Ad Valvas 1996-1997 - pagina 67

I AD VALVAS 19 SEPTEMBER 1996

PAGINA 9

I

'Nederlanders zeggen nooit iets naars over liun land' VU-studente neemt deel aan uitwisseling tussen Marokkanen en Nederlanders Ze heeft een Marokkaanse muzieksmaak, maar vindt de jVlarokkanen nogal lang van stof. Haar manier van discussiëren is Nederlands, maar ze ergert zich aan de op-de-borstklopperij van de Nederlanders. Dat ondervond VU-studente etnische studies Miriyam Aouragh (23) tijdens een "" uitwisseling tussen Nederlandse jongeren, Marokkaanse Nederlanders en Marokkanen in het geboorteland van haar ouders.

Miriyam Aouragli: 'Op het ene moment voelde ik me hartstil<l<e prettig bij de Maroldtanen en op andere momenten was il< blij dat ik onder de Nederlanders was.' Peter Wolters AVC/VU

Frieda Pruim De vraag of ze zich meer verwant voelt met Marokkanen of met Nederlanders, kan Miriyam Aouragh (23) niet beantwoorden. "Daarmee impliceer )e dat er een keuze is, maar die is er met", legt ze uit. "Je bent met allebei verwant, dat is het hele complexe aan in meerdere culturen leven. Een keuze maken is niet goed, want als je voor de ene cultuur kiest, sluit je de andere uit." Aouragh heeft Marokkaanse ouders, maar is geboren en getogen in Nederland. Als afgevaardigde van de organisatie Jeugd van de Migratie was zij begm september een van de jongeren die deelnamen aan een uitwisseling tussen Nederlanders, Nederlandse Marokkanen en Marokkanen in Marokko. Deze bijeenkomst, die perfect aansluit op haar studierichting etnische studies, was georganiseerd door het project 'Euro-Arabische Dialoog van onderop', een samenwerkingsproject van het Interkerkelijk Vredesberaad (IKV), de katholieke vredesbeweging Pax Christi en het Nederlands Centrum voor Buitenlanders.

"Op het ene moment voelde ik me hartstikke prettig bij de Marokkanen en op andere momenten was ik blij dat ik onder de Nederlanders was met h u n nuchtere kijk op de zaak", blikt ze op de bijeenkomst terug. "Adijn culturele bagage, dat wat ik heb meegekregen van mijn ouders en de Marokkaanse gemeenschap, kan ik veel beter kwijt bij de Marokkanen. Alles dat met cultuur te maken heeft muziek, eten, omgangsnormen - mis ik in mijn dagelijks leven en herken ik bij hen." Ze ontdekte dat er grote verschillen zijn in hoe Nederlanders en Marokkanen discussiëren. "Marokkanen zijn veel expressiever. Het nadeel daarvan is dat wat ze zeggen, wel eens hartstikke lang kan zijn. Dat ging vooral de Nederlanders nogal eens irriteren, maar ik moest er m het begin ook erg aan wennen. Nederlanders antwoorden alleen op de vraag die hen wordt gesteld en die nog niet beantwoord is. Bij Marokkanen kan dat overkomen

als geen mening hebben, en dat is in Marokko heel dom. Marokkanen vallen een ander ook veel eerder m de rede. Wij vonden dat je iemand moet laten uitpraten, ook al kraamt hij onzin uit. Wij zijn dan ook helemaal opgevoed met hoe we moeten discussieren, terwijl Marokkanen daar nog aan moeten wennen. Achteraf denk ik: al die tijd onder de kolonisatie is h u n ouders en grootouders de mond gesnoerd en dit is de eerste generatie die z'n stem laat horen. Ik denk dat ze zoiets hebben van: je zult het horen ook! Zij kunnen in het dagelijks leven met zomaar h u n mond opentrekken, altijd moeten ze er rekening mee houden dat ze worden verklikt als ze het hebben over de slechte situatie in het land of over de ondemocratische overheid. In deze uitwisseling was dat niet zo, dus boem, alles moest eruit." "Vooroordelen had iedereen", constateerde Aouragh. "Wij dachten bijvoorbeeld dat Marokkaanse jongens en meisjes wat meer gescheiden zou-

den optrekken dan wij, maar je zag geen verschil. Ook h u n kleding is precies hetzelfde als die van ons. Veel Nederlandse deelnemers wilden daar niet aan. Je hoorde telkens 'Is dit wel een representatieve groep?'" Volgens Aouragh is het beeld dat Nederlanders van Marokkanen hebben vooral bepaald door Marokkaanse migranten in Nederland. "Je buurman in Nederland is niet hetzelfde als die Marokkaan in Marokko. Dat is een wereld van verschil", legt ze uit. "In Nederland speelt bijvoorbeeld het geloof veel meer een rol. Daarmee benadrukken Marokkanen wie ze zijn. H e t is het enige houvast dat ze h e b ben in een vreemde cultuur. De jongeren in Marokko zien geloven meer als iets dat persoonlijk is en dat je niet per se hoeft uit te dragen. Het grootste gedeelte van de Marokkanen m de groep hield zich niet dag en nacht bezig met de islam en de meesten waren links en democratisch georiënteerd."

Hoewel Aouragh van haar familie al vrij veel wist over Marokko, schokten de ervaringen van Marokkanen haar toch. "Wij kwamen met onze verhaaltjes over de problemen van allochtone jongeren en vrouwen. Als je daarna h u n verhalen hoorde, dacht je: het is gewoon niet te vergelijken. Wij hebben het hier ook wel moeilijk met bepaalde dingen, maar zij hebben het zó moeilijk. Ik heb bijvoorbeeld een gesprek gehad met een hartstikke leuke, vrolijke jongen. Je zou zeggen dat hij een normale jeugd had gehad, maar hij is op z'n negentiende opgepakt bij een demonstratie, is in de gevangenis gegooid en gemarteld. Als je hoort onder welke omstandigheden hij bijna een jaar lang heeft geleefd, vraag je je af: hoe heb je dat ooit kunnen overleven? Als wij aangesproken worden door de politie, hebben we al het gevoel dat onze privacy is aangetast. Als ik dat soort verhalen hoor, relativeer ik onze ervanngen. Maar je moet de situatie hier ook weer niet gaan bagatelliseren. Het was onze taak om h u n duidelijk te maken dat immigranten in Nederland het ook niet gemakkelijk hebben. Tijdens de evaluatie bleek dat de Marokkanen daar tijdens de uitwisseling het meest van hebben geleerd." Het thema gezondheidszorg leidde tot de felste discussies. "Volgens Kanma, een Marokkaanse uit onze groep die in de Nederlandse gezondheidszorg werkt, worden migranten door artsen neerbuigend behandeld en worden al h u n klachten afgedaan als psychosomatisch. Sommige Nederlanders uit de groep konden er met tegen dat ze dat zei en schoten in de verdediging. Op mij kwam dat over als emocentrisme en niet voor anderen open staan. De Marokkanen kregen in de loop van de week het gevoel dat Nederlanders nooit eens iets naars zeggen over h u n land en dat zij genieten van het geklaag van de Marokkanen met in h u n achterhoofd: wij hebben het een stuk beter. Ik heb dat op dat moment tegengesproken, maar achteraf kan ik me heel goed voorstellen dat ze dat zo ervaarden."

^We reden dwars door een bolwerk van de Hezbollali' Medicijnenstudent fietst 4000 kilometer door Europa en Afrika David Kopsky (20) fietste deze zomer van Amsterdam naar Ethiopië. In twee maanden legde hij per fiets vierduizend kilometer af. Onderweg deed hij tal van indrukwekkende ervaringen op. "Om elke fiets zaten vijf militairen met mitrailleurs." ^i?3; Frieda Pruim j "De reis", antwoordt geneeskundestuI dent David Kopsky (20) prompt op ; de vraag wat het indrukwekkendste is dat hij heeft meegemaakt tijdens zijn fietstocht van Amsterdam naar Ethiopië, samen met zijn vriend Gideon Kuitenbrouwer. "Elke dag was een avonmur", legt hij uit. "In Soedan hebben we bijvoorbeeld zeshonderd kilometer lang door de woestijn gereden. Het was er 45 graden en er waren zandstormen waardoor je niets meer zag. Na vijftif, zestig kilometer zie je dan een paar huisjes uit het niets verrijzen waar je water, mango's en brood kunt kopen. Daar leefden we van." Ook het zuiden van Egypte heeft diepe indruk op hem gemaakt. " T o e risten gaan alleen naar Cairo, de piramides, Aswan en Luxor. Maar wij, gekken, reden dat hele land door, vier checkpoints voorbij. 'Ik ga met stoppen hoor', zei ik tegen Gideon, ik rij net zo lekker. Op een gegeven m o ment werden we klemgereden door de politie, die ons meenam naar het bureau. Daar bleek dat we zonder dat we het wisten dwars door een van de belangrijkste bolwerken van de fundamentalistische Hezbollah waren gereden. Het laatste stuk werden we geëscorteerd door pantserwagens en toen het te gevaarlijk werd, moesten we onze fietsen inladen in jeeps. O m elke

1

fiets zaten vijf militairen met mitrailleurs." Bang was hij niet. "Ik snap wel dat ze voorzichtig zijn, want als er een toerist wordt neergeknald, komt dat in het nieuws, maar wij waren snel. Als ze ons al zagen, moesten ze eerst bedenken dat we toeristen waren en dan nog eens een aanslag op ons beramen. Meestal worden die aanslagen weken van tevoren voorbereid. Zo'n pantserwagen achter me aan vond ik veel gevaarlijker, omdat dat de aandacht trok. Echte toensten leken we absoluut niet, want we zagen er bruin en verwilderd uit." De eerste tweeduizend kilometer van h u n fietstocht legden de jonge helden door Europa af. In achttien dagen bereikten ze Rome. "Parma-Pisa deden we bijvoorbeeld op een dag: eerst tachtig kilometer de Appenijnen over, en daarna nog eens honderd kilometer naar Pisa. Dat soort gekke dingen. We waren een heel goed team. Gideon was 's ochtends altijd fit. Dan was ik een zombie en reed ik achter hem aan. 's Avonds kreeg ik meer kracht en reed ik een paar uur op kop." T o t Rome hielden ze het droog, maar toen ze in het vliegtuig stapten naar Cairo, begon het keihard te regenen. "We hebben zóveel geluk gehad", meent David. "Met veel doorzettingsvermogen en inventiviteit kregen we dingen voor elkaar die eigenlijk niet

3.lfei»^»>«*illi''Jiéf

David Kopsky: 'Elke dag was een avontuur' voor elkaar te krijgen zijn. Zo kregen we binnen drie dagen een visum voor Saoedi-Arabié, waar je normaal gesproken drie weken op moet wachten. Aan de grens was het strikt verboden om te filmen en geluidopnames te maken, maar ik had m ' n minidisc lekker in m ' n zak zitten en een microfoontje op m ' n gordel. Op een gegeven moment werd ik gefouilleerd. Het microfoontje was zo klein dat ze het niet opmerkten op m ' n riem, maar het apparaat zagen ze wel. 'Wat is dat', vroegen ze. Hij liep waarschijnlijk nog, en zenuwachtig trok ik het draadje eruit. 'Dat is een walkman', zei ik. Er stond inderdaad M D Walkm a n ' op, dus ik kon doorlopen, maar dat was echt kiele kiele."

Gideon Kuitenbrouwer

Naarmate de reis vorderde, rezen er bij David en Gideon meer twijfels over de zin van h u n onderneming. "In Ethiopië komen de kinderen van alle kanten aangerend. Ze roepen je na you you, hé you, mister mister you, how atje, how atje - en dat dan de hele dag door. Als je ergens stopt, staat er in een m u m van tijd een kring van nieuwsgierige kinderen om je heen met allerlei zweren, dikke ogen en virussen. Eentje doet boodschappen en eentje houdt de fietsen vast op straat. Dat leidt tot vette opstoppmgen. Je zorgt dat je zo snel mogelijk weer wegkomt en dan rent het hele dorp weer achter je aan. Mannen gooien om je te helpen stenen naar de schreeuwende kinderen, die soms jan-

kend neervallen. E n dan zijn er oudere mannen die voor je neerknielen en je aanbidden. Voor h u n ben je uit de hemel gevallen, want in die gebieden is in geen zeventien jaar een blanke geweest. Ezels schnkken van je en gooien h u n bagage af. Wat echt de druppel deed overlopen was een ezel met kar die zo schrok dat de menner snel van de kar moest springen om niet tegen een muur te pletter te rijden." Daarbij kwam dat David ziek werd van het eten van honing met restanten van bijen erin. Twee lekke banden, een gescheurde buitenband en regen maakten de ontreddering compleet. "Alles werd zo extreem in het negatieve", vertelt David. "In een hotel zijn we twee dagen gebleven om te herstellen en na te denken over wat we aan het doen waren: wij kankerden op de invloed van het westen in Afrika, maar we reden er als westerlingen zelf doorheen. Fysiek zouden we door kunnen tot Kaapstad, maar psychisch was het genoeg geweest. Het was heel moeilijk om onze reis voortijdig af te breken, want we hadden nog een maand, maar wat doe je: ga je pnncipieel door met oogkleppen op of interesseert het je ook nog wat je de mensen aandoet?" Spijt van de reis heeft David allerminst. Alles is mogelijk, dat is het voornaamste dat hij de afgelopen maanden heeft geleerd, ook als je alleen maar studiefinanciering hebt. "Als je iets in je hoofd hebt en je wilt het echt heel graag, dan vind je wel sponsors", ondervond hij. "Wij hebben bijvoorbeeld fietsen gekregen van Trek en geweldige slaapzakken van D u o Sport. Gebrek aan geld hoeft dus geen belemmering te zijn."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen