Ad Valvas 1999-2000 - pagina 31

I A D VALVAS 2 SEPTEMBER 1999

PAGINA 7

'Een verschrikkeHjk vooruitzicht: die grijze VU weer binnenstappen Weetjes zappen

Hoe vruchtbaar was deze zomer?

Baarmoederhalskanker

H4A^-';!«ff.^

Het is raadzaam vrouwen met een verdacht uitstrijkje te testen op een mogelijke besmetting met het papillomavirus. Want baarmoederhalskanker ontstaat mestal door een besmetting met. dit virus, schrijft vu-onderzoeker Chris Meijer in The Lancet. De besmetting met het virus vindt plaats door seksueel contact. Vrouwen die met veel verschillende mannen vrijen hebben een sterk verhoogd risico geïnfecteerd te raken. Meestal heeft een besmetting geen ernstige gevolgen. Na verloop van tijd verdwijnt het virus vanzelf Maar alle vrouwen in het onderzoek die aan baarmoederhalskanker leden, bleken drager van het virus. Mits vroegtijdig ontdekt, is baarmoederhalskanker goed te behandelen. De onderzoekers hopen op termijn een vaccin tegen het virus te ontwikkelen.

Computerwedstrijd

Eduard de Kam/HH

}e goddelijke vonk komt niet altijd op werkdagen tussen '^egen en vijf. Vakanties kunnen bij uitstek momenten bieden voor creatieve opwellingen en nieuwe invalshoeken. Ad Valvas vroeg acht wetenschappers naar de invloed van tie vakantie op hun denken. Opvallend: de helft werkte door. En genoot van de rust. Elke van Riel

V

Doorgewerkt Prof. d r . Saskia v a n d e r Vies, h o o g l e r a a r bij d e afdeling B i o c h e m i e en M o l e c u l a i r e C h e m i e :

"Ik heb vooral doorgewerkt deze zomer. Het was heerlijk rustig op de faculteit. Daardoor had ik nu eens tijd om uitgebreid met studenten te praten. En ik heb veel vakliteratuur gelezen. Ook over zaken die niet direct met mijn vakgebied te maken hebben. Ik onderzoek hoe gesynthetiseerde eiwitten in gistcellen opgevouwen worden. Ik heb bijvoorbeeld ook gelezen over hoe dat in dierlijke cellen gebeurt. Want misschien kan ik dat vertalen naar mijn eigen onderzoek. Ook in de voorgaande jaren bleef ik tijdens de zomer vaak op de universiteit om door te werken. Dan kan ik het best denken. Ik heb veel rust nodig om me helemaal te kunnen concentreren. Voordat ik hier vorig jaar hoogleraar werd, heb ik dertien jaar in het buitenland heb gezeten. Daarom had ik er geen behoefte aan om Nederland uit te gaan. Ik was toerist in eigen land, ben bijvoorbeeld met Amerikaans bezoek naar Marken gefietst."

Summerschool Terry Lamboo, AIO b e s t u u r s k u n d e bij s c w : / P vakantie ben ik deze zomer met Seweest Daar heb ik als AIO ook weinig geld vqor. Ik ben wel ruim vier jveken naar een Summerschool over methodologie geweest in Essex in tngeland. Eén dag ben ik in CamDridge geweest. Daar vonden net allerlei afstudeer- en promotieceremonies plaats. Ik vond het een erg leuke «gedachte dat ik straks ook ga promo'eren. 'lijn eerste jaar zit er net op. Ik onderzoek de integriteit van de politie, jui bngeland heb ik ook een week met

mijn eigen data kunnen werken. Ik heb nu een veel betere indruk hoe breed het terrein van de methodologie is en hoeveel je moet doen om er goed in te worden. Ook zie ik meer mogelijkheden voor een betere onderbouwing van mijn onderzoek en heb ik er een hoop vragen bij. Daardoor ben ik heel geïnspireerd teruggekomen."

gewoon doorgewerkt op de vu. Ik vind het jammer om in de zomer uit Nederland weg te gaan, want dan is het klimaat eindelijk aangenaam. Ik ben gewend aan warmte. Ik heb voor de vu twee jaar in Swaziland gezeten en zes jaar in Indonesië. Ik vind hier werken in juli en augustus fantastisch. Dan kan ik ongestoord lezen en schrijven, in een rustig tempo. Drie keer ben ik 's ochtends voor de drukte naar Zandvoort gefietst om te ontbijten. Als de grote massa kwam, ging ik naar de vu. D e studenten waren erg blij dat ik er was. N u hoefden ze hun scriptie niet zo vroeg in te leveren om nog dit jaar te kunnen afstuderen."

een verschrikkelijk vooruitzicht vond om straks weer die grijze vu binnen te stappen. Ik realiseerde me toen wel heel goed dat er meer is dan Buitenveldert. Maar de overweldigende aanblik gaf ook ruimte voor contemplatie. Ik heb er enkele zinvolle ideeën opgedaan voor mijn onderzoek en voor papers. Voorbeelden? Die noem ik met, want dan kan iedereen het lezen."

Irritante vragen

"Ik ben er enorm van opgeknapt om mijn verstand even op nul te zetten. Ik ben twee weken met mijn vriend op een eilandje bij Malta geweest. Aan mijn onderzoek naar minerale aerosolen, zeg maar fijn stof m de atmosfeer zoals Saharazand en loss, heb ik nauwelijks gedacht. Al zag ik het natuurlijk wel meteen toen er een laagje op de terrastafel was gewaaid. Voor de vakantie was ik erg vermoeid. Volgens mij is het beter om op vakantie te gaan dan om maar door te gaan. Ik ben nu al twee jaar te lang bezig. Dan kunnen die twee weken er ook nog wel bij. Omdat je je na de vakantie toch weer een beetje moet inwerken, kom je uit allerlei cirkeltjes, punten waarop je dreigt vast te lopen. Zo was ik voordat ik wegging bezig om een heleboel informatie te verzamelen voor een artikel. Na de vakantie had ik meer afstand. Daardoor zag ik dat ik de helft kon schrappen."

Rolf W i l l e m s e n , AIO b e s t u u r s k u n d e bij SCW:

Kist met boeken Eric-Jan Tuininga, h o o g l e r a a r n a t u u r w e t e n s c h a p en s a m e n l e v i n g bij d e b è t a f a c u l t e i t e n : "Nieuwe ideeén voor mijn werk heb ik niet opgedaan. Daaraan denk ik helemaal niet tijdens de vakantie. Met mijn secretaresse had ik altijd de afspraak dat ik een keer zou bellen of er dringende zaken waren. Maar dat ben ik dit jaar zelfs vergeten. "Ik heb heerlijk mijn hoofd leeg laten blazen deze zomer. We gaan al tien jaar naar dezelfde naturistencamping in Frankrijk. Ik neem altijd een kist met boeken mee: een dikke pil en wat kleiner grut. Dit jaar heb ik De Toverberg van Thomas Mann gelezen. Vorig jaar De ontdekking van de hemel van Harry Mulisch. Dat bespreek ik later in Nederland met m ' n literaire clubje. Verder ga ik om de dag wat surfen. We zijn ook een week naar een toneelfestival in Avignon geweest. Ik ben francofiel, gek van toneel en van de Provence, dus dat is geweldig. Ik kan me daar echt ongans eten aan toneel. Per dag zie ik gemiddeld vijf stukken.

Fantastisch gewerkt Dr. Henry Sandee, docent ontwikkelingseconomie: "Ik ben twee keer een week naar een congres geweest, in Nashville in de V.S. en in Jakarta. Maar verder heb ik

"Ik ben drie weken naar Thailand geweest. Ik was echt toe aan vakantie, voor de zomer zat ik helemaal stuk. Als ik drie weken thuisblijf, knaagt het voortdurend aan me dat ik eigenlijk iets zou moeten doen. N u heb ik veel jungle gezien, olifanten, tempels, steden, natuur. Aan mijn onderzoek heb ik erg weinig gedacht. Dat gaat over de zelfstandigheid van gemeenten, of ze in staat zijn om op eigen initiatief op maatschappelijke ontwikkelingen te reageren. Als ik een gemeentehuis zag, had ik wel de tik om me af te vragen hoe het daar allemaal geregeld zou zijn. Maar dat was ik gelukkig snel weer kwijt. Jammer genoeg was er een jongen bij het reisgezelschap die ook AIO wilde worden. Hij vroeg me voortdurend van alles over onderzoek doen. Na een paar dagen begon me dat echt te irriteren."

Meer dan Buitenveldert d r . E r i k Verhoeff, vervoerseconoom: "Ik heb eerst drie maanden gewerkt aan een universiteit in California. Daarna heb ik met mijn vriendin drie weken gereisd door het westen van de V.S.. Loskomen van de vu bleek onmogelijk, want ik was met een laptop op stap en ze wisten me per email wel te vinden. Ik moet zeggen dat ik het oog in oog met de zonovergoten Grand Canyon

Verstand op nul H e s t e r Volten, AIO s t e r r e n k u n d e bij d e faculteit exacte wetenschappen:

Al zoveel gedacht Gitta Kuipers, AIO r a d i o t h e r a p i e bij G e n e e s k u n d e : "Ik ben vier weken gaan kamperen in Oostenrijk. Dat lijkt lang, want je wordt als AIO eigenlijk geacht altijd maar door te werken. Maar nu kan ik er weer extra hard tegenaan. Ik voel me weer helemaal uitgerust. Maar ik ben dan ook pas twee dagen terug. Ik heb veel lange wandelingen gemaakt in de bergen. De fysieke inspanning vond ik erg prettig als afwisseling van mijn onderzoek naar DNA-herstel bij bacteriën. Ik zit nu in de laatste fase en heb er al zoveel over gedacht. Ik moet het nu alleen nog opschrijven."

Een Nederlands computerteam waaraan ook vu-wetenschappers deelnamen, heeft de virtuele voetbalwedstrijd tegen Zweden metlO6 gewonnen. Elk team bestond uit tien computers en één menselijke speler. De teams troffen elkaar op het internet. De computers reageerden virtueel op eikaars acties. Via snelle berekeningen werd bepaald wanneer er een doelpunt was gescoord. In het voorjaar 2000 zullen in Amsterdam de Europese kampioenschappen robotvoetballen plaatsvinden. Naast virtuele simulatiewedstrijden spelen dan ook robots echt tegen elkaar op een veld.

Beschadigde genen Genen met fouten in het erfelijk materiaal kunnen zich spontaan herstellen. Dit hebben vu-onderzoekers vastgesteld. De spontane reparatie van defecte genen was al waargenomen bij bacteriën en schimmels. Voor zover bekend is dit ïiet verschijnsel nu voor het eerst ook bij mensen waargenomen. Het genherstel is ontdekt bij mensen die aan de ziekte Fanconie Anemie lijden. Door een genetische afwijking ontstaat chronische bloedarmoede en een verhoogde kans op leukemie. De onderzoekers ontdekten dat een deel van de bloedcellen bij de patiënten wel goed functioneerde. Deze bloedcellen hadden zich spontaan aangepast om het genetisch defect te corrigeren. Helaas doet het proces zich niet op zo'n grote schaal voor dat de patiënt geneest. Gemiddeld worden mensen met deze bloedziekte niet ouder dan twintig jaar. Het ontdekte herstel van de cellen kan bijdragen aan het verder ontwikkelen van gentherapie.

Sprekende bijsluiter Patiënten met depressieve klachten zijn gemotiveerder om de voorgeschreven therapie te volgen als ze gesproken informatie op cd krijgen, blijkt uit een onderzoek van vu psycholoog dr. J.B. Deijen. Daarom ontwikkelde hij een sprekende bijsluiter bij antidepressiva. Informatie door de arts in de spreekkamer en folders hebben minder effect, waarschijnlijk omdat patiënten met depressieve klachten kampen met concentratieverlies en gebrek aan interesse. "Gesproken informatie die de patiënt en zijn familie in de eigen, vertrouwde omgeving kan beluisteren op zelf te bepalen tijdstippen, blijkt de patiënt zeer aan te spreken. Het is alsof je de arts mee naar huis neemt", aldus de onderzoeker. De cd IS in principe verkrijgbaar bij alle Nederlandse huisartsen en psychiaters.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen