Ad Valvas 1998-1999 - pagina 89

I

PAGINA 7

AD VALVAS 24 SEPTEMBER 1998

'Mag een liberale staat tegen moslimscholen zijn?' Promovenda Alies Struijs onderzocht verhouding minderhedenbeleid en moraal Hoe verhoudt culturele- en etnische verscheidenheid zich met het streven van de overheid naar meer integratie van migranten in de Nederlandse samenleving? Promovenda Alies Struijs vindt dat de staat die zegt liberaal te willen zijn als het gaat om het privé-leven van de onderdanen, die ruimte actief moet bevorderen in plaats van negeren of zelfs tegenwerken. "Wat is er nu tegen het dragen van hoofddoekjes?" Dirk de Hoog "De vraag 'Hoeveel culturele verscheidenheid kan een samenleving verdragen?' is één van de onderwerpen die in mijn proefschrift aan de orde komen", vertelt Alies Struijs. Ze promoveert donderdag 24 september bij het instituut voor ethiek aan de vu op het proefschrift Minderhedenbeleid en moraal. "Waar het om gaat is dat de Nederlandse overheid zich voor de legitimatie van het beleid beroept op liberale principes. De overheid heeft als uitgangspunt zich neutraal op te stellen tegenover de wijze waarop mensen hun privéleven inrichten, mits bepaalde algemeen aanvaarde rechtsregels worden gerespecteerd. Het probleem is dat het uitgangspunt van neutraliteit niet vol te houden is tegenover iedere uiting van culturele en etnische identiteit, terwijl de liberale politieke theorie dat wel veronderstelt. Er doen zich dus interne spanningen voor binnen de liberale moraal zelf', legt Struijs uit. "Een tweede probleem is dat zaken als culturele identiteit steeds meer als een pure privé-aangelegenheid worden gezien en daardoor uit de publieke sfeer worden weggemoffeld. Populair gezegd; 'Als je een hoofddoekje wilt dragen om uiting te geven aan je moslimidentiteit doe je dat maar thuis.' Het overheidsbeleid legt het accent steeds meer op integratie in het algemeen maatschappelijk leven door middel van het volgen van onderwijs en het vinden van werk, en minder op het creëren van ruimte voor het beleven van de eigen identiteit." Volgens de promovenda is wat dit betreft een langzame verschuiving in het overheidsbeleid opgetreden. "Toen vlak

Alies Struijs: 'Ik ben er op tegen dat meisjes worden ui^ehuwelijkt zonder dat zij zelf iets te zeggen hebben over de uitverkoren bruidegom'. Yvonne Compier - AVC/VU na de oorlog groepen Molukkers uit voormalig Nederlands-Indië hierheen kwamen, was het beleid juist in eerste instantie gericht op het behoud van hun eigen identiteit. Ze werden bij elkaar gestopt in aparte woonwijken, want de bedoeling was dat ze zo snel mogelijk terug zouden gaan. Het behoud van die eigen identiteit zou hun terugkeer vergemakkelijken. Die benadering zag je ook bij eerste groepen gastarbeiders. D e overheid organiseerde aparte voorzieningen zoals culturele verenigingen, want het was de bedoeling dat de gastarbeiders hier maar een poosje zouden blijven. T o e n de overheid na 1980 constateerde dat de meeste nieuwkomers niet meer zouden vertrekken, verminderde de aandacht voor het behoud van de eigen identiteit en cultuur. De

nadruk komt meer en meer te liggen op inburgering en integratie." In het onderzoek vraagt Struijs zich af of deze benadering wel klopt met het liberale ideaal van de staat. "In het huidige minderhedenbeleid wordt een normatief standpunt ingenomen dat in mijn ogen diametraal staat ten opzichte van gezichtspunten uit de politieke filosofie over de multiculturele samenleving, die door mij worden onderschreven. Op dit moment slaat de balans door naar algemeen beleid ten koste van eigenheid en is culturele identiteit geen aandachtspunt meer." Struijs wil de dilemma's concreter maken. " D e overheid zegt neutraal te staan tegenover de wijze waarop mensen hun leven willen inrichten, zeker als het gaat om religieuze zaken. Zo is in de grondwet het recht op eigen onder-

wijs verankerd. Maar zodra moslims een eigen middelbare school willen stichten, ontstaat er veel commotie. Officieel gaat het dan om aantallen leerlingen en garanties voor de kwaliteit van het onderwijs, maar ondergronds voel je dat er veel weerstand bestaat tegen islamitische scholen. Wat kan een liberale overheid eigenlijk tegen zo'n school hebben? En wat kan er tegen het dragen van een hoofddoekje zijn?" Struijs stelt dat bijvoorbeeld "een Marokkaanse moslim die in Nederland woont, de ruimte moet hebben om zich als Marokkaanse Nederlander te presenteren. Niet alleen in de privésfeer, maar ook op het werk. Waarom zou hij niet de gelegenheid krijgen zijn gebeden te doen op het werk als hij dat wenst? Waar het om gaat, is dat hij zijn culturele en godsdienstige eigenheid niet hoeft te verbergen, maar vanuit die eigenheid kan deelnemen aan de publieke sfeer van de Nederlandse samenleving. Een liberale politieke moraal moet die ruimte in de samenleving met actief beleid stimuleren." Daarmee wil de promovenda niet pleiten voor een samenleving waarin de overheid alles tolereert. "Er zijn grenzen aan hoeveel ruimte er moet zijn voor eigenheid. Maar hoe moet je de grenzen trekken? Een probleem is bijvoorbeeld of je fundamentalistisch georiënteerde groepen dezelfde liberale moraal kan opleggen als waarop de overheid is gebaseerd. Toch is tolerantie ten opzichte van andersdenkenden een bestaansvoorwaarde voor een liberale samenleving. M o e t je bijvoorbeeld sommige orthodox-christelijke scholen dwingen homoseksuelen in dienst te nemen als die scholen dat per se niet willen? Dat zijn vragen waar ik niet uit ben omdat verschillende rechten en principes met elkaar botsen. Ik wil ver gaan in het toestaan van ruimte voor het beleven van de eigen culturele identiteit, mits de autonomie van het individu binnen een groep is gewaarborgd. Ik ben er bijvoorbeeld op tegen dat meisjes worden uitgehuwelijkt zonder dat zij zelf iets te zeggen hebben over de uitverkoren bruidegom. Maar we moeten de problemen ook niet overdrijven. Bepaalde belangrijke waarden in de Nederlandse samenleving zullen echt niet snel verdwijnen. Bovendien zijn culturen en moralen niet statisch. Ze veranderen en groeien naar elkaar toe. Ik zie in Nederland absoluut geen reden te vrezen voor iets als islamitisch fundamentalisme zoals bijvoorbeeld in Irak of Afghanistan bestaat."

Advertenties EN HU DE KOPPEd-IMfir LANeZAAM LATÊH öPKÖMEH

Voor de EHBO-post op de Kunstijsbaan Jaap Eden, Radioweg 6 4 , 1 0 9 8 NJ Amsterdam, zoeken wij een man/vrouw die tegen een financiële vergoeding: •k •k •k •k

een dag[deel] in de EHBO-post hulp wil verlenen ervaring op wil doen met het verlenen van eerste hulp lid wil worden van een EHBO vereniging liefst in het bezit is van een EHBO-diploma

Voor informatie kunt u contact opnemen met de directie van de Kunstijsbaan tel: 0 2 0 - 6 9 4 9 6 5 2 dhr. A. J. Blom

Ben jij handig met computers en PC's: student, gesjeesd of afgestudeerd? Voor u i t d a g e n d e a u t o m a t i s e r i n g s p r o j e c t e n is GGD op zoek naar p a r t - t i m e en f u l l - t i m e m e d e w e r k e r s

OPERATOR GROEP DELFT In Delft: in Eindhoven: In Amsterdam:

lOGD

015 2 6 2 8 6 3 6 040 2464055 0206222425

Werken en studeren kun je combineren

Café de Jaren zoekt; medewerkers bediening Zowel part-time als full-time. Interesse? Kom langs en vul een sollicltatiefoimulier in aan de bar. Nieuwe Doelenstraat 20

Deeltijdingen 's Avonds is de vu vooral het domein van deeltijdstudenten. Frank Schröer, student Beleid, Communicatie en Organisatie, doet eens in de twee vi^eken verslag van het leven van een deeltijder.

VU-binding Uit diverse onderzoeken en artikelen in Ad Valvas kun je opmaken dat de gemiddelde deeltijdstudent meer binding heeft met zijn of haar tirannieke schoonmoeder, dan met de universiteit waar hij of zij minstens twee u u r per week doorbrengt. Dat is ook niet zo gek, want wat doet een gemiddelde deeltijder nou allemaal op de vu? H e t is niet meer dan college volgen, tentamen maken en bul opstrijken. E n dat liefst zo snel mogelijk. Andere zaken achten zij niet van belang. D e meeste deeltijders zijn immers voorzien van een eega, dus het bronstig rondspeuren naar een nieuwe vlam is niet zo noodzakelijk meer. Ook stapmaatjes zijn voor de meeste deeltijdstudenten niet belangrijk. Want op stap gaan na je werkdag en college-uren vergt wel heel erg veel energie. Bovendien heb ik niet het idee dat mijn collega voltijdstudenten zitten te wachten op een belegen dertiger die mee wil housen op een studenten-giga-party. Ook de studenten- en andere raden schijnen de deeltijders niet aan de v u te kunnen binden. Een gemiddelde raadpleging onder ons soort, blijkt niet meer dan 1 procent respons op te leveren. Bovendien moet deze verkiezing dan ook nog thuis worden gestuurd, met een antwoordenveloppe (port betaald vu) bijgeleverd, anders zou de respons nog wel eens lager kurmen uitvallen. Volgens mij is het enige dat ons bindt, de sloot geld die je uitgeeft aan boeken en collegegeld. En het lezen van Ad Valvas. Je hebt het geld uitgegeven en daarmee koop je als het ware een beetje een vu-gevoel. Ad Valvas is goed te gebruiken bij de smakelijke maaltijden in het vu-restaurant. Je kent daar bijna niemand, dus dan heb je tijdens het eten met Ad Valvas tenminste nog iets leuks te doen. Maar is dat nou zo belangrijk, deze vu-binding? Ik hoor al bij genoeg zaken: mijn familie, mijn werk, mijn volleybalclub, mijn vrienden, de vereniging voor ietwat kalende mannen. Voor mij is dat vu-gevoel niet zo relevant, toch? E n toch, toch, heb ik wel een klein beetje het vu-gevoel. Voel ik me toch verbonden aan dit lelijke gebouw waar ik minstens vier jaar, twee uur per week doorbreng. Kijk ik even op als ik 'vu' hoor op de radio, lees de artikeltjes waar ' v u ' boven staat met extra aandacht in mijn ochtendkrantje. En voel mij op mijn pik getrapt als mensen beginnen te sarren dat ik op een Gristelijke universiteit zit, terwijl ik normaal in religiediscussies de zijde van de atheïst kies. Tja, in ieder geval voelt deze student dus wel wat binding met de vu, al is het dan in dit geval een deeltijdbinding. FRANK SCHRÖER

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen