Ad Valvas 1995-1996 - pagina 251
AD VALVAS 7 DECEMBER 1995
PAGINA 3
Kamer wil flexibel personeelsbeleid Ritzen: extra potje voor jonge hoogleraren Frank Steenkamp Minister Ritzen wil de universiteiten ruimte geven om in vakgebieden met een vergrijsd hooglerarencorps snel jonge collega's aan te stellen. Door nu al te investeren in geschikte opvolgers, wil hij voorkomen dat de verwachte pensioengolf na het jaar 2000 tot een tekort aan talent leidt. Hij speelt met de gedachte het geld vrij te maken door minder aio's aan te stellen. De bewindsman maakte zijn idee vorige week bekend in een overleg met de Tweede Kamer over het wetenschapsbeleid. Op aandringen van kamerleden ging hij in op de geringe doorstroming van onderzoektalent. Hij spitste dit toe op het gat in de hooglerarenformatie dat straks in korte tijd kan ontstaan. Als erfenis van de groeistuipen uit de
jaren zestig is namelijk veertig procent van alle hoogleraren ouder dan 55. In de bètavakken is soms tweederde 55plusser. Vanaf het jaar 2000 zal snel een groot aantal leerstoelen vrijkomen. En de zorg bestaat of er dan wel genoeg talent voorhanden is. Door de voorfinanciering van enige tientallen leerstoelen (op een totaal van 2400) wil Ritzen vanaf 1997 zorgen voor een geleidelijker opvolging door een nieuwe generatie jonge hoogleraren. De kosten van het plan, dat de bewindsman de komende maanden met de universiteiten wil bespreken, zullen minstens 10 miljoen gulden per jaar bedragen. "We gaan dit doen. Maar het hoe moeten we nog uitwerken", zei de bewindsman in de Kamer. Het geld zal uit het budget van de universiteiten moeten komen. Wat Ritzen betreft valt het misschien vrij te maken door het aantal promotieplaatsen bij de universiteiten te verminderen. Want los van
de discussie over de rechtspositie van aio of 'beurspromovendus' meent hij dat dit aantal best minder kan. "Er zijn tekenen dat de keus voor het aio-schap in sommige vakgebieden vaak geen positieve keus voor het onderzoek is, maar een poging om de werkloosheid uit te stellen", aldus Ritzen. Bij de Kamer bestaat duidelijke steun voor het idee van Ritzen-hoogleraren, zoals de bewindsman het na de vergadering zelf noemde. Maar met de ruil tegen aio-plaatsen was niet iedereen het eens. Overigens wil de Kamer meer dan deze tijdelijke actie om de komende pensioengolf op te vangen. Alle vier de grote fracties vinden, in navolging van de Adviesraad voor Wetenschapsen Technologiebeleid (AWT) dat het hele personeelsbeleid voor universitaire onderzoekers flexibeler moet worden. WD-woordvoerder drs O. Cherribi sprak van een "torenhoog gebrek aan mobiliteit" en wees op de geringe car-
rièremogelijkheden voor jonge onderzoekers na hun promotie. In navolging van de AWT stelde hij dat de universiteiten sterk achterlopen op het gebied van human resources management. Mevrouw M.J.A. van der Hoeven (CDA) onderstreepte dit. Aan de ene kant vergrijzen de hoogleraren en hoofddocenten, aan de andere kant zijn er te veel aio's. Daar tussenin ontstaat volgens haar een steeds groter 'gat' in de leeftijdsopbouw. Met het extra aanstellen van veertig jonge hoogleraren is dat probleem nog lang niet opgelost. Van der Hoeven wil net als Ritzen minder aio's, maar dat geld moet dan gebruikt worden om meer postdocs aan te stellen. Ook anderen drongen aan op meer doorstroming van onderzoekstalent. Mr J. van Walsem van D 6 6 had het zelfs over grootschalige invoering van tijelijke contracten voor senior-onderzoekers, volgens Amerikaans model. Minister Ritzen reageerde met enig
Studenten gaan demonstreren
NWO wil af van oio's Onderzoeksorganisatie NWO wil niet langer als werkgever optreden van onderzoekers-in-opleiding (oio's). Dat moeten voortaan de universiteiten doen, met geld van NWO. Tegelijkertijd wil NWO minder geld aan promotie-onderzoekers besteden en meer aan post-docs. Deze voornemens staan in een rapport van een door het NWO-bestuur ingestelde stuurgroep 'jonge onderzoekers'. Het bestuur heeft officieel nog geen standpunt over het rapport. Het heeft echter "sjmipathie" voor de voorstellen, schrijft het aan de NWOgebiedsbesturen, die nu om commentaar zijn gevraagd. Vice-voorzitter Van de Kaa van het NWO-bestuur was voorzitter van de stuurgroep. De voorstellen houden in dat de werving van promotie-onderzoekers overgelaten wordt aan de universiteiten. Die kunnen zelf uitmaken of ze assistenten-in-opleiding of beurspromovendi aanstellen. Van NWO krijgen ze de salaris- of beurskosten vergoed. De stuurgroep stelt voor scholarships in te stellen waarmee de beste promovendi in het derde en vierde jaar ondersteund kunnen worden. Over dit plan is het NWO-bestuur echter minder enthousiast; het zou zo'n ondersteuning liever richten op post-docs. Het NWO-bestuur voorziet dat de kosten per promovendus zullen dalen als universiteiten deels overstappen van het aio-stelsel op een beurzenstelsel. Ook zal volgens NWO het aantal aanstellingen dalen. Het geld dat zo vrijkomt, wil NWO besteden aan post-docs. "De kostenbesparing die voortvloeit uit de financiering van zes bursalen in plaats van zes oio's, kan worden aangewend voor één post-doc", rekent het Nwo-besmur voor. Er is al een aantal jaren sprake van dat NWO haar status als werkgever van oio's kwijt wil. De plannen van de stuurgroep passen bovendien in het beleid dat uitgestippeld werd in haar dit voorjaar verschenen meerjarenplan Kennis verrijkt. In dit plan wordt onder meer aangegeven dat NWO minder individuele projecten wil steunen en meer wil investeren in themagericht onderzoek en grotere programma's. Met het plan zou NWO zich in één keer bevrijden van onbeheersbare wachtgeldkosten. Oio's die na hun promotie werkloos worden hebben recht op wachtgeld; de kosten daarvan zijn moeilijk te begroten, omdat onvoorspelbaar is hoeveel ex-oio's werkloos blijven. Met een vaste opslag op de salariskosten die aan de universiteiten vergoed worden, is NWO van dat probleem af De DCP, de dienstcommissie van oio's en post-docs, is bezorgd over de plarmen. Zij vreest dat NWO zich meer en meer op de gevorderde onderzoeker zal richten en minder op jong talent. "Dat betreuren wij ten zeerste", aldus Herman Kok van de DCP. "De jonge onderzoeker heeft toch al zo weinig plaatsen waar hij kan aankloppen voor steun." NWO heeft momenteel een kleine tweeduizend oio's en ongeveer 275 post-docs in dienst. (U-blad)
gesputter op deze pleidooien. Flexibiliteit moet volgens hem wel passen binnen een carrièrebeleid. Bovendien leidt het al gauw tot extra looneisen. Toch overweegt Ritzen, nu het personeelsbeleid meer bij de universiteiten wordt gelegd, aparte arbeidsvoorwaarden voor onderzoekers mogelijk te maken. De minister overlegt hier naar eigen zeggen al over met de vakbonden. De vSNtJ gaat binnenkort voor het eerst ook zelf met de vakbonden onderhandelen over een universitaire cao. Komende week komen de universiteiten met hun 'nota van inzet'. Dan zal blijken welke stappen ze willen zetten op weg naar meer flexibiliteit. (HOP)
Dirk de Hoog Diverse landelijke studenten- en jongerenorganisties hebben opgeroepen voor een demonstratie op 14 december in Utrecht tegen het beleid van minister Ritzen. De dagen voorafgaand aan de demonstratie zullen op universiteiten en hogescholen acties plaatsvinden.
Nico Boink - AVCAU
Geen borsten, alleen koeien en kikkers de toekomst voor zorgen dat het niet meer gebeurt. Dan komen er gewoon Verrast waren ze zeker, de posterver- weer koeien en kikkers op de borden." kopers in de hal van het hoofdgebouw, De posterverkopers waren vorige toen ze hoorden dat ze hun meest ver- week van dinsdag tot vrijdag in het kochte produkt niet meer als lokkertje hoofdgebouw actief. Tot en met donmochten gebruiken. Een weinig ver- derdag was Sandra Bullock nog in vol hullende poster van Sandra Bullock, ornaat te bewonderen. Pas vrijdag bekend van films als Speed, Demolition waren bepaalde delen van haar Man, en recentelijk The Net, werd op lichaam afgeplakt. De gebouwendienst verzoek van de gebouwendienst op alle zegt bij monde van hoofd servicepunt in het oog springende plaatsen in het I. Garms op eigen initiatief de postergebouw afgeplakt. verkopers te hebben verzocht maatre"Het is nooit onze bedoeling geweest gelen te nemen. mensen voor het hoofd te stoten", M. Hodes, secretaris van de emancialdus een verbaasde woordvoerder van patiecommissie, zegt desondanks veel de posterverkoop. "Het is een van onze klachten te hebben gehad over de posmeest geliefde posters. Vandaar dat we ters. Ook over de lingerieposters van ermee adverteren. We hebben er ook kledingconcern Hennes Mauritz, die nog nooit eerder problemen mee vorige week in de mensa van het wisgehad. Maar we zijn denk ik gewoon en natuurkundegebouw hingen, regenoverenthousiast geweest en zullen er in de het bij haar klachten. Die posters Peter Boerman
zijn inmiddels eveneens vervangen door minder aanstootgevend materiaal. De vu is overigens niet de enige universiteit die zich in deze tijd van haar meest puriteinse kant laat zien. Zo zijn ook in Groningen vorige week na klachten van een hoogleraar de 'vrouwonvriendelijke' posters van Hennes Mauritz vervangen door andere affiches. En in Utrecht beklaagden enkele kantinejuffrouwen zich vorige maand over het "shockerende, bijna pornografische" schilderij 'Selma' van de kunstenaar Meindert Rasker, dat zij plots op hun werkplek aantroffen.
Universiteiten gaan afgestudeerden beter volgen D e universiteiten gaan op een systematische jjianier gegevens verzamelen over het lot van afgestudeerden. Daarover is afgelopen week in VSNU-verband overeenstemming bereikt. Elke instelling kan zelf een bureau kiezen dat het onderzoek uitvoert, maar wel zal ieder zich vanwege de vergelijkbaarheid aan een vast stramien houden.
Vaste thema's in het onderzoek worden onder meer het actuele werkloosheidspercentage en de 'baanzoekduur' van afgestudeerden, plus het niveau en de functie-eisen van hun eerste baan. De vraagstelling zal worden afgestemd op andere onderzoeken, zoals de landelijke HBO-Monitor en de Enquête Beroepsbevolking van het CBS. Al met al wordt verwacht dat de eerste volledige meting - gelijktijdig bij alle universiteiten - pas in 1997 uitgevoerd kan worden.
Vanuit diverse faculteiten wordt ook nu al onderzoek onder afgestudeerden gedaan, maar dat gebeurt zeer versnipperd en onvolledig. Wat er gemeten wordt, is bovendien niet onderling vergelijkbaar. Bij het onderzoeken van de werkloosheid onder afgestudeerden maakt het bijvoorbeeld veel uit of de enquête na zes maanden of na een jaar gehouden is. (FS, HOP)
Het landelijk actiecomité waarin de diverse jongerenorganisties zich verenigd hebben, eist een betere inkomenspositie, een gegaranderde doorstroming in het onderwijs en een betere kwaliteit van het geboden lesprogramma. Het comité is tegen verschillende voornemens die de minister heeft opgenomen in het Hoger Onderwijsen Onderzoeksplan. Vooral de mogelijkheid van driejarige studies zijn de belangenorganisaties een doom in het oog. Volgens Hylke Sies van de studentenbond aan de vu (SRVU) zullen de demonstranten vooral komen uit boosheid over alweer een daling van de basisbeurs per januari aanstaande. Die gaat voor uitwonenden van 460 naar 425 gulden en voor thuiswonenden van 158 naar 125 gulden. "Daar komt dan nog de jaarlijkse verhoging van het collegegeld met honderd gulden bij. Dat voelen studenten flink in de portemonnee", aldus Sies. Hij vindt dat je bij Ritzen niet vroeg genoeg de straat op kunt gaan. "Hij laat telkens proefballormetjes op en voor je het weet is weer van alles in maatregelen vastgelegd." Bovendien houdt de minister geen woord volgens Sies. "De belofte was dat de collegegelden alleen omhoog zouden gaan als de studeerbaarheid zou zijn verbeterd. Dat laatste is niet gebeurd, maar de verhoging afgelopen september ging mooi wel door." Sies vindt dat de studenten terecht met een hele cocktail aan eisen komen "omdat de minister er aan alle kanten een potje van maakt". De studentenorganisaties zijn van plan de dagen voor de demonstratie plaatselijk acties te voeren. Ook voor de vu worden plannen gesmeed, maar over de inhoud daarvan wil Sies zich nog niet uitlaten. Hij hoopt dat zo'n vijduizend jongeren aan de oproep gehoor zullen geven. "Maar je weet het nooit. Vorig jaar waren er in Amsterdam ineens twintigduizend demonstranten, terwijl er veel minder werden verwacht." Of treinreizigers Utrecht op de dag van de demonstratie beter kunnen mijden weet Sies niet. Vorig jaar bezetten studenten daar na afloop van een demonstratie urenlang het spooremplacement. "De organisatie zal zeker niet oproepen tot dit soort bezettingen, maar veel studenten denken wel met nostalgie terug aan die dag. Toen kregen ze eindelijk eens aandacht voor hun grieven."
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 24 augustus 1995
Ad Valvas | 674 Pagina's