Ad Valvas 1994-1995 - pagina 478
PAGINA 2
ADVALVAS 13 APRIL 1995
Ambtelijk advies: raden verliezen macht in nieuw universitair bestuur Pieter Eve ein
D e universitaire bestuursorganisatie dient ingrijpend te worden "gemoderniseerd". De universiteits- en faculteitsraad raken cruciale bevoegdheden kwijt aan het college van bestuur en de faculteitsraad. Dat zijn de opvallendste punten in twee vertrouwelijke notities van ambtenaren die minister Ritzen adviseren over een nieuwe bestuursstructuur aan de universiteiten. Ook zou er een opleidingsdirecteur moeten komen met "volledige bevoegdheden ten aanzien van programmering en personeelsbeleid". Personeel en studenten mogen slechts nog meepraten over aangelegenheden die hun rechtstreeks betreffen. Het rapport is opgesteld omdat Ritzen vindt dat het bestuur van de universiteit te ondoorzichtig is. Te veel verschillende mensen (bestuurders, personeel en studenten) hebben invloed op te veel uiteenlopende zaken. Daardoor slagen de colleges van bestuur er onvoldoende in om faculteiten ertoe te bewegen het onderwijs te verbeteren.
Ook is het bestuur van de opleidingen te zwak. Onduidelijk is bijvoorbeeld wie kan worden aangesproken op de samenhang in de programma's, zei de minister vorige week in Folia, het weekblad van de Universiteit van Amsterdam. De ambtelijke notities voorzien Ritzen van mogelijkheden om aan zijn bezwaren tegemoet te komen. "Platte organisaties met weinig overhead en korte communicatielijnen staan in andere maatschappelijke sectoren borg voor een slagvaardig bestuur", geeft een van de notities de centrale gedachte aan.
Oplossingen Vervolgens noemt het stuk een aantal eisen waaraan de nieuwe bestuursstructuur dient te voldoen, en mogelijke oplossingen. De universiteits- en faculteitsraden moeten in de toekomst plaats maken voor medezeggenschapsraden, zoals in het hbo, adviseren de ambtenaren. Het college van bestuur en het faculteitsbestuur krijgen "alle bestuursbevoegdheden". De raden verliezen het belangrijke begrotingsrecht. Zij houden slechts nog overleg-, advies- en instemmingsrecht over. Personeel en studenten mogen alleen nog meepraten over zaken die hun
rechtstreeks aangaan. De universiteitsraad verliest ook invloed op de benoeming van het college van bestuur. Nu draagt de raad nog twee van de drie collegeleden voor bij de Kroon. De raad is eveneens betrokken bij de benoeming van de rector-magnificus, die uit het college van decanen komt. De huidige constructie houdt echter "het risico in dat de naar binnen gerichte cultuur alleen maar wordt versterkt", aldus een van de notities. Voortaan^ benoemt een raad van toezicht de leden van het college van bestuur. Deze raad houdt toezicht op de begroting, het jaarverslag en de jaarrekening.
Effectief Door deze taken aan zo'n (door de Kroon/minister te benoemen) raad te delegeren, wordt ook voldaan aan de eis dat de afstand tussen overheid en universiteit groter wordt. Omdat het faculteitsbestuur "ten volle aanspreekbaar en aansprakelijk" dient te zijn "jegens de politiek", luidt het ambtelijk advies dat niet meer de faculteitsraad de leden van het faculteitsbestuur benoemt, maar het college van bestuur. Om effectief te kunnen besturen bestaat het faculteitsbestuur in de toe-
komst uit de decaan, eventueel aangevuld met twee andere personen. Het onderwijs is te vrijblijvend geregeld, vindt Ritzen. Vakgroepen zijn te versnipperd. Zijn ambtenaren adviseren in de notities de aanstelling van een beroepsdecaan of opleidingsdirecteur, die bestuur én beheer onder zijn hoede kan nemen. Beshssingen over kwaliteit en studeerbaarheid van onderwijsprogramma's, het studentenstatuut en het afstudeerfonds kan zo iemand alleen nemen als studenten daarmee instemmen. Ritzen heeft nog geen standpunt ingenomen over de notities. In 1994 schreef Ritzen een wetsvoorstel om de bestuursstructuur aan de universiteiten te veranderen. Dat riep veel verzet op en ging tenslotte niet naar de Tweede Kamer. Iimiiddels is het tij echter gekeerd. Er lijkt, ook bij studenten, meer bereidheid om het bestuur aan te passen. (HOP)
Nuis zwijgt en geeft toe Pieter Evelein
Schrijven kan altijd nog, luidde de boodschap van staatssecretaris Nuis aan de vooravond van zijn Circus. Wie in de debatten niet aan z'n trekken komt, klimme in de pen. Welnu, voor Nuis valt te hopen dat daar gretig gebruik van wordt gemaakt. Zelfs een onverbeterlijke optimist zou bij beschouwing van het Circus af en toe de moed in de schoenen zakken. Het is niet gelogen: er zijn genodigden die heus wel wat zirmigs hebben op te merken, maar ze houden hun kaken stijf op elkaar. In Leiden bijvoorbeeld, waar afgelopen maandag 10 april gesproken werd over de sector cultuur. "De discussie werd zo snel een chaos dat ik dacht: laat maar zitten", luidde een verklaring na afloop. Het was inderdaad treurig.
Een ander had zich de hele tijd verwonderd afgevraagd waarom ze eigenlijk was uitgenodigd. Ze was niet de enige. De meeste genodigden hebben
weinig zinnigs te melden. Dat is niet het arrogante oordeel van de columnist, nee, dat zegt men van zichzelf en over elkaar. In Amsterdam (sectorbijeenkomst 'gedrag en maatschappij') begon W. Kok van het gemeentelijke bureau
bestuurscontacten met op te merken dat hij eigenlijk niet zo'n zin had gehad om te komen. "Want wat kan de buitenwereld eraan toevoegen?" Hij had anderhalf uur rondgebeld en was tot de conclusie gekomen dat opleidingen in het hoger onderwijs niet korter kunnen duren dan vier jaar. Sommigen lijken creatief. Een groot deel van de bezuinigingen kan al worden gehaald als studenten en docenten onder druk worden gezet meer hun best te doen, zei socioloog Schuyt in Amsterdam. Als studenten nou eens gewoon ui vier jaar afstudeerden, in plaats van zes? Op de publieke tribune worden wenkbrauwen hoog opgetrokken. In het masterplan van Ritzen en Nuis is uitgangspunt dat de gemiddelde lengte van studies met een half jaar omlaag gaat. Op tijd afstuderen hoort bij de prestatiebeurs, en dat is een andere bezuiniging.
BAS VAN DER SCHOT
Brieven Houd uw reacties kort. Over bijdragen langer dan 3 0 0 woorden is contact met de redactie nodig. De redactie kan bijdragen inkorten. Anonieme brieven worden niet geplaatst.
Mokken Hoewel de brief van M. van Os die vorige week verscheen in Ad Valvas niet aan mij is gericht maar aan het college van bestuur, wil ik er als mede-opsteller van het 'mokkenplan' toch op reageren. M. van Os maakt zich erg boos over een aantal zaken. Eén daarvan is het kwartje dat nu voor een plastic bekertje betaald moet worden. Dit is inderdaad niet alleen uit bedrijfseconomisch oogpunt ingesteld, maar meer uit het oogpunt: de vervuiler betaalt. In onze maatschappi) beseft men steeds meer dat we ons bedreigde milieu zo min mogelijk moeten belasten. Maatregelen zoals de 'ecotax' zijn hiervan het gevolg. Daarom zijn het niet alleen produktiekosten die in het kwartje zijn verwerkt, maar ook zaken als grondstoffen- en energieverbruik, vervoer en afvalverwerking. M. van Os spreekt van eeen 'typische vtJ-hebbelijkheid', wat kennelijk de voornaamste reden van zijn woede is. De VLf is echter meer trendvolger dan trendsetter bij het invoeren van de mok. Diverse andere universiteiten zijn de Vö voorgegaan. Tevens heeft een enquête aangetoond dat de meerderheid van de vtJ-studenten en -medewerkers voor de invoering van een mok is in de vorm waarin dit nu gebeurt. Daarom achten wij deze invoering 'democratisch onderbouwd'.
Er wordt, straffeloos, heel wat onzin Rob Spaargaren gedebiteerd. Met plaatsvervangende schaamte luisteren vakspecialisten op de tribune toe. "Hebben die mensen zich eigenlijk wel voorbereid?" Nuis zwijgt. Vóór alles berijdt men in het Circus zijn stokpaarden, samen te vatten onder de noemer "Heer staatssecretaris, laat ons met rust". Differentiatie, lang, kort, breed of smal: het is er allemaal al en waar het anders moet regelen we dat zelf Het is niet uitgesloten dat de universiwel, al of niet met de werkgevers. Geef teiten meer geld krijgen voor de wachtnu maar gewoon toe dat het een ordi- gelden, de uitkeringen aan ontslagen naire bezuinigingsmaatregel is. Inder- personeel. Minister Ritzen heeft met de daad, zegt Nuis, geld speelt mee. En ik vereniging van universiteiten (VSNU) afben er nog niet van overtuigd dat het gesproken om het probleem nog eens nergens korter kan. (HOP) grondig te analyseren. De universiteiten zijn de komende jaren veel meer geld aan uitkeringen kwijt dan ze hadden verwacht. Het verschil tussen de rijksbijdrage en de uitgaven loopt volgens een schatting op tot 73,5 miljoen gulden in 1996. De universiteiten willen dat minister Ritzen bijspringt. Tot voor kort vond Ritzen dat de universiteiten zelf dit probleem moesten oplossen. Vorige week bood hij, tijdens een overleg met de VSNU, voor het eerst een opening die uitzicht biedt op extra geld. De vsNU heeft, aldus een woordvoerder, de indruk dat Ritzen in elk geval "goed doordrongen is van de ernst van het probleem". "Maar of er geld bi; komt, moet nog worden afgewacht." (PE, HOP)
Ritzen kijkt nog eens naar wachtgelden
AD VALVAS Ad Valvas is het redactioneel onafhankelijke weekblad van de Vrije Universiteit Redactie-adres: De Boelelaan 1105 (bezoek en post) 1081 HV Amsterdam, tel. 020 - 4445630 Fax-nummer: 020-4445639 E-mail adres: advalvas@cca.vu nl Redactiekamers: 15B 1 1 , 15B 13 en 15B 15, Hoofd gebouw VU Redactie: Frank van Kolfschooten (hoofdredacteur, tel 4445632), Coen van Basten (4445634), Peter Boeman (4445640), Erno Eskens {eindredacteur a i. 4445632), Jan-Jaap Heij (4445631), Dirk de Hoog (4445637), Liesbeth Klumper (4445638). Ben Koster (vormgeving, 4445633), Harmke van Rossen en Anne Pek (redactie-assistenten, 4445630/4445631) Medewerkers: Ellen van Dalen,Dick Roodenburg, Selma Schepel, Elsbeth Vemout, Loes Zwillmg (mede delingen) Fotografen: Nico Boink en Sidney Vervuurt, Peter Wolters (allen Audio Visueel Centrum VU), Bram de Hollander, Pieter Vonck Stichting Hoger Onderwijs Persbureau (samenwerkende universiteitsbladen): Frank Steenkamp, Pieter Evelein, Marcel Wiegman Tekenaars: Aad Meijer, Bas van der Schot, John Smit Ontwerp lay-out: Hollandse Hoogte Adviescommissie: drs A A van Ruler, A. Jongbloed, prof dr J.H J van den Heuvel, drs J Timmerman, ir C.M. Veenstra Strijland, ir J Hamelynck (secretans) Advertenties: opgeven bij Bureau Van Vliet, Postbus 20, 2040 AA Zandvoort, tel 02507 14745, fax 02507 17680 Ook voor Adjes commercieel'(zie pagina 4) Ovenge Adjes redactie adres, advertenties van VU in stanties opgeven op lD-04, Hoofdgebouw, tel 4445660 (mr J L K van der Veen) Produktie: Drukkerij Dijkman, Amsterdam Toezending: per jaargang (of deel daarvan) f 48,-. Betaling uitsluitend per acceptgirokaart, aan te vragen bij redactie Ad Valvas, tel 020 4445630 lnt.Standaard Serie Nummer: 0166-0098 Overname van artikelen is alleen toegestaan na verkregen toestemming van de redactie
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 15 augustus 1994
Ad Valvas | 638 Pagina's