Ad Valvas 1996-1997 - pagina 627
IHK
A6 VALVAS 12 JUNI 1 9 9 7
Heb je geen geld om je haren te laten knippen, je kachel te laten repareren, verhuishulp te betalen of yogales te volgen? Kost het te veel om je te laten masseren, je scriptie te laten nakijken of je horoscoop te laten trekken? Via Noppes, een Amsterdams ruilhandelsysteem, kost het geen cent. In plaats daarvan betaal je de ene dienst met de andere. "Ik lees de kinderen voor en iemand anders verstelt mijn jurken."
Ü "PAGINAT-
Illustratie: Aad Meijer
Doe het voor Noppes t- -1'i^^''t^T!^Fj^ffif^
tS^:£jÉ,
'«#*
Ruilhandel voor studenten met krappe beurs Shei a Kamerman Dat studenten meestal niet over een dikke portemonnee beschikken, is bekend. De gevolgen daarvan ook: de kapotte stereo-installatie wordt niet meer gerepareerd en er is geen geld om een yogacursus te volgen. Haren worden geknipt door een vriendin ter vervanging van de veel te prijzige kapper, om maar niet te spreken van dat lampje dat nog altijd eens op professionele wijze aan het plafond bevestigd zou moeten worden. Vooralsnog bungelt daar al maanden enkel een zielig draadje. De oplossing voor dit soort problemen hoeft helemaal geen geld te kosten. Via Noppes, een Amsterdams ruilhandelsysteem met ruim vierhonderd leden, kunnen deelnemers hun diensten of spullen aanbieden. Zij worden betaald met een fictief betaalmiddel: noppes. Daarmee - voor het rekengemak staat één noppes gelijk aan één gulden - kunnen zij weer weer iets van iemand anders kopen. Zo bracht studente Waiwah Man (23) post rond en las ze verhalen voor aan kinderen. Van de gespaarde noppes liet ze haar kapotte jas repareren en een jurk inkorten. "Ik kan absoluut geen kleding verstellen, dus wat dat betreft was Noppes een uitkomst." Studente Noëlle van den Boom (23) werd lid van Noppes omdat ze een fotografïecursus wilde volgen. *"En ik ben van plan binnenkort mijn geboortehoroscoop te laten trekken." Om noppes te verdienen heeft ze een fiets verkocht en een enquête gehouden onder Noppesdeelnemers voor een student die zijn scriptie over de organisatie schrijft. Die student is Henk Jaap Batelaar (27). "Ik vind het Noppessysteem een buitengewoon charmant idee. Maar de directe aanleiding om lid te worden was mijn scriptie. Op die manier heb ik een beter zicht op de organisatie en leg ik makkelijker contacten met deelnemers." Toen Henk Jaap net zijn scriptievoorstel had getypt, begaf zijn computer het en
kon hij direct een noppestransactie uitvoeren. Voor zestig noppes ontfermde een gepensioneerde computerdeskundige zich over zijn Macintosh "alsof hij een baby in zijn armen nam". Een paar dagen later kon Henk Jaap weer verder tikken. Met de verkoop van een matras voor zeventig noppes, stond hij weer positief op zijn noppesrekening. Overigens is het positief staan geen noodzaak. Rood staan betekent eigenlijk alleen de belofte dat je iets terug zal doen", zegt Werner Barendrecht van Noppes. Misschien is het de calvinistische volksaard, maar veel mensen blijken moeite te hebben met het rood staan. Werner: "Wij vertellen dan dat ze gewoon moeten uitgeven, want alleen dan functioneert het systeem. Noppes moeten rollen."
Extraatjes Noppes is bepaald niet de enige ruilkring in Nederland. "Er bestaan ongeveer zeventig van dit soort LETS-systemen (LETS staat voor Local Exchange Trade System) met elk weer een andere naam", vertelt Werner. "In Utrecht heet het Sterren, in Amersfoort Kiezels, Ln Rotterdam Rodams en in Leeuwarden Tuinen. In Zierikzee zijn ze helemaal hip met hun Zecu's (ECU'S van Zierikzee). Maar Noppes in Amsterdam was de eerste." LETS komt oorspronkelijk uit Canada. Door een ernstige recessie begin jaren tachtig werden vooral inwoners van kleine dorpjes getroffen die afhankelijk waren van de opbrengsten van de houtkap en de jacht. Soms zaten bijna alle kostwinners in zo'n dorpje werkloos thuis. Het idee ontstond om diensten uit te wisselen en het LETSsysteem was geboren. Wereldwijd zijn er nu zo'n vijfduizend van deze ruilkringen. Het LETS-systeem in Nederland werd in 1993 opgezet op verzoek van De Strohalm, een onderzoeks- en adviesbureau voor milieuvraagstukken en alternatieve betalingssystemen, door de toen 23-jarige student bedrijfsinformatica Rob van Hilten. Toen het
eenmaal goed liep, nam hij zelf de Amsterdamse vestiging onder zijn hoede. Anno 1997 heeft de organisatie een eigen kantoor, tien werknemers van tussen de 25 en de 34 jaar en een eigen krant. "Wij vinden dat de huidige economie tot een gigantische verspilling van menselijke capaciteiten leidt", zegt Werner. "Veel mensen zijn werkloos, arbeidsongeschikt of met pensioen en staan buiten spel. Zij kunnen en willen vaak best wat doen. Het is zonde om daar geen gebruik van de maken. Vooral omdat er op allerlei gebieden grote behoefte aan is. In de zorgsector bijvoorbeeld is een schreeuwend tekort aan extra hulp. Via Noppes kan die onbenutte arbeidskracht goed worden gebruikt." Voor veel mensen zijn de diensten die Noppes aanbiedt, de exttaatjes die ze normaal gesproken niet kunnen betalen. Werner: "Ik laat me bijvoorbeeld regelmatig masseren. Voor geld zou ik dat minder snel doen." Juist voor studenten kan Noppes uitkomst bieden. Yael van der Heijden (23): "Ik wil heel veel kleine vlechtjes in mijn haar. Bij de kapper is dat te duur dus ik probeer via Noppes iemand te vinden die dat kan doen." ledere volwassen Amsterdammer kan lid worden van Noppes. Iedereen, dus ook mensen zonder bijzondere gave, specialisatie of werkervaring. Waiwah: "Ik dacht aanvankelijk: Ik kan geen wasmachines repareren of yogales geven. Wat heb ik nou te bieden?" Ze bood zich aan als oppas, voor allerlei huis-tuin-en-keukenklusjes en voor administratief werk. Ook Noëlle vond het moeilijk om te verzinnen hoe ze zichzelf verdienstelijk zou kunnen maken. "Ik werk in een café en heb me aangeboden voor horecadiensten. Met uitzondering van koken, want daar heb ik een hekel aan. Daarnaast pas ik voor ïvloppes op poezen en kinderen." Na'ima Challioui, een 22-jarige studente aan de HEAO, neemt Arabische muziek op voor liefhebbers en bereidt op bestelling culinaire hoogstandjes op salade-gebied. "Ik heb zes
jaar lang elke zaterdag in een groentewinkel gestaan", zegt ze grinnikend. "Ik maakte daar salades en die kennis kan ik mooi voor Noppes inzetten." In het Noppeskrantje, dat elk kwartaal uitkomt en waarin leden vraag- en aanbodadvertenties kunnen plaatsen, wordt een grote verscheidenheid aan diensten aangeboden: van computerhulp, administtatief werk en bedrijfsadviezen tot uitgebreide maaltijden, kledingontwerpen, massages en therapieën. De kinderen kunnen vermaakt worden met poppenkast en je kan een horoscoop laten trekken (ook van hond, kat en parkiet). Verder worden nog aangeboden: 'een luisterend oor', een 'butler voor feesten' en 'introductieavonden over het doel van het leven'. "The sky is the limit", meldt Werner opgetogen. "Noppes gaat veel verder dan truien breien en taarten bakken. We hebben computerdeskundigen, ontwerpers, timmermannen, fysiotherapeuten, huisvrouwen, 65-plussers en studenten als deelnemer. Iedereen kan wel wat. Zelfs iemand die ziek in bed ligt, is nog in staat om de telefoon aan te nemen voor een ander."
Netwerk Voor studenten is werk via Noppes goed te combineren met een studie. "Je hoeft niet op een bepaald aanbod in te gaan", zegt Waiwah. "Als ik midden in de tentamenweek zit, doe ik het niet. Soms belt er iemand of ik help verhuizen. Dat wil ik best af en toe doen, maar niet drie keer per week." Daarnaast kunnen pas afgestu'deerden via Noppes werkervaring op doen. Yael: "Ik zou computerprogramma's kunnen schrijven. Na mijn studie ga ik dat misschien ook wel doen. Maar nu werk ik de godganse dag aan mijn scriptie en wil daarnaast alleen dingen doen die niet met mijn studie te maken hebben." Na'ima biedt zich aan voor het maken van een marketingplan. "Ik help er anderen mee, maar ik leer er ook zelf van." Op haar beurt maakt ze gebruik van professionele hulp van anderen voor de
correctie van Engelse teksten voor school en heeft ze wel eens voor een juridische kwestie een advocaat gebeld. Noppes is ook buitengewoon handig om een breed netwerk op te bouwen van kennissen en vrienden. Vooral studenten die kort in Amsterdam wonen en weinig mensen kennen, kunnen er hun voordeel mee doen. Yael: "Voor mij was het sociale aspect belangrijker dan het financiële voordeel. Het is leuk om te kijken wat er gedaan wordt en wat er mogelijk is." Werner: "Er wordt niet alleen gehandeld, er worden ook etentjes georganiseerd, er zijn ruildagen en allerlei andere activiteiten. Als leden elkaar kennen, bellen ze sneller op. We v^^llen voorkomen dat het Noppeskrantje een soort Gouden Gids wordt met allemaal anonieme personen. Dat werkt gewoon niet." Noppesleden blijken veelal hoog opgeleid te zijn, progressief en maatschappijkritissh. "Niet alleen maar geitenwoUensokkentypes, hoor", zegt Werner snel. "Hoewel ze er natuurlijk wel tussen zitten. Er zijn leden met een uitkering, en er zijn er ook die niet vies zijn van goed geld verdienen, maar die toch bewust willen leven." De ambities van Noppes zijn groot. Directeur Rob van Hilten streeft naar twaalfhonderd deelnemers aan het eind van dit jaar, en tegen het jaar 2000 tien- a vijftienduizend. Hij heeft het er nu al zo druk mee dat hij nauwelijks tijd kan vrijmaken voor een gesprek. "Dat krijg je als je een bedrijfje gaat beginnen", zegt hij, terwijl hij naar zijn mobiele telefoon grijpt. "Ik ben 06", roept hij naar zijn collega's en trekt de deur achter zich dicht. Werner gaat onverstoorbaar verder: "We willen uiteindelijk de overheid zover krijgen dat ze gaat participeren. Een utopie? Misschien, maar het is het proberen waard." Voor meer informatie: Noppes, Amaliastraat 5, 1013 DV Amsterdam, tel. 020 - 6816875.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 29 augustus 1996
Ad Valvas | 674 Pagina's