Ad Valvas 1998-1999 - pagina 141
PERSOREETSKATERW
AD VALVAS 15 OKTOBER 1998
PAGINA 1 1
Omhoog die lonen! i Pleidooi om veel gevraagde beroepen meer te betalen
Illustratie' Berend Vonk
De bonden zetten hoog in bij de naderende CAOonderhandelingen voor de universiteiten. Iedereen moet er minstens vier procent op vooruit, gezien de werkdruk en de achterstand op het bedrijfsleven. Maar wat gebeurt er als die ruimte er niet is? Gaat de fiscaal-jurist dan eindelijk meer verdienen dan de filosoof? Peter Boerman Loon, loon en nog eens loon. D e eisen van de vakbonden voor de naderende CAO-onderhandelingen laten er weinig twijfel over bestaan. De lonen moeten omhoog, en wel onmiddellijk. Het moet maar eens afgelopen zijn met de jaren van bezuinigingen, waarin de salarisachterstand op het bedrijfsleven en zelfs op de rest van de overheid flink opliep. Minstens vier procent meer is nodig, melden alle grote bonden. Dan gaat het om reële lonen, dus inflatiecorrecties niet meegerekend. "We willen gewoon geld zien", aldus Martin Knoop, onderhandelaar van de algemene onderwijsbond AOb. Op de TU in Delft wonden de Abvakabo-leden er vorige maand al evenmin doekjes om. "In de onderwijssector is in vijf jaar een salarisachterstand ontstaan van tien procent ten opzichte van de marktsector. De werkdruk binnen onze sector neemt echter niet af, eerder toe. Het is ook niet aannemelijk, gelet ook op de spanning op de arbeidsmarkt, dat de werkdruk de komende jaren wordt teruggedrongen. Daarom is het noodzakelijk de leden anderszins tegemoet te komen", schrijven de Delftse vakbondsleden. Tegemoetkomen in baar geld dus, met andere woorden. De vakbonden komen met een wens die, hoe wonderlijk misschien ook, de werkgevers welgevallig m de oren klinkt. In zijn rede bij de opening van het academisch jaar liet de vice-voorzuter van het college van bestuur mr. J. Donner ook een roep om hogere lonen horen. Zijn boodschap: doordat de salarissen van het universitair personeel te ver achter dreigen te lopen bij die in de markt, wordt het moeilijker personeel aan te trekken. "De positie van de universiteit op de arbeidsmarkt tast de concurrentiepositie steeds gevoeliger aan, terwijl van die universiteit wel een stijgende toelevering wordt verwacht van hoog gekwalificeerde afgestudeerden aan
arbeidsmarkt en overheden", aldus Donner. Wat de inzet van de werkgevers precies wordt bij de komende CAO-onderhandelingen, is nog niet te zeggen. Weliswaar moet er op 1 januari een nieuwe CAO liggen die voor het personeel van alle universiteiten geldt, maar voor december komen bonden en werkgevers niet gezamenlijk aan tafel. "We kunnen geen onderhandelingen aangaan zolang we niet weten wat we kunnen bieden", vertelt Jan-Willem Vos, woordvoerder van de VSNU. Dit is
de organisatie die de werkgevers vertegenwoordigt. " D e loonruimte wordt pas in december duidelijk. D a n pas valt er te praten." Het IS voor het eerst dat de VSNU over de lonen gaat. Voorheen was dat een zaak van de minister. Die bepaalt nu alleen nog maar de loonruimte. Hoe die ruimte wordt ingevuld, laat hij over aan de universiteiten.
Inzet Voor de v u heeft dat verhaal nog een staartje: de vu is een 'bijzondere' universiteit en heeft een eigen CAO waarin de secundaire arbeidsvoorwaarden van het personeel (dus niet de lonen) staan opgesomd. Die CAO komt te vervallen zodra er een gezamenlijke CAO is voor alle universiteiten. Maar de vu blijft, in tegenstelling tot de meeste andere universiteiten, een privaatrechtelijke instelling. Dat betekent dat er verschillen blijven bestaan. Een voorbeeld: bij de openbare universiteiten krijg je een aanstelling, op de vu teken je een arbeidsovereenkomst. Dat verandert met de nieuwe CAO niet. N o g een punt: per 1 januari gaat de wet Flexibiliteit en Zekerheid in werking. Die wet geldt niet voor de rijksuniversiteiten, maar wel voor de bijzondere, zoals de vu. Daar moet in
de onderhandelingen op ingespeeld kunnen worden omdat de CAO voor zowel bijzondere als openbare universiteiten geldt. "Die verschillen kunnen ons nog behoorlijk tot last worden", vertelt Jan H a m , hoofd arbeidsvoorwaarden bij de dienst Personeelszaken van de VU en betrokken bij de vorige CAO-onderhandelingen. "We streven er niet naar om inhoudelijke verschillen te laten bestaan tussen de universiteiten. Dat hebben we heel duidelijk onderling afgesproken. Maar formeel blijven die verschillen tussen openbare en bijzondere instellingen bestaan. We kunnen er niet onderuit." Hoe hoog de lonen worden en hoe de andere arbeidsvoorwaarden er precies gaan uitzien, blijft dus nog even een vraagteken. Als de minister geen ruimte biedt om de lonen te verhogen, valt voor de bonden bij de werkgever weinig te halen. Enkele bonden opperden daarom samen met de vsNU naar de minister te stappen. Henk van de Molen, voorzitter van het college van bestuur van de Erasmusuniversiteit uit Rotterdam noemt in Erasmus Magazine een andere oplossing. Het
grote probleem zit 'm niet in de loonhoogte van al het personeel, betoogt hij. "Het grote probleem zit 'm m de verschillen tussen faculteiten. Waar een fiscaal-jurist, bedrijfseconoom of informaticus moeilijk voor de universiteit te behouden is, is dat met een neerlandicus, sociale wetenschapper of psycholoog nog steeds veel minder het geval. Voor de historicus is een hoogleraarschap het s u m m u m , de kroon op een lange carrière, voor de medicus is het een aardig bijbaantje. Dat maakt een uniforme uitspraak over de verschillen met 'het bedrijfsleven' ook zo moeilijk. Op de universiteit geldt het principe gelijke monniken, gelijke kappen, op de markt geldt het recht van de sterkste. Daar is een fiscalist nu eenmaal meer waard dan een filosoof. Wie echt iets wil doen aan de achter-standen op salarissen van het bedrijfsleven ontkomt er niet aan verschillen in honorering toe te staan", aldus Van der Molen. "Er zijn tegenwoordig zeer weinig gelijke monniken. We moeten toch langzamerhand van die starre salarisschalen af. Als een econoom ergens anders veel
meer kan verdienen dan een filosoof, dan vind ik dat een universiteit daarop moet kunnen inspelen." Hoofd personeelszaken van de vu drs. Cor Jonker kondigde eerder aan het aanvangssalaris van enkele "goed in de markt liggende" promovendi, zoals economen, vanaf volgend jaar fors te willen verhogen. Of dat beloningsverschil ook voor andere functies dan aio's gaat gelden, is voorlopig koffiedik kijken. Zowel Vos van de VSNU als H a m van Personeelszaken van de vu willen niet vooruit lopen op de onderhandelingen. Iedereen voelt echter op z'n klompen aan dat bij een kleine loonruimte dit de richting kan zijn waarin het beleid zich ontwikkelt. Wordt de economisch hoogleraar meer waard dan de sociaal-wetenschappelijke? Het zou een revolutie op de universiteiten betekenen. D e haren van de bonden rijzen bij de gedachte alleen al te berge. Misschien komen ze voor die keuze te staan. En hoe leggen ze dat uit aan zowel de filosofen als de economen onder hun leden?
Ik ben eigenlijk lieel verlegen' Voor veel medewerkers van de vu speelt zich buitenshuis nog een heel leven af, al dan niet professioneel. Ad Valvas brengt hen in beeld. Deze maand: Liesbeth Heuvel, intake-medewerkster bij de dienst Personeelszaken, voorheen ook promotiemedewerkster voor parfumerie en cosmetica in de Bijenkorf. Peter Boerman "Ik voel me nog steeds betrokken bij de meisjes met wie ik samenwerkte. Als ik een tas wil kopen in de Bijenkorf, kan ik het niet laten om nog even over de cosmetica-vloer te lopen. Ik wil toch weten hoe dat het nu gaat. Ooit overwoog ik om met mijn werk op de vu te stoppen en me helemaal op het promotiewerk voor parfumerie en cosmetica te richten. Dat wil ik best toegeven. Dat was in de tijd dat het werken aan de vu een beetje een sleur dreigde te worden. Ik werk alweer negentien jaar bij Personeelszaken, moet je weten. N u ben ik blij dat ik het toch met gedaan heb. Het is heel ander werk. Ik ben van huisuit opgegroeid in een zakelijke mannenwereld, daar was het meer een vrouwenwereldje. Dat is soms heel leuk, vrouwen onder elkaar, maar er zit ook veel afgunst onder de meiden. Voor mij was het werk daar een aardigheidje, voor hen was het een hoofdtaak. Omdat ik door de jaren heen natuurlijk nogal wat mensenkennis en levenservaring opdeed, waren mijn verkoopcijfers erg hoog. Dat was niet altijd even makkelijk. Ik ben blij dat ik, net toen ik voor de
keuze stond, bij Personeels-zaken een nieuwe uitdaging kreeg aangeboden. Ik werk als intakemedewerker voor nagenoeg alle centrale en decentrale diensten en daarvoor ook nog voor een aantal faculteiten. Ik kwam hier binnen als schoolverlater. Veel ervaring had ik toen nog niet. Alleen als vakantiewerk had ik eens op een afdeling personeelszaken gewerkt. Maar ik kon gelukkig meteen aan de slag, eerst als uitzendkracht, kort daarna als vaste medewerker. Via diverse interne trainingen en cursussen en organisatieveranderingen ben ik intakemedewerker en assistent-personeelsfunctionaris geworden. T o e n ik hier kwam, hield ik het nooit voor mogelijk dat ik zo lang op de vu zou zitten, maar tot op de dag van vandaag zit er genoeg afwisseling in. Liesbeth Heuvel: 'In de Bijenkorf was het werken, werken, werken.' Eind jaren zeventig, begin jaren tachtig werkte ik een tijd lang partmeerde cosmeticahuizen, met name in rodukties. Vijf jaar geleden werd het time, in combinatie met mijn opleide Bijenkorf en cosmeticaspeciaalzapas echt druk. Ik schreef me op een ding tot schoonheidsspecialiste en ken zoals Douglas. Dat was heel dag in bij een uitzendbureau voor de visagiste. Voor die opleiding koos ik zwaar: ik werkte van maandag tot parfumerie en cosmeticabranche, en omdat ik creatief bezig wilde zijn. zaterdag, overdag, 's avonds, door het voordat ik thuis was hadden ze me al Begin jaren negentig ging het balletje hele land. En dan kwamen er ook nog gebeld. Sinds die tijd heb ik heel veel rollen. Eerst begon ik, naast mijn eens trainingen bij. Op een gegeven promotiewerk voor dat bureau baan hier op de vu, te werken als visamoment kreeg ik het echt te druk. gedaan, in opdracht van gerenomgiste bij modeshows en bij televisiep-
zeker toen ook de zondagsopenstelling er bijkwam. Destijds besloot ik een punt erachter te zetten. Ik heb ook een gezin en een sociaal leven, dat wilde ik niet helemaal kwijt. Ik zag het met zitten me opnieuw voor te moeten stellen aan mijn vrienden. Al met al ben ik heel tevreden dat ik nu nog aan de vu werk. Zeg me: waar vind je anders een werkgever die zo flexibel is dat je er nog een baan naast kunt hebben, en waar je zoveel verschillende ervaringen kunt opdoen?
Maar geloof me: het bloed kruipt waar het niet gaan kan. Ik sluit het promotiewerk zeker niet af, daarvoor vind ik het vee! te uitdagend. Als er weer ruimte en de kriebels komen, krab ik me weer eens achter de oren. Het lijken twee heel verschillende werelden: personeelswerk en cosmeticapromotie. Maar ik ervaar ook veel raakvlakken. Al ben ik zeker niet mensenschuw, ik ben eigenlijk heel verlegen, ik hou er niet van op de voorgrond te staan. Daarom was het een hele overwinning voor mij om dat promotiewerk te doen. Veel had ik daarbij aan mijn ervaring hier. Het komt toch grotendeels op hetzelfde neer. Daar gaf ik bijvoorbeeld met een goed onderbouwde verkoopbabbel informatie over de ingrediënten van een parfum, hier vertel ik medewerkers over de ingrediënten van het werken op de v u . "
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 24 augustus 1998
Ad Valvas | 704 Pagina's