Ad Valvas 1996-1997 - pagina 7

AD VALVAS 29 AUGUSTUS 1996

PAGINA 7

'De vakgroepen hebben niet gedaan wat ze moesten doen' Secretaris letterenfaculteit gaat met de VUT De reorganisatie van de letterenfaculteit zal hij niet meer meemaken, en de clustering van het Letterenbeheer met dat van Wijsbegeerte en Godgeleerdheid evenmin. Cees Zeijlemaker (83) is er niet rouwig om, al zou hij als hij was gebleven 'con amore' aan deze ontwikkelingen hebben meegewerkt. "Ik vind het wel mooi zo", aldus de scheidende secretaris van de letterenfaculteit.

Frieda Pruim "Ik zou er zelf niet opgekomen zijn", zegt Cees Zeijlemaker over het plan om de nieuwe secretaris van Letteren met ingang van september 1997 ook het beheer van Wijsbegeerte en Godgeleerdheid toe te vertrouwen. "Maar het is best mogelijk om twee kleinere faculteiten aan een grotere toe te voegen", meent de scheidende secretaris van de letterenfaculteit. "Dan praat ik alleen maar over het beheer", voegt hij er nadrukkelijk aan toe. "Het bezuinigt wat. En je neemt doublures in de administratie weg. Zo beschouwd zijn er best wat voordelen te behalen." Tegelijkertijd erkent Zeijlemaker dat het altijd moeilijk is om afzonderhjke groepen samen te voegen, al vormden Letteren en Wijsbegeerte vroeger ook één faculteit. Hij vraagt zich af of clustering van faculteiten een modeverschijnsel is. "In het bedrijfsleven hebben ook veel fusies plaatsgevonden die nu worden heroverwogen, want groter is niet altijd beter." Als hij een half jaar geleden niet zou hebben besloten om met de VUT te gaan, zou hij desalniettemin 'con amore' de uitbreiding van zijn takenpakket met Theologie en Filosofie hebben geaccepteerd. "Het was toch weer een interessante klus geweest om te kijken of dat lukt." T o e n Zeijlemaker 25 jaar geleden op de v u werd aangenomen, had hij al verschillende banen in het bedrijfsleven achter de rug: bij een rederij, op een architectenbureau, in de horeca, bij een im- en exportbedrijf. "Altijd admmistratief-commerciële functies", blikt hij terug. "Vaak stond ik tussen verschillende partijen met wie ik rekenmg moest houden. Op de vu was dat opnieuw het geval: ditmaal stond ik tussen de centrale diensten en de faculteit. Ik heb dat niet bewust gezocht, maar achteraf geconstateerd." Op latere leeftijd studeerde Zeijlemaker in de avonduren rechten, maar hij maakte die studie nooit af. Dat hij de enige secretaris op de vu is zonder academische titel, heeft hem nooit in de weg gezeten. "Je hebt geen wetenschappelijke achtergrond nodig voor mijn functie", meent hij. "Je moet de academische wereld kennen, dat wel, maar daar heeft de faculteit mij alle gelegenheid toe gegeven." Hoewel het niet noodzakelijk was om zijn werk op de letterenfaculteit goed te kunnen

doen, was het volgens Zeijlemaker wel een prettige bijkomstigheid dat hij veel belangstelling heeft voor alles wat met taal te maken heeft. Jack of all trades and a master of none, zo omschrijft hij zijn werk. "Je moet een beetje een duvelstoejager willen zijn: je moet een dienstverlenende instelling hebben en zonder specialisatie van alle markten een beetje thuis zijn, want je bent niet alleen maar bezig met personeelszaken of organisatorische dingen of financiën. Je stelt mensen in staat om h u n werk te doen en geeft ze zo mogelijk raad. Ik heb altijd graag mensen willen helpen als dat in mijn vermogen lag."

Democratisering Als secretaris kreeg Zeijlemaker te maken met twee belangrijke reorganisaties van de letterenfaculteit. "Toen ik in 1971 werd aangenomen, maakte ik nog net een staartje mee van de oude structuur waarin de faculteit gelijkstond aan de hoogleraren: als de

faculteit vergaderde, zaten de hoogleraren bij elkaar. Al gauw kwam de democratisering op gang. Er kwamen gekozen organen: raden en een bestuur. Dat was leuk werk, waaraan ik van harte heb meegewerkt." Begin jaren tachtig werd Zeijlemaker opnieuw met een radicale structuurwijziging geconfronteerd. De negen subfaculteiten en een aantal vakgroepen werden opgeheven. In plaats daarvan riep Letteren uitsluitend vier vakgroepen in het leven: geschiedenis, kunstgeschiedenis archeologie, letterkunde en taalkunde. "Een revolutionaire structuur", volgens de secretaris, want op de letterenfaculteiten van andere universiteiten kwam voor iedere opleiding een vakgroep in de plaats. "Daar kon ik mijn juridische en reglementaire belangstelling weer

Cees Zeijlemaker, secretaris van de letterenfaculteit, gaat met de VUT: 'Wie me nodig heeft, belt me maar' Peter Wolters AVC/VU

op botvieren", aldus Zeijlemaker. De secretaris verlaat de v u op het moment dat er hevig wordt gedebatteerd over een nog radicalere structuurwijziging. Een extern adviesbureau heeft geadviseerd de faculteit niet langer per vakgebied te structuren, maar te verdelen in een sector Onderwijs en een sector Onderzoek. Het faculteitsbestuur is het in grote lijnen met de voorstellen van het bureau eens. "Het advies vloeit voort uit een eigen analyse van de problemen waarmee Letteren te kampen heeft", licht Zeijlemaker toe. "Die analyse komt er kortgezegd op neer dat de vakgroepen niet hebben gedaan wat ze moesten doen, namelijk het verdelen van taken over het personeel. D e opleidingscommissies, die daar formeel helemaal niet toe bevoegd zijn, hebben dat werk in feite overgenomen. De oorzaak is dat de vakgroepen waren opgericht uit onderzoeksoverwegingen. Door het ontstaan van onderzoekscholen zijn de vakgroepen zich minder op onderzoek gaan richten. Bovendien erkenden de meeste mensen de opleidingen als entiteiten, want daar komen de studenten binnen en gaan ze weg en daar gebeurt het eigenlijke onderwijswerk. Die scheiding tussen onderwijs en onderzoek leidde ertoe dat de zestien opleidingen zich min of meer zelfstandig zijn gaan gedragen, terwijl het juist belangrijk is om meer samenhang te brengen in de faculteit. Ik wil niet zeggen dat er momenteel sprake is van anarchie, maar er is wel een formeel vacuüm ontstaan." Als het aan het faculteitsbestuur ligt, worden de nu bestaande vakgroepen helemaal afgeschaft. "Formeel kun je ze niet opheffen, dat staat in de wet, maar het komt er op neer dat ze alleen nog maar bestaan in naam." Op de werkvloer bestaat er grote scepsis over de nieuwe plannen, zo bleek bij de presentatie van het rapport van het adviesbureau en tijdens de bespreking ervan in de faculteitsraad van 5 juli. "Sommige mensen zijn bang dat er een niveau gecreëerd moet worden tussen het management van de sectoren Onderzoek en Onderwijs en de mensen in het veld, waarvan de bevoegdheden nog niet duidelijk zijn", legt Zeijlemaker uit. "Volgens het rapport zouden er tussen de top en de basis platforms moeten ontstaan, waar een aantal docenten geen behoefte

aan heeft. W e begrijpen die kntiek wel, maar er moet iets zitten tussen het managementteam en de opleidingsactiviteiten, bijvoorbeeld een orgaan dat bestaat uit de voorzitters van de opleidmgscommissies. Een aantal mensen vindt het moeilijk om over de grens van het eigen vakgebied heen te kijken. 'Ik ben hier voor Russisch', zeggen zij. Ik kan me dat wel voorstellen, maar ik keur het niet goed. Daar moet ik wel bij zeggen dat ik makkelijk praten heb op mijn centrale plek in de faculteit. Alle opleidingen zijn mij even lief." De reorganisatie moet ook tot bezuinigingen leiden. Op dit moment geeft de faculteit vier a viereneenhalve ton

dat er momenteel sprake is van anarchie f maar er is -wel een formeel vacuüm ontstaan'

per jaar te veel uit aan personeel. "Dat houden we, gezien onze reserves, nog een a twee jaar vol", zegt Zeijlemaker. "Daarna krijgen we een schuld aan de vu, die daar tegenwoordig ook nog rente over rekent." Naar aanleiding van het reorganisatieplan van het adviesbureau werkt het faculteitsbestuur aan een profiel van de toekomstige faculteit der letteren, aan de hand waarvan een financieel plan kan worden gemaakt. Het college van bestuur heeft bepaald dat er geen gedwongen ontslagen mogen vallen. Dat betekent dat een bezuinigmg op personen alleen mogelijk is door pensionering en vrijwillig vertrek. O m Letteren voor nog meer schulden te behoeden, heeft het college ook een vacaturestop voor vaste aanstellingen ingesteld. Uit het m september met het college te bespreken profiel moet blijken welke vacatures in de toekomst wel en niet kunnen worden vervuld. "Als het college van bestuur het met ons eens is over het

profiel van Letteren, dan moet het kiezen of delen, bijvoorbeeld door ons geen rente te berekenen en een noodfonds open te trekken zodat we met een schone lei kunnen beginnen. Ik heb hoop op een reële reactie, want de v u wU Letteren niet kwijt." Het valt Zeijlemaker niet licht om de v u te verlaten, maar hij is mmiddels wat aan het idee gewend. "Op een gegeven moment werd ik attent gemaakt op de mogelijkheid om met de VUT te gaan. Ik had daar zelf ook . al wel eens over nagedacht. Mijn 2 5 jarig jubileum op 1 september leek me toen wel een mooie afbakemng." Hij kijkt terug op een fijne tijd. "De v u heeft me mooie mogelijkheden gegeven, ook los van de faculteit", zegt hij. "Ik ben bijvoorbeeld vier jaar lid geweest van de universiteitsraad en zes jaar voorzitter. Waar krijg je zo'n kans als eenvoudige HBs'er? Ik vond het heel boeiend om ook eens aan de andere kant van de tafel van het topbestuur mee te kijken naar wat er allemaal in de universiteit leeft." De letterenfaculteit heeft nog geen nieuwe secretaris gevonden. Voorlopig nemen drs. Albert Kok, secretaris van Psychologie en Pedagogiek, en drs. Olga Jukema, stagecoördinator bij Letteren, deze fimctie waar. "De orgamsatie redt zich op de een of andere manier altijd," zegt Zeijlemaker daarover, "maar ik had het leuker gevonden als ik had geweten wie mijn opvolger was." Hoewel hij zijn werk en collega's zal missen, heeft Zeijlemaker geen spijt van zijn beslissing om met de VUT te gaan. "Ik vind het wel mooi zo", zegt hij. Vervelen zal hij zich niet. "Ik ben met een Amenkaanse getrouwd en we hebben plarmen om een tijdje in de Verenigde Staten te gaan wonen. Verder doe ik nog wat bestuurswerk hier en daar, en via vrienden en bijvoorbeeld de jaarlijkse dies natalis hou ik wel contact met de vu. De vu is 25 jaar heel goed voor mij geweest. Dat laat je niet zomaar los. Maar ik zal geen bemoeienis met m ' n werk meer zoeken. Wie me nodig heeft, belt me maar."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen