Ad Valvas 1997-1998 - pagina 296

Kinderziektes van nieuw bestuur itunnen nog jaren duren Universiteiten worden voortaan daadl<rachtig en slagvaardig bestuurd. Dat was althans de opzet van de nieuwe wet op het universitair bestuur, de' MUB. Maar tot nu toe is het tegendeel het geval. Kinderziektes? Misschien. Maar, zegt een betrokkene, "voor we daar van af zijn, zijn we waarschijnlijk jaren verder." Wat staat de Vrije Universiteit, waar de MUB nog niet is ingevoerd, te wachten? Hanne Obbink Het had aan elke universiteit kunnen gebeuren. De nieuwe raad wilde in een lijstje tot in detail opgesomd heb­ ben over welke zaken hij iets te zeggen krijgt. Het college van bestuur wilde slechts beloven dat de raad "over alle strategisch belangrijke zaken" mag meepraten. "Als u een lijstje wilt heb­ ben, zie ik dat als een motie van wan­ trouwen", zei de collegevoorzitter. De raad zag het anders: als het college zo'n lijstje niet gaf, was juist dat een uiting van wantrouwen. De botsing deed zich voor aan de universiteit van Leiden, waar de invoering van de nieuwe wet op het universitair bestuur tot nu toe soepel is verlopen. Universiteitsraad en college van bestuur waren het er namelijk over eens dat ze de bestaande verhoudin­ gen niet ingrijpend wilden veranderen. Maar zelfs onder deze harmonieuze omstandigheden moet nog menige twist uitgevochten worden voor de aandacht weer volledig besteed kan worden aan de zaken waar het om draait: het beleid van de imiversiteit. De universiteiten zijn inmiddels zo'n negen maanden bezig met de invoe­ ring van de MUB, en bijna overal gaat dat gepaard met dit soort 'grensge­ schillen'. Zes van de dertien tmiversi­ teiten hebben gekozen voor een

ondernemingsraad. Zo'n orgaan is voor de meeste universiteiten volstrekt nieuw en moet zich nog een plaats bevechten. Waar de universiteitsraad blijft bestaan, worden de bevoegdhe­ den onder de nieuwe wet opnieuw afgebakend. En ook dat gaat niet zon­ der strijd.

Minder invloed De bedoelingen van minister Ritzen met de nieuwe wet zijn nog niet uit de verf gekomen. Het imiversitair bestuur moest voortaan soepel verlopen, vond de minister. De bevoegdheden moes­ ten duidelijk verdeeld worden en gekozen raden moesten minder invloed krijgen, zodat universiteitsbe­ stuurders slagvaardig aan het werk konden. Maar al vóór de wet door de Tweede Kamer werd aangenomen, werden die doelstellingen onder vuur genomen door onderwijsjuristen. Niet alleen de invoering van de MUB zou een heidens karwei zijn, voorspelden zij, maar ook daarna kon de wet wel eens blijven leiden tot steeds nieuwe, jarenlang slepende procedures. De eerste helft van die voorspelling is uitgekomen en ook de ervaringen aan universiteiten die al bestuurd worden volgens de regels van de MUB voor­ spellen niet veel goeds. Behalve Lei­ den zijn er vier universiteiten die al ervaring hebben met de MUB. Op één

na hebben die er hun eerste conflictjes al op zitten. Het felst gaat het eraan toe aan de Universiteit van Amster­ dam. Daar hadden de leden van de ondernemingsraad in de gamma­hoek hun zetel nog maar net ingenomen of ze besloten al het faculteitsbestuur van ruimtelijke wetenschappen voor de rechter te slepen. In Delft lag de ondernemingsraad _, dwars bij de benoeming van twee leden van het college van bestuur. De raad van toezicht ­ die collegeleden moet benoemen ­ schoof het OR­ advies echter zonder omhaal van woorden terzijde. Net gekozen en nauwelijks ingewerkt, oordeelde voor­ zitter Slechte van de raad van toezicht over de OR. "Zo'n ondernemingsraad wil zich profileren, dat is begrijpelijk", aldus de Shell­topman in het Delfcse universiteitsblad. "Ze willen niet de indruk wekken dat ze zomaar met de raad van toezicht meegaan." Eigenlijk is alleen uit Utrecht goed nieuws te melden. "Wij waren al een paar jaar bezig met een nieuwe werk­ wijze waarin de universiteitsraad alleen over hoofdlijnen meepraat", verklaart raadsvoorzitter Carla Kuij­ pers­Groensmit. "Daar hadden we de MUB niet voor nodig." Alleen de manier waarop de nieuwe raad geko­ zen is, stemt Kuijpers niet tevreden. "We wilden kandidaten vanaf de werkvloer, uit de faculteiten. Zo wil­ den we ervoor zorgen dat de raad meer verankerd zou raken in de uni­ versiteit. Maar het zoeken van kandi­ daten is een beetje haastig gegaan." Alom is nu de indruk gevestigd dat de raad vol zit met leden die het college van bestuur zelf geselecteerd heeft. Kuijpers: "Terwijl het de bedoeling was dat de raad juist democratischer zou worden samengesteld." Aan nog eens vijf universiteiten zal de MUB begin volgend jaar ingevoerd

worden. En ook dat gaat niet zonder slag of stoot. In Twente stapten stu­ dentenbond SRD en de universiteits­ raad zelfs naar de rechter, toen het college van bestuur besloot dat de Universiteit Twente een onderne­ mingsraad kreeg. Het college had moeten onderkennen, voerden de twee aan, dat er voor zo'n onderne­ mingsraad "geen draagvlak" bestaat. Maar de rechter oordeelde anders: draagvlak is "geen absoluut vereiste". De Universiteit Maastricht is de enige die een poging deed van Ritzen ruim­ te te krijgen voor een 'experiment'. Tevergeefs. De UM wilde minder stu­ denten in de universiteitsraad, die in ruil daarvoor méér bevoegdheden zouden krijgen. De minister stak er een stokje voor. "Mijns inziens voor­ ziet uw voorstel niet in een doelmatige vorm van medezeggenschap", liet hij droogjes weten.

Harmonie De UM trok zich weinig van het minis­ teriële standpunt aan. "We hebben nu een gentlemen 's agreement dat op het­ zelfde i>eerkomt", vertelt Maarten Stienen, lid van de 'oude' Maastricht­ se raad. "We krijgen nu veel bevoegd­ heden die het college van bestuur ons niet had hoeven geven." Toch is Stie­ nen er niet gerust op. "Het staat of valt met wie er nu lid zijn van het col­ lege. Als die binnenkort weggaan en hun opvolgers zijn minder op consen­ sus gericht, kan het heel anders uit­ pakken." Ook als collegeleden aanblijven, is dat geen waarborg voor harmonie, weet inmiddels de universiteitsraad in Gro­ ningen. College van bestuur en raad ruziën daar al weken over de vraag of de raad iets te zeggen heeft over de invoering van het bursalenstelsel voor promovendi. Het onderwerp is in arren moede maar simpelweg van de

agenda geschrapt ­ precies het soort impasse dat volgens minister Ritzen niet meer mag voorkomen. Erik van Buiten is er somber over. Hij was de afgelopen twee jaar lid van de Groningse raad en is nu voorzitter van de landelijke studentenorganisatie iso. "Van het harmoniemodel dat in Gro­ ningen altijd werd nagestreefd, is mets meer over. Het college van bestuur is bang bevoegdheden weg te geven en daar later spijt van te krijgen. Het doet niets anders dan de boot afhou­ den." De iso­voorzitter voorspelt een crisis. "Eerst moet het ergens een keer goed mis gaan, doordat een college van bestutir zo los komt te staan van zijn eigen universiteit dat het onwerkbaar wordt. Dan zal men aan andere uni­ versiteiten misschien zeggen: zo willen we het niet. En dan komt hopelijk het inzicht terug dat draagvlak toch van wezenlijk belang is. Maar voor het zover is, zijn we waarschijnlijk wel een paar jaarverder." Joeri Oudshoorn van de tweede lande­ lijke Studentenbond, de LSVb, droomt ervan "dat er de minister opstaat en zegt: zo kan het niet langer, we draai­ en de zaak terug naar de tijd van vóór de MUB". Maar, geeft hij toe, de kans is groter dat de democratie aan de universiteiten verder afkalft. Studen­ ten en personeel zijn steeds minder bereid zich in te spannen in medezeg­ genschapsorganen, als ze merken dat ze toch niets te zeggen hebben, ver­ wacht hij. "Je ziet nu al", zegt Ouds­ hoorn, "dat de opkomst bij verkiezin­ gen daalt, en ook dat het niet altijd lukt om genoeg kandidaten te vinden. Veel vaker dan vroeger hoeft er niet eens gestemd te worden. Dat heeft natuurlijk niets meer met democratie te maken." (HOP)

Advertenties

KUYPER­VOORDRACHT DOOR Vraag onze brochure "van kopij tot boek"

I C G printing bv . — a

Postbus 509 ­ 3300 AM Dordrecht Tel. 078­6511377

KARDINAALGODFRIED DANNEELS UNIVERSITEIT, KERK EN MAATSCHAPPIJ

i Wordt Nederland Belgischer? INTERESSANTE BIJVERDIENSTE BBC Registratie IVIediabestedingen verzamelt en registreert informatie over reclamebestedingen in onder meer dagbladen, tijdschriften, radio en tv, bioscoop­ en buitenreclame. Voor onze afdeling registratie printmedia zijn wij op zoek naar

Kardinaal Godfried Danneels (64) is sinds 1979 aartsbisschop van Mechelen­Brussel en de 'primaat' van icatholiek België. De voormalige filosofie­professor is gekend om zijn bijdragen in binnen­enbuitenland aan actuele discussies in kerk en samenleving. Danneels is internationaal voorzitter van de Rooms­Katholieke Vredesbeweging Pax Christi en figureert op elk lijstje van top­kandidaten om de huidige paus op te volgen. Datum: donderdag 18 december 1997 Aanvang: 15.45 uur Plaats: Aula Vrije Universiteit, De Boelelaan 1105, 1081 HV Amsterdam De toegang is gratis. Door onderstaand bon zo spoedig mogelijk in te vullen en op te sturen, krijgt u de toegangskaarten automatiscii toegezonden.

medewerkers die ons op vrijdag kunnen helpen met het invoeren van deze registraties. De werkzaamheden gebeuren op een PC. De werktijden zijn van 08.00 tot 12.00 uur en van 12.30 tot 16.30 uur. Er kan ingeschreven worden voor hele of halve dagen. BBC is gevestigd in het Atlas kantorenpark, gebouw Azië, tegenover stadion Arena. Ons adres is: Hoogoorddreef 5, 1101 BA Amsterdam Zuidoost. Graag ontvangen wij schriftelijke reacties t.a.v. mevrouw M.P. Knemeijer. Telefonisch kan bij haar informatie opge­ vraagd worden op telefoonnummer: 020­ 430 91 30.

Trouw vrije Universiteit

Ja, ik kom naar de lezing van kardinaal Danneels en reserveer.... kaarten Naam: Adres: Postcode/woonplaats: U kunt deze bon opsturen naar: Vrije Universiteit, Kuyper Voordracht 1997, kamer 2 D­28, Antwoordnummer 2941,1000 SN Amsterdam.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen