Ad Valvas 1998-1999 - pagina 199
AD VALVAS 12 NOVEMBER 1998
PAGINA 9
4
Inhoud: Borstvoeding beter en goedkoper
Werk-geven en werk-nemen in de 21 e eeuw
'Stagiaire als infuus van nieuw bloed'
Gezin en werk zijn best te combineren
najaar
m"-
Steeds meer partners willen én kinderen krijgen én beiden carrière maken. Dat is niet alleen een probleem van werknemers, betoogt Beitske Bouwman, maar ook van werkgevers. "Ze moeten samen op zoek naar oplossingen. Alleen dan is een goede balans te vinden." ' I k roep nog steeds dat het moet I kunnen", vertelt Beitske Bouwman. "Maar ik ben wel voorzichtiger geworden. Deeltijdwerk is nog lang met overal bespreekbaar. Ik had het bedrijfsleven vooraf flexibeler ingeschat." Bouwman, net afgestudeerd in Cultuur, Organisatie en Management, onderzocht voor haar scriptie een van de meest besproken problemen van deze tijd: het combineren van én een carrière én een gezinsleven. Het aantal zogenaamde dual careers neemt opvallend toe, steeds meer mensen willen naast kinderen krijgen ook carrière maken. De achterstand die Nederland jarenlang had in de arbeidsdeelname van vrouwen is in enkele jaren snel ingelopen: er zijn nu al twee keer zoveel gezinnen waar twee inkomens binnenkomen als gezinnen die van één salaris moeten leven, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek. Tien jaar geleden was die verhouding nog precies gelijk. En wat ook veranderd is: vrouwen zijn tegenwoordig net zo carrièregericht als mannen. Ze zijn vaak even hoog opgeleid en nemen daarom geen genoegen meer met 'zomaar een baantje', zoals m het verleden nogal eens het geval was. Ook vrouwen hebben ambities gekregen. Een ontwikkeling die ook voor de nodige problemen zorgt. Want wat gebeurt er als er kinderen komen? Van oudsher was het in Nederland zo dat de vrouw haar baan opgaf om de man door te laten werken. Die tijden zijn echter veranderd, aldus Bouwman. "Hoger opgeleiden blijven vaak allebei werken, ook als er kinderen komen."
Beitske Bouwman: 'Nu is de tijd voor werknemers om eisen op tafel te leggen.' In opdracht van de Inter Company Association (ICA), een overlegorgaan van young professionals \Jün negentien grote bedrijven, sprak Bouwman met negen koppels over de keuzes die ZIJ maken om werk en gezin te kunnen combineren. Ook interviewde ze enkele personeelsfunctionarissen en hield ze een enquête, om te onderzoeken in hoeverre de bedrijven tegemoet willen komen aan de wensen van hun personeel om zorgtaken uit te voeren naast hun werk. De studente ontdekte dat er vier typen zijn onder de dual careers. In de eerste plaats zijn dat de koppels die 'samen naar de top' gaan. Zij blijven full-time werken en besteden de zorg voor de kinderen volledig uit. Daarnaast zijn er de stellen waarbij de een ruimte maakt voor de ander
Ondersteuning door de Wetenschapswiniiel VU bij de overgang naar een mariitgerichte organisatie
Z
oals u in de vorige SCHAP heeft kunnen lezen, is er binnen de Wetenschapswinkel VU speciale aandacht voor het thema 'Marktgericht werken in de non-profitsector'. Steeds meer non-profitorganisaties maken een overgang van een traditioneel taakgerichte manier van werken naar een meer marktgerichte bedrijfsvoering. De Wetenschapswinkel wil organisaties die deze ontwikkeling doormaken graag ondersteunen. In dit kader zijn het afgelopen jaar workshops georganiseerd over marktgericht werken in de non-profitsector en worden er verschillende onderzoeken uitgevoerd die met dit thema te maken hebben. Ook uw or-
ganisatie kan bij de Wetenschapswinkel terecht voor advies of onderzoek op dit gebied. Hierbij valt bijvoorbeeld te denken aan onderzoek naar de tevredenheid van uw klanten, onderzoek naar de mogelijkheden voor een output-gerichte budgetteringssystematiek of onderzoek om de kwaliteit van dienstverlening van uw organisatie te meten. Verder is bij de Wetenschapswinkel verkrijgbaar de bundel Marktgericht werken in de non-profitsector met diverse praktische bijdragen over de mogelijkheden om meer marktgericht te gaan werken (zie rubriek 'Publicaties').
om door te gaan naar de top. Eén van beiden kiest er dan voor minder te gaan werken en zet zijn of haar carrière even op een lager pitje. De 'samen voor het gezin'-partners kiezen er beiden voor om in deeltijd te gaan werken. Ten slotte zijn er nog paren waarbij de een er bewust voor kiest zijn carrière op te geven om voor de kinderen te gaan zorgen. Bij deze 'alleen voor het gezin'-koppels neemt er één genoegen met 'een bijbaantje', terwijl de ander zich volledig op de carrière kan richten. Welke van de vier strategieën gekozen wordt, blijkt met alleen af te hangen van de carrièregerichtheid van de koppels, maar ook van de hoogte van het inkomen en de mate waarin de paren vinden dat kinderen door ouders zelf opgevoed moeten worden. Ook de mogelijkheden voor kinderopvang en deeltijdwerk, de druk die ervaren wordt, de gezondheid van de kinderen en de mate waarin stellen vinden dat de zorg gelijk verdeeld moet worden over beide partners, bepalen mede de keuze. Bouwman ondervond dat dual careers in de loop van hun leven vaak opschuiven van een 'samen naar de top'-strategie, zolang er nog geen kinderen zijn, naar een 'alleen naar de top' of 'samen voor het gezin'-strategie, op het moment dat er kinderen komen. Maar makkelijk is die overstap zelden, weet ook Bouwman. "In veel bedrijven is een deeltijdcarrière niet gebruikelijk. Dit gebrek aan flexibiliteit beperkt de mogelijkheden van dual careers." De studente vindt het niet gemakkelijk om advies te geven aan de young professionals die haar om oplossingen hadden gevraagd voor hun dilemma. "Ik zou kunnen aanbevelen om terug te gaan naar een meer traditionele taakverdeling of om nog meer zorg uit te besteden aan derden." Maar dat vindt ze 'halfslachtige' oplossingen. Liever, vertelt ze, "zou ik adviseren om een balans te zoeken in de dual careers." Daarbij hoort in de eerste plaats een bewustwordingsproces, aldus Bouwman. "Als iedereen het wil, is het mogelijk. Daar ben ik van overtuigd. Maar eerst moet er een dialoog worden opgestart. Er zijn nog steeds veel oudere managers die niet met de problematiek bekend zijn en zich niet goed
98-2
*^-4--?^
to
Bram de Hollander
kunnen inleven. Die moeten eerst goed geïnformeerd worden." De krapte op de huidige arbeidsmarkt werkt daarbij in het voordeel van de dual careers. "Nu is de tijd dat werknemers eisen op tafel kunnen leggen." Het zou volgens Bouwman goed zijn als de jongeren zich zouden verenigen. Ook zou het onderwerp 'carrière en zorg' een vastere plaats verdienen op de agenda van ondernemingsraden, functioneringsgesprekken en werkoverleggen, aldus Bouwman. Bovendien zou men "moeten waken voor het verschil dat op kan treden tussen mensen met en zonder kinderen. Mannen en vrouwen met kinderen moeten ook de mogelijkheid hebben zich op hun carrière te richten." Makkelijk is dat niet, erkent Bouwman. De kinderlozen kunnen bijna altijd meer tijd m hun werk steken. "In deeltijd werken kan de carrièremogelijkheden negatief beïnvloeden. Deeltijders missen vaak de belangrijke informele contacten. Ze zijn er minder, en steken als ze er zijn, meer tijd in hun werk. Ze hebben daardoor minder tijd om te netwerken. Dat gaat nogal eens ten koste van hun promotiekansen." Een echte oplossing dient zich pas aan als zorgtaken geïntegreerd worden in de bedrijfsprocessen, denkt de onderzoekster. "Het moet niet alleen een plek krijgen in het leven van de werknemers, maar ook in dat van de werkgevers. Zorg is een onderdeel van ieders leven." Maar ondanks de grote problemen, ondanks dat er nog een lange weg te gaan is, hoopt Bouwman dat het eens zal lukken een samenleving m te richten waarin werkgevers en werknemers met elkaar omgaan zonder de zorgtaken te verwaarlozen. "Ik heb helaas geen pasklare oplossing. Maar ik geloof wel dat het voor nagenoeg alle functies mogelijk is m deeltijd te werken. Het gaat er gewoon om werkprocessen anders, beter, te structureren. Beide partijen, zowel werknemers als werkgevers, moeten samen op zoek naar oplossingen. Alleen daarmee zou dit hedendaagse dilemma, de keus tussen carrière en gezin, om kunnen slaan in een hedendaagse balans."
De Wetenschapswinkel De Wetenschapswinkel bemiddelt tussen organisaties die vragen hebben en studenten of onderzoekers die deze met onderzoek willen beantwoorden. Wanneer u met een vraag bij de Wetenschapswinkel komt, dan zullen wij binnen de universiteit iemand zoeken die UW vraag kan beantwoorden. De Wetenschapswinkel werkt vooral voor groeperingen die onderzoek niet volledig zelf kunnen betalen. Voorwaarde hierbij is dat de resultaten van onderzoek niet voor commerciële doeleinden worden gebruikt. Heeft u een vraag of probleem, of wilt u gewoon meer weten over de Wetenschapswinkel, aarzel dan niet om contact met ons op te nemen. Tel. (020)444 5650/51 De Wetenschapswinkel maakt onderdeel uit van de dienst Voorlichting en Externe Betrekkingen van de VU.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 24 augustus 1998
Ad Valvas | 704 Pagina's