Ad Valvas 1997-1998 - pagina 568

AD VALVAS 23 APRIL 1998

PAGINA 10

'Vluchteling-studentei Jubilerende stichting UAF 1( De Stichting voor Vlucliteiing-stud de opvang van de eerste twintij gasstellen en een geleend servies, Utrecht, waar ruim negentienhon

D

: \ \

Ex-politicologiestudent Frank King: 'Mensen storten hun hele hart bij je uit.'

Bram de Hollander

m heb al heel veel mensen IJ gemaakt'^ B o v e n het bureau van rechtskundig adviseur Frank King (34) in zijn Leidse kantoor hangt 'I have a d r e a m ' van Martin Luther King. "Ik doe hetzelfde werk als o o m Maarten", zegt de e x - v u - s t u d e n t politicologie. "Alleen deed hij zijn werk niet op c o m m e r c i ë l e basis en ik wel, m a a r dat kan niet anders in Nederland." In Suriname was King journalist. Hij werkte als freelancer voor De Ware Tijd en als redacteur voor De West, de twee grootste kranten van Suriname. Maar hi) had behoefte om zijn nek meer uit te steken dan deze kranten deden, dus richtte hij een eigen weekblad op. "Het was een soort politiek pamflet", legt King uit. "Ik schreef dingen die andere kranten met durfden te schrijven, op basis van informatie uit Nederland. Zo wees ik op de betrokkenheid van de militairen bij de drugshandel. Het was een hectische, gevaarlijke tijd, maar ik was jong en had lef" Daaraan kwam een einde toen op een nacht in 1986 z'n huis beschoten werd. "Dat was duidelijk een waarschuwing van de militaire autoriteiten. Die heb ik ter harte genomen. Voor het eerst was ik heel bang. Ik wilde geen enkel risico nemen en ben vertrokken naar Nederland." Aan het einde van zijn middelbare-schooltijd was hij ook al voor een paar jaar naar Nederland uitgeweken, ,toen hij een oproep kreeg voor militaire dienst die hij wilde ontlopen. Dit keer was het weer zijn bedoeling na verloop van tijd terug te keren naar Suriname, maar dat liep anders dan gepland. "Ik wilde mijn tijd in Nederland nuttig besteden dus ik besloot om te gaan studeren, maar ik had geen geld", vertelt King. Via een rechtswinkel kwam hij met het UAF in contact. Daar besloten ze op basis van zijn vluchtverhaal dat hij in aanmerking kwam voor een

studiebeurs. Aanvankelijk leek het de journalist wel wat om Nederlands te gaan studeren, maar dat raadden de medewerkers van het UAF hem af omdat hij het op de arbeidsmarkt zou afleggen tegen zijn Nederlandse studiegenoten. Diplomaat worden leek hem een aantrekkelijk alternatief, dus koos hij voor politicologie in combinatie met een aantal vakken aan de rechtenfaculteit. Het UAF verwees hem door naar de v u en betaalde zijn collegegeld en zijn boeken, 40 procent bij wijze van lening en 60 procent als gift. Daarnaast kreeg King van de overheid een uitkenng om van te leven. Tijdens zijn studie werkte hij freelance voor onder meer Haagse Post en de Weekkrant Suriname, maar hij zag al snel in dat hij daar nooit van rond zou kunnen komen. Hij gaf ook drie jaar maatschappijleer op een middelbare school, maar daarvoor had hij niet genoeg geduld. Zijn diplomatendroom viel in duigen toen hij wilde gaan stage lopen bij het Surinaams consulaat in Amsterdam en dat om onduidelijke redenen niet mogelijk bleek. " T o t die tijd had ik het plan gehad om na mijn studie terug te gaan naar Suriname en daar diplomaat te worden, maar dit kon een teken zijn dat de autoriteiten op me zaten te wachten, dus dat risico durfde ik niet te nemen." Langzamerhand ontstond het plan om een eigen rechtspraktijk te beginnen. "Ik had me uitgebreid verdiept in het vreemdelingenrecht en op basis daarvan vroegen veel mensen me tijdens mijn studie al om advies over verblijfsrechtelijke problemen. Ik ontdekte dat ik ze met mijn kennis kon helpen." Bij twee advocatenkantoren deed hij praktijkervaring op en ontdekte hij dat het gros van de advocaten de hulp aan vreemdelingen er maar zo'n beetje bij doet, omdat het niet veel oplevert. "Bovendien wantrouwen veel vreemdelingen advocaten, omdat ze niet voor

hun diensten hoeven te betalen. Ze begrijpen niet dat dezelfde staat die hun het land wil uithebben, bijdraagt aan het werk van iemand die hen helpt om een verblijfsvergunning te krijgen. Zo iemand moet wel een verlengstuk zijn van het systeem." Zo ontwikkelde King het plan om een eigen kantoor te beginnen dat zich helemaal zou concentreren op vreemdelingenzaken, tegen betaling om niet de indruk te wekken dat hij zich voor iemands karretje liet spannen. Dat bleek een gat in de markt. "Ik volgde allerlei aanvullende cursussen en ben in 1993 begonnen met een wetboek, een jurisprudentiebundel en een telefoon. Dat eerste jaar was ik ook een soort maatschappelijk werker, want mensen storten hun hele hart bij je uit. Dat ik een luisterend oor voor ze had, heeft me een heel goede naam gegeven. Ze denken dat ik een brug kan slaan naar het systeem. Inmiddels heb ik een kantoor en vier medewerkers. Ik word wel specialist in hopeloze zaken genoemd, mensen komen pas bij me als ze al een of twee advocaten hebben gehad en uitgeprocedeerd zijn, maar ik heb al heel veel mensen blij gemaakt. Ongeveer de helft van mijn cliënten help ik met succes." "Zonder het UAF was ik zo ver niet gekomen", weet King. Maar hij wil ook een kritische kanttekening plaatsen bij het werk van de jubilerende stichting. "Na mijn studie heb ik bij het UAF gesolliciteerd. Ik kreeg te horen dat ze alleen witte mensen aannemen, omdat ze bang zijn dat vluchtelingen anders denken dat je bij wijze van spreken een verlengstuk van meneer Bokassa bent. Dat heb ik nooit begrepen, want in mijn praktijk wekt het juist vertrouwen dat ik een zwarte huidskleur h e b . " (FP)

e' eerste gevluchte student die met steun van de stichting voor vluchteling-studenten UAF zijn diploma in Nederland haalde, was emeritus hoogleraar prof.dr. Zdenek Dittrich, de vader van D66-Kamerlid Boris Dittrich. Andere 'prominente' UAF-studenten haalden zelf de Tweede Kamer, zoals de CDA'er J.D. Gabor en M o h a m m e d Rabbae van GroenLinks. En oud-UAF'er Martin Simek is wekelijks op tv te zien met het programma Simek ontmoet.... Het UAF werd in 1948 opgericht, toen na de communistische coup in Tsjechoslowakije een aantal studenten naar Nederland vluchtte. Dat wekte veel beroering onder studenten en hoogleraren. Zij verklaarden zich solidair met h u n Tsjechische collega's "die pal staan voor de universitaire vrijheid". In de senaatskamer van de Universiteit van Amsterdam richtten zij het Universitair Asyl Fonds op, dat tegenwoordig werkt onder de naam Stichting voor Vluchteling-studenten UAF. Vijftig jaar later zijn studenten nog altijd zeer begaan met het lot van vluchtelingen, zegt UAF-directeur Kees Bleichrodt. "Die betrokkenheid is groter dan je misschien zou verwachten in deze individualistische, materialistische tijd. Maar we hebben veel student-donateurs, hoe weinig de studiefinanciering tegenwoordig ook voorstelt." Dat was wel anders in de jaren zeventig, blijkt uit de boekhouding van het UAF. Hoe politieker de Nederlandse student in de 'hippiejaren' werd, hoe minder concrete hulp hij gaf aan de vluchtelingenorganisatie. "Er werd vooral veel gedemonstreerd", meent Bleichrodt. N u gaan studenten nauwelijks de straat meer op. Maar zij weten dankzij CNN wel hoe geweld in een politiek onveilig land er uitziet. "Als je dan een vluchteling in je omgeving kent, maakt dat indruk. Dan is het opeens dichtbij. Dat is het grote verschil met vroeger. T o e n dacht men meer in abstracte termen als de Koude Oorlog."

Beloftes Zijn studenten erg begaan met vluchtelingen, de Nederlandse overheid behandelt ze schandalig, vindt de UAF-directeur. "Paars verschuilt zich achter allerlei formele regels. M e n lijkt zich niet te realiseren dat het om mensen gaat." Zo zal Nederland een jonge Bosnische inwoonster uit Srebrenica terugsturen naar Duitsland. Via dat land is zij immers ook binnengekomen, redeneert de overheid. Terwijl de vrouw indertijd wél heeft getolkt voor de Nederlandse VN-soldaten in Srebemica. "Zo gaan wij

dus met mensen o m . " Ook minister Ritzen krijgt van Bleichrodt een veeg uit de pan, Hi] maakt zijn beloftes niet waar. Zo hebben alleen vluchtelingen met een zogeheten A-verblijfsstatus recht c studiefinanciering. Iemand met een C-status moet drie jaar geduld hebben. In september 1997 zegde Ritzn

'Vluchtelk vaak si de getnidi al toe dat hij die wachttijd tot één jaar zou terugbrengen. Bleichrodt "Dat moet dus nog altijd gebeuren,! En ondertussen gaan de dagen voor bij en zijn vluchtelingen veroordeela tot nietsdoen. Die verpieteren! Echt] er vindt veel treurnis plaats." N a aankomst in Nederland volgen | vluchtelingen een inburgeringscursus. Daarin worden zij in zeshondeij uur 'sociaal redzaam' gemaakt voor] de Nederlandse maatschappij: ze weten dan net voldoende van de t: om h u n weg te kunnen vinden. Ma! wie zich daarna in een schakelklas wil voorbereiden op de overstap naar het hbo of de universiteit, wordt vaak speelbal van willekeurig gemeentebeleid. Veel gemeentes vinden dat de nieuwkomer niet met behoud van uit!ä^Sf kering mag studeren. Bemiddeling door het UAF wil nogal eens helpen. "Andere gemeentes doen absoluut niet moeilijk", constateert Bleichrodt. "Hoe kan dat m een regeltjesland als .^t Nederland?" Vorige week nog hoorde het UAF dat een gemeente weigerde een korte cursus te betalen voor een 3 1 jarige Iraakse werktuigbouwkundige. De reden: hij moest beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt. "Voor ongeschoold werk dus. Terwijl die man na

Het UAF H e t U A F is d e o u d s t e v l u c h t e l i n g e n o r g a n i s a t i e v a n N e d e r l a n d . H e t krijgt geen s u b s i d i e v a n d e o v e r h e i d . I n d e a % e l o p e n vijftig j a a r h i e l p h e t UAI* o n g e v e e r vijfduizend s t u d e n t e n . D e o r g a n i s a t i e leeft v a n giften e n d o n a t i e s (op g i r o n u m m e r 76300). E e n v l u c h t e l i n g m e t e e n A - s t a t u s heeft recht op studiefinanciering. VluchteUngen die d a a r n o g geen r e c h t o p h e b b e n m a a r wel in N e d e r l a n d m o g e n blijven, k u n n e n e e n b e u r s v a n h e t UAI" k r i j g e n . Z e s t i g p r o c e n t d a a r v a n is e e n gift, 40 p r o c e n t m o e t d e s t u d e n t n a zijn d i p l o m e r i n g terugbetalen. H e t UAF b e r o e p t zich o p a r t i k e l 1 v a n h e t v l u c h t e l i n g e n v e r d r a g v a n G e n e v e . S t u d e n t e n of p o t e n t i ë le s t u d e n t e n d i e h u n l a n d zijn o n t v l u c h t u i t " g e g r o n d e v r e e s v o o r v e r v o l g i n g w e g e n s politieke o v e r t u i g i n g , geloof, r a s , n a t i o n a l i t e i t of e t n i s c h e a f k o m s t " k u n n e n bij h e t UAF a a n k l o p p e n . (HOP)

UAF-direcJ vluchteling materlalisl

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen