Ad Valvas 1994-1995 - pagina 363

AD VALVAS 16 FEBRUARI 1995

PAGINA 11

Universiteit moet diversiteit worden

Over de McDonaldisatie van de Alma Mater Waar men eens met ontzag over de verheven Alma Mater sprak, daar praat men nu over de universiteit als kennisfabriek. Prof.dr EJ Tuininga, hoogleraar maatschappelijke aspecten van de wiskunde en de natuurwetenschappen, vervolgt de serie opiniestukken over het imagoprobleem van de universiteit in de politiek.

Prof.dr E.J Tuininga Kennis is de basisgrondstof van de westerse samenlevmg en het ontwikkelen en aanleren van die kennis is bepalend voor onze cultuur en is de motor achter onze vooruitgang T o c h zijn kennisinstituten met erg populair in de huidige politiek N o c h wetenschappelijk onderzoek, noch hoger onderwijs knjgen de middelen om bovenstaande retoriek waar te maken Sterker nog, ze worden gekort in de recente paarse bezuinigingsdnft Maar vooral de universiteiten hebben dit onheil grotendeels over zich zelf afgeroepen Immers ze worden gekenschetst door een onduidelijke missie, verbureaucratisenng en bovenal een schromelijk tekort aan aandacht aan hun 'primair produkt' goed onderwijs De generatie studenten die 25 jaar geleden de ivoren torens afbrak, zit nu op het pluche van de politiek en het bednjfsleven Het is de vraag of deze generatie zich daadwerkelijk realiseert dat haar idealen over democratisering ons hebben opgezadeld met bureaucratisering en collectivisenng 'Hoger onderwijs voor velen' is een ramp voor het academisch niveau en de verschraling

doet de werkelijke goede wetenschappers verdwijnen Contmue bemoeienis van te veel ambtenaren nep een universitaire tegenbureaucratie op en de wetenschappers verdrinken m regelzucht en vergadercycli En aangezien alle universitaire bobo's in de zestiger jaren studeerden, hebben ze nooit geleerd zichzelf eens goed ter discussie te stellen, laat staan de eigen toko eens kntisch te bekijken in het licht van de jaren negentig Resultaat is een gebrek aan visie en kntisch inzicht En over de universiteit is iedereen 'deskundig', dus een grote kluwe van interne en externe betrokkenen roert in de universitaire soep En dus is het niet verbazmgwekkend dat niemand het resultaat erg lekker vindt'

Lawine Het zou de intellectuele elite sieren als het zich eens echt zorgen ging maken over deze verschraling van de universitaire spijs D e stnjd tussen de 'profeten' (universiteit als ware academie) en de 'realo's' (de universiteit als efficiënte organisatie) moet onder druk van het paarse geweld maar eens voorbij zijn Zoek allereerst naar een betere missie en daarna naar een synthese tussen

kwaliteit en efficiëntie Een aardige poging daartoe deed de Adviesraad voor het Onderwijs in haar recente pubhkatie Van hoger ondenmjs naar hoger leren, maar kennelijk te vergaand voor de vastgeroeste defensieve Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) (zie haar lustrumconferentie vorige maand) Hier wreekt zich de enorme diversiteit van de hedendaagse wetenschap zelfs iedere faculteit heeft een eigen subcultuur Een uniforme structuur is dus amper mogelijk en vandaar dat de paarse ideeën over flexibele studietijden wellicht nog kansen bieden om uit het keurslijf en halfslachtigheid van de huidige opzet te komen Wat echter blijft verbazen is het weinige mhoudelijke weerwerk dat men geeft aan de lawine van ambtelijke unifomusenngsplannen Immers juist in de 21e eeuw wordt kenmstoepassing steeds meer maatwerk Dus opleidingen zullen kwalitatieve diversiteit als kenmerk moeten hebben, net als een goede tafel wordt gekenmerkt door een njke en subtiele vanatie

euze mbreng vanuit Den Haag of Zoetermeer Het IS pathetisch om te zien hoe zo veel intelligente mensen (met name binnen de vsNU) zich laten nngeloren door de Haagse mode van de dag Universitaire bestuurders lijden aan 'Zoetermentus' hun beleid wordt voornamelijk afgestemd op ambtenaren uit de betonnen burcht aldaar en veel te weinig op ons 'eindprodukt' de student Meer dan negentig procent van alle academische energie wordt gestoken in defensie naar buiten toe en niet in vernieuwing naar binnen Wie rekent eens uit hoeveel mensjaren van hoog-betaalde bestuurders er gestoken zijn in de mislukte tweede fase, de weer afgeblazen Voorwaardelijke Fi-

Modieus Wie het universitaire gemodder de laatste jaren heeft gadegeslagen zal het n t zerige gedraai met verbazen Universiteit en beleid maakten er allebei een potje van Als twee houterige boxers stonden ze in de paarse politieke n n g over en weer mis te kleunen Inzet Neerlands jeugd op niveau brengen voor de 21e eeuw Het IS droevig te zien hoe de universiteiten zich ronde voor ronde laten opjagen door een aantal 'half afgestudeerden' (Wim Kan) uit de Tweede Kamer In plaats van rustig te bouwen aan eigen kracht en inzicht laten wij ons keer op keer verleiden tot hjf-aanlijf gevechten over de volgende modi-

Advertentie

nancienng en met te vergeten in de catch-as-catch-can die het circuit van onderzoeksscholen heeft opgeroepen Terwijl de universitaire wereld half groggy weer een volgende ronde van de Haagse bokswedstrijd hoopte te halen, kwam er hulp uit een onverwachte hoek in de nng D e studenten kwamen eindelijk weer eens m opstand voor meer dan het eigen mateneel belang ze eisen betere onderwijskwaliteit Eerder dan al die vergaderende bestuurders krijgen zij m de gaten dat de 21 ste eeuw vraagt om een andersoortig kennisniveau ZIJ willen af van al die bureaudiscussies over instroommodellen, financiermgsvananten en visitaties Ze willen gewoon beter onderwijs' En daar wordt sinds de laatste twintig jaar gewoon veel te weinig aandacht aan besteed Immers van de dne kerntaken - onderwijs, onderzoek, beheer worden de meeste docenten alleen op de laatste twee beoordeeld Pubhsh or pensh IS nog steeds geldig en als enige excuus kan men een beheerstaak aanvoeren Didaktische kwaliteiten zijn gewoon een restpost in academische carrières Een nog ernstigere aanslag is de verschraling van het academisch onderwijsniveau sinds de twee-fasenstructuur Menig studierichting verdunt zichzelf met modieuze 'flutkundes' om de grote toestroom van studenten op middelmatig niveau bezig te houden

Resultaat ongemotiveerde docenten en calculerende studenten, waarvan maar zestig procent de middelmatige graad haalt Er is gewoon veel te veel water bij de academische wijn gedaan en niet ten onrechte hebben beleidsmakers weinig respect voor de kleurloze academische lappendeken Ach ja, ik weet wel, er worden tegenwoordig deftige visitaties van het onderwijs uitgevoerd, maar geen daarvan durft te stellen dat massa en kwaliteit nooit samen gaan Immers, de universiteit IS geen McDonald's of Van der Valk'

Dolorosa Universiteiten, ontdoe u van het beklagenswaardig imago van Alma Mater Dolorosa Weg uit de Haagse boksrmg en begm te werken aan een werkelijk hoog onderwijsniveau' In managementtermen ga alleen doen waar je goed m bent Verwerp eindelijk die negentiende eeuwse ideeën over de verantwoordelijkheid van de staat voor de opleiding, dit heeft geleid tot bureaucratische leerfabneken die slecht voorbereid zijn op de 21e eeuw met haar enorme elektronische mogelijkheden voor kennisoverdracht In plaats van al die top-downbenadenngen (Zoetermeer + bobo's') moeten we onderwijs opnieuw ontwerpen van onderop, wat juist mogelijk is dankzij nieuwe inzichten over kennisontwikkeling Niet als de vSNU-baronnen van Munchhausen modderen rondom het moeras van Zoetermeer, maar ons zelf weer vanaf de basis (faculteiten) opbouwen om lean and mean te worden (zoals Toyota en Philips) Er zit nu veel te veel gebakken lucht bij elke universiteit in Nederland Stoot alles af wat des HBO'S IS en stel elke huidige activiteit ter discussie (inclusief mijn eigen leerstoel') Gnjp de paarse onderwijsplannen aan om eindelijk kleur te bekennen Juist die rigoureuze aanpak geeft ruimte werkelijk aan kennis op niveau te gaan werken Bestuurders, doe met meer mee met die ntzenge lunches op niveau van M c Donald's, maar koop een aantal goede ingrediënten en bereid een eigen souper van klasse Want over slechte smaak valt niet meer te twisten' Prof dr E J Tuminga is hoogleraar maatschappelijke as pecten van de wiskunde en de natuurwetenschappen aan de VU

Advertentie

Cultureel Centrum VU (ACC) presenteert: Onder het motto "AROUND THE LAW IN A WEEK" organiseert Trenité Van Doorne njdens de week van 8 tot en met i4juli 1995 een Summer School voor 20 rechtenstudenten Door middel van de Summer School wil Trenité Van Doorne de deelnemers mzicht geven m de commerciële praktijk van een groot advocaren- en notariskantoor Trenité Van Doorne behoort met ongeveer 260 advocaten en notarissen tot de grootste Nederlandse kantoren en heeft vestigingen m Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Rijswijk, Brussel, Tokio en op Curagao In Duitsland werkt Trenité Van Doorne nauw samen met Wessing Berenberg-Gossler Zimmermann Lange Voor wat betreft de rest van Europa en daarbuiten maakt Trenité Van Doorne deel uit van een uitgebreid netwerk van kantoren Deze kantoren wisselen ook jonge advocaten uit Tijdens een rondreis langs verschillende vestigingen van Trenité Van Doorne m Nederland en België lichten advocaten en notarissen h u n werkzaamheden aan de hand van praktijkgevallen toe Daarnaast gaan de deelnemers zelf met concrete juridische problemen uit de dagelijkse praktijk aan de slag en worden bezoeken gebracht aan bedrijven en (overheids-jinstellmgen O m deel te kunnen nemen aan de Trenité Van Doorne Summer School dient u te beschikken over bovengemiddelde studieresultaten en uw rechtenstudie in de loop van 1996 af te ronden U beschikt over een gezonde ambitie, het is echter met noodzakelijk dat u (al) een loopbaan m de advocatuur of het notariaat m gedachten heeft Bent u geïnteresseerd, vraag dan het aanmeldingsformulier en de brochure aan bij Ttenite Van Doorne, mevrouw Mr S Eelman, telefoonnummer 070 -3383131 (dagelijks bereikbaar tussen 14 00 en 17 00 uur) Het aanmeldingsformulier dient u vóór 15 maart 1995 te retourneren

TRENITÉ V A N

DOORNE

ADVOCATEN EN N O T A R I S S E N AMSTERDAM

ROTTERDAM

DEN HAAG

een excentrieke lezing dinsdag 21 februari 12.30 uur tot 1330 uur Standwerkpodium 10 de ha! hoofdgebouw#W

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen