov­weekkaart ingeruild voor een ov­weekendkaart. Studenten kon­ den tot 1 mei van kaart wisselen. Dit blijkt uit een eerste inventarisatie van het ministerie van onderwijs. Eind deze maand worden de definitie­ ve cijfers bekend. De ov­kaart is sinds 1 november 1994 gesplitst. Destijds koos 87 procent van de studenten voor een weekkaart en 13 procent voor een week­ endkaart.

De geringe animo om van een week­ op een weekendkaart over te stappen was voorspelbaar. Veruit de meeste stu­ denten vinden de weekkaart veel aan­ trekkelijker, omdat hij recht geeft op vijf dagen gratis reizen. Dat is alleen niet zo tussen 15 juli en 15 augustus. Dan biedt de kaart slechts een korting. De week­ endkaart geldt vanaf vrijdagavond zeven uur. Vorig jaar braveerde minister Ritzen bij hoog en bij laag dat veel studenten hun

weekkaart zouden omruilen voor een weekendkaart. Dit werd vooral verwacht van mbo'ers, die vaak dicht bij huis naar school gaan. Nu er nauwelijks is omge­ ruild, kost de ov­kaart minister Ritzen vier jaar lang 120 miljoen gulden meer dan hij had gehoopt. In verband met de ov­kaart wordt maandelijks 71 gulden 50 op de basisbeurs ingehouden. Thuis­ wonende studenten betalen er bijna 52 gulden voor. (PE, HOP)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen