Ad Valvas 1995-1996 - pagina 185

1'

Ab VALVAS 9 NOVEMBER

PAGINA 5

1995

He brandhaarden van de wereld in de klas' oorbereidend jaar anderstalige studenten viert derde lustrum Ilwee maal twee is overal ter wereld vier, laar hoe een voorzetselvoorwerp of een lonetair stelsel in Nederland werkt, gaat Unig Iraniër en Turk boven de pet. Om 3g maar te zwijgen van de taal waarin 3ze begrippen worden uitgelegd. Voor (uchtelingen en migranten die willen ouderen aan de vu, verzorgt het Voor;reidend jaar Anderstalige S tudenten rije Universiteit (Vasvu) daarom een i/erbruggingsjaar. Deze maand bestaat st Vasvu vijftien jaar. Frieda Pruim |erwi)l Vasvu­coördinator Kees Smit t te vertellen, komt ex­Vasvu­student lemil Arik zijn kantoortje binnen­ |pen. "Ik kom jullie uitnodigen voor ; bruiloft van mijn broer", zegt hij |gen de aanwezige medewerkers, nthousiast neemt Kees de uitnodiging 'i ontvangst en vraagt Cemil om belichting op de Turkse tekst op de aart van zijn broer, die eveneens de jasvu­cursus volgde. Cemil vertaalt bor hem een fragment uit de Koran en ^ n stuk)e van een gedicht. Het tekent |e sfeer tijdens het Voorbereidend jaar nderstalige Studenten op de vu: ngedwongen, tolerant en solidair. )e cursus was pittig, maar ik had ook let gevoel dat we gezellig met elkaar lezig waren. Je werd met keihard langepakt", vertelt de inmiddels Ifgestudeerde informaticastudent pbert Gambrah uit Ghana in een Ubileumboekje van het Vasvu. "Het is |en besloten gemeenschap, en je kreeg |lk aandacht die je nodig had. Als je èts niet begreep, kon je na de les eewoon naar de docent lopen. Wij formden een soort familie." <obert verliet zijn land van herkomst, in tegenstellmg tot de meeste Vasvu­ studenten overigens, uit vrije wil. Tweederde van de rond de zestig smdenten die jaarlijks worden toegela­ ten, IS vluchteling. "De brandhaarden van de wereld zien we in de populatie van het Vasvu terug", vertelt Kees Smit. "Dit jaar hebben zich bijvoor­ beeld twintig Iraniërs en vijftien Soma­ liërs gemeld, maar ook Irak, ex­Joego­ slavië en Soedan zijn vertegenwoor­ digd."

Gezinshereniging Behalve vluchtelingen worden sinds 1987 jaarlijks een aantal studenten uit Turkije en Marokko toegelaten die in het kader van gezinshereniging naar Nederland zijn gekomen en wier opleiding vaak niet goed aansluit op de tmiversiteit hier. Mamotma El Haoudi uit Marokko is een van hen. Zij is in Nederland geboren, maar werd op haar ^vierde naar haar grootouders in ; Marokko gebracht om daar goed ; Arabisch te leren. Na de middelbare * school stelde haar vader haar voor om ' in Nederland te komen studeren. Inmiddels woont ze weer een jaar in , haar geboorteland. Nadat ze haar I Nederlands wat had bijgespijkerd, 'I ^^êon ze in september aan het Vasvu­ i jaar. "Ik wilde eigenhjk farmacie gaan doen, maar ik hoorde dat de toelatmgs­ toets natuurkunde heel moeilijk was", vertelt Mamouna. "Ik houd wel van wiskunde, dus daarom heb ik besloten om economie te gaan studeren." De cursus kost haar weinig moeite. "Alleen Nederlands is vergeleken bij de andere vakken wel een beetje moeilijk", vertelt ze in goed verstaanbaar Nederlands. Derbe Ejere uit Ethiopië heeft nog wat meer moeite met de Nederlandse taal. Hij kwam anderhalf jaar geleden in een asielzoekerscentrum in Nederland terecht. In zijn land van herkomst studeerde hij al anderhalfjaar natuur­ kunde. "De inhoud van dat vak is in Ethiopië en Nederland hetzelfde, alleen kreeg ik daar les in het Engels en hier in het Nederlands. Dat kost me nog wel moeite", vertelt hij. Net als veel andere vluchtelingen deed Derbe Ejere een beroep op het University Assistance Fund (UAF), een stichting die vluchtelingenstudenten financieel ondersteunt. Zijn verzoek tot bekostiging van de Vasvu­cursus werd in eerste instantie afgewezen. "Ze vonden mijn vluchtreden niet goed".

I I

Cursisten en docenten van het voorbereidend jaar anderstaligen: 'Wij vormen een soort familie'

Peter WoIters - AVC/VU

'

. l ^ t T ^ r

legt hij uit. Hij heeft inmiddels een tweede verzoek ingediend. Als dat niet wordt gehonoreerd, weet hij nog niet hoe hij aan geld voor de cursus moet komen. Bovendien heeft hij nog geen verblijfsvergunning, waardoor het onze­ ker is of hij hier wel aan zijn studie kan beginnen. "De Nederlandse regering zegt dat het in mijn land weer veilig is, maar ik snap niet dat ze dat zeggen", zegt Derbe. "Het is helemaal niet veilig in Ethiopië." Medicijnen, informatica en economie

'Ik heb op het Vasvu hoven alles geleerd hoe je in harmonie met mensen uit verschillende culturen moet omgaan'

faculteiten voorop. Tussen de bedrijven door proberen we de cursisten verder wat studievaardigheden mee te geven. Veel van onze studenten zijn bijvoor­ beeld niet gewend om kritische vragen te stellen. Wij leren ze om niet klakkeloos over te nemen wat de docent zegt. En in de landen van herkomst van veel cursisten ligt bij de exacte vakken de nadruk heel erg op het antwoord, terwijl wij de gevolgde methode veel belangrijker vinden." "Met een wiskundedocent heb ik heel veel geknokt, want hij bereidde me voor op een opleiding in Nederland, en ik wilde les hebben volgens Iraanse patronen, zoals ik gewend was", vertelt ex­Vasvu­studente Sepideh Datoobar uit Iran daarover in het jubileum­ boekje. "Als je een vraag stelde, beantwoordde hij die met een weder­ vraag! Hij gaf nooit eens gewoon antwoord! Ik vond dat hij een beetje rekening met mij moest houden, maar hij wist dat ik later op de universiteit ook alles zelf zou moeten uitzoeken. Hij had gelijk, maar dat zag ik pas toen ik ging studeren."

Zorgen zijn favoriet onder de Vasvu­studenten. "Geneeskunde heeft status en de studenten hopen dat ze daarmee later iets voor hun land van herkomst kunnen doen", verklaart Kees Smit die keuze. "Ook informatica en economie worden veel gekozen, omdat men verwacht daarmee in Nederland aan de slag te kunnen. Niet veel mensen kiezen een vak als rechten. Dat raden we ook af, omdat het zo taalgevoelig is en omdat je daarvoor goed op de hoogte moet zijn van het Nederlandse rechtssysteem." De studenten die worden toegelaten tot het voorbereidend jaar, moeten de Nederlandse taal al enigszins beheer­ sen. Zij kunnen kiezen uit vier vakken­ pakketten, die opleiden tot respectie­ velijk de gezondheidswetenschappen, de overige exacte vakken, economie en het cluster letteren/rechten/sociale wetenschappen. "Het doel van onze cursus is toelating tot de universiteit", vervolgt Smit. "Daarom staan de directe eisen van de

De Vasvu­studenten die tot de vu worden toegelaten, vormen een selecte groep. Eenderde van de cursisten valt tijdens het Vasvu­jaar af omdat zij te veel zorgen aan htm hoofd hebben of na het krijgen van een verblijfsver­ gunning door de sociale dienst gedwongen worden te gaan werken. Maar van degenen die het Vasvu­jaar wel halen, valt ook nog eens eenderde af. Een deel van hen gaat een HBO­ opleiding doen. Een enkeling studeert op individuele basis verder, tot hij of zij het gewenste niveau bereikt heeft om toegelaten te worden op de universiteit. Dat geldt bijvoorbeeld voor Fereshte Ghayour Najafabadi uit Iran. Zij wil sociale wetenschappen gaan studeren, maar daarvoor is haar Nederlands na een jaar Vasvu nog niet goed genoeg. Ze werkt er nu aan om dat te verbe­ teren. Als de verschillende hordes om toegelaten te worden tot de vu genomen zijn, wordt het voor veel studenten pas echt aanpoten. "Ik ben

tijdens het Vasvu­jaar niet voldoende op mijn studie voorbereid", vertelt een zevendejaars studente economie uit Indonesië die in haar jeugd in China woonde. "M ijn Nederlands was nog niet goed genoeg toen ik met economie begon. Ook het lezen van Engelse boeken en het schrijven van weten­ schappelijke teksten kostte me veel moeite. In China heb ik twee jaar economie gestudeerd, maar daar had ik niets aan voor mijn studie hier. De economische termen die er in mijn studie worden gebruikt, waren hele­ maal nieuw voor mij. Daaraan had wat mij betreft in de Vasvu­cursus meer aandacht moeten worden besteed." Dat het niet voor iedereen zo zwaar is, illustreert Cemil Arik, die in Nederland op de basisschool zat en in Turkije de middelbare school deed en een jaar informatica. "Zonder cursus had ik het ook wel gered", zegt hij. "M ijn Engels was al goed genoeg, en ook bij wiskunde heb ik niks nieuws geleerd. Nu studeer ik bednjfswiskunde. De wiskundige vakken gaan me prima af, want overal ter wereld is twee maal twee vier. Maar met een vak als economie heb ik problemen, omdat de termen in het Nederlands worden uitgelegd."

Werk Smit blijft de ex­cursisten zoveel mogelijk volgen. Zijn indruk is dat anderstalige studenten over het algemeen wat langer over hun studie doen dan Nederlandse studenten, maar dat hun studieresultaten vergelijkbaar zijn. In het al genoemde boekje ter gelegenheid van het derde jubileum komen acht ex­Vasvu­studenten aan het woord die hun studie met succes hebben afgerond. Een aantal van hen heeft werk gevonden. Zo is Robert Gambrah uit Ghana inmiddels sys­ teemprogrammeur bij het GAK, heeft een Chileense werk gevonden als jeugdpsycholoog bij het Riagg en is Sepideh Datoobar uit Iran een uitzendbureau voor vluchtelingen begoimen. Het Vasvu heeft zijn vijftienjarig bestaan aangegrepen om volgende week een tweedaagse internationale

conferentie te organiseren voor iedereen die zich bezighoudt met cursussen die anderstaligen voorberei­ den op een universitaire opleiding in West­Europa. "In Nederland is het Vasvu uniek", zegt Smit. "Een aantal Nederlandse imiversiteiten werkt wel samen met mstellingen voor volwas­ senenonderwijs, maar geen enkele universiteit verzorgt dit onderwijs zelf." De vu is daar in 1980 mee begonnen, toen ter gelegenheid van haar honderd­ jarig bestaan geld vrijkwam voor een aantal initiatieven waarin zij haar identiteit tot uitdrukking kon brengen. Zo ontstond het Voorbereidend Jaar Vluchtelingen (vjv). Toen in 1987 ook nietvluchtelingen werden toegelaten, werd deze naam veranderd in Vasvu. Begon het Vjv met twintig studenten, mmiddels worden er jaarlijks rond de zestig studenten toegelaten tot het Vasvu. De acht docenten m dienst van het Vasvu worden door de vu betaald. Smit denkt dat andere universiteiten in Nederland wat van het vu­initiatief kunnen leren. Op zijn beurt hoopt hij wat op te steken van cursussen in Duitsland, Oostenrijk, Engeland, België en Scandinavië. "In het voorbereidende jaar in Duitsland en Oostenrijk ligt bijvoorbeeld veel meer nadruk op geschiedenis en maatschap­ pijleer, tervsrijl wij vooral op de exacte vakken zijn georiënteerd. M isschien moeten wij ook wel meer die vormings­ kant op." Volgens Bachir Amenchar uit Marokko is dat niet nodig. "Ik heb op het Vasvu boven alles geleerd hoe je m harmonie met mensen uit verschillende culturen moet omgaan", vertelt de inmiddels afgestudeerde econoom. "Er zijn natuurlijk ideologische verschillen, maar je leert te discussiëren zonder dat het op ruzie of vechten uitloopt. Daar heb je de rest van je leven wat aan." De jubileumuitgave 'Het hoofd hier, het hart daar', geschreven door Mane-Anne van Wijnen, is voor belangstellenden vanaf 17 november gratis verkrijgbaar bij het Vasvu, kamer OE-64.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen