Ad Valvas 1994-1995 - pagina 261
AD VALVAS 15 DECEMBER 1994
PAGINA 13
'Alles beter dan het regeerakkoord' Brinkman vindt voorstel Ritzen het bespreken waard Jan-Jaap Heij
Echt ingenomen is hij niet met het voorstel van minister Ritzen om collegegelden te verhogen en een stelselwijziging in het hoger onderwijs uit te stellen. Maar collegevoorzitter drs H J . Brinkman kan er wel mee leven: "Het is in ieder geval een basis om verder te overleggen." Meer vrijheid, meer tijd en meer geld zo zou het voorstel van Ritzen volgens Brinkman kunnen worden samengevat. Hl) constateert bij Ritzen een "kolossale ommezwaai", in de goede richting. "Het pistool is van onze borst. De onderwijsinstellingen kunnen betrekkelijk rustig met de minister gaan overleggen over een herziening van het stelsel. De flauwekul uit het regeerakkoord, de op een zomerse namiddag verzonnen noodzaak om alles om te gooien en daar 500 miljoen aan te verdienen, is
van de baan. Het is jammer dat we op termijn nog steeds 265 miljoen moeten inleveren, maar dat is blijkbaar de politieke realiteit." Brinkman vraagt zich wel af wat de afspraken op langere termijn waard zullen blijken. "Het voorstel van Ritzen legt de financiering van het hoger onderwijs tot het jaar 2005 vast. Gezien de recente historie is dat curieus. De politiek heeft zich herhaaldelijk onbetrouwbaar getoond; ik vraag me daarom af of Ritzen dit voorstel waar kan maken." De opwinding die vorige week ontstond over het voorstel om het collegegeld met 1000 gulden te verhogen vindt hij onterecht. "Het is niet leuk dat het collegegeld omhoog gaat en ik had het liever niet gezien. Het is echter de enige uitweg. De voorgestelde bezuiniging op de hoger-onderwijsinstellingen kon echt niet. Dan moet het geld dus ergens anders vandaan komen. De politiek wil niet op het basis- en voortgezet onder-
wijs bezuinigen, de politiek wil de bezuiniging niet vergeten. Dan is het verhogen van het collegegeld de enige route die overblijft."
Geldkraan Met een lichte grijns wijst Brinkman erop dat hij dat al eerder heeft gezegd: "Bij de opening van het academisch jaar heb ik gesteld dat de financiering door de overheid alleen kan verminderen als individuele studenten tegelijkertijd meer gaan betalen. Dat kan ook best: de overheid draait per slot van rekening de geldkraan dicht om de lasten voor burgers te kunnen verlichten. Daar staan dan hogere individuele lasten tegenover. Die redenering stond echter niet in het regeerakkoord. Pas nu maakt de politiek duidelijk dat de afweging zo ligt. Ik zou zeggen: het werd tijd." Hij ergert zich wel aan de verhoging met 1000 gulden. "Op basis van de aangeleverde berekeningen concludeer
ik dat deze maatregel 200 miljoen op moest leveren. Een verhoging met 500 gulden was daarvoor genoeg geweest. Het voorstel om 1000 gulden omhoog te gaan is alleen maar gedaan omdat de politiek de lagere inkomensgroepen wil compenseren door de aanvullende beurzen te verhogen. Ik vind dat raar. Studiefinanciering moet je niet gebruiken voor inkomensbeleid." Wat Brinkman betreft is het stelsel dan ook failliet. "Als dit soort krankzinnige dingen optreden, wordt het de hoogste tijd om over een ander stelsel na te gaan denken. De toegankelijkheid van het hoger onderwijs voor mensen met weinig geld moet gegarandeerd worden door een behoorlijk leningenstelsel, en niet door beurzen." De commotie over de inmiddels veelbesproken 'draai' van de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) is hem eveneens behoorlijk in het verkeerde keelgat geschoten. "Er is volgens mij sprake van
een door journalisten geschapen virtual reality. Voorzitter van Lieshout van de VSNU zou eerst gezegd hebben dat hij akkoord ging met een verhoging van het collegegeld, en daar later op terug zijn gekomen. Van Lieshout heeft echter meteen al gezegd dat de collegegelden een zaak van de minister zijn, en niet van de universiteiten. Daar is hij vervolgens bij gebleven. Je kunt je alleen afvragen of hij zijn handtekening had moeten zetten onder iets wat uiteindelijk alleen een voorstel van het kabinet is. Ik heb begrepen dat hij daartoe onder zware druk is gezet. Ik vermoed daarom dat hij heeft gedacht: misschien helpt het het overleg als ik teken, dus vooruit maar."
Massale acties tegen collegegeldverhoging Na het bekend worden van de plannen van Ritzen om het collegegeld te verhogen kwamen deze week overal in het land studenten in actie. Maandagochtend vroeg mislukte een poging om het IMaagdenhuis te bezetten, maar even later lukte het wel de collegezalen van de UVA in de Oudemanhuispoort in bezit te nemen. Exact 1001 personen ondertekenden de lijst met eisen van de bezetters, zoals het vertrek van minister Ritzen. Nadat een aantal bestuurders van universiteiten zich tegen de verhoging had uitgesproken, vertrokken de bezetters. Een dag later doken ze echter weer op in de hal van het ministerie van onderwijs, cultuur en wetenschappen. Woensdagmiddag vond een landelijke demonstratie plaats in Utrecht. Aan de vu bleef het opmerkelijk rustig. Volgens een woordvoerder van de studentenvakbond SRVU was het op korte termijn moeilijk om acties te organiseren, mede omdat op sommige faculteiten geen onderwijs meer gegeven wordt vanwege tentamens. De studenten maken zich echter op om in januari hun grieven ook aan de De Boelelaan te uiten. (DdH)
.^. h
t'
Bram de Hollander
Studenten boos op minister en college van bestuur 'Verhoging collegegelden is dolksteek in de rug van studenten' Dirk de Hoog
De reacties van studenten op het nieuwste voornemen van miiaister Ritzen om de collegegelden met duizend gulden te verhogen, zijn weinig verrassend. Boosheid alom. Maar ze zijn ook teleurgesteld in het college van bestuur van de v u omdat dit een verhoging van de studentenbijdrage nog niet zo gek vindt.
I .
Rector prof dr E. Boeker schetste deze week ti)dens een commissievergadering het dilemma. "De moderne burger wil zo weinig mogelijk belasting betalen, maar hij wil tegelijkertijd dat zijn kinderen gratis kunnen studeren. Dat gaat nu eenmaal niet samen." Behalve boos op minister Ritzen is de
progressieve studentenfractie ook boos op het eigen college van bestuur, PKVwoordvoerster Hadewijch Hazelzet zegt "zeer teleurgesteld te zijn dat het vucollege verhoging van het collegegeld blijft propageren en de studenten laat vallen". Dit steekt haar des te meer omdat bestuurders van andere universiteiten zich op aandrang van studentenvakbond Lsvb alsnog solidair hebben verklaard met studenten en de verhoging van de collegegelden met duizend gulden afwijzen. Ze wijst erop dat studenten solidair waren met de instellingen toen die een half miljard gulden dreigden te moeten inleveren. "Studenten hebben continu geprotesteerd tegen de bezuinigingen op zowel de studiefinanciering ais het hoger onderwijs. De dreigende bezuinigingen worden nu volledig afgewenteld op de zwakste partij, de studenten. Dat sommige univer-
siteitsbestuurders aan dit zogenaamde compromis hebben meegewerkt, ervaren we als en dolksteek in de rug." Ze wijst erop dat de voorgestelde verhoging van het collegegeld meer dan vijftig procent bedraagt, terwijl nota bene de beurs in januari met twintig procent daalt. "Wie dat beleid durft te noemen moet nog maar eens gaan studeren. Als hij dat dan nog kan betalen tenminste." Collega-raadslid Eric Goossens van de Vuso vindt het "absoluut onverteerbaar" dat de hoogte van de collegegelden gekoppeld wordt aan het nietdoorgaan van de bezuinigingen op het hoger onderwijs. "Het lijkt op een spelletje handjeklap waarbij de belangen van de studenten wegonderhandeld zijn." Nu de voorzitter van de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (vsNU) Van Lieshout beweert de verhoging van de collegegeld
niet te willen verdedigen, vraagt Goossens zich af wat nog de waarde van de intentieverklaring is. "We zijn benieuwd waar ze nu weer het geld vandaan willen halen." Overigens is ook hij weinig te spreken over de opsteUing van het vu-coUege. Tiidens een commissievergadering van de raad bedankte hij op ironische toon collegevoorzitter drs H.J. Brinkman voor diens geregeld terugkerende pleidooien voor het verhogen van de collegegelden. Ook het raadslid voor het vu-Corps Esther Luijendijk kan geen enkel begrip opbrengen voor de nieuwste move van de minister. "Ik heb de indruk dat de instellingen gevrijwaard zijn van pijnlijke ingrepen, maar dat de studenten de rekening betalen met deze idiote collegegeldverhoging. Ik wil de universiteiten best feliciteren nu ze minder hoeven te bezuinigingen, maar dit kan na-
tuurlijk nooit de bedoeling zijn geweest." De voorzitter van de ondernemingsraad dr M. de Bolster zegt dat hi) de ontwikkelingen "net als waarschijnlijk iedereen" niet meer precies kan volgen. "Chaos is troef," zegt hij, "maar iedere bezuiniging van deze omvang is uiteindelijk moordend voor het hoger onderwijs. Door deze collegegeldverhoging blijven op korte termijn meer arbeidsplaatsen behouden. Dat is leuk voor het personeel. Maar als de studenten worden uitgekleed, keert zich dat op den duur ook tegen de instellingen. Want voor de werkgelegenheid ben je natuurlijk wel afhankelijk van het aantal studenten dat blijft komen."
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 15 augustus 1994
Ad Valvas | 638 Pagina's