Ad Valvas 1998-1999 - pagina 349

AD VALVAS 2 8 JANUARI 1 9 9 9

PAGINA S

Geen nieuwe airco voor Hoofdgebouw Chronische hoofdpijn, vermoeidheid, te warme of benauwde werkruimtes: medewerkers en studenten in het Hoofdgebouw kiagen er al jaren over. De gebouwendienst heeft ook geen opiossing voor het 'sick buiiding syndrome', maar wii de ondernemingsraad wei rondleiden iangs buizen en ventilatoren.

Fleur Besters

Het klimaat in kantoorgebouwen staat al jaren ter discussie. Werknemers voelen zich moe en krijgen hoofdpijn als ze op hun werkplek zitten. Dat verschijnsel heeft ook een naam gekregen: het sick building syndrome. Ook aan de vu wordt veel geklaagd over het klimaat. Wie je ook spreekt binnen het Hoofdgebouw, iedereen denkt te weten waar de vaak chronische hoofdpijn aan te wijten is. Reden voor de ondernemingsraad om bi) de gebouwendienst aan de bel te trekken. Is het werkelijk zo erg? En, belangrijker nog, is er iets aan te doen? De gebouwendienst lichtte enkele OR-leden woensdag 20 januari uitgebreid voor over de werking van het lucht- en klimaatbeheersingssysteem in het Hoofdgebouw. Voorafgaand aan een rondleiding werden de OR-leden ingelicht door Alex Ursem en Willem van Duin van de gebouwendienst. Bijgestaan door Ed Gouverneur, hoofd civiel beheer van de gebouwendienst, legden zij uit hoe de lucht in de verschillende ruimtes komt en wat daar zoal fout mee kan gaan. "Veel mensen vinden het een benauwend idee dat de ramen niet open kunnen," vertelt Ursem. "Maar daar is toe besloten in verband met het lawaai van Schiphol en van het verkeer. Vervolgens is er een aircosysteem geïnstalleerd. Het systeem is echter gemaakt op dichte deuren. Als de deuren dicht zijn, doet de airco het goed. Maar de meeste deuren staan op de vu voortdurend open. Best logisch, maar daardoor werkt de installatie niet altijd even goed." Lachend: "De gang wordt in principe met geventileerd. Nu dus wel, met al die open deuren." Gouverneur geeft toe: "Eerlijk gezegd kunnen wij niet zoveel met de klachten die we krijgen. We hebben nu eenmaal te maken met het gebouw zoals het is. Het enige dat wij écht kunnen doen, is de boel zo goed mogelijk schoonhouden."

Illustraties: Berend Vonk

«<?;Nt>ir mo AAU PH VO WERKT, z VEZELfïfB eoLFlBNGTE. Janneke Eppinga van de OR raadt de gebouwendienst aan de voorlichting aan de gebruikers te verbeteren. Gouverneur: "We hebben onlangs een website geopend. Misschien is het een idee daar meer informatie te geven over de klimaatbeheersing. Ook kunnen we mensen tips geven over de inrichting van hun kamer." Na de eerste uitleg vertrekt de groep naar de kelders van de vu. Als een dikke deur met bordje 'Verboden Toegang' opengaat, stijgt de temperatuur meteen een paar graden. Er waait een licht briesje. Langs de wanden staan rijen machines met allerlei groene en rode knopjes. In de buizen zitten luiken. "Dat is om stof te kunnen

verwijderen," legt Gouverneur uit. De losse spullen moeten op tafel worden gelegd. Gouverneur stopt zijn stropdas in zijn bloes. Dan betreedt het gezelschap een ruimte waarin een enorme ventilator staat. Hier wordt eerst buitenlucht naar birmen gezogen. Daarna moet een enorme batterij filters de lucht zuiveren. De ventilator blaast de lucht vervolgens door de airco. Hans Keus van de OR ziet onmiddellijk de gezondheidsrisico's voor de werknemers van de gebouwendienst: "Jullie dragen toch wel een kapje voor je mond als jullie de filters vervangen? Alle vuiligheid van de vu zit er tenslotte in." Ursem stelt hem gerust. Hij

ITTEH

leidt de groep naar een tweede ruimte. Daarin wordt de binnenkomende lucht op temperatuur gebracht. Omdat de lucht zo warm is, is de kans op ongedierte groot. Eppinga herinnert zich: "Iemand kreeg eens een kakkerlak op zijn toetsenbord. Die kwam zo uit de airco naar beneden vallen." De tocht begint een beetje het karakter van een schoolreisje te krijgen. De OR-leden vermaken zich uitstekend. Als ze alle meetapparatuur zien, komt de vraag op of er ook gemeten kan worden hoeveel zweet de medewerkers en studenten samen produceren. In de grote ketelruimte, waar de lucht naar boven wordt geperst, mogen de

Z f WBEJZ. op bezoekers nergens aankomen, want op alle apparaten zitten beveiligingsmechanismen. Na afloop van de rondleiding zijn beide partijen tevreden. Ook de ondernemingsraad, al blijkt het niet mogelijk de gehele airco te vervangen, zoals Janneke Eppinga graag zou zien. Gouverneur: "Dat kost vele miljoenen. En elk jaar is het voor de gebouwendienst een worstelparij wie wat krijgt. Zo'n geheel vernieuwde airco zou een te grote belasting zijn voor het budget." Keus legt zich erbij neer. "Er is toch altijd iemand teleurgesteld."

Hoe ziek is iiet Hoofdgebouw? Peter Boerman

In één op de drie kantoren hebben werknemers last van het sick building syndrome, zo schat de Wereldgezondheidsorganisatie. De klachten, veroorzaakt door het binnenklimaat van de gebouwen, zijn bekend: hoofdpijn, duizeligheid, een droge keel, misselijkheid, concentratieprobleraen en slaperigheid. In Nederland worden de kosten van slechte binnenmiUeus van kantoren geschat op ruim drie miljard gulden. In Nederland bestaan wettelijke normen waaraan een biimenklimaat moet voldoen. Heeft meer dan twintig procent van een bepaalde kantoorafdeling gelijlduidende klachten, dan wordt door een arbodienst meetapparatuur ingeschakeld om de luchttemperatuur vast te stellen. In het uiterste geval kuimen werknemers de arbeidsinspectie inschakelen. Meestal komt het niet zover. De werkgever weet ook wel dat een slecht klimaat de productiviteit niet ten goede komt. Gebouwen uit de jaren zestig en zeventig, zoals de vu, hebben veel problemen met de luchtcirculatie. Er komt vaak te weinig verse lucht binnen. Een deel van de lucht die wordt afgezogen, gaat door een filter en wordt weer naar birmen geblazen. Deze lucht is vervuild door computers, kopieerapparaten en printers. 'Gebouwgerelateerde klachten', zoals het sick building syndrome officieel wordt genoemd, komen het meest voor in West-Europa en Noord-Amerika. Dat komt omdat in de kantoren daar de luchtbehandelingssystemen zowel voor verkoeling als voor verwarming moeten zorgen. In veel Aziatische en Zuid-Amerikaanse kantoren zorgt de airco alleen voor verkoeling. Dan is de kans kleiner dat er zich in de luchtkokers schimmels, bacteriën, virussen en stof voordoen. Uit onderzoek blijkt dat ongeveer negentig procent van de gebouwgerelateerde klachten ver-

klaard kan worden. Meer dan de helft van de klachten kan ook min of meer eenvoudig worden behandeld. Vaak ligt de oorzaak van de klachten in verkeerd gebruik of onvoldoende onderhoud van het gebouw en zijn luchtinstallatie. "We hebben de laatste jaren niet meer klachten

dan anders", vertelt Martin van Til, hoofd bedrijfsgezondheidsdienst van de VU. "Het sick building syndrome is al heel lang een probleem en het ziet er niet naar uit dat dat binnenkort verandert. Maar we moeten het ook niet overdrijven. Het is niet iets waarvoor mensen massaal op het spreekuur komen."

De klachten doen zich vooral in het Hoofdgebouw voor, omdat in de andere vu-gebouwen de ramen open kunnen. Van Til: "Objectief gezien, dus als je het klimaat meet, is het binnenklimaat in het Hoofdgebouw veel constanter dan in de andere gebouwen. Bij het wis- en natuurkundegebouw wordt bijvoorbeeld meer geklaagd over tocht en kou. Maar als het gaat om nadelige effecten op de bovenste luchtwegen en de ogen, dan wint het Hoofdgebouw op alle fronten. De klachten over de temperatuurbeheersing zijn wel afgenomen, sinds de airco een paar jaar geleden vernieuwd is." "Het is niet zo dat het hele Hoofdgebouw ziek is", stelt Van Til. "We hebben ook niet het idee dat de situatie hopeloos is. Daarom moeten mensen die klachten hebben, deze wel kenbaar maken." De bedrijfsgezondheidsdienst heeft een protocol opgesteld voor het omgaan met klachten. De afdeling technische zaken van de gebouwendienst speelt daar een belangrijke rol in. Van Til: "Aan veel dingen valt best iets te doen. Wij zeggen tegen de gebouwendienst: 'Je kunt misschien niet alles verhelpen, maar zorg er minstens voor dat je die dingen doet, die je kunt doen.' Zo is het schoonmaakregime een belangrijk punt. Losliggend stof is erg slecht voor het klimaat. Roken is zo mogelijk nog slechter. Een laatste belangrijke factor is het ruimtegebrek. De kamers in het Hoofdgebouw zijn ontworpen voor twee a drie mensen. Met computers is echter geen rekening gehouden. Maar een hedendaagse computer produceert net zoveel warmte als één persoon. Dus als er nu drie mensen op een kamer zitten, produceren ze evenveel warmte als zes man dertig jaar geleden. Als je die warmte af gaat zuigen, krijgen mensen weer last van tocht. Nee, makkelijk op te lossen is het probleem van het Hoofdgebouw zeker niet."

HH

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen