Ad Valvas 1996-1997 - pagina 540

PAGINA 6

AD VALVAS 1 MEI 1997

Een nepgeneraal en een huilende baby Toneeluitvoeringen Cultureel Centrum VU Deze maand zijn op Uilenstede twee toneeistuklten te zien. Voor 'll< tiou van U!' werkte regisseuse Janine Veeren vijf eenakters van Anton Tsjechov om tot een nieuw geheel. Ingeborg de Lange nam twee stukken van de Engelse schrijvers Edward Bond en Jim Cartwright als basismateriaal voor de uit losse scènes opgebouwde voorstelling 'Afbraak'. Dick Roodenburg

De voorstellingen Ik hou van U! en Afbraak hebben gemeen, dat de oorspronkelijke teksten slechts als uitgangspunt dienden. Janine Veeren bleef het dichtst bij het origineel: niet alleen de personages en situaties, maar ook de verhaallijnen in Ik hou van U! zijn nog herkenbaar Tsjechoviaans. Ingeborg de Lange gmg met haar spelers een stapje verder: de stukken van de twee Engelse schrijvers zijn al improviserend steeds verder op de achtergrond geraakt. Het was aanvankelijk de bedoeling dat Afbraak in de openlucht opgevoerd zou worden, met de steigers van de m aanbouw zijnde muziek/theaterzaal van het Cultureel Centrum vu op Uilenstede als decor. De nieuwbouw vordert echter zo snel, dat de voorstelling overdekt in de nog kale ruimtes zal plaatsvinden. BIJ haar Tsjechovbewerking hield Veeren rekening met de spelers die zich in september vorig jaar voor het stuk aangemeld hadden. "In de oorspronkelijke eenakters zaten meer mannenrollen en ik had maar drie mannen. Daarom zijn vaders moeders en ooms tantes geworden." Van vijf eenakters - De Beer, De Bruiloft, Het Huwelijksaanzoek, Het Jubileum en Een tragicus tegen wil en dank - maak je niet zomaar een nieuw toneelstuk. "Ik heb de bruiloft als centrale setting genomen en laat via flashbacks zien hoe aUe gasten daar terechtkwamen. Vanuit

Scène uit 'Afbraak' Gillion Gilhaus

die opzet ben ik gaan plakken, knippen, schuiven en scheuren. Ik wilde alle elf spelers een ongeveer gelijkwaardige rol geven. Dus heb ik uit de eenakters her en der nog een monoloogje geplukt en aan een personage toegevoegd. Maar je houdt natuurlijk altijd een paar dragende rollen." Op de bruiloft "ergens in Rusland" komen uiteenlopende personages bijeen, die beurtelings verliefd worden dan wel elkaar in de haren vliegen. Om het feest extra cachet te geven, is ook een generaal uitgenodigd. Veeren vertelt een groot liefhebber van Tsjechov te zijn, vooral van zijn serieuze toneelstukken als De dne zusters en De Kersentuin. Ze beschouwt de eenakters echter met als grappige tussendoortjes. "Tsjechov noemde zelf al zijn stukken komedies, maar ze worden meestal bloedserieus en realistisch gespeeld. Art Pro heeft De Kersentuin een keer als komedie opgevoerd, dat was echt lachen." Een

komedie vergt veel van de spelers, omdat ze moeten overacteren. "Dat is met amateurs natuurlijk moeilijk. Ik probeer de spelers heel snel van stemming te laten veranderen. Iemand die heel kwaad is en ineens zegt: 'O ja, heb je de aardappels al opgezet?' Snelle emotionele wisselingen zijn een soort gymnastiek voor de spelers. En voor de toeschouwers is het leuk om te zien hoe bizar dat uit kan werken." De uit de jaren zeventig daterende toneelstukken Gered van Edward Bond en Straat van Jim Cartwnght zijn beide gesitueerd in Engelse achterstandsbuurten. In Gered wordt een baby gestenigd door enkele jongens. Het stuk gaat over de gevolgen voor iemand die daarvan getuige was. Straat is een verslag van wat zich op een willekeurige avond afspeelt binnen en buiten de huizen in een straat. Regisseuse Ingeborg de Lange heeft de verhaallijnen van beide stukken overboord gegooid. "Ik heb alleen de

Cultuur

Scène uit 'Ik hou van U!'

voor mij mteressante dialogen eruit gepikt. Daarmee zijn we al improviserend aan de slag gegaan. Het wordt een soort bewegende diavoorstelling, met heel fragmentarische scènes. De elf spelers brachten zelf materiaal in en herschreven de monologen. We hebben de problematiek door middel van de muziek en de aankleding naar deze tijd getrokken." Hoe Afbraak er uiteindelijk uit komt te zien, staat volgens De Lange nog niet vast. "We zijn voortdurend aan het veranderen, zondag hebben we pas een eerste doorloop." In de oorspronkelijke stukken komt een hoop ellende boven tafel. "Het uitgangspunt is niet om te laten zien hoe slecht de wereld is", zegt de Lange daarover. "IVlaar ik wil, zonder een

Janine Veeren

beschuldigend vingertje, wel laten zien dat die ellende bestaat. En dat de mensen die daarmee te maken hebben vrij normale mensen zijn, met hun eigen solidariteit, hun vriendenkring en familieband. De omstandigheden hebben hen gemaakt tot wie ze zijn. Dat klinkt allemaal een beetje moralistisch. Ik zal wel reacties krijgen dat ik een boodschap over wil brengen." De huilende baby uit Gered is overeind gebleven. "Jawel, een echte pop. Maar die wordt met gestenigd." tk Hou van U', wo 14 t/m za 17 mei om 20 30 uur in de RImzaal van het Cultureel Centrum VU op Uilenstede Afbraak, vr 23 t/m zo 25 mei om 20 00 uur {zo ook 14 00 uur) in de nieuwbouw van het Cultureel Centrum VU op Uilenstede Toegang beide voorstellingen ƒ 7,50 Informatie en reservenngen 020 4445100.

'Al ga je elke week bungeejumpen' De prestatienorm maakt het er niet eenvoudiger op om tijd te vinden voor bestuursfuncties naast de studie. Hoe slagen studentbestuurders erin om bestuurswerk en studie te combineren en waar doen ze al die moeite voor? Deze week: psychologiestudente Jera van Gelder (23). Zij zit namens de PKV in de universiteitsraad.

gen." De prestatiebeurs legt een ongelofelijke druk op studenten en moet eigenlijk maar afgeschaft worden, vindt Jera. Studenten realiseren zich voldoende dat de arbeidsmarkt hoge eisen stelt. "Dat 'student-op-eigenbenenverhaal' dat minister Ritzen ooit heeft geroepen is onzin. Ik vind dat een student die op eigen benen staat, zelf moet bepalen wanneer hij wat doet." Jera vindt dat aan de kwaliteit van het onderwijs een en ander verbeterd moet worden. Studenten moeten wel in staat gesteld worden hun studie in vier jaar af te ronden. Dat veel

BEST

Christiaan de Kiefte

Mensen in groepsverband, daar heeft derdejaars studente psychologie Jera van Gelder iets mee. Haar afstudeervariant IS dan ook de sociale psychologie. Ze zou het liefst stagelopen op het ministerie van sociale zaken. "Dat sluit goed aan bij de politieke interesse die ik altijd al heb gehad." Jera vertegenwoordigt de Progressieve Kiesvereniging (PKV) in de universiteitsraad en is actief SRVU-lid. Ze kan wel aangeven hoeveel tijd ze wekelijks kwijt is aan de PKV ("anderhalf a twee dagen"), maar niet hoeveel tijd de SRVU haar kost. Jera: "Het verschil tussen werken voor de SRVU en de PKV zit 'm in de gestructureerdheid. Bij de PKV kan ik gemakkelijk zeggen: dit heb ik goed voorbereid, nu kan ik gaan studeren. Bij de SRVU zijn de taken wat minder afgebakend en dus minder goed te plannen." Voor haar tijdrovende ("25 uur per week") bestuurswerk bij de SRVU vong collegejaar heeft Jera van de vu een bestuursbeurs van één jaar gekregen ter compensatie. "Het prettige is dat ik net zoveel als een reguliere beurs knjg en dat mijn prestatienorm op 10 procent ligt", vertelt ze. Plannen is niet haar sterkste kant, zegt

Psychologiestudente Jera van Gelder, actief in PKV en SRVU: 'Ik had nog nooit vergaderd en was volslagen onbekend met de gang van zaken.' Brann de Hollander

Jera. "Hoewel, ik begm het nu wel te leren. Ik word strenger voor mezelf Het laten schieten van andere activiteiten voor het leren van een tentamen gaat me gemakkelijker af." In sommige bestuursfuncties kun je niet altijd tijd vrijmaken voor je studie. "Vorig jaar had ik bij de SRVU als bestuurslid een grote verantwoordelijkheid, ook voor veel kleme dingen. Zoiets vreet tijd." In de commissie algemene, juridische, personele en studentenzaken van de UR is Jera's verantwoordelijkheid veel meer afgebakend. Dat geeft haar meer rust. "Voor bijvoorbeeld het faculteitsoverleg moet ik uimodi-

gingen opsturen, mensen oproepen en vergaderonderwerpen bedenken. Ik hoef me niet te bemoeien met andere commissies." Jera ziet zichzelf later wel in één of andere maatschappelijke organisatie terechtkomen. "Ik ben niet zo'n harde commerciële tante, die geen interesse heeft m anderen." Waarom kiest ze met gewoon voor haar studie m plaats van de belangenbehartiging? "Ik doe het vanuit de overtuiging dat er iemand moet zijn de de belangen van studenten behartigt en ook omdat ik misschien wel weet wat goed is voor anderen. Het is een boude bewering.

dus ik zeg met nadruk 'misschien'." Jera vindt haar nevenactiviteiten net zo belangrijk als studeren. Ze heeft er het politieke spel geleerd: hoe formele situaties werken, hoe je met mensen moet omgaan en allerlei vergadersituaties. "Ik had hiervoor nog nooit vergaderd en was onbekend met de gang van zaken. Ik heb geleerd ambtelijke stukken snel en doelgencht te lezen." Naar mensen luisteren is heel belangrijk, benadrukt Jera. Vroeger was ze alleen maar bezig met wat zij zelf vond. "Goed luisteren komt je goed van pas: als een collegelid een vage belofte doet, dan moet je dóórvra-

mensen naast hun studie werken omdat de studiefinanciering onvoldoende is, vindt Jera vreemd. "Waarom krijgen studenten eigenlijk geen studiefinanciermg van het ministerie van sociale zaken?" Studiedruk of met, van nevenactiviteiten die 'onverantwoord' of 'tijdverspilling' zijn wil Jera mets weten. "Ik wil niemand iets afraden. Ik bepaal niet voor anderen wat goed voor ze is of met, daar ben ik niet voor. Als PKV'er behartig ik belangen van studenten, ik ga hun niet zeggen dat iets 'fout' is. Mensen die willen feesten, moeten dat vooral doen. Al ga je elke week bungeejumpen! Als je daar toch zin in hebt. Ik hoop maar dat je het kunt combineren met je studie." Waar heeft Jera zelf haar studietijd aan verspild? "Eigenlijk alleen mijn studiekeuze was fout: geneeskunde. Ik had me beter moeten oriënteren op wat de studie inhield. Ik had een mooi plaatje in mijn hoofd over dokter zijn en zo. Ik wist niet dat daar een vervelende zware studie aan voorafging."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen