Ad Valvas 1994-1995 - pagina 547

AD VALVAS 11 MEI 1995

PAGINA 19

Rode kaart pas rendabel na diep nadenken Als Savisevic of Boban van AC-Milan op 24 mei in de zevende minuut doorbreekt, doet Danny Blind er verstandig aan om dit keer niet aan de noodrem te trekken. Dat heeft Ajax namelijk zeven jaar geleden al eens de hoofdprijs in de Uefa-cup gekost, meent Geert Ridder, hoogleraar econometrie aan de vu. Peter Boerman Als een aanvaller doorbreekt en vrij op de keeper af dreigt te gaan, denkt een laatste man razendsnel na. Moet hij aan de noodrem trekken en een rode kaart riskeren? Of moet hij er maar op gokken dat zijn keeper de spits weet te stoppen? Een rationele laatste man laat zich bij deze beslissing leiden door een koele berekening: hoe sterk is mijn tegenstander? Wat is de stand? Hoe lang spelen we nog? Loop ik in het strafschopgebied? Hoe goed is de spits? Hoe streng is de scheidsrechter en hoe erg is het om met een man minder te spelen? "Dat noem ik het dilemma van de verdediger", vertelt econometriehoogleraar Geert Ridder enthousiast. Ridder is in het dagelijks leven gewaardeerd economisch statisticus, maar mag in zijn vrije tijd graag een potje voetbal zien. "Als het even kan zit ik bij thuiswedstrijden van Ajax op de tribune." De rode kaart die Daimy Blind in 1988 te zien kreeg in de zevende minuut van de Europa Cup-fmale tegen KV-Mechelen was voor hem aanleiding een begin te maken met de combinatie van werk en hobby. Hij startte een onderzoek naar het effect van de rode kaart op het wedstrijdverloop. "De economie en sport hebben zeker raakvlakken. Als je naar sport kijkt, is het grappige dat je niet alleen met statistiek te werk kunt gaan, maar ook rationele beslissingen kunt bepalen. Het blijkt dan dat Blind meer impulsief dan verstandig handelde toen hij de Belgische aanvaller Emmers neerhaalde."

Bij American Football wordt elke actie van elke speler geregistreerd en statistisch verwerkt. De coach heeft op topniveau ook radiocontact met zijn quarterback om de laatste berekeningen door te geven. Dat soort analyses zijn de Nederlandse voetbalvelden nog altijd vreemd. Alleen Louis van Gaal maakt driftig gebruik van zijn blocnote om wedstnjden kritisch te beschouwen. Dreigt de sport niet kapot te gaan als zij volledig berekend wordt? "Nee", zegt

Sport Ridder resoluut. "Het is eigenlijk net blackjack. Je kunt een minuscuul voordeel uit rationeel handelen halen. Maar het toeval blijft een rol spelen. Misschien was het zeven jaar geleden niet verstandig van Danny Blind om aan de noodrem te trekken, maar Ajax had die wedstrijd desondanks natuurlijk best kunnen winnen." Tijdens de wereldkampioenschappen voetbal van vong jaar maakte Ridder naam met een ander sportonderzoek: in het dagblad Trouw publiceerde hij dagelijks over de winstkansen van de deelnemende teams. "Dat lijkt een beetje op wat je in Brazilië ziet", vertelt de statisticus, die onlangs de prestigieuze Van Dantzig-prijs - een vijfjaarlijkse prijs voor hoogwaardig statistisch onderzoek - in de wacht sleepte. "De belangrijkste televisiezender m Brazilië, TV Globo, heeft een wiskundige in

dienst die op het journaal na iedere competitieronde de kans vertelt dat een bepaalde ploeg kampioen wordt. Dat lijkt ongelooflijk, maar ik denk dat het iets kan toevoegen aan het voetbal." De wetenschap heeft nooit een hoge pet op gehad van sport. Sportstatistiek beperkt zich meestal tot beschrijven van allerlei feitjes. Berekeningen blijven over het algemeen achterwege. Ridder is vast van plan daar iets aan te veranderen. In september hoopt hij met een Tilburgse collega, die zich bezighoudt met de uitslagen van Wimbledon, een congres over sportstatistiek te organiseren. "Er gebeurt ontzettend veel, denken wij, maar dat speelt zich vooral m de achterkamers af Dat hopen wij nu eens bijeen te brengen."

Voorspellen Met het rode kaartonderzoek, gepubliceerd in Economisch Statistische Benchten en eerder in het nog gezaghebbender Journal of the American Statistical Association, en met het voorspellen van de WK-uitslagen houdt het sportstatistisch werk van Ridder voorlopig nog niet op. Samen met de leden van de werkgroep 'Voetbal en statistiek', een gezelschap van voetbalgekke wetenschappers, en een aantal studenten is hij bezig de rapportcijfers van de spelers uit Voetbal International, De Telegraaf en het AD te analyseren. Hij onderzoekt ook de kwaliteit van bondscoaches. Daarnaast werkt hij aan een langduriger project waarin scoreverloop en uitslagen onderzocht worden, bijvoorbeeld de vraag of in het voetbal een winning streak - een sequentie van overwinnmgen waaruit toekomstige zeges zijn af te leiden - voorkomt. De hoogleraar gelooft dat zijn werk de sport kan verbeteren. "Het rode kaartonderzoek kan bijvoorbeeld de effecten van spelregelwijzigingen in kaart brengen. Het blijkt bijvoorbeeld dat een scheidsrechter die consequent fluit, veel beter werkt dan het verzwaren van de straffen."

Feyenoorder Rob Witschge baalt. Hij weet dat de ploeg die een rode liaart te zien lieeft gekregen, de winstkansen danig ziet dalen. ANP-Foto

Ook economisch kan zijn onderzoek relevant worden, denkt hij. "Als transferregels veranderen, kan je beter berekenen wat voor contract je iemand moet aanbieden. Een club moet uitkijken voor wat wij het 'Vanenburg-effect' noemen. Een lange termijncontract heeft het gevaar dat een speler instort, maar als je het niet doet, loop je de kans dat de speler naar een andere club vertrekt. Die risico's kun je inschatten, alhoewel het natuurlijk wel heel moei-

lijk is om de kwaliteit van een speler te meten. Want waar moet je op letten?" Een laatste vraag: haalt Oranje het volgende EK? "Dat hebben we nog met onderzocht", lacht Ridder hardop. "Persoonlijk heb ik er een heel hard hoofd m, maar dat berust zeker met op statistieken."

VU-corps op videotoer

Zingen in de zomer

Pleiadis filmfestival Even Apeldoorn Bellen, vrijdag 12 mei vanaf 19.30 uur in sociëteit Lanx, Nieuwezijds Voorburgwal 167, informatie: Marjolein de Jong 6341616

VU-koor zingt 'Of Man' van Willem Woestenburg, zaterdag 13 mei om 20.15 uur in de Waalse Kerk te Amsterdam. Reserveren: 0206933669. Informatie over het vuzomerkoor: 020-6476062 (MarieJosé Deckers).

Dick Roodenburg Elk afzonderlijk dispuut van het vucorps verzorgt jaarlijks een activiteit voor de hele vereniging. Tot twee jaar terug organiseerde het vrouwendispuut Pleiadis binnen dit kader een politiek forum. Omdat daar echter steeds minder animo voor was, werd naar andere activiteiten gezocht. In 1994 ontstond zo het eerste Pleiadis Filmfestival: de disputen van het vu-corps konden door filmpjes in te sturen meedingen naar een wisselbeker. Dat resulteerde in vijf produkties van zeg maar home videokwaliteit: het maakplezier was belangrijker dan artistieke perfectie.

Cultuur Deze week vindt de tweede editie van het festival plaats. De benaming 'filmfestival' blijkt overigens wat ruim bemeten, want het gaat om videoprodukties van tien tot twintig minuten. Al een half jaar zijn vu-studentes Marjolem de Jong en Djoekie Klein, samen met de vier andere vrouwen van de commissie, mmstens een dag per week in touw met de voorbereidingen. Ze verwachten zo'n tien a vijftien inzendingen uit het hele land, want nu zijn ook disputen van buiten Amsterdam aangeschreven. Als thema koos Pleiadis voor de leus 'Even Apeldoorn Bellen', die meteen de belangrijkste sponsor vertaadt. Volgens Marjolein en Djoekie is het niet de bedoeling dat de deelnemers zomaar iets reclame-achtigs maken, maar gaat het meer inhoudelijk om de onverwachte wending die de spotjes van Centraal Beheer kenmerkt. Of juist

Vrouwendispuut Pleiadis organiseert videofestival geen onverwachte wending, wat ook weer heel verrassend kan zijn. Over de kwaliteit van de inzendingen valt nog niets te zeggen, want de filmpjes zijn deze week pas bmnengekomen. Wel circuleren geruchten over fanatieke filmploegen, aankomende acteurs en inventieve intriges, zodat de resultaten met gematigd optimisme tegemoet gezien kunnen worden. De inzendingen worden beoordeeld door een heuse jury die, naast de praeses corporis, oftewel de voorzitter van het vu-corps, bestaat uit acteur Serge Henri Valcke, actnce Hennètte Tol en Johnny Kalvm. 'Johnny Kalvin, who the heil is Johnny Kal-

vin?', vraagt de voetbalsupporter zich af. Dat weten Marjolein en Djoekie ook niet. Ze wilden Sugar Lee Hooper vragen, die had geen tijd en kwam met de naam van Kalvin. 'Nu nog onbekend, maar hij brengt birmenkort een CD uit en wordt heel beroemd', aldus de kale zangeres. Johnny Kalvin zelf twijfelt ook niet aan zijn toekomstige status van superster: hij kondigde aan met bodyguard op het festival te verschijnen. Toch nog een vleugje Hollywood. Vanaf half acht 's avonds worden vrijdag op een groot videoscherm de inzendingen vertoond, afgewisseld door reclamespots van de reeds genoemde

verzekeringsmaatschappij. Daarna trekt de jury zich terug ter beraadslaging, om rond half twaalf de prijs uit te reiken. Naast de wisselbeker ontvangt de winnaar een videocamera. Tot slot nog een tip voor de verliezers: op 25, 26 en 27 mei vinden in Amsterdam de Pythische Spelen plaats, die door de vu georganiseerd worden. Dit tweejaarlijks cultureel studentenfestival heeft ook een categorie videoprodukties, waarvoor de inzending nog open staat. Nieuwe ronde, nieuwe kansen.

Eind apnl was het vu-koor te gast in Düsseldorf bij het Unichor van de Heinrich Heine Universiteit. Onder leiding van dirigent Sam ten Velden zongen de vu-studenten daar een stuk dat speciaal ter gelegenheid van het koor-lustrum was geschreven door Willem Woestenburg. Voor 'Of Man' baseerde de Nederlandse componist zich-op een in 1971 geschreven tekst van de Amerikaan Ted Perry, die zich op zijn beurt heeft laten inspireren door een in de negentiende eeuw uitgesproken redevoering van het Indiaanse opperhoofd Seatde. Komende zaterdag 13 mei vmdt in de Waalse Kerk de Nederlandse première van 'Of Man' plaats. Het Unichor uit Düsseldorf - het gaat goed met de Duits-Nederlandse betrekkmgen zingt de 'Mis in D' van Dvorak. Overigens hoeven de koorleden en andere geïnteresseerden de zomer niet zingend in bad door te brengen. Naast het vu-koor en het vu-kamerkoor is onlangs het vu-zomerkoor opgencht. Dit projectkoor wordt elk jaar opnieuw samengesteld en telt dertig a veertig leden. Op het programma staan a capella werken rond een bepaald thema. Het zomerkoor 1995 repeteert van 1 tot en met 9 juli in het Zeeuwse Koudekerke. Thema is dit jaar - hoe kan het anders - 'Oorlog en vrede'. Het project staat onder leiding van de dirigenten Manen Abspoel en Abigail Lumsden en wordt afgesloten met twee concerten in Middelburg en Amsterdam. (DR)

««i

.«ft

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen