Ad Valvas 1995-1996 - pagina 433

VALVAS 14 MAART 1996

PAGINA 3

Record-animo voor geneeskunde

Minister versoepelt 'hardheidsclausule'

Uitgelote studenten zien steeds vaker af van 'tweede keus'-studie De populariteit van de studies geneeskunde en diergeneeskunde breekt alle records. Eind februari hadden zich al 6300 mensen voor deze studies aangemeld, vier procent meer dan vorig jaar om deze tijd. Ondanks capaciteitsuitbreiding zal ook het aantal uitgelote studenten dit jaar hoger dan ooit zijn. De grote vraag is wat deze uitloters gaan doen. De medische opleidingen vormen, net als vorig jaar, de grote uitzondering op het sombere beeld van steeds dalende animo voor de universiteit. Het totale aantal vooraanmeldingen voor het wetenschappelijk onderwijs lag eind februari tien procent achter op dat van vorig jaar om deze tijd. Daarbij krijgen zowel de talen en de gammavakken als de exacte en technische studies opnieuw stevige klappen. De belangstelling voor rechten daalt zelfs met bijna een kwart. Slechts een enkel vak, zoals informatica, deelt in de vreugde van de medici. De toeloop naar de medische studie groeit dit jaar het sterkst in Maastricht en Rotterdam (15 procent). Aan de Vrije Universiteit bedraagt de groei 7 procent. Nijmegen

Nederland kan leren van schadevei^oeding vs

en Utrecht zien de animo licht afnemen. Koplopers in populariteit blijven echter Utrecht en Groningen, met elk rond de negenhonderd aspirant-studenten - viermaal zoveel als er geplaatst kunnen worden (aan de vu tweemaal). Diergeneeskunde telt nu zelfs zesmaal zoveel belangstellenden als plaatsen; een deel van deze mensen zal zich de komende maanden overigens nog terugtrekken. Omdat er voor de artsenopleidingen een studentenstop geldt en het aantal eerstejaars dus vooraf vastligt, lijken deze cijfers voor de faculteiten zelf niet van belang. Toch hebben ze wel degelijk invloed. Ze dragen bij aan een voor het Nederlandse hoger onderwijs uniek soort 'elitevorming'. Het systeem van gewogen loting zorgt er namelijk voor dat de populairste faculteiten vrijwel alleen studenten met hoge examencijfers aan de poort krijgen. Andere faculteiten moeten het met meer 'gewone' studenten doen. Door dit verschil bouwt vooral Utrecht langzaam de naam op van een opleiding voor briljante studenten: zwaar, maar met een even hoog percentage geslaagden als elders. Buiten de faculteiten geneeskunde

en diergeneeskunde heeft de populariteit van de medici heel andere gevolgen. Zij zorgt voor onzekerheid over de instroom bij een reeks andere opleidingen. Want het automatisme van vroeger, waarbij uitgelote studenten parkeerden bij andere studies en er dan vaak bleven hangen, gaat niet meer op. Door recente wetgeving verlies een student met dit parkeergedrag kostbare studietijd; en om de route naar geneeskunde open te houden, zullen velen dus bij voorbaat afzien van een 'tweede keus'-studie. De groeiende belangstelling voor (dier-)geneeskunde kan dus leiden tot een extra afname van het totale aantal universitaire eerstejaars. Aan precieze voorspellingen durfde niemand zich deze week te wagen. Maar inclusief tandheelkunde gaat het straks om zeker vierduizend uitloters, waarvan er 2500 een tweede keus opgaven. Dat cijfer is ruim acht procent van de universitaire instroom. Wat de uitloters doen is daarbij vooral belangrijk voor gezondheidswetenschappen, psychologie en biologie. Maar ook bij chemie, pedagogiek en zouden de gevolgen merkbaar zijn als de tweedekeuzers wegblijven.

Overigens is het goed mogelijk dat het wegblijven van medische uitloters de universiteiten afgelopen najaar al honderden studenten heeft gekost. Volgens drs J. Kweekei van de vereniging van schooldekanen krijgen aanstaande geneeskundestudenten namelijk al langer de raad om geen parkeerstudies te kiezen. Alleen wordt die raad dit jaar nog dringender. De voor minister Ritzen zo onverwachte 'dip' in de instroom bij de universiteiten - op dit moment onderzocht door deskundigen - kan dus deels veroorzaakt zijn door medische uitloters die de universiteit zijn gaan mijden. Honderden van die uitloters bevolken intussen de Vlaamse universiteiten; anderen gaan op een boerdenj in Noorwegen of Australië werken. En zo groeit het stuwmeer van steeds weer meelotende studenten. "De motivatie van mensen om deze studie te gaan doen is enorm", zegt men bij een van de faculteiten. En een ander stelt vast: "We krijgen wel steeds meer studenten die al een paar jaar ouder zijn. Maar de ervanng die ze in die tijd hebben opgedaan, is niet altijd zo nuttig voor de studie." (FS, HOP)

Jong talent bezoekt VU

Nederland kan veel leren van hoe de Amerikanen omgaan met schadevergoedingen. Dat zegt mr F.C. Schirmeister, die dinsdag 19 maart promoveert op een proefschrift over de vergoeding van letselschade in de Verenigde Staten. De jurist vindt het beeld dat de Nederlandse kranten en weekbladen schetsen van schadevergoedingen in de VS nogal overtrokken. Volgens dat beeld zouden geldbeluste advocaten een slaatje proberen te slaan uit ongelukken en zouden de verzekeraars bijna ten onder gaan aan torenhoge schadevergoedingen. Schirmeister gaat ervan uit dat deze 'halve waarheden' door verzekeringsmaatschappijen m de wereld worden gebracht. "Frappant in dit verband is de recente beschuldiging van Nederlandse verzekeraars aan het adres van slachtoffers dat zij door hun groeiende claimbewustheid Amerikaanse toestanden veroorzaken." Dat slachtoffers en hun nabestaanden wel beter af zijn met het Amerikaanse schadevergoedingsrecht, geeft Schirmeister toe. Een man die zijn buurman een flinke mep op het gezicht geeft, kan m Nederland alleen strafrechtelijk worden aangepakt. Hij betaalt weliswaar een De elfjarige Coen van Hasselt beleefde 6 maart de komen bekijken en proefjes te doen. Onder boete, maar geen cent daarvan gaat middag van zijn leven. De Amsterdamse scholier had begeleiding van vierdejaars student Arjan Termaten naar het slachtoffer. De laatste moet de faculteit Scheikunde aangeschreven op zijn eigen maakte Coen onder andere aspirine. Toch was Coen het doen met de vergoeding die hij briefpapier met het opschrift Centraal Research niet helemaal tevreden. "Ik ben al twee keer op een krijgt voor zijn bezoek aan het zieLaboratorium. "Vanaf mijn vierde jaar heb ik samen open dag van de faculteit geweest, maar al die kenhuis. Maar het slachtoffer wil met mijn vader een eigen laboratorium Ingericht, laboratoria lijken zo op elkaar en nu weet ik niet meestal genoegdoening. En een extra inmiddels werk Ik al met 4 8 verschillende stoffen. welke ik al wel en niet heb gezien." (DdH) vergoeding, zoals die wel aan AmeriNu heb ik een paar vragen over bepaalde proeven", kaanse slachtoffers wordt ver-strekt, schreef hij. Voor de faculteit was dit reden om Coen Peter Wolters - AVC/VU kan hem die genoegdoening volgens uit te nodigen om een middagje de laboratoria te Schirmeister geven. Ook direct betrokkenen zouden vaker recht moeten hebben op schadevergoeding, vindt Schirmeister. "Stel, een man komt thuis in een rolstoel. Dat legt nogal wat beslag op de echtgenote. Ik vind dat die dan ook recht heeft op een schadevergoeding. Ik zeg niet dat dat gigantische bedragen moeten worden. Het gaat erom De invoering van regels die experidie in 1992 door de Tweede Kamer muizen, dat slechts tot doel heeft indat je erkend wordt als slachtoffer." menten met genetisch gemodifiis aangenomen. zicht te krijgen in ziektes en genezingsmethoden. De nieuwe regels Respect voor het slachtoffer, dat ceerde dieren aan banden leggen, Deze wet bepaalt onder meer dat leiden tot vertraging of zelfs afstel moet de extra vergoeding volgens de moet opgeschort worden. onderzoek met genetisch gemodifivan zulk onderzoek, vrezen de orgajurist duidelijk maken. Bovendien ceerde dieren verboden is, tenzij de nisaties. verwacht hij dat de preventieve werminister van Landbouw er expliciet Dat schrijven veertien organisaties king groter zal zijn als de dader toestemming voor geeft. Op dit op het gebied van wetenschap en geVolgens de veertien zijn er al gewordt verplicht zijn slachtoffer te beogenblik wordt aan het betrokken zondheid aan de regering. Zij vrezen noeg wettelijke regels die wetentalen. Schirmeister verwacht dat het ministerie de uitvoering van deze dat nuttig medisch onderzoek verschappelijke dierproeven in goede de komende tijd ook in Nederland wet voorbereid door middel van het traagd of zelfs verhinderd zal worbanen leiden en is het nieuwe besluit mogelijk wordt in meer gevallen zogeheten "besluit biotechnologie den. overbodig. Onderzoekers willen zich schadevergoeding te claimen. Daarbij dieren". Daarin zal het "nee, tenniet onttrekken aan toetsing van hun De veertien - waaronder de vereniop wijst de uitbetaling van 'schrikzij"- principe vastgelegd worden. werk, schrijven de organisaties, maar ging van universiteiten vsnu, de onschade' aan de direct omwonenden er zijn betere methoden voor zo'n derzoeksorganisaties nwo en knaw, Volgens de veertien organisaties van de plek waar de Bijlmerramp toetsing te vinden. (HO, HOP) maar ook bijvoorbeeld de Gezondverhindert zo'n besluit niet alleen de plaatsvond. Ook heeft de Hoge Raad heidsraad, de Hartstichting en het produktie van genetisch materiaal het recent mogelijk gemaakt de beAstmafonds - richten zich tegen revoor commerciële doeleinden, maar dragen voor immateriële schade te gels die voortvloeien uit de gezondook medisch-wetenschappelijk onverhogen. (MZ). , , heidp-, en. vv§l?ijp^wet yp,or 4ie?en„ ,der?qej5;,,b^jyoprbpQl4 ptipt. rstten en

'Dierproeven niet te zeer aan banden leggen'

Studenten hebben vanaf nu minder bewijs nodig om aanspraak te maken op de zogenaamde 'hardheidsclausule'. Deze regeling is bedoeld voor studenten met ouders die weigeren mee te betalen aan de studiekosten. De wet gaat ervan uit dat studenten ook geld krijgen van hun ouders. Deze bijdrage wordt ingehouden op de aanvullende beurs. Studenten met ouders die weigeren mee te betalen, worden zo financieel benadeeld. Tot nu toe moesten studenten die aanspraak maakten op de hardheidsclausule hun argumenten altijd ondersteunen met twee verklaringen van een deskundige, zoals een psychiater, psycholoog of studentendecaan. Zo moest aangetoond worden dat er een "ernstig en onverzoenlijk" conflict bestaat tussen student en ouders. De ruzie mag niet over geld gaan. Minister Ritzen vindt dat er nu nog maar één zo'n verklaring nodig is. In de praktijk is gebleken dat een tweede verklaring niets toevoegt en dat studenten hier te veel moeite voor moeten doen. (AvdP, HOP)

Universiteiten willen zelf salarissen vaststellen De universiteiten willen met ingang van 1 januari 1998 zelf onderhandelen over de salarissen voor hun personeel. Ze hebben met het ministerie van Onderwijs afgesproken te zullen nagaan onder welke voorwaarden dat kan. Het ministene wil zich echter nog niet aan een datum binden. De gezamenlijke universiteiten, verenigd in de vSNU, zullen mmister Ritzen ervan moeten overtuigen dat zij in staat zijn de salariskosten in de hand te houden, ook als zij er zelf over onderhandelen met de vakbonden. Ook wil Ritzen dat de universiteiten, voordat zij meer bevoegdheden krijgen, beter gebruik maken van de instrumenten voor personeelsbeleid die zij nu al hebben. Op dit ogenbhk bepaalt het ministerie - in onderhandeling met de vakbonden - de salanssen voor al het onderwijspersoneel. Ook over de algemene arbeidsduur wordt op het niveau van de hele onderwijssector onderhandeld. De universiteiten zelf hebben alleen iets in te brengen in de onderhandelingen over de secundaire arbeidsvoorwaarden zoals aanstellingsen ontslagregelingen, toeslagen, verlof en reiskosten. (HO, HOP)

Studeerbaarheidsfonds keert eerder uit Minister Ritzen zal dit jaar al 66 miljoen gulden beschikbaar stellen uit het studeerbaarheidsfonds. Dat heeft hij na overleg met minister Zalm (Financiën) besloten. Voor 1 april moeten de universiteiten en hogescholen een zogeheten 'kwaliteitsmanagementsplan' indienen bij de minister van Onderwijs. Deze plannen geven aan hoe de instellingen de studeerbaarheid van hun opleidingen willen verbeteren. Als de plannen in orde bevonden worden, hebben de instellingen recht op geld uit het studeerbaarheidsfonds. De oorspronkelijke afspraak was dat uitbetaling uit het fonds uitgesmeerd zou worden over drie jaar, te begirmen in 1998. Dat jaar zou 100 miljoen uitgekeerd worden, in 1999 382 miljoen en in 2000 de laatste 18 miljoen. De instellingen hebben hiertegen geprotesteerd. Op het moment dat de kwaliteitsplannen worden ingediend, moet daar ook geld tegenover staan, zo luidde de redenering. De minister beloofde om daar werk van te maken; naar nu blijkt met succes. In 1996 zal al 66 mUjoen gulden ter beschikking komen. Het ligt voor de hand dat ook de rest van het bedrag eerder uitbetaald zal worden, maar daarover is nog geen besluit genomen. (Mare)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen