Ad Valvas 1997-1998 - pagina 136

AD VALVAS 9 OKTOBER 1997

PAGINA 16

Universiteiten en hogescliolen tegen 'ranking' Geen enkele ranglijst is onomstreden "Als je een koelkast koopt, beschik je over meer Informatie dan als je een studie kiest." Minister Ritzen heeft het vaker gezegd, maar nu gaat hij er werk van maken: zoals de consumentenbond klanten een 'beste koop' aanraadt, zo moeten scholieren productinformatie krijgen voordat zij een studie kiezen. De universiteiten en hogescholen aarzelen: "Een studie is geen koelkast." Hanne Obbink Het was vorige week feest in Helmond. Pabo De Kempel bleek van alle opleidingen in het Nederlandse hoger onderwijs de meest tevreden studenten te herbergen. Voor de Helmonders was dat reden genoeg zich te tooien met petjes die meldden dat 'De Kempel N u m b e r O n e ' is. Die lagen er nog van vorig jaar, want ook toen al had De Kempel de meest tevreden studenten. De tevredenheid van Nederlandse studenten is gemeten in een enquête van de Keuzegids Hoger Onderwijs. Die vroeg 15.000 studenten - ten minste veertig per opleidmg - naar h u n mening. De Helmondse pabo-studenten gaven h u n opleidmg gemiddeld een 8,1 en scoorden daarmee het hoogst; de journalistenschool in Zwolle bungelde onder aan de lijst met een tevredenheidsscore van 6,3Behalve tot vreugde gaf de lijst ook dit jaar weer aanleidmg tot woede en chagrijn. D e telefoon van de Keuzegidsredactie stond de afgelopen dagen dan ook roodgloeiend. Vooral opleidingen die onderaan terechtkwamen, hadden een stortvloed aan kritische vragen. Hoofdredacteur Frank Steenkamp van de Keuzegids kent ze van vorige jaren, en de antwoorden heeft hij inmiddels klaar liggen. Steenkamp: "Als je zo'n ranglijst publiceert, moet je wel weten wat je doet, en op grond waarvan. Ik kan klagers altijd wijzen op het verband tussen de oordelen van studenten en de sterke en zwakke punten van de opleiding, die ook op andere manieren aan het licht zijn gekomen. Maar goed, opleidingen die laag scoren, houden daar altijd moeite mee." De reacties op de Keuzegids laten zien hoe gevoelig hogescholen en universiteiten zijn als hun opleidingen op een rijtje worden gezet in een ranglijst. T o c h is dat precies wat minister Ritzen wil doen. In zijn Hoger Onderwijs en Onderzoek Plan (HOOP), dat op Pnnsjesdag verscheen, brak hij opnieuw een lans voor het opstellen van zulke lijstjes. Volgens hem geven die een helder en inzichtelijk beeld van de kwaliteit van opleidingen.

Voorlichtingsbeurs voor studenten. Minister Ritzen wil een ranglijst opstellen van hogescholen en universiteiten op basis van visitatierapporten. Volgens hem geven die een helder en inzichtelijk beeld van de kwaliteit van opleidingen. Bram de Hollander

De ranglijsten die Ritzen voor ogen heeft, moeten niet berusten op studentenenquêtes, maar op visitatierapporten. Daarin wordt een oordeel uitgesproken over de kwaliteit van alle opleidingen in een bepaalde richting. Elke afzonderlijke opleiding wordt onder de loep genomen, maar duidelijke vergelijkingen staan er niet in. Desondanks heeft met name de Volkskrant de gewoonte er ranglijsten met de beste en de slechtste opleiding uit af te leiden. Maar veel bestuurders is dat een d o o m in het oog. Ritzen wil het anders aanpakken. Niet de Volkskrant, noch de commissies die de visitatierapporten opstellen, maar een onafhankelijke en gezaghebbende instantie moet die 'rankings' gaan maken. Aankomende studenten worden ermee geholpen in h u n studiekeus, werkgevers weten beter wat er achter een diploma zit. Wie koopt er tenslotte een koelkast zonder prijs en kwaliteit vergeleken te hebben? "Een studie is geen koelkast", zegt drs. A.I. Vroeijenstijn. Als medewerker van de vereniging van universiteiten, de VSNU, begeleidt hij al negen jaar visitaties, en hij is bepaald niet enthousiast over 'ranking'. "Kwaliteit

heeft veel dimensies, die zich niet in één rapportcijfer laten vatten. Als je een cijfer geeft voor een restaurant, moet je ook duidelijk maken wat je precies beoordeelt: het eten, de prijs, de bediening, de ligging of nog iets anders." Dat is ook wat Ritzen wil: niet één cijfer per opleiding, maar afzonderlijke scores voor onder meer de kwaliteit van de staf, studeerbaarheid, slaagkansen en kansen op de arbeidsmarkt. Vroeijenstijn vindt het best, zolang er maar geen ranglijsten van gemaakt worden. "Wat zegt het een scholier nou dat een opleiding als het om rendementen gaat op n u m m e r één staat, op de lijst 'kwaliteit van de staf n u m mer vijf en op negen wat betreft de arbeidsmarkt?" D e universiteiten willen een andere kant op dan Ritzen. Zij willen af van de gedachte dat een visitatierapport informatie voor studenten bevat - laat staan informatie die omgezet kan worden in een ranglijst. "Ranglijsten maken universiteiten huiveng", zegt Vroeijenstijn. "Geen enkele sector gaat zo open om met zijn eigen kwaliteit als het wetenschappelijk onderwijs. Dat verandert als er ranglijsten

aan gekoppeld worden. D a n ontstaat er een cultuur waarin het belangrijker is om de zaken goed te verkopen dan om inzicht te geven in de eigen kwaliteit." D e hogescholen gaan zelfs nog een stap verder. Die willen in de toekomst opleidingen 'accrediteren'. Een visitatie moet dan slechts antwoord geven op de vraag of een opleiding wel of niet het hbo-niveau haalt. "Daarvoor kun je een duidelijke standaard opstellen", zegt woordvoerder mr. D . Adema van de Hbo-raad. "Maar een goede standaard waarmee ranglijsten kunnen worden opgesteld, bestaat niet."

Eigenbelang Minister Ritzen is in het geheel niet onder de mdruk van de tegenwerpingen van universiteiten en hogescholen. HIJ vermoedt dat ze vooral bang zijn voor de gevolgen als een van h u n opleidingen onder aan de ranglijst terechtkomt. Maar veel meer dan eigenbelang zit er niet achter het verzet uit het hoger onderwijs. T o c h knjgt Ritzen ook uit minder partijdige hoek weinig bijval. Volgens onderzoeker dr. D . Westerheyden van

het Twentse studiecentrum voor hoger-onderwijsbeleid CSHOB moet er "heel voorzichtig" omgesprongen worden met 'ranking'. Er is geen enkele overheid die zich eraan waagt, zegt hij. Geen wonder, want zelfs de beroemde ranglijst van Amerikaanse universiteiten, opgesteld door het tijdschrift us News World Report, is niet onomstreden. "Er is een groot verschil tussen een koelkast en een studie", zegt ook Westerheyden. "Van een koelkast weet je van tevoren precies wat je ermee wil; van een studie niet. Als het goed is, verandert een student door een studie. Wat hij aan het begin goed vmdt, kan hij later minder belangnjk vinden." Visitatierapporten zijn niet geschikt als informatie voor aankomende studenten, zegt Westerheyden. Maar, zegt hij, "of de vele lijstjes die Ritzen per opleidmg wil laten opstellen, wél duidelijke informatie zullen leveren, vraag ik me af." N o g belangrijker is de vraag of studenten zich in h u n studiekeus sowieso laten leiden door informatie over de kwaliteit van opleidingen. Westerheyden: "Tot nu toe is daar nog niets van gebleken." (HOP)

Boeiende lezingencyclus over het heelal Dit is een info-deel

van liet Vormingscentrum

VU

Denkend aan het heelal bekruipt de mens een sterk gevoel van nietigheid. De ruimte is te uitgestrekt en veelomvattend om echt een voorstelling van te maken. Het heeft de mens al vanaf haar ontstaan geboeid. Het firmament speelt m veel beschavingen dan ook een centrale rol in godsdienst en mystiek. IVlet behulp van de hedendaagse technologie reikt onze blik steeds verder het heelal in. Deze en de volgende maand verzorgt het Vormingscentrum VU een interessante sene lezingen over het heelal. De cyclus geeft inzicht in de huidige stand van zaken op het gebied van diverse aspecten van het heelal, zoals het ontstaan van het heelal en het leven op deze en andere planeten. Wij verwachten dat je na afloop van deze cyclus de sterrenhemel met geheel andere ogen bekijkt.

Programma Woensdag 22 oktober om 15.30 uur: Hoe ontstond het Heelal? Prof.dr. V. Icke, hoogleraar sterrenkunde, behandelt de theone van de oerknal. Met deze explosie werden matene, energie, ruimte en tijd gevormd. Over deze gebeurtenis en wat daar op volgde, hebben de kosmologen afgelopen decennia steeds meer ontdekt. Maar wat was de oerknal nu precies ? En wat zegt dat over de werkelijkheid in het heelal vandaag de dag of zelfs m de toekomst?

Woensdag 29 oktober om 15.30 uur: Een blik in het heelal; wat zien we? Govert Schilling, journalist en programmaleider bij het Artis Planetanum, zal aan de hand van dia's, afkomstig van de Hubble Space Telescope, een blik in het Heelal werpen. De telescope leidde tot een continue stroom van verrassende resultaten en spectaculaire foto's. Aan de hand van de schitterende dia's krijgen we een beeld van sterren en de stand van zaken in de astronomie. Hoe uniek IS de aarde eigenlijk? Woensdag 5 november om 15.30 uur: Is er leven op andere planeten? Dn H. Henrichs, verbonden aan de vakgroep Sterrenkunde van de Universiteit van Amsterdam, gaat in op de planeten in het heelal. De laatste tijd IS er een toenemende stroom aan berichten over leven op andere planeten. Maar wat melden die benchten nu precies en wat is het laatste nieuws op dit gebied"?

Woensdag 12 november om 16.00 uur in Artis Planetarium: Voorstelling 'Leven in het heelal', exclusief voor Studium Generale. Begeleid door licht- en geluidseffecten en sfeervolle projecties maak je met het programma 'Leven in het Heelal' een onvergetelijke reis door het heelal. Na afloop van de voorstelling zal het hoe en waarom van het planetarium uit de doeken worden gedaan. (Deze middag wordt voor de eerste 50 studenten die zich aanmelden gratis aangeboden door Studium Generale! Zorg dus datje je tijdig opgeefti Andere deelnemers betalen f 14,-).

Maar niet alleen de astronomen houden zich bezig met het heelal en de hemellichamen, ook schrijvers en dichters hebben zich laten inspireren door de ruimte om ons heen. Wat zij zoal dachten over het heelal zal aan het begin van iedere lezing door middel van gedichten duidelijk worden. De lezingen vinden plaats van 15.3017.00 uur in zaal 6A-00 m het hoofdgebouw van de VU. De toegang tot de lezingen is gratis. Voor meer informatie: Vormingscentrum VU, tel (020) 4445070.

Dit is een INFO-pagina. info-pagina's kunnen door VIIinstanties tegen betaling worden benut voor publicatie van informatie die wegens uitvoerigheid en gedetailleerdheid niet thuishoort in de Mededelingenrubriek. Aanvragen voor Info-pagina's richten aan: Bureau Voorlichting en Externe Betrekkingen, Hoofdgebouw, kamer lD-04. Telefoon: 45660

En dat ruimtepak (zijn jullie bedonderd?) zit ruim Vacuum verpakte Erdnüsse, blikje cornedbeef Met malse hersens, een harnas vol humbug Pas na muizen en apen als altijd: wij Waggelend maar onvermoeibaar bronstig strofe uit het gedicht 'Sterrenschepen' van Jotie T'Hooft. Het gehele gedicht wordt voorgedragen tijdens de lezingencyclus.

4ilÄÄÄiÄa

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen