Ad Valvas 1995-1996 - pagina 430
m.i. >
AD VALVAS 29 FEBRUARI 1996
PAGINA 20
Iemand worden In het begin van mijn studietijd kwam ik bijna om in de vrienden. Aan liet nakomen van leuke afspraken had ik een dagtaak die zich niets van de definitie 'dag' aantrok. Van 's morgens vroeg tot 's morgens vroeg wisselden diepe gesprekken, heftige discussies en vermoeiende debatten elkaar in moordend'tempo af. Hoe je de conversatievorm wilde noemen, lag meestal meer aan de persoon dan aan het te bespreken onderwerp. Want, denkt oma achteraf, zoveel variatie zat er eigenlijk niet in al dat geleuter. Welnee, het was vooral zaak om op zoveel mogelijk verschUlende mensen zoveel mogelijk eigen ideeën uit te testen en ze met behulp van zoveel mogelijk gereedschap tot aanvaardbare, verantwoordbare denkbeelden bij te schaven. Dat kUnkt heel egocentrisch, en dat was het ook. Maar daarom nog niet iets om je voor te schamen: ik geloof dat iedereen elkaar op die manier een beetje zat te gebruiken. Als schaaf- en hakgereedschap. Je schurkt je aan elkaar, je schuurt je aan elkaar, je vormt je dankzij elkaar. Hier en daar spiegel je wat, soms laat je je een vreemdsoortig ornamentje aanleunen, maar het onuitgesproken 'doel' van al die vriendschappen was toch in de eerste plaats: iemand worden.
i»i
Greet IJzerhard-Van den Berg: 'Als ze terugkomen van vakantie zet ik een bosje bloemen voor ze neer'
,iv.-
Bram de Hollander
^Of ze hun kamer schoonhouden, interesseert me niks' Hospita's hebben een slechte repntatie. Ze bemoeien zich met het privé-leven van de kamerbewoner, verstoren de privacy en slaan bij het eerste het beste feestje op tilt. Kloppen de stereotypen? Deel acht van de serie 'De hospita'. iVlarianne Hoek van Dijke "Wil je nog even zo'n rode kaart invullen voor je weggaat", vraagt ze aan het einde van het mterview. Greet IJzerhard-Van den Berg (65) doet fanatiek mee aan de actie tegen de huurverhoging. Haar krappe financiële positie was acht jaar geleden ook de voornaamste reden om een kamer te gaan verhuren. Sindsdien heeft ze haar etage in De Pijp met zeven verschillende studenten gedeeld. "Het begon toen mijn zusje uit Australië kwam logeren", vertelt ze, terwijl ze nog een sigaret opsteekt en
de tram buiten vrolijk klingelt. "Ik sliep toen tijdelijk in mijn woonkamer en bedacht me opeens, waar heb ik eigenlijk zo'n grote slaapkamer voor nodig? Ik kan die kamer best verhuren. Vanaf dat moment ben ik hier blijven slapen. Kijk maar, achter die kast staat m'n bed. Is het geen gezellig hokje zo?" "De eerste die hier kwam wonen, was een neef van me. Die wou het ouderlijk huis ontvluchten, op eigen benen staan. We kookten altijd samen en ik waste en streek z'n kleren. Dat heb ik daarna nooit meer voor een huurder gedaan. Met familie is dat toch dichterbij. En de één is vegetariër en de ander wil weer dat." De kamer die Greet verhuurt is 3,5 bij 5 meter met openslaande deuren naar een balkonnetje. Ze vraagt er 375 gulden voor, inclusief gas, water en licht. "Ze mogen alles gebruiken wat ik aan keukenspullen heb. We kopen samen koffiefilters, afwasmiddel, vuilniszakken, enzovoort. Ook van de badkamer
en de wasmachine mogen ze gebruik maken, als ze de boel maar schoon achterlaten." Voor de telefoon is een tikker en vanwege de doorgetrokken kabel wil Greet dat haar huurders netjes kijk- en luistergeld betalen. Gasten en muziek zijn in alle redelijkheid toegestaan. "Het is hier klein, dus moet je rekening houden met eikaars privé-leven. Ik kom bijvoorbeeld nooit op die kamer. Wanneer er telefoon is, klop ik op de deur. Of ze hun kamer schoonhouden, interesseert me niks. Ik ben wel zuinig op mijn keuken, toilet en badkamer. Die moeten ze schoon achterlaten. Ik verhuur daarom alleen aan meisjes. Eén keer heb ik een jongen gehad, maar dat beviel niet zo. Hij was niet huishoudelijk. Hij zag gewoon niet dat het vies was." Greets huursters blijven gemiddeld zo'n anderhalf jaar bij haar wonen. Iedereen is ook weer in goede vrede vertrokken. Soms was daar wel wat zorgvuldig laveren voor nodig. Zoals bij het meisje dat vroeg of haar nieuwe vriend de zolder kon huren, maar binnen de kortste keren met hem samenwoonde in de kamer naast Greet. "Op een gegeven moment klaagden ze over mijn sigaretterook. Ze zetten zelfs de badkamer en de keuken tegen elkaar open om te luchten. Midden in de winter. Toen heb ik gezegd dat ze hun deur maar dicht moesten plakken
als ze er last van hadden. Ik ben 65 en wil met de wet voorgeschreven krijgen. Daar hebben ze zich toen bij neergelegd." En toen Greet jarig was, zijn ze met z'n drieën uit eten geweest. Omdat ze zo prettig bij haar gewoond hadden. Over gebrek aan cadeautjes van huursters heeft Greet nooit te klagen gehad. Trots toont ze haar 'relikwieënkast'. Tussen de beelden van de kerststal staan snuisterijtjes uit de hele wereld, die de huursters voor haar hebben meegenomen. Geluksbollen uit Singapore, een hartvormig doosje met een Chinees muntje, een beker uit Amerika, een zilveren doosje met een vogeltje op het deksel en een Engels sprookje in de zijkant gegraveerd. "Dat kreeg ik omdat ik nestwarmte geef. Ik weet dat niet hoor, ik probeer het alleen maar gezellig te houden", zegt Greet, terwijl ze de spulletjes een voor een laat zien. "Als ze terugkomen van vakantie zet ik een bosje bloemen voor ze neer. Dat is de enige keer dat ik op hun kamer kom." En als Greet op vakantie IS, zorgt de huurster voor haar planten en post en soms zelfs voor meer. "Op een keer kwam ik terug van vakantie, hadden ze de keuken en de badkamer geschilderd. Als verrassing. En er stond een grote bos bloemen op m'n tafel. Toen zijn we meteen met z'n tweeen nieuw zeil gaan uitzoeken voor de keuken. Dat zag er niet meer uit bij die mooie muren." Ze heeft met al haar huursters nog contact. Op haar verjaardag komen ze langs of sturen een kaartje. Het liefst met een vlinder erop, want die spaart Greet. Op haar vierenzestigste verjaardag had een nichtje van haar een verrassingsfeestje georganiseerd, waar ze ook allemaal waren. De vlinders en de kaarsjes die ze toen kreeg, staan ook
-SbctAs w«er aan (üe VU wintersfori...
nog steeds in haar kast. Greet is weduwe. Achttien jaar geleden overleed haar man aan kanker en vier jaar later ook haar dochter, die toen vijfentwintig was. "Dat vergeet je nooit meer. Ik ben verhuisd, omdat ik het niet meer volhield met al die verdrietige herinneringen. Dan moet je de draad weer opnieuw oppakken. Daarom ben ik zo blij met mijn werk en met mijn huurster. Als je alleen maar de deur hoort of haar in de keuken hoort rommelen", zegt Greet, die hoofd huishoudelijke dienst is in een vormingscentrum. "Niemand is hier ooit met ruzie de deur uitgegaan. Er is een band gegroeid. Ik ben een gezellige hospita. Ik laat ze hun vrijheid, hun blijheid en als er moeilijkheden zijn, kunnen ze altijd bij me terecht. Als er een ziek is, breng ik een kopje thee of bel de dokter. En als ze hapjes nodig hebben voor hun verjaardag, dan help ik even. Ik voel me verantwoordelijk voor degene die bij mij op kamers is. Eén keer bleef iemand zomaar drie weken weg. Ik dacht, godverdone, wat is hier aan de hand. Toen ik de ouders belde, bleek dat ze op vakantie was. Vergeten door te geven." De vlinders die Greet spaart, kom je in het hele huis tegen. "De vlinder is een vrouwenteken. Als jong meisje ben je een rups. Op een gegeven moment ga je trouwen en voor je man en je kinderen zorgen. Dan word je een cocon. Je richt je op je gezin. Tot je op een dag denkt, knjg allemaal de klere! Dan spreid je je vleugels uit en word je een vlinder. En die fase heb ik nu bereikt. Elke dag is er iets om blij van te worden. Ik fladder als een vlinder door het leven." De naam van c ï geïnterviewde is op verzoek gewijzigd
Ik ga hier nu niet lopen roepen dat ik inmiddels iemand ben. Dat niet. Met 'worden' moet je zo laat mogelijk ophouden, geloof ik zelfs. Maar de bevestiging van zoveel mogelijk verschillende mensen heb ik niet meer nodig. Mijn agenda wordt steeds leger. Die van mijn beste vrienden ook. Soms spreek je elkaar maar één keer per jaar en zonder daar nog langer rouwig om te zijn. Integendeel. Pas nu worden er op zo'n reünie-avond echt dingen gezegd. En kennelijk zijn alleen 'iemanden' tot luisteren in staat: ik schaam me bijna dat ik nu pas denk: 'Ik wist niet dat ik zulke leuke vrienden had.' Tussen zoveel verschillende stemmen, hoor je je vrienden nog niet. DÉSANNE VAN BREDERODE
IVIoslima!
"We moeten zorgen dat meisjes met afhankelijk worden van een man", zegt Gülsen Alkan in het feministische maandblad Opzij. Volgens het blad zegt ze het met een strijdbare blik. De vijfdejaarsstudente rechten aan de vu spreekt aanstaande zondag tijdens de discussiecyclus Moslima! van het Soeterijn theater over de emancipatie van moslimvrouwen. Alkan in Opzij: "Mijn studie is voor mij een weg naar onafhankelijkheid. Altijd en overal, vooral bij Turkse mensen thuis, zeg ik dat ik het belangrijker vind dat een vrouw een goede opleiding en een goede baan krijgt dan een man. Mannen redden zich makkelijker zonder goede papieren." Voor haar is een geëmancipeerde moslimvrouw geen contradictio in terminis. Alkan verloochent haar afkomst niet, hoewel ze in Nederland is geboren. "Veel Turkse gewoonten zijn me eigen, maar ik voel me ook geen vreemde in een Nederlandse omgeving, integendeel. Het lijkt wel of ik automatisch omschakel." Soms geeft het leven tussen twee culturen conflicten. Vriendjes en uitgaan ligt moeilijk nu Gülsen nog bij haar ouders woont. "Discotheken blijven mijn ouders associëren met drugs en seks. Daar heb ik me bij neergelegd." Maar een hoofddoekje zal ze niet dragen. "Dat IS er om de man te beschermen tegen zijn lustgevoelens, maar dat is toch het probleem van die wellustige mannen zelf? Bovendien wordt zo gesuggereerd dat een vrouw geen lustgevoelens zou kunnen hebben als ze naar mannen kijkt." Uitemdelijk draaien de regeltjes erom dat een vrouw de eer van de familie moet bewaken. Gülsen vindt dat aanmatigend en onrechtvaardig. "Een man mag van alles. Maar je hebt niet het recht om van een vrouw te eisen dat ze maagd is als je het zelf niet bent." BLADLUIS
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 24 augustus 1995
Ad Valvas | 674 Pagina's