Ad Valvas 1995-1996 - pagina 525

AP VALVAS 25 APRIL 1996

PAGINA 5

De stapelaars blijven komen Tot ieders verbazing weten HBO'ers de VU nog altijd te vinden Tussen de achthonderd en duizend belangstellenden bezochten afgelopen zaterdag de voorlichtingsdag van de vu voor deeltijders en HBO'ers. Ondanks maatregelen van Ritzen om het 'stapelen' van opleidingen in te dammen, waren dat er wéér meer dan een jaar geleden. De vu ontvangt ze met open armen, maar vraagt zich wel af hoe lang men nog op de instroom van stapelaars mag rekenen. Peter Boerman Dirk de Hoog

Studenten die vóór 1991 aan een HBO-studie begonnen, kregen meestal drie jaar extra beurs als ze doorstroomden naar de universiteit. Die regeling leidde er in het verleden toe dat HBO'ers massaal naar de Alma Mater trokken om daar een doctorandustitel te vergaren. Dat kostte de minister handen vol geld. Ritzen besloot daarom paal en perk te stellen aan de titelrace. ledere student die in of na 1991 aan een HBO-opleiding is begonnen, kan daardoor nog maar vijf jaar studiefinanciering tegemoet zien. Daarna kan men nog twee jaar lenen, maar dan houdt het op. De vu zag zich met die maatregel een

aardige inkomstenbron door de neus geboord. De universiteit had namelijk al in een vroeg stadium de markt van de ex-HBO'ers ontdekt. Er kwam een uitgebreid aanbod verkorte doctoraalprogramma's voor HBO'ers. De gevolgen bleven niet uit: de afgelopen jaren had bijna een kwart van de hele eerstejaarsinstroom van de vu een HBOdiploma op zak. Bij Sociaal-Culturele Wetenschappen, de faculteit met het grootste aanbod in verkorte opleidingen, vormde de HBO-instroom maar liefst driekwart van de totale instroom van eerstejaars. Ook de bèta's, die speciale opleidingen inrichtten voor HBO-gediplomeerden, werden steeds afhankelijker van deze stapelaars, net als de economen, die hun populariteit

Ineens• ontdekte ik dat ik naar de universiteit kon'

onder vwo-verlaters achteruit zagen hollen. De gevolgen van Ritzens maatregel om het 'stapelen' van studies te beperken werden vorig jaar voor het eerst duidelijk. De HBO-instroom stortte landelijk met dertig procent in. Aan de vu daalde het aantal HBO'ers echter, tot ieders verbazing, met slechts vier procent. En ook voor het volgend jaar zijn de voortekenen gunstig. De voorlichtingsdag van afgelopen zaterdag was de drukst bezochte in de geschiedenis. "En te zien aan het aantal meegenomen instroomwijzers die je nodig hebt om je in te schrijven, lijkt het aantal aanmeldingen ook weer groot te worden", vertelt Barbara Verhallen van de Dienst Studentenzaken. Zo'n driekwart van alle belangstellenden kwam zaterdag om zich te laten informeren over een studie bij scw. Was voorheen Cultuur, Organisatie en Management de grootste trekker bij scw, tegenwoordig is de nieuwe opleiding Beleid, Communicatie en Organisatie ongekend populair. Niet alleen het grote aanbod van verkorte, meestal tweejarige opleidingen, trekt de HBo'ers. Ook de onderwijsor-

Cees van Esburg: 'Het komt erop neer dat ik de hele opleiding zelf moet betalen'

it;

4<?S^

w

in^

arieke Janssen hoopt aan het M eind van dit studiejaar af te studeren in 'trainingen en opleidingen'

aan de Hogeschool van Amsterdam. Daarna wil ze naar de vu voor een verkorte opleiding aan de faculteit sociaal-culturele wetenschappen. "Ik ben hier om te kijken naar de opleiding cultuur, organisatie en management, maar ook voor de opleidingen beleid, organisatie en communicatie of zoiets. Misschien maatschappelijke vraagstukken en beleid." Marieke Janssen zit financieel in een vrij gunstige situatie, omdat ze een van de zeldzame gevallen is die nog twee jaar studiefinanciering voor de boeg heeft. "Ik was zeventien toen ik van de Havo naar het HBO ging. In mijn eerste jaar kreeg ik dus geen studiefinanciering, vandaar dat ik nu nog een jaar meer heb." Ze voelt zich nog te jong om fulltime te gaan werken, vertelt ze. "Bovendien heb ik nog wel zin om me verder te verdiepen. Dat heb ik altijd gewild. Danielle van den Stoom: 'De doctorandustitel lijkt me mooi meegenomen'

Maar omdat ik van de Havo kwam, kon ik niet gelijk naar de universiteit. Omdat ik ook geen zin had om nog naar het vwo te gaan, is het toen het HBO geworden. Dat leek me toen ook heel wat. Maar ineens kwam ik erachter dat ik ook nog naar de universiteit kon." Ze wilde eerst filosofie gaan studeren, maar in een gesprek met een studentendecaan van de vu werd haar dat afgeraden. "Dan moest ik weer helemaal overnieuw beginnen. De decaan vond dat ik beter kon voortbouwen op de basis die ik had. Als ik iets totaal

.». ' >

'Met HBO kan ik niet doen wat

r^. p ;^*?*?e*:;i^^« «1

'De een gaat vissen, de ander studeren'

nieuws was begonnen, had het ook weer zo lang geduurd. Nu kan ik er in twee, hooguit drie jaar mee klaar zijn." De keuze voor de vu viel haar makkelijk. "Ik woon in Amsterdam en vind het wel lekker om naar een universiteit te gaan die een beetje in de buurt is. En de UVA is dan wel gezelliger, de vu biedt veel meer mogelijkheden. Niet alleen qua studie, maar ook qua sport en zo. En dat vmd ik ook belangrijk."

ees van Esburg wil volgend jaar C niet met de verkorte opleiding crimineel recht beginnen om een doc-

torandustitel te verdienen. Die heeft hij twee jaar geleden al gehaald, toen hij aan de vu zijn studie culturele antropologie afrondde. "De noodzaak is er dus niet meer", lacht hij. Voor Van Esburg is studeren een hobby. "De laatste tijd is het hele Van Traa-gebeuren via de pers bij ons gekomen. Daar heb ik steeds meer interesse in gekregen. Zo veel dat ik er wel een opleiding in wil volgen." De personeelschef van een staalbedrijf houdt naast veertig uur werken weke-

lijks zo'n twintig, 25 uur over. "Die vul ik graag met studeren. Een ander gaat graag vissen, ik ontwikkel graag mijn interesse op bepaalde gebieden." Zijn opleidingsdrift is niet bedoeld om hoger op de carrièreladder te klimmen. "Dan moet je 25 zijn en niet meer boven de vijftig." Van Esburgs baas betaalt ook niet mee aan zijn hobby. "Het komt erop neer dat ik de hele opleiding zelf moet betalen. Dat kost me tussen de twee- en driehonderd gulden per maand. Maar wat kost een goeie werphengel tegenwoordig?"

'Nu is het rechten of niets' aul Brussee en Evert-Jan Jansen P overwegen beiden een opleiding rechten aan de vu. Op de voorlich-

tingsdag ontmoeten ze elkaar voor het eerst. Jansen zit nu in zijn derde jaar

ik wir

tingsdag van de vu gekomen om zich te oriënteren op haar toekomst na het HBO. "Of ik nog wat wil en zo ja, wat. Ik heb heel lang aan rechten gedacht, maar overweeg nu commimicatiewetenschappen", vertelt ze. "Ik heb op het vwo al sterk getwijfeld tussen het HBO en de universiteit, maar op aanraden van mijn ouders ben ik toen naar het HBO gegaan. Ik wilde praktijkgericht bezig zijn. Toch heb ik nu niet echt het gevoel dat ik met een HBO-diploma kan doen wat ik

groter dan-bij de gewone instroom. Meestal doen ze er juist eerder iets langer over." Over de vraag waarom de HBOinstroom bij andere universiteiten wel is teruggelopen, maar bij de vu niet, tasten alle betrokkenen nog in het duister. Een mogelijke verklaring is dat de vu echt 'totaalpakketten' aanbiedt. Een aantal andere universiteiten kent zogenaamde 'vrijstellingsregelingen', waarbij je een aantal vakken mag overslaan. De negatieve formulering van die regeling - 'Dit hoeft niet' schrikt wellicht meer af dan de positief geformuleerde verkorte opleidingen van de vu - 'Dit krijg je wel'. "Maar hoe het ook zij, wij zijn er heel blij mee", lacht een uitgelaten Schoonhoven. De doem-scenario's van haar faculteit zijn ingeruild voor een wat zonniger toekomstplaatje. "We zijn gematigd optimistisch. Twee jaar geleden was de eerste slachting al voorspeld. Die bleef gelukkig uit. Ook dit jaar verwachten we daarom een redelijke instroom. Hoe lang dit nog doorgaat? Dat is natuurlijk een heel andere vraag."

Marieke Janssen: 'De VU biedt meer mogelijkheden'

't *. ^

anielle van den Stoom is laatsteD jaars aan de hogere hotelschool in Den Haag. Ze is naar de voorlich-

ganisatie wordt gezien als oorzaak van het succes. "Een groot deel van de belangstelling is mogelijk te danken aan het feit dat we onze opleidingen meer hebben toegespitst op mensen met een baan", vertelt facultair voorlichter Simone Schoonhoven. "Rekening houdend met Ritzens maatregel dat ex-HBO'ers nog maar één jaar studiefinanciering krijgen, kun je bij ons na een jaar voltijds-opleiding, altijd overstappen op deeltijd. Dan kun je ernaast gaan werken." De stelling dat de stapelaars een groep verborgen werklozen vormen, die de 'enge' arbeidsmarkt zo lang mogelijk voor zich uit schuiven, durft Schoonhoven niet te onderschrijven. "Daarvoor is een studie oppakken denk ik toch te duur. Maar het zit er natuurlijk wel een beetje in. Veel mensen denken dat ze zich door een combinatie van studies een betere uitgangspositie verwerven." Ook Riekje Stuut, die namens de economen ex-HBo'ers werft, ziet de keuze voor een universitaire studie niet als 'parkeergedrag'. Van parkeerstudenten mag men verwachten dat zij de studie staken zodra een baan in zicht is. "Maar het aantal HBO'ers dat vroegtijdig afhaakt, is niet

economisch-juridisch aan de HEAO.

wil doen. Ik heb er veel van opgestoken, maar niet voldoende. En ja, ook de doctorandustitel Ujkt me mooi meegenomen." Alhoewel de vu-voorlichtingsdag de eerste is die ze bezoekt, maakt de keuze van universiteit haar niet zoveel uit. "Als de opleiding me maar aanstaat." Wel realiseert ze zich dat het financieel moeilijk zal -worden haar opleiding met succes af te ronden. "Ik heb nog een jaar studiefinanciering. Ik wil kijken of ik er ook bij kan gaan werken. Met mijn hotelschool-achtergrond moet dat waarschijnlijk 's avonds wel lukken."

"Daar ben ik eigenlijk heen gegaan voor de economie", geeft hij toe. "Maar langzamerhand ben ik de juridische kant steeds interessanter gaan vinden. Nu is het rechten of niets voor mij." Brussee, die net zijn propaedeuse rechten aan de Open Universiteit heeft gehaald - 'bij gebrek aan vwo' -, valt hem daarin bij. "Rechten is heel praktisch en bovendien waanzinnig interessant." Brussee heeft geen moeite met studiefinanciering omdat hij vier dagen per week werkt en zijn baas driekwart van zijn studiekosten betaalt. Voor Jansen geldt een ander verhaal. "Ik heb, als alles goed loopt, na mijn HBO nog maar één jaar studiefinanciering over. Dan heb ik nog wel recht op twee jaar lenen, maar daar voel ik weinig voor. Ik denk dat met mijn ouders echter wel iets te regelen valt. Een kleine

'M'''' Paul Brussee (links) en Evert-Jan Jansen: 'Waanzinnig interessant'

Foto's Bram de Hollander

investering van mezelf vind ik desnoods ook niet erg. Ik zie het als een investering in de toekomst en ga ervan uit dat ik het ooit wel terug kan betalen." Jansen zegt 'een redelijk positief beeld' van de vu te hebben gekregen. "De vu is een van de weinige met een verkorte opleiding rechten. En Amsterdam is ook wel een interessante stad om een tijdje te wonen." Ook

Brussee ziet de vu wel zitten. "Het voordeel van de vu is dat alles gecentreerd in één gebouw zit, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Leiden. En ik woon in Alkmaar, dus de vu is ook nog eens dichterbij. Met deze universiteit heb ik bovendien wel wat, vanwege mijn orthodox-christelijke achtergrond. Niet dat ik daar nu nog iets mee doe, maar ik vind het wel leuk."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen