Ad Valvas 1997-1998 - pagina 508
AD VALVAS 2 6 MAART 1998
PAGINA 2
'Basisbeurs moet omhoog' iedere week bladert Bladluis de kranten en de vele aan de universiteit verschijnende periodieken door op zoek naar bijzonderiieden over de VU.
Kosmosbotsing Even zag het er naar uit dat de planetoïde 1997 X F l l met een doorsnede van ongeveer anderhalve kilometer op donderdag 26 oktober 2028 frontaal op de aarde zou botsen. Een dag later bleek het vuurwerk echter niet door te gaan. Sterrenkundigen berekenden dat het rotsblok een paar miljoen kilometer naast de aarde scheert. Over wat de gevolgen van zo'n kosmosbotsing zijn, kan vu-paleogeoloog dr. Jan Smit aardig meepraten. Hij is een van de bedenkers van de theorie dat de dinosauriërs 65 miljoen jaar geleden in één klap uitstierven door een geweldige meteorietinslag in de buurt van het huidige Mexico. "Onmiddellijk na de meteorietinslag moet de krater zo'n vijftig kilometer diep zijn geweest met een doorsnee van 110 kilometer", vertelt Smit in het jongste nummer van Hyphoïhese, een kwartaalblad van NWO. Aan de omgeving is te zien dat het na de inslag nog wel tien miljoen jaar zeer onrustig moet zijn geweest, met veel naschokken." Een hypothese is dat de inslag zoveel stof deed opwaaien dat de zon maandenlang verduisterd bleef. Wereldwijd is een laagje met materiaal uit de krater van een paar millimeter dik aan te treffen in de aardlagen. In de omtrek van zo'n vijfhonderd kilometer rondom de krater is de laag met uitgestoten materiaal een paar honderd meter dik. Alles in de omgeving was bedolven onder een dik plak steen, gruis, stof, lava en modder. Maar er waren meer gevolgen. Smit denkt dat er een enorme hoeveelheid kooldioxide is vrijgekomen die zesduizend jaar lang een broeikaseffect veroorzaakte, waardoor de zeespiegel fors steeg. De meteorietinslag zorgde ook voor torenhoge vloedgolven die ver landinwaarts kwamen. Toch was het volgens Smit met alleen kommer en kwel 65 miljoen jaar geleden: "De helft van alle diersoorten verdween, maar daarna ontstond een explosie van nieuwe soorten zoogdieren." BLADLUIS
De basisbeurs moet omhoog. Dat vindt het Landelijk Beraad van Studentendecanen (LBS). De decanen reageren op het rapport van de commissie-Hermans, over de toekomst van de studiefinanciering. Ook 'Hermans' pleitte er al voor om studenten honderd gulden per maand méér te geven. Maar die commissie het in het midden of dat extra geld moest worden opgebracht door de overheid, door een hogere ouderlijke bijdrage of doordat studenten zelf meer moesten lenen of bijverdienen. Het LBS maakt wél een keus; de basisbeurs moet omhoog, en de overheid moet dat betalen. Dat is gerechtvaardigd, zeggen de decanen, want de overheid heeft de afgelopen jaren veel te veel bezuinigd op studiefinanciering. Het 'kernprobleem' van het huidige beurzenstelsel is volgens het LBS
dat studenten niet weten op hoeveel geld ze kunnen rekenen. Dat komt onder meer omdat de overheid steeds opnieuw bezuinigt en ouders vaak niet betalen wat er van hen verwacht wordt. De decanen ervaren in de praktijk van hun spreekuur hoeveel last studenten daarvan hebben. Toch zijn de decanen er niet voor om de bijdrage van ouders wettelijk verplicht te stellen zolang hun kinderen nog geen 21 jaar zijn. Dat voorstel van Hermans "trekt een zware wissel" op de relatie tussen student en ouder, schrijven zij. Studenten zullen hun ouders slechts zelden voor de rechter durven te slepen. Volgens het LBS kan de ouderlijke bijdrage beter geïnd worden door de belastingdienst. Het LBS voegt zich in het koor van tegenstanders van de prestatiebeurs. Die geeft studenten pas aan het eind van hun studie zekerheid over de hoogte van hun schuld. De decanen
Terugkeer beurs 27-plussers zal studentenaantal fors verhogen' Als studenten boven de 27 weer recht op een beurs krijgen, kan dat tot een forse stijging van het aantal universitaire studenten leiden. Dat zegt drs. B. Kuhry van het Sociaal Cultureel Planbureau (scp), die maandag promoveert op een uitgebreid onderzoek naar de onderwijsdeelname. In politiek Den Haag bestaat veel steun voor afschaffing van de 27-jaarsgrens. Ook bij ongewijzigd beleid voorspelt Kuhry al hogere aantallen studenten dan waar het ministerie tot nu toe van uitgaat. Maar die stijging concentreert zich vooral m het hbo. Volgens de scp-onderzoeker kan het totale aantal hbo-studenten in het jaar 2010 zelfs 50 procent hoger uitvallen dan minister Ritzen tot nu toe aanneemt. Het ministene zou zowel de animo van mbo'ers als die van wat oudere studenten voor het hbo veel te laag schatten. Voor de universiteiten voorspelt Kuhry een meer gematigde groei. Het aantal vwo'ers dat direct naar de universiteit gaat, neemt nog wel wat toe. Maar de doorstroom van hbo'ers en het aantal oudere studen-
ten blijft zeer bescheiden. Die laatste groep is door de inperking van het recht op een beurs de afgelopen jaren grotendeels "weggejaagd", legt Kuhry desgevraagd uit. En in zijn prognoses gaat hij ervan uit dat het beleid niet veranden. De meest recente ontwikkelingen heeft de onderzoeker echter niet in zijn proefschrift kunnen verwerken. En juist die zouden voor de universiteiten nog tot extra groei kunnen leiden. "Zo heeft dit jaar het herstel van het aantal universitaire eerstejaars met 4 procent mij verrast", aldus Kuhry. Hetzelfde geldt voor het feit dat toch weer meer hbo'ers op de universiteit verder studeren. Als ook de uitspraken van paarse fractiewoordvoerders over het schrappen van de 27-jaarsgrens in de studiefinanciering in beleid worden omgezet, voorziet Kuhry zelfs een "forse stijging" van het aantal universitaire studenten. Maar wellicht zal de politiek die koerswijziging niet aandurven. Alleen de stijging van het aantal hbo-studenten met 50 procent kost immers al gauw een miljard gulden extra per jaar. (HOP)
BAS VAN DER SCHOT
willen terug naar de regels van de tempobeurs, die tot 1996 golden. Daarin wordt elk jaar bekeken of een student genoeg punten heeft gehaald; is dat niet het geval, dan moet de student zijn beurs terugbetalen. Een student weet dan snel waar hij aan toe is. Volgens het LBS moet een nieuw stelsel van studiefmanciering vooral toegesneden zijn op de meerderheid van de studenten die meteen na de middelbare school gaat studeren, met de bedoeling om na vier è vijf jaar klaar te zijn. De commissie-Hermans legde veel nadruk op de noodzaak van flexibiliteit: een nieuw stelsel zou allerlei afwijkende studiepatronen mogelijk moeten maken. De decanen vinden dat minder belangrijk. Volgens hen zitten niet al te veel studenten op zo'n flexibel stelsel te wachten. (HOP)
Personalia Dr. F. Postma is benoemd tot buitengewoon hoogleraar aan de theologische faculteit van de calvinistische Kéroli Gasparuniversiteit in Boedapest. Hij blijft daarnaast docent aan de vu. Postma is na neerlandicus dr. J.A. van Leuvensteijn en historicus dr. F. van Lieburg de derde vu-docent die aan deze universiteit wordt benoemd. Hoogleraar geschiedenis prof.dr. W.T.M. Frijhofif heeft op 20 maart een eredoctoraat ontvangen van de Université de Mons-Hainaut in Mons/Bergen (België).
Ad Valvas per post Wie Ad Vatvas per post wil ontvangen, kan een abonnement aanvragen bij: Abonnementenadministratie Ad Valvas, De Boelelaan 1105, Hoofdgebouw, kamer 15b-15, 1081 HV Amsterdam, tel. 020 4445630. Een abonnement kost fl. 58,= per jaargang. Wie zich later in het jaar abonneert betaalt per gemiste editie fl. 1,= minder.
r
ö:*^
Prof.dr. M.A. Kaashoek
Kaashoek gaat bètafaculteit inrichten Wiskundige prof.dr. M.A. Kaashoek is belast met de inrichting van de nieuwe faculteit exacte wetenschappen (FEW). Hij wordt ook de decaan van de nieuwe faculteit. Kaashoek heeft de komende maanden de leiding over de projectgroep die belast is met de inrichting van de nieuwe faculteit. De projectgroep begint met de opzet van een gezamenlijk secretariaat en een gezamenlijke financiële dienst. Vervolgens zullen Kaashoek en de nog aan te stellen directeur beheer zich buigen over de reorganisatie van de overige diensten binnen Wiskunde Informatica, Natuurkunde Sterrenkunde en Scheikunde. Kaashoek benadrukt dat er de komende drie jaar géén ontslagen zullen vallen. "Deze clustering is geen bezuinigingsoperatie en ontslagen staan niet op onze agenda." Formeel zal de faculteit exacte wetenschappen per 1 september een feit zijn. Maar Kaashoek wijst erop dat de clustering dan nog niet afgerond zal zijn. "In september moet in ieder geval helder zijn waar de verantwoordelijkheden liggen m de nieuwe faculteit. Maar op de werkvloer zullen we nog wel een tijdje in de oude vorm blijven opereren." Het onderwijs en onderzoek van de nieuwe faculteit wordt ondergebracht in drie aparte 'divisies'. Aan het hoofd van de geclusterde bètafaculteit komt één decaan, die samen met de vertegenwoordigers van de drie afdelingen het bestuur gaat vormen. Dat bestuur kan de besluiten van de drie instituten niet inhoudelijk veranderen, maar alleen goed- of afkeuren. (MZ)
AD VAtVA Ad Valvas Is het redactioneel onafhankelijke weekblad van de Vrije Universiteit Redactie-adres: De Boelelaan 1105 (bezoek en post) 1 0 8 1 HV Amsterdam, tel (020) 4445630 Fax-nummer: (020) 4445639 E-mail adres: redactie(B>advalvas vu nl Oplossingen cryptogram en mededelingen naar mededelingen@advaivas vu nl Redactiekamer: 15B-15, Hoofdgebouw VU Redactie: Frank van Kolfschooten (hoofdredacteur, tel. 4445632, e-mail fvankolfschootenOadvalvas vu nl). Peter Boerman (personeelskatern, 4 4 4 5 6 3 1 , pboerman@advalvas vu nl). Dirk de Hoog (4445637 ddehoog@advalvas.vu nl), Sheila Kamerman (4445634, skamerman@advalvas.vu.nl), Ben Koster (vormgeving, 4445633, bkoster@advalvas vu nl), Fneda Pruim (eindredacteur, 4445640, fpruim@ advalvas vu.nl), Martine Zuidweg (4445636, mzijidweg@advalvas vu nl) Secretariaat: Harmke van Rossen (4445630, hvanrossen@advalvas.vu nl) Medewerkers: Hadev^ych Hazelzet, Marianne Hoek van Dijke, Theodor Holman, Diok Roodenburg, Selma Schepel Fotografen: Nico Boink, Sidney Vervuurt, Peter Wolters (allen AVC-VU), Bram de Hollander Stichting Hoger Onderwijs Persbureau (samenwerkende universiteitsbladen): Hanne Obbink, Frank Steenkamp, Matthé ten Wolde,
tel (071) 5236151
Tekenaars: Aad Meijer, Bas van der Schot, Berend Vonk, John Reid, Bastiaan Geleijnse, Jean-Marc van Tol Ontwerp lay-out: Hollandse Hoogte Adviescommissie: drs W Heersink (secretaris), prof.dr J H J van den Heuvel, H Invernizzi, A Jongbloed, mw dr A.A van Ruler, mw ir. C M Veenstra-Strijland, dr. J T.J M. Willems Advertenties: opgeven bij Bureau Van Vliet, Postbus 20, 2040 AA Zandvoort, tel (023) 5714745, fax (023) 5717680 Ook voor 'Adjes commercieel' (zie pagina 4) Overige Adjes redactie-adres; advertenties van VU instanties opgeven op I D 04, Hoofdgebouw, tel 4445660 (mr J.L.K van der Veen) Productie: Dijkman Offset bv, Diemen Abonnement: per jaargang fl. 58,= Later in het jaar per gemiste editie fl 1,= minder. Betaling uitsluitend per acceptgirokaart, aan te vragen bij
HOE we -KEtA ONS ZtALLtN Ji^^iNN£REN
Int.Standaard Serie Nummer: 0166-0098 Overname van artikelen: is alleen toegestaan na verkregen toestemming van de redactie
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 25 augustus 1997
Ad Valvas | 726 Pagina's