Ad Valvas 1997-1998 - pagina 683

PAGINA 13

AD VALVAS 11 JUNI 1998

^»i^E^«Ä««t«ÄÄteii»iM6ifcEl^^!^SÖSÄMe?lil»l«

^^Ä<::;c/\'^|jf"y^cnT'~r<:

TKjc'T'|T''^/'^r

Qp

'T j- r" u ^^ Q T r\ r- -^z

En nu dan promoveren

*r*.4r­^­B.jA^5a»^s«a;.af^5?^ï;^v^^

Afgestudeerd politicologe Hadewych Hazelzet is, nadat ze een jaar als consultant heeft gewerkt, weer de collegebanken ingeschoven. Zij doet verslag van haar ervaringen als PhD­student aan de European University Institute in Florence, Italië. Deze week deel 19: het J­paper. Hadewych Hazelzet .1 .;#

:­l ïl

'

'

'h'.y";'­­ Pï­^r:.=­'

'­^'^^S"3Ä*.i«?i*''ÄK^,;iSy^.« .^A'SSS^Vi^Pi' xi*i­»^^^^­:^'.^^­5*^55^^

'Een student die niet tegen blanke vooroordelen kan, zal waarschijnlijk niet goed presteren op een overwegend witte school.'

Hans Stakelbeek

'De zwarte universiteit is een vierjarig paradijs' In de VS kiezen zwarten bewust voor studie tussen eigen mensen Zwarte universiteiten. Dat klinltt als iets uit de tijd van de rassensclieiding. IVIaar in de Verenigde Staten worden ze bewust in stand gehouden. Omdat topuniversiteiten als Princeton en Yale nog altijd onbereikbaar zijn voor de meeste zwarten, maar ook omdat zwart Amerika trots is op zijn cultuur en geschiedenis.

Lotte Boot Vrouwen in kleurige Afrikaanse gewaden, jongetjes in driedelig grijs en bejaarde mannen met bossen rozen ­ op d e campus van Howard University krioelt het van de men­ sen. Vandaag krijgen honderden stu­ denten h u n bul. In optocht schrij­ den ze naar voren, op de maat van het volkslied. Het gejoel van het publiek zwelt aan als Hillary Clinton op het podium verschijnt om een toespraak te houden. Maar een klein vrouwtje doet geen moeite over de hoofden heen te kijken: "Wat kan mij die Hillary schelen. Mijn zoon studeert vandaag af!" Howard Uni­ versity in Washington DC, met elf­ duizend studenten één van de groot­ ste zwarte universiteiten, werd in 1867 opgericht om de vier miljoen bevrijde slaven een opleiding te bie­ den. T o t halverwege deze eeuw lie­ ten de topuniversiteiten geen zwar­ ten toe, en Howard groeide uit tot een alternatief. N o g altijd heeft ze de bijnaam 'het zwarte Harvard' en staat ze in de top tien van de 103 historically black colleges and universi­ ties die Amerika telt. Inmiddels laten ook Harvard, Yale en Princeton zwarten toe, maar het percentage zwarten op 'witte' universiteiten is gemiddeld niet meer dan 7. O p Howard is 86 procent van de stu­ denten Afro­Amerikaan ­ zoals d e politiek­correcte aanduiding tegen­ woordig luidt. De blanke studenten die voor Howard kiezen, zijn vooral kinderen van docenten (voor wie studeren gratis is) en jongeren die zijn opgegroeid in een zwarte omge­ ving, bijvoorbeeld omdat ze uit een Afrikaans land zijn opgegroeid. H e t belangrijkste verschil tussen Howard en een overwegend blanke universi­ teit is echter niet de huidskleur van de studenten, maar het lesprogram­ ma. Net als op andere zwarte uni­ versiteiten speelt de Afro­Ameri­

kaanse cultuur een grote rol. O m te kunnen afstuderen moet elke stu­ dent daaraan een aantal uren studie besteden. Zo krijgen studenten bij het vak Engels niet alleen klassiekers als Beowulf te lezen, maar ook en vooral literatuur van grote zwarte schrijvers als Toni Morrison. Die­ zelfde Toni Morrison was ooit stu­ dente op Howard. D e universiteit gaat er prat op veel beroemde oud­ leerlingen te hebben. D e namen Jes­ sye N o r m a n , Vernon Jordan, Bill Cosby en Nelson Mandela duiken in elke Howard­folder op. Behalve een verkooppraatje om studenten te trekken is zo'n lijstje van rok models voor veel zwarte scholieren een sti­ mulans om door te leren. Ook de docenten hebben die voorbeeldfunc­ tie. O p overwegend blanke universi­ teiten zijn de docenten meestal blank, waardoor het voor zwarte jongeren vaak moeilijker is zich met hen te identificeren. Op Howard is dat anders. "Een van mijn leraren heeft bij Martin Luther King in de klas gezeten. Daar kan niemand tegenop!", zegt een student van Howard.

Getto's "Veel van onze studenten komen uit arme buurten, uit de getto's, waar de scholen slecht zijn", zegt Hilda van Neck­Yoder, Nederlandse van oorsprong en al twintig jaar docente Engels op Howard. De leerlingen op deze scholen halen vaak lage eind­ examencijfers en slagen er daarom niet in op een topuniversiteit terecht te komen. Maar, zegt Van Neck, "dat ze een achterstand hebben opgelopen vanwege slecht onderwijs, wil niet zeggen dat ze niet intelligent zijn." Geldgebrek is een andere reden dat maar weinig Afro­Ameri­ kanen voor een 'witte' universiteit kiezen. Omdat Howard subsidie van de overheid krijgt, ligt het college­ geld er een stuk lager dan op de

meeste andere private universiteiten. Ook krijgen veel studenten een beurs of lening omdat h u n ouders niet kunnen bijdragen in de studie­ kosten. Van Neck: "Een heel hoog percentage van de studenten werkt. Ik sprak laatst een meisje dat vier bijbanen heeft. Eigenlijk hebben ze helemaal geen tijd om student te zijn." Maar het beeld van de arme zwarte student uit de Bronx die door hard knokken een plaatsje op Howard heeft weten te veroveren, klopt maar gedeeltelijk. Ze zijn er wel, de studenten van wie de ouders zelf geen middelbare school hebben gevolgd en die als eerste in de fami­ lie gaan studeren. Maar minstens zoveel studenten hebben ouders die ook al op Howard hebben gestu­ deerd. Hoewel de overgrote meer­ derheid van de studenten zwart is, hebben ze uiteenlopende ervaringen achter de rug. Er lopen jongeren rond die nog nooit met blanken in aanraking zijn geweest. Maar er zijn ook eerstejaars die niet eerder met andere zwarten in één klas hebben gezeten, omdat ze uit een welvaren­ de witte buitenwijk komen. Van Neck: "Voor een buitenstaander ziet iedereen er hier hetzelfde uit. Maar zowel docenten als studenten komen overal vandaan. Uit heel Amerika, maar ook uit Afrika en de Cariben. Je kunt niet iedereen over één kam scheren."

Eigen mensen "Je kunt niet zeggen: alle zwarten zijn gelijk en willen de black expe­ rience meemaken", zegt ook dr. Marvel Lang van Michigan State University. Hij adviseert zwarte stu­ denten bij het kiezen voor een zwar­ te of witte universiteit. "Een student die is opgegroeid tussen zwart én blank voelt zich misschien ongemak­ kelijk op een zwarte universiteit", zegt hij. "Hij kan het verwijt krijgen dat hij 'denkt, praat en zich gedraagt als een blanke'. Maar een student die diepgewortelde negatieve gevoe­ lens tegenover blanken koestert en niet tegen blanke vooroordelen kan, zal waarschijnlijk niet goed presteren op een overwegend witte school." Waarom kiezen studenten voor een zwarte universiteit? "Ik had het gevoel dat ik me hier meer thuis zou voelen, er meer bij zou horen dan op een witte universiteit", zegt Tyri­

ce, student informatica aan Howard. "Huidskleur en cultuur zouden geen criteria moeten zijn, maar ze zijn het wel. Ik voel me gewoon prettiger ' tussen mijn eigen mensen." Ook Natalie Michelle Kane heeft om die reden voor een zwarte universiteit gekozen. Ze is derdejaars aan het Spelman College in Adanta, een universiteit voor zwarte meisjes. "Toen ik vertelde dat ik naar een zwarte school zou gaan, werd ik van alle kanten gewaarschuwd en bekri­ tiseerd: dat het leven niet alleen maar zwart is, dat ik niet zou zien hoe het er in de echte wereld aan toe gaat. Maar voor mij is dit een vierjarig paradijs." Maar een zwarte universiteit is niet altijd zo paradijse­ lijk. Amanda Enayati is Iraanse en koos voor Howard omdat ze dacht daar geen discriminatie tegen te komen. Maar blanken én zwarten bleken haar als een buitenstaander te beschouwen: ze wilden van haar weten tot welke groep zij zich eigen­ lijk vond behoren, tot de zwarten of de blanken. "Ik voelde me in een hoek gedreven", vertelt ze. "Als ik zou zeggen dat ik me zwart voelde, zou het lijken of ik partij koos. E n als ik zou zeggen dat ik me niet zwart voelde, was ik bang dat ik voortaan genegeerd zou worden, net als de blanke studenten op de cam­ pus. Uiteindelijk antwoordde Aman­ da maar met het cliché dat ze zich een wereldburger voelde. "Ze wisten gewoon niet in welk hokje ze me moesten stoppen. Hoe vaak ik niet heb moeten horen dat ik iets toch nooit zou begrijpen omdat ik niet zwart was. Of juist dat we ons 'als kleurlingen' moesten verenigen in de strijd tegen de blanke onderdruk­ ker." D e segregatie aan de Ameri­ kaanse universiteiten is niet verdwe­ nen, concludeert Tia Martin, stu­ dente aan de Universiteit van States­ boro. In het tijdschrift B lack College Today schrijft ze: "Het bordje whites only op de deur van het café mag dan verdwenen zijn, scheiding op basis van huidskleur bestaat nog steeds. Zwarten kunnen inmiddels gaan en staan waar ze willen, maar de meesten voelen zich n u eenmaal meer op h u n gemak bij mensen die er net zo uit zien, dezelfde taal spre­ ken en hetzelfde denken als zij." (HOP)

Vanaf de eerste dag hing het boven ons hoofd. Je kon een briljant January paper schrijven en een baanbrekend April paper, maar als je June paper shitty was... dan zou je niet worden toegelaten tot het vol­ gende jaar. Ouderejaars schepten op dat ze het in een maand geschreven hadden. Ja, ja. Z o u mij niet gebeuren. Maar naar mate de maanden, weken, dagen verstre­ ken begon het erop te lijken dat ik elk record zou breken. I n de gangen van de Badia (het gebouw waar een deel van d e universiteit zich bevindt) werd het J­ woord vermeden als vloeken in de kerk. T o c h kon men over niets anders praten. Bibliothecarissen werden omgekocht om de n a a m te verhullen van degene die het boek had geleend dat zo essentieel was voor andermans onderzoek. Met wallen onder de ogen en gebukt onder zware gedachten sloften ooit zorgeloze studen­ ten door de gangen. Computerzalen toonden lange rijen wachtenden. D e espresso­apparaten draaiden op volle toe­ ren. Hoogleraren herinnerden zich op het laatste moment dat ze een week naar een conferentie moesten. H u n secretaressen verstuurden angstaanjagende e­mailtjes met 'Hand in your paper in whatever form three days before the deadhne'. Drie dagen eerder? Opeens leek ons bruut een eeu­ wigheid ontrukt te worden. H o e kon ik de eindsprint van het #%$!? #­ paper nog halen? Een maand voor d e bewuste dag begon men in de Badia met restauratiewerkzaamheden. Boren drilden dwars door de zware concentratie heen. Hamers doorbraken voortdurend de zwe­ terige stilte in de bieb. Twee dagen voor de deadline was het Pinksteren. In Nederland een vrije dag, net als in enkele andere Europese landen. Niet in Italië. Maar terwijl heel Italië werkte, was de bibliotheek van de Europese imiversiteit gesloten. D e dag voor de deadline viel vijf keer de stroom uit in d e Badia. Stond bij mij d e zoveelste bezoeker op de stoep, klaar om vakantie te vieren. D e ochtend erna kregen alle printers de kriebels. D e lucht was om te snijden. In uiterste krachtsinspanning bereikte ik de secretaresse van mijn supervisor tegen het eind van d e ochtend. Op nonchalante toon vroeg ik of ze mijn paper aan hem kon geven. Ze keek op haar horloge. "But he is leaving in five minutes for his conferen­ ce". Wat? Waar is hij? "ƒ« the Convento". Zonder nog een nietje door m ' n werkstuk te slaan, stormde ik de trappen af. In de snikhitte rende ik de berg op naar het andere gebouw, de Convento. Keek om m e heen. Ik zag zijn auto niet staan. Zweet. Bedaard zei de portier dat hij h e m vanochtend nog had gezien. D e uitgesleten stenen trappen. D e lange gang met eeuwenoude kloostercellen. Ik probeerde beheerst op zijn deur te kloppen. Het dreunde in mijn oren. Een m o m e n t keek ik naar de fresco van de heilige boven de deur van mijn supervisor die een serene rust uitstraalde. Het bleef even stil. "Yei? Oh ja, leg daar maar neer", zei hij zonder een blik van het scherm af te wenden. "Dacht je dat ik niet genoeg te lezen had?" M e t een leeg hoofd daalde ik langzaam de berg weer af, bijna omvergelopen door een lotgenoot. Papieren wapperden achter haar aan. Zij zou hem vinden met jas aan en zijn koffertje al in zijn hand. O p het nippertje. Uitgeput maar voldaan trof ik haar bij de Itmch. Trots riep ik naar mijn huisgenoot die een éénjarig programma doet zonder J-paper: "Yo! het is af!" Volkomen uitgerust van alle lange nachten snurken terwijl ik achter de computer ploeterde, haalde ze haar schouders op. "Ik snap niet dat iedereen zich zo druk maakt om dat June paper. Zoveel pagina's zijn het niet. Bovendien is het werk in progress. Als een voemoot of verwijzing niet helemaal klopt, heb je nog drie jaar de tijd o m dat recht te zetten." Op dat moment liep mijn supervisor voorbij, op zoek naar zijn auto. Hij knikte instemmend. Mijn lotgenoot en ik hadden inmiddels het klooster verlaten. Jééé...

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen