Ad Valvas 1995-1996 - pagina 183

VALVAS 9 NOVEMBER 1995

PAGINA 3

minder eerstejaars halen propaedeuse

Peter Boerman Steeds minder studenten halen snel hun propaedeuse. Van de studenten die dat wel lukt, haalt bovendien maar een op de tien binnen vier jaar zijn doctoraal. Voor het college van bestuur van de vu zijn deze cijfers aanleiding de mate van studie-uitval en de redenen daarvoor te onderzoeken. Al meer dan tien jaar houdt de vu bij hoe lang haar studenten over hun studie doen door middel van de zogenaamde Amos-rapportage. Volgens de nieuwste versie, die deze maand verscheen, daalt het rendement van de

eerstejaars. Haalden van de studenten die in 1986 begonnen nog 45 procent hun propaedeuse in een jaar, van de eerstejaars in 1992 lukte dat nog maar een op de drie. Na twee jaar was dat verschil onveranderd (73 procent voor de lichting 1986 tegenover 61 procent voor de eerstejaars van 1992). Het aantal studenten dat uiteindelijk de universiteit met een diploma verlaat, is ook aan het dalen, al is de trend hier minder sterk. Van de eerstejaars van 1982 met een propaedeuse op zak had meer dan tweederde na zes jaar de studie afgerond, bij de lichting van 1986 was dit nog geen zestig procent. Van alle eerstejaars van de laatste tien jaar haalt gemiddeld zes procent binnen vier jaar zijn bul. De meeste stu-

denten doen het in zes jaar: heeft na vijf jaar pas zo'n kwart zijn diploma, in het zesde jaar loopt dat op tot zo'n 47 procent. Meer dan vijftig procent verlaat de imiversiteit uiteindelijk zonder diploma. Vooral bij de bèta's zijn de rendementen laag. Bij Wiskunde haalde geen enkele eerstejaars die tussen 1982 en 1990 begonnen is in vier jaar zijn bul. Ook bij Aardwetenschappen, Natuurkunde, Scheikunde en Biologie was dit lange tijd zo. Bij Geneeskunde zijn de rendementen traditioneel het best, drie kwart van alle eerstejaars haalt er uiteindelijk een diploma. Ook hier is echter een dalende tendens te zien. Veel lager liggen de getallen bij Economie. Slechts ongeveer de helft

van alle eerstejaars die daar een propaedeuse haalden, verlaat de universiteit als doctorandus. Bij Psychologie en Pedagogiek is het al niet veel beter. Wel heeft de propaedeuse hier een steeds selectievere werking: in 1992 was het aantal eerstejaars dat de propaedeuse haalde vergeleken met 1984 met vijftig procent gedaald. Bij Rechten halen juist steeds méér studenten hun propaedeuse. In de doctoraalfase zijn er hier echter wel veel afvallers. De faculteiten godgeleerdheid, wijsbegeerte, sociaal-culturele wetenschappen en letteren zijn (vooral om technische redenen) in de tellingen niet meegenomen. De Amosrapportage, afkomstig van het onderwijs adviesbureau van de vu, kijkt

bovendien alleen naar de studenten die in een even jaar aan hun studie zijn begonnen. De daUng in de studievoortgangsresultaten baart het college van bestuur zorgen. In het eerstvolgende bestuurlijke overleg, voorjaar '96, zullen de cijfers aan de orde komen. Ook wil het college een onderzoek uitvoeren naar de redenen van de studie-uitval. Twee jaar lang zullen alle studenten die zich niet opnieuw inschrijven een brief thuis krijgen met een enquête.

Ritzen biedt eenjarige cao

Studentenactie sterft in stilte Alleen de zaalwachten en een verloren belangstellende op de publieke tribune hebben het in de gaten als vijf studenten naar de balustrade van de Tweede Kamer lopen. De kaïperleden die over de onderwijsbegroting debatteren kijken niet op of om. Er wordt een spandoek ontvouwd en langs de balustrade strak getrokken. Onderwijs is toekomst. Eén zaalwacht snelt toe. De studenten bieden zelfs niet symbolisch weerstand. Het spandoek verdwijnt geruisloos onder de arm van de zaalwacht. En de studenten? Muisstil draaien ze zich om, en gaan weer op de publieke tribune zitten. Bitmen een minuut is de 'actie' een stille dood gestorven. Onverstoord praten de kamerleden verder. De actie vormde vorige week donderdag het begin van een nieuwe "lange actieperiode" van het Landelijk Actie Comité (LAC), waarin de studentenbonden LSVb en iso zitting hebben. Het comité verzet zich tegen plannen van minister Ritzen om de universiteitsraad af te schaffen, het aantal studenten aan universiteiten terug te dringen en een bindend studieadvies na drie maanden in te voeren. Veel animo om in beweging te komen was er nog niet. Zo'n vijftien studenten gooiden donderdag flessen met protestbrieven in de Hofvijver. Vier dagen later, maandag 6 november, bezetten ongeveer twintig Groningse studenten het bestuursgebouw van hun universiteit. Zij protesteerden tegen het voorstel van het Groningse college van bestuur om de universiteitsraad te vervangen door een medezeggenschapsraad.

Biochemie krijgt opnieuw EU-steun De vakgroep biochemie en moleculaire biologie van de faculteit scheikunde krijgt van de Europese Unie ruim drie miljoen gulden voor onderzoek op het gebied van de invloed van stoffen op gewassen. Het betreft een Europees onderzoeksprogramma over de respons van gistcellen en plantecellen op stoffen in het omringende milieu. De onderzoekers hopen met name een beeld te krijgen van de gevoeligheid van gewassen voor zout en droogte. Aan het project nemen ook onderzoekers uit België, Spanje, Zweden en Oostenrijk deel. Coördinator van het project is biochemicus dr P. Mager van de vu. De subsidie is toegekend in het kader van 'Training and Mobility Researchers' (TMR), een uitwisselingsprogramma voor jonge onderzoekers. Er waren 330 aanvragen voor een subsidie. Het project van Mager eindigde in Brussel op de derde plaats. Voor de vakgroep biochemie is dit het tweede samenwerkingsprogramma in korte tijd dat steun krijgt van de EU. Het vorige project waarvoor Brussel geld op tafel legde, betrof onderzoek op het gebied van glycerol-produktie door gistcellen. (MZ)

s

Bram de Hollander

Studenten bezorgden protestbrieven per flessenpost Na acht uur werden de bezetters door de politie het pand uit gezet. Het college van bestuur weigerde "onder dwang van een bezetting" met de actievoerders te praten. Bij de ontruiming zijn geen aanhoudingen verricht. Ook is er in het gebouw geen schade aangericht. Donderdag 9 november

kregen de acties een vervolg in Amsterdam, waar de studentenorganisatie DBAS studenten onderwierp aan een 'selectietest'. De actieperiode van het LAC moet op 14 december in Utrecht haar hoogtepunt krijgen in een landelijke demonstratie tegen het beleid van minister

Ritzen. Vorig jaar bezetten op die dag duizenden studenten en scholieren voor enige tijd de rails rondom het Utrechtse Centraal Station, uit protest tegen de verhoging van het collegegeld. Dit leidde tot chaotische taferelen. (PE/MW, HOP)

Minister Ritzen wil de lonen in het onderwijs tot 1 juni 1996 met één procent laten stijgen. Hij beschouwt deze maatregel als een tussenstap naar een meerjarige cao, zo heeft hij de vakbonden woensdagochtend 8 november laten weten. Onder zware druk van de vakbonden kwam Ritzen deze week met zijn voorstel voor een 'overbruggings-cao'. De huidige cao liep op 1 april af De bonden vonden het onaanvaardbaar dat overleg over een nieuwe cao nog altijd niet was gestart. Zij waren al begonnen met acties op de universiteiten. De minister meent dat er nog te veel onzekerheden zijn voor "vruchtbaar overleg" over een meerjarige cao. Zo is nog steeds onduidelijk wat er met de vut gaat gebeuren. Wellicht is deze kwestie pas maart 1996 opgelost. Daarom biedt hij niet meer dan 1 procent loonsverhoging. Afspraken over sabbatical year en dergeUjke wil Ritzen pas maken in de cao die na juni 1996 zal gelden. Bij de sluiting van deze krant hadden de vakbonden nog geen reactie op het bod van de minister. De bonden in het onderwijs hebben tot nu toe geëist dat de lonen met 4,5 procent stijgen. Daarvan is 2,25 procent bestemd voor prijscompensatie, ook in de uitkeringen. Voor de reparatie van inkomens vragen de bonden driekwart procent. Hiermee kan onder meer een op het onderwijs toegesneden functiewaarderingssysteem worden ingevoerd. De resterende 1,5 procent willen de bonden bestemmen voor zaken als vermindering van de werkdruk, handhaven van de seniorenregeling en uitbreiding van de kinderopvang. De onderwijs-cao geldt voor 350.000 werknemers in het onderwijs, van basisschool tot en met universiteit. (PE, HOP)

Visitatie natuurkunde moet over Frank Steenkamp De opleidingen natuur- en sterrenkunde en technische natuurkunde worden opnieuw beoordeeld door een visitatiecommissie. Dat heeft de VSNU afgesproken met minister Ritzen. Ook vorig jaar is er een commissie op pad geweest, maar de onderwijsinspectie vond dat die slecht werk heeft geleverd - en de VSNU kon de kritiek slechts onderschrijven. D e aanvullende visitatie wordt uitgevoerd door een internationale commissie. De kritiek op het in april verschenen visitatierapport is dat "de schrijvers meer bezig zijn geweest met verdediging van het eigen vak dan met beoordeling van het onderwijs. Hun boodschap is dat alle natuurkunde-opleidingen - dus niet alleen de technische - vijf jaar moeten duren. Met dat uitgangspunt doen ze bezorgde uitspraken over de vaderlandse natuurkunde. Aan een afgewogen oordeel over kwaliteit en studeerbaarheid van de

huidige opleidingen zijn de experts niet toegekomen. Ze doen slechts een reeks positieve uitspraken over het hoge niveau dat alle bezochte opleidingen - vaak dankzij ingebouwde studievertraging - nu nog bieden. De Inspectie heeft minister Ritzen in oktober laten weten dat ze een dergelijk rapport niet kan accepteren. Ook de VSNU zat ermee in zijn maag. Want ook bezien vanuit het belang van de natuurkunde werkt de aanpak van de commissie averechts. Volgens coördinator kwaliteitszorg dr A. Vroeijenstijn had men "de feiten moeten laten spreken". Door eerst te kijken wat de kwaliteit van de huidige opleidingen is; daarna te bezien welke aanpassingen nodig zijn zodat ze in vier jaar te doen zijn; en tenslotte te beoordelen of dat allemaal kan zonder de kwaliteit en internationale positie m gevaar te brengen. "Als je dan moet concluderen dat vier jaar ook voor gewone natuurkundigen te weinig is, sta je sterk", aldus Vroeijenstijn. Als voorbeeld noemt hij het rapport dat in 1990 voor elektrotechniek tot een dergelijke conclusie

kwam. Dat legde de basis voor de toekenning van een extra studiejaar aan de meeste techniekstudies - inclusief de technische natuurkunde. Er is nog geprobeerd de visitatiecommissie bij te sturen, maar dat mocht niet baten. Het gezelschap experts had bij de start wel mgestemd met de gangbare visitatie-aanpak, maar raakte allengs op drift: men begon te evangeliseren in plaats van te beoordelen. Waarschuwingen hadden weinig uitwerking. "De enige mogelijkheid die de VSNU nog had gehad, was het rapport te weigeren", aldus Vroeijenstijn. "Misschien moeten we dat een volgende keer doen." Maar zover wilde men nu niet gaan.

Internationaal Daarop besloot de inspectie in te grijpen. Minister Ritzen confronteerde een vsNU-delegatie vorige week met deze boodschap. Ter plekke zegde waarnemend vsNU-voorzitter Bleumink toe dat er een aanvullende visitatie voor natuur- en sterrenkunde, plus technische natuurkunde komt. Een internationale commissie gaat het werk

doen, wat een beoordeling volgens internationale normen mogelijk maakt. Deze week komt de zaak in het VSNUbestuur; daarna moet er nog overlegd worden met de landelijke kamer natuurkunde. Maar een weg terug is er niet meer. Het kan hoogstens gaan over de uitvoering. Wat dat betreft heeft Vroeijensteijn wel één geruststelling: "Het mag de faculteiten allemaal geen extra werk kosten. Die hebben goede zelfstudies geschreven; er moet hoogstens hier en daar een cijfertje actueel gemaakt worden." Overigens is het wel eerder gebeurd dat universitaire visitatierapporten werden afgekeurd. Begin jaren negentig gebeurde dat met name bij economie en niet-westerse talen. Toen eiste de Inspectie van het Onderwijs echter geen herhalingsoefening. Dit keer doet ze dat dus voor het eerst wel. (HOP)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen