Ad Valvas 1997-1998 - pagina 546

AD VALVAS 9 APRIL 1998

PAGINA 8

Vrijheid van onderzoek en lekker eten Theaterstuk van Bertolt Brecht over Galileo Galilei' Honderd jaar geleden werd de Duitse toneelvernieuwer, regisseur en dichter Bertolt Brecht geboren. Naar aanleiding hiervan staan de schrijver en zijn werk op dit moment volop in de belangstelling. In de Griffioenzaal op Uilenstede spelen Utrechtse studenten onder regie van Ernst Braches zijn theaterstuk 'Het leven van Galilei'.

was in strijd met de kerkelijke leer die de aarde als het middelpunt van het heelal beschouwde. Omdat Galilei weigerde zijn theorieën te herroepen, kwam hij m de gevangenis terecht. Pas in 1992 werd hi) door een pauselijke commissie officieel gerehabiliteerd. Met deze gegevens kun je als theatermaker alle kanten op. Het stuk van Brecht in de uitvoering van ParnassQs is geregisseerd door Ernst Braches. Maakte hij er een afstandelijk leerstuk van of worden zijn personages mensen van vlees en bloed? Foute vraag. Volgens Braches is het een misverstand

Cultuur

Dick Roodenburg Over Bertolt Brecht valt te twisten. Voor velen is hij de geniale schrijver van prachtige toneelstukken als Moeder Courage. Voor anderen is hij zo'n communist die, in dit geval postuum, zi)n excuses voor zijn vroegere idealen zou moeten aanbieden. Jarenlang gold Brecht als het boegbeeld van de linkse cultuur, maar latere onthullingen over hoe hij met sommige collega's omging en hoe hij vrouwen artistiek misbruikte, hebben dat beeld van zijn mythische proporties ontdaan. Het honderdste geboortejaar is dan ook een goede gelegenheid voor een herijking van het Brechtiaanse erfgoed. Tijdens de theaterweek Drie x brecht, die deze maand plaatsvindt in Utrecht, Tilburg en Amsterdam, geven drie hedendaagse theatermakers hun visie op het werk van Brecht. Daarnaast spelen in het kader van deze week studenten van Pamassfls, het cultureel centrum van de Universiteit Utrecht, Het leven van Galileï. Deze voorstelling is op vrijdag 17 april op Uilenstede te zien. Bertolt Brecht (Augsburg, 1898) studeerde medicijnen in München, maar hield zich in die tijd al vooral met theater bezig. In 1922 vond de première plaats van zijn eerste stuk Trommelen in de Nacht. Vanaf 1924 verdiepte hij zich in het marxisme.

Scène uit Het leven van Galileï. Samen met Kurt Weill schreef hij in 1928 de Dnestuiversopera, een satirisch muzikaal drama over de gevolgen van het kapitalisme. Op de dag van de Rijksdagbrand in februari 1933 verliet Brecht met zijn gezin Duitsland. Op 10 mei werden zijn boeken in het openbaar verbrand. Na een verblijf in Scandmavië ging hij in 1941 naar CaUfomië, waar hij bevriend raakte met onder anderen Charlie Chaplin, Arnold Schönberg en Fritz Lang. In 1947 moest hij vanwege zijn marxistische sympathieën verschijnen voor het House Committee on Un-American Activities van de conservatieve senator McCarthy. Brecht keerde terug naar Europa. Omdat hem door de geallieerden een visum voor West-Duitsland geweigerd werd, ging hij in Oost-

Joke H. Lammers

Berlijn wonen, waar hij in 1956 stierf. Brecht vond dat toneel de maatschappij kan veranderen en ontwikkelde daarvoor de theorie van het 'episch theater'. Als reactie op het realistische toneel benadrukte hij de theatrale aspecten, waardoor het publiek er steeds aan herinnerd werd dat het naar een toneelstuk zat te kijken. Zo kon men zich volgens Brecht een beter oordeel vormen over het aangeboden materiaal. Hij noemde dit het 'vervreemdingseffect', dat hij onder meer bereikte door een kaal toneel en korte scènes en door acteurs die zich rechtstreeks tot het publiek richtten. Zijn toneelstuk Het leven van Galileï schreef Brecht in 1939. De wereldpremière in 1947 werd geregisseerd door Joseph Losey, die ook al wegens zijn

linkse sympathieën voor de McCarthy-commissie moest verschijnen en in 1951 naar Engeland vertrok. In Galileï belicht Brecht in korte scènes het leven van de natuurkundige en astronoom Galileo Galileï (15641642), die wegens zijn wetenschappelijke theorieën in conflict kwam met de Rooms-Katholieke Kerk. In de cultuurgeschiedenis is Galileï het symbool geworden van de strijd voor de vrijheid van onderzoek. In 1609 bouwde hij een telescoop die twintig keer vergrootte, waarmee hij als eerste bergen en kraters op de maan ontdekte. Op basis van zijn getijdentheorie en op grond van wetenschappelijk onderzoek kwam hij tot de conclusie dat de aarde om de zon draaide en niet omgekeerd. Dat

dat episch theater tot afstandelijk toneel leidt. "Brecht wil zijn publiek juist bij het stuk betrekken en wil dat mensen zich kwaad maken over misstanden in de maatschappij. Emoties spelen dus wel degelijk een rol, maar op een andere manier dan in een soap of een Hollywoodfilm. Brecht wil dat de mensen gaan nadenken en dat doet hij door de voorstelling zo levendig mogelijk te maken." Het oorspronkelijke stuk bestond uit een hoofdrol met een aantal bijrollen. Braches heeft ernaar gestreefd alle tien spelers even veel aan bod te laten komen, zodat iedereen een gelijkwaardige bijdrage levert. "Het zijn twaalf verschillende scènes die qua tempo en sfeer sterk verschillen. Zo werd het een voorstelling met veel actie." Galileï is in het stuk niet de verheven wetenschapper, maar een opportunist die vooral aan zijn gevulde portemonnee denkt. "De wetenschap is voor hem heel belangrijk, maar hij kan bijvoorbeeld ook erg van eten genieten. Hij maakt misbruik van mensen om zijn doel te bereiken. Eigenlijk een nogal onsympathiek personage." 'Het leven van Galilei' door Parnassiis, vrijdag 17 apnl 20 30 uur in de Gnffioenzaal op Uilenstede, toegang ƒ10,- Informatie. Cultuurcentrum VU, tel. 020 - 4445100

'Ik heb nauwelijks nog vrije tijd' Jong en onervaren is Karen Bandstra, maar dat belemmert haar niet zich vol overgave in haar eerste baan te storten. Twee bedrijven hielden haar een tijd aan het lijntje, één ervan vist nu achter het net. Elsbeth Vernout

Bram de Hollander

Naam: Leeftijd: Studie: Afgestudeerd: Functie: Aantal sollicitaties:

Karen Bandstra 22 jaar Arbeids- en organisatiepsychologie November 1997 unior consultant werving en selectie 20

"Een paar grote schilderijen leidden me erg af tijdens het sollicitatiegesprek voor mijn huidige baan. Achter het hoofd van mijn baas hing zo'n schilderij van twee bij drie meter, ik zat steeds te kijken wat het voorstelde. Toen ik wegliep zag ik het pas, het was een gezicht. Van dichtbij kon je dat niet goed zien. De grote schilderijen vielen me zo op omdat het zo'n klein bedrijfje is: er werken maar drie mensen. Het gesprek kwam in een tijd dat ik wachtte tot ik bij het Landelijk Selectie Centrum van de politie zou kunnen beginnen als selectiepsycholoog. Na mijn stage bij de politie in Utrecht kreeg ik dat aanbod. Op de dag van mijn afstuderen had ik het sollicitatiegesprek en ze wilden wel met mij in zee. Alleen was nog heel onduidelijk wanneer ik kon beginnen. Ik ben daarom maar verder gaan solliciteren. Naar aanleiding van een vacature op het prikbord op de vu reageerde ik op de functie van junior consultant bij het wervings- en selectiebureau dr. Frans Farmers in Nieuwegein. Het gesprek verliep heel informeel en het was gezellig, m'n gesprekspartner wilde duidelijk aftasten of we op één lijn zaten. We praatten over het vak. Echt concrete vragen kan ik me niet herinneren, het was meer brainstormen over de functie. Maar ook na dit gesprek hoorde ik maar niets. Ik

dacht al dat het niets meer zou worden. In de tussentijd ben ik niet thuis gaan zitten wachten op een telefoontje. Via het uitzendbureau heb ik administratief werk gedaan. Tussendoor verstuurde ik zo'n twintig sollicitatiebrieven. Ik ben vijf keer uitgenodigd op gesprek. Een aantal keren kreeg ik echte standaardvragen als: 'Noem uw goede en slechte eigenschappen' en 'Waarom bent u geschikt voor deze functie?' Op die vragen had ik me van tevoren goed voorbereid. Op twee A-4tjes had ik thuis alle mogelijke vragen en antwoorden genoteerd. Dat gaf me houvast tijdens die gesprekken. Na een maand heb ik het wervingsen selectiebureau maar eens opgebeld om te horen hoe het zat met de sollicitatie. Ik kreeg tot mijn verrassing te horen dat ik voor een tweede gesprek was uitgenodigd. Er waren al een aantal mensen afgewezen omdat ze te theoretisch waren ingesteld, mijn pluspunt was een praktische houding. Ik had al haast niet meer verwacht dat het nog wat zou worden, ik was al zo lang aan het lijntje gehouden. In het tweede gesprek was de zaak eigenlijk snel beklonken. Ik had de baan! En het onvermijdelijke gebeurde: drie dagen erna belde de politie. De functie was nu eindelijk rond, ik kon per direct beginnen. Maar ik moest ze teleurstellen, ze visten achter het net. Ik ben nu zeven weken bezig met

mijn eerste baan. Op basis van vacatures zoek ik naar geschikte kandidaten in ons databestand met drieduizend mensen. Het is een goede beginnersfunctie in een klein bedrijf Daarom ben ik heel zelfstandig bezig, ik kan mijn ideeën kwijt. Ook kan ik alles van begin tot eind volgen. Ik heb altijd al iets met werving en selectie willen doen, het interesseerde me het meeste tijdens mijn studie. Ervaring met het voeren van selectiegesprekken heb ik nog nauwelijks, ik moet nog veel leren.

SOLLICITATIE Sommige mensen vragen me waarom ik al op zo'n jonge leeftijd met mijn carrière bezig ben. Maar waarom niet? Het is natuurlijk niet de bedoeling dat een klant denkt: wat is dat voor jong broekie. Mijn baas is bijna zestig jaar, dus dat is een groot contrast. Maar jong zijn kan juist een voordeel zijn, vind ik. Zeker als je goed weet waarover je praat. Over twee weken ga ik trouwen. Ik denk niet dat er daardoor iets verandert in mijn leven, behalve dat ik een ring ga dragen. De overgang van studeren naar werken was een grotere stap voor me. In het laatste jaar van mijn studie werkte ik veel thuis aan mijn scriptie en kon mijn tijd zelf indelen. Ik heb nu nauwelijks nog vrije tijd. Ik vind het wel wennen om veertig uur per week bezet te zijn."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen