Ad Valvas 1995-1996 - pagina 454

AD VALVAS 14 MAART 1996

PAGINA 24

Zondagsrust

Jaap van Veen: 'Het verband tussen etensresten en ongedierte zien veel mensen niet'

Bram de Hollander

'De cursus huishouden is individueel' Möspliii's fie^^m 4m iJf^ht i^putatfe-^ Z^ bemoeien ztcJi "met het privélevew van de kamerbevvoner, verstoren de privacy en s i eerit ^.tfcestefeesffaop ti!t. Kloppeit'c' mn de serie 'De t Marianne Hoek van Diike Het is een druilerige dag in Amsterdam. Ook de tweede Jan Steenstraat ligt er nat en een beetje morsig bij. Wanneer de deur opengaat na een druk op de bel van Jaap van Veen, moeten er nog drie steile, afgesleten houten trappen genomen worden, voor hij in beeld komt. Dit is klassiek kamers bewonen in Amsterdam. Het huis is een beetje een monument. Van Veen is dan ook begonnen - het kan bi)na niet anders - als verhuurder aan toeristen. "Een jaar of zes geleden is er voor het eerst iemand langer blijven wonen. Op een gegeven moment is het handiger dat je mensen met iedere week opnieuw moet instrueren." Meneer van Veen (53) woont hier sinds 1973. Zelf gebruikt hij de ach-

terkamer op de derde etage. De voorkamer verhuurt hij voor vijfhonderd gulden, met gebruik van zijn keuken, douche en toilet. "Dat meisje is buitenlands, dus die heeft helemaal niets. Daarom staan er wat meubels en een televisie. Ze krijgt ook beddegoed van mij en ik zorg dat er alajd brood, melk en koffie is. Ik kook alleen voor mezelf, maar als er wat over is mag zij dat best opeten. Andersom eet ik van haar ook weleens iets op, wanneer het dne dagen in de keuken ligt." Een houten trap hoger bevinden zich nog twee kamers. Het halletje doet dienst als keukentje en er zijn een douche en toilet afgescheiden en betegeld. Deze zolderkamers moeten 325 en 375 gulden opbrengen. Er is een huiscentrale voor de telefoon, die hij voor elke kamer apart kan regelen. Voor 25 gulden per maand mogen ze lokaal en mterlokaal bellen. De huur is inclusief gas, water en licht. "En vooral ook inclusief de voordeurdelerskorting. Als je een bijstandsuitke-

ring hebt en je deelt je voordeur met iemand, dan wordt je uitkering gekort. Per maand wordt er voor de drie dames bijna vijfhonderd gulden ingehouden. Terwijl, als ik zou werken, de eerste 6300 gulden huur per jaar belastingvrij zouden zijn. Eigenlijk zitten er hier twee soorten kikkers bij elkaar: een bijstandstrekker en studenten. En toch weet de overheid er veren van te plukken." Acht jaar geleden is hij begonnen. "Ik heb een ruime etage en altijd veel vrienden en kennissen over de vloer gehad die een weekje Amsterdam kwamen bekijken. Ik zat toen al in de bijstand en zij werkten, dus vond ik dat ik er best geld voor kon vragen. En van de één kwam de ander. Ze gaven mijn adres aan elkaar door. Op die manier heb ik bijvoorbeeld veel Denen gehad. Zelf spreek ik ook Deens." Aan de bedankjes in het gastenboek, oftewel 'het handboek soldaat' van meneer Van Veen, is dat goed te zien. Verder bevat de multomap Engelstalige mformatie over stoppenkast, post, glasbak, openbaar vervoer en alles wat je verder nodig hebt om kortere of langere tijd bij hem in huis te wonen. En voor de wiskundeknobbels onder zijn gasten is er ^Jaap's happynesscurve', die optimaal is bij tien gasten die één dag blijven, twee gasten die lang blijven en alles wat daar logaritmisch verantwoord tussenin zit. "Ik heb geen voorkeur voor toeristen of studenten. Allebei hebben ze hun voor- en nadelen. Vooral de afwisseJing is prettig. In de categorie behel-

slaan we wéér in d

'^o

/^mt :e^f

pen is dit aanvaardbaar." Aangezien studenten gemiddeld negen maanden bij hem blijven wonen, zit het met die afwisseling wel goed. De beide zolderkamers zijn sinds de zomer opnieuw bewoond. Daar ging een verbouwing aan vooraf. "De voorkamer heb ik tien jaar geleden verbouwd. Die investering was deze zomer afgeschreven, dus kon de achterkamer opgeknapt worden. Die stond toch leeg. Op dat moment kwam ik een bnefje tegen van 'een handige studente die zichzelf wilde inrichten'. Dus zijn Calidns en ik samen aan de slag gegaan. Haar vriend en familie hebben ook geholpen. We hebben de vlieringtrap weggebroken, zolderramen gemaakt, hout op de vloer gelegd en de boel naar beneden toe geïsoleerd. En dat met die hittegolf van afgelopen zomer. Het was soms 38 graden onder dat schuine dak. Zij kon natuurlijk niet werken tijdens de vier weken dat we verbouwd hebben. Daarom mocht ze tot december gratis wonen." Samen hebben ze toen ook een nieuwe huurster voor de voorkamer uitgezocht. Meneer Van Veen heeft een voorkeur voor meisjes. "Die komen van huis uit toch wat makkelijker hun afspraken na. Jongens zijn onvoorspelbaarder. Die zijn zo boos dat mama niet meer achter ze aan loopt, dat ze binnen de kortste keren omkomen in de lege flessen. En sommigen worden agressief of gaan zichzelf verwaarlozen. Je weet het nooit van tevoren. Meisjes zijn praktischer en aanspreekbaarder." Ouders hoeft hij van tevoren niet te leren kennen. "Dat vind ik niet van belang. Appelen kunnen soms heel ver van de boom vallen." De overlast die meneer van Veen van studenten ondervindt, wisselt per studierichting. "Ik wil bijvoorbeeld dat ze 's nachts zachtjes doen in de keuken, want mijn bed staat aan de andere kant van de muur. Ik kan daarom vooral moderne dansers aanraden.

Die lopen zachtjes. Daar heb je totaal geen last van. Om negen uur gaan ze naar school. Daar dansen ze zich de hele dag suf, 's avonds gaan ze naar een voorstelling en thuis zitten ze nog een uurtje voor de televisie en gaan naar bed." "Medicijnmensen worden ook het hele jaar beziggehouden met een pittig circus. Die zijn ook de hele dag op stap. Ik heb ook weleens een Deense studente hier gehad via een uitwisseling. Die deed iets sociaals. Ze was maar twee dagdelen weg en verder zat ze alleen maar cola te drinken, brieven te schrijven en aerobic-oefeningen te doen. En ze woog minstens negentig kilo. Eerst heb ik geprobeerd het pedagogisch aan te pakken. Haar verteld dat er sportclubs bestaan. Maar toen het na vijf maanden nog niet veranderd was, heb ik haar gezegd dat het me te moeizaam werd en dat ze kon vertrekken. Ze heeft toen nog een paar weken bij een kermis gebivakkeerd voor ze terugging naar huis." Meneer van Veen ziet verhuren als een baan. "Wanneer ze hier komen wonen, krijgen ze een cursus hijsen en huishouden. Het is hier te smal om via de trap te verhuizen, dus moet alles getakeld worden. Het is niet moeilijk, maar je moet wel even weten hoe het moet. Anders is het gevaarlijk. De cursus huishouden is individueel. Als ik ergens last van heb, spreek ik ze er op aan. Er zijn hier snel muizen, bijvoorbeeld. Maar het verband tussen etensresten en ongedierte zien veel mensen niet. Ik heb een soort parttime conciërgebaan. Wanneer ik drie weken wegblijf, weet ik zeker dat ergens de kachel blijft branden. Nu is de afspraak dat ik steekproefsgewijs binnenloop op de kamers om te controleren of het licht en de kachel wel uit zijn, wanneer de meisjes weg zijn. Het is toch een soort begeleide inburgeringsperiode."

Tussen twee afspraken in het centrum door, vermaak ik mezelf soms in het consumptiepretpark De Bijenkorf. Voor mij geldt daar wat zo'n beetje voor alle studenten zal gelden: winkelen doe je met je oogjes, niet met lege tasjes. Met een mantra in mijn achterhoofd - "Ik heb niks nodig. Ik heb helemaal niks nodig" - kan ik mijn hersens voldoende spoelen om alleen al van het kijken naar design-zoutvaatjes gelukkig te worden. Dat het ermee strooien in eigen huis niet voor me is weggelegd, ervaar ik daardoor minder als existentieel probleem. Na een extatische rondgang door alle hemellagen die De Bijenkorf rijk is, eindigde ik laatst met een dubbele espresso in het restaurant. De Divina Commedia van demonische aanschafdriften en goddelijke scheppingsdrang die zich via lekkerniet-nuttige ontwerpen in al haar verhevenheid openbaart, vroeg om een innerlijke evaluatie. Veel tijd werd me niet gegund. Uit de luidsprekers zong een engel van op handen zijnde glorie: voonaan is uw tempel ook op zondag open! Ik had mijn dubbele koffie graag driedubbel in het gezicht van Big Brother gegooid. Maar ja, wat valt er tegen zoveel brainwash-blijheid in je eentje te ondernemen? Gelukkig hoorde ik onlangs een VPRO-presentator op radio drie die opriep tot een protestactie tegen de verstoring van de zondagsrust. Hij was van mening dat de stad op adem moet kunnen komen, zeggend dat het desastreuze metafysische gevolgen zou hebben voor het hele leven, wanneer mensen niet meer een koopvrij bezinningsmoment werd gegund. Wie het met ons eens is en niet naar Stompin' heeft geluisterd, kan mij een kaartje sturen onder vermelding van 'Hou de zondag bijzonder'. Ik beloof je dat ik ze naar het programma doorstuur. Twee verzamelpunten kunnen tenslotte meer dan een en bovendien: je kunt wel huilen dat de wereld in brand staat, maar laat Amsterdam dan tenminste een oase blijven op die ene stille dag. DÉSANNE VAN BREDERODE

Dierproeven

"Dierproeven zijn nodig. De mens zou een (te) groot risico nemen als deze proeven zouden worden verboden", stelt de vu-hoogleraar farmacochemie prof.dr H. Timmerman in het kwartaalblad van het Bezinningscentrum aan de vu, In de marge. "Zolang er ziekten zijn, heeft de mens gezocht naar mogelijkheden de zieke te genezen of de met de ziekte gepaard gaande kwalen te bestrijden. De grote vooruitgang die is geboekt, was niet mogelijk geweest zonder het uitvoeren van dierproeven. Daarover is geen discussie mogelijk", aldus Timmermans. Er zijn nog allerlei ziekten waar geen kruid tegen gewassen is en voor de ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen blijven dierproeven onvermijdelijk, aldus de professor. Alternatieve testmethodes, zoals proeven met celkweken, geven te weinig zekerheid over de veiligheid van nieuwe geneesmiddelen. Timmerman verwijst naar de ramp met het slaapmiddel thalodimide dat in de jaren zestig op de markt kwam en dat ernstig schade toebracht aan de vrucht van zwangere vrouwen. "Met de huidige stand van zaken wat betreft de eisen zou de kans groot zijn dat de ernstige bijwerkingen van dit produkt wel degelijk dankzij dierproeven zouden zijn ontdekt." Timmerman meldt niet zonder vreugde dat volgens het meest recente overzicht van dierproeven in Nederland uit 1993 geen van achthonderd duizend gebruikte proefdieren diende voor onderzoek naar cosmetica, toiletartikelen of huishoudelijke produkten. Overigens zijn zulke proeven vanaf 1998 in Europa verboden. Radicale standpunten over dierproeven zijn volgens Timmerman onverantwoord. "Een compromis tussen voor- en tegenstanders van vivisectie is onmogelijk zolang de tegenstanders volledige afschaffing van dierproeven blijven voorstaan." BLADLUIS

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen