Ad Valvas 1999-2000 - pagina 503

AD VALVAS 1 3 APRIL 2 0 0 0

PERSONEELSKATERN

PAGINA 1 1

VU-vrouwen over hun loopbaan in de wetenschap De stap van het college van bestuur om 3,5 miljoen gulden uit te trekken voor meer vrouwen in de wetenschap, roept wisselende reacties op. Het is goed dat er iets gebeurt, is de teneur. Want terwijl meer dan de helft van de studenten vrouw is, vormen vrouwen slechts een fractie van de wetenschappelijke top. Maar kan geld alleen die scheve situatie oplossen? Ad Valvas sprak met twee vrouwelijke VU-wetenschappers. Over hun eigen carrière, hun visie op vrouwen in de wetenschap en het stimuleringsfonds van het college.

Laura Westendorp

'Een paar jaar ertussenuit en je kunt het vergeten' Hilde de Ridder-Symoens (57) kijkt als hoogleraar geschiedenis terug op een succesvolle wetenschappelijke loopbaan. Sinds 1986 werkt ze aan de vu. Ze is getrouwd en heeft drie kinderen, die nu in de dertig zijn. "Vrouwen moeten bij elke stap in hun wetenschappelijke carnere keuzes maken Anders dan mannen moeten ze steeds mentaal overschakelen van hun werk naar hun zorgtaak De verantwoordelijkheid tegenover h u n kinderen en hun man legt een morele druk op hen Wanneer dan de omstandigheden moeilijk zijn, of als ze de combinatie met aankunnen, geven ze het op "Zelf heb ik nooit die keuze gemaakt Dat ligt ook m mijn eigen temperament ik ben iemand die graag te veel hooi op /ijn vork neemt Ik wilde alles Mijn moeder was, ondanks haar zes kinderen, onderwijzeres op een middelbare school Werken naast je gezin was dus voor mij vanzelfsprekend "Gelukkig IS mijn man ook academicus HIJ had begrip voor waar ik mee bezig was En we konden het ons

financieel permitteren om een huishoudster in dienst te hebben, die voor de kinderen zorgde Soms gmg de helft van mijn salaris op aan personeel Maar dat zijn keuzes die je maakt "Ik had er best een paar jaar tussenuit gewild, toen de kinderen klein waren Maar in ons beroep kun je het dan vergeten Ook parttime werken is officieel een mogelijkheid, maar m de praktijk gaat dat gewoon niet Je kunt wel zinvol en behoorlijk werk doen, maar carrière maken zit er met in Veel extra's kun je dan met doen En hoewel ik vind dat met het aantal bladzijden aan publicaties een c n t e n u m moet zijn m een sollicitatie, is je dossier toch zwakker dan dat van fulltimers "In de top van de academische wereld is vijftig, zestig uur per week werken de realiteit O m daar als vrouw succes te hebben, moet je zwaar gemotiveerd zijn en een ijzersterke gezondheid hebben En de morele druk kunnen verdragen Dat zijn zaken die met meegerekend worden m officieel beleid Ik geloof met m positieve discriminatie en ook niet m stimuleringsfondsen De maatschappij moet soepeler worden, er moet een betere infrastructuur komen, zoals goede kinderopvang Dat verandert heel langzaam Het laatste decennium is het werven van vrouwen in de wetenschap harder gegaan Maar het d u u n nog zeker tien jaar voordat hun aandeel gelijk is aan dat van mannen "

'Ik wil laten zien dat je ook met tachtig procent volledig kunt functioneren' Martine Smit (32) is KNAWfellow bij farmacochemie (een onderzoeksplaats na het aio-schap). Zij staat aan het begin van een carrière binnen de universitaire wereld. Sinds juni 1999 werkt ze aan de VU, vier ^agen in de week. Ze is getrouwd en heeft een zoontje van twee jaar. Tijdens mijn aio-schap dacht ik nog wet aan kinderen T o e n ik dertig werd, ''esefte ik dat ik er met te lang meer ""•^e moest wachten Het combineren j'an werk en zorg is een van de struislblokken voor vrouwen in dit soort werk "Gelukkig heeft mijn man flexibel erk We doen het huishouden samen n ik heb een gemakkelijk kind, dat ^*eelt ook heel veel Ik heb geen schuldgevoel - over mijn ....,— werk in het "Wekeinde en de dag m de week dat ik dsh ^^'^' "^"'^^ ' " ' ' ^ ^ " ^"'^ ^'^"' ^ cht De andere dagen zit hij hier in Kinderopvang aan de vu Daar peelt hij met andere kmderen, dat is ok goed beb een balans gevonden tussen

mijn gezin en mijn werk Dat evenwicht geeft me een soort rust, waarin ik mijn werk heel efficient kan doen In de vier dagen dat ik hier aanwezig ben, doe ik veel Er zinen twee aio's op mijn project Wanneer ik er met ben gaat het werk dus gewoon door Ik wil laten zien dat het mogelijk is om met tachtig procent toch volledig te functioneren "Op dezelfde manier hoop ik ooit een volwaardige UD-plek te kunnen bekleden Om onderwijs met commissiewerk en onderzoek te kunnen combineren, moeten er wel wat dingen praktisch geregeld worden Ondersteuning in de vorm van een analist zou daar bijvoorbeeld bij helpen Maar als de universiteit meer vrouwen op hogere posities wil, moet ze dat accepteren Gelukkig staat mijn hoogleraar achter me Het stimuleringsfonds voor vrouwen lijkt me heel goed, maar ik kom er nog met voor in aanmerking Het grote probleem is eerst om een UD-plek te krijgen en daarvoor moet er een formatieplaats beschikbaar zijn Het fonds komt van pas bij het doorstromen vanuit die positie "Hoe het daarna verdergaat, weet ik met Er lopen op de bètafaculteit weinig voorbeelden rond De enige vrouwelijke hoogleraar op de negentig medewerkers heeft geen kmderen Maar iemand moet de eerste zijn Ik hoop dat ik dat voorbeeld ben "

Pensioneringsgolf biedt vrouwen kansen

Parttime werken belemmert ook mannen

Het stimuleringsfonds komt op een goed moment, zegt Monic Hodes van de eittancipatiecommissie Door een golf van pensioneringen komen er de nu volgende jaren veel plaatsen vnj Wanneer die functies voornamelijk door vrouwen worden ingevuld, zal hun aandeel in de wetenschappelijke wereld flink stijgen Er is echter een probleem slechts twintig procent van de universitair docenten is vrouw Dat is niet genoeg om het aantal vrouwelijke hoofddocenten (UHD'S) werkelijk te doen groeien Maar Hodes denkt dat dat probleem wel is op te lossen "Als we in Nederland met genoeg vrouwen hebben, kunnen ze ook uit het buitenland worden gehaald "

De werkweek van een UHDIS zwaar Zijn er wel vrouwen die zo'n functie willen' Parttime werken en tegelijk carrière maken kan in het huidige systeem met, stelt Saskia van der Vies, hoogleraar bij scheikunde Maar met alleen vrouwen hebben daar last van "Mannen die niet voltijds willen werken, stromen ook niet door naar hogere functies Dat probleem geldt dus voor beide groepen", relativeert zij Hoezeer het fonds vrouwen ook zal stimuleren, het mannenoverwicht in de academische wereld blijft voorlopig bestaan "Het kost tijd", meent Van der Vies "Maar het fonds IS al een hele goede stap vooruit Geld is een van de middelen om het probleem op te lossen Alle aandacht voor de positie van de vrouw is een bonus voor het verhelpen van de ongelijkheid "

Universiteiten bestrijden ambtenarenstatus O m e e n aantrekkehjke w e r k g e v e r t e w o r d e n , willen u n i v e r s i t e i t e n arbeidsvoorwaarden 'op maat' bieden M a a r dan moet het personeel wel d e a m b t e n a r e n s t a t u s o p g e v e n D e vakbonden vinden dat geen zuivere opstelling "BIJ veel bedrijven heeft elk personeelslid iets te kiezen De arbeidsvoorwaarden zijn er individueel Dat vinden mensen aantrekkelijk Bij de universiteiten IS het nog altijd gelijke monniken, gelijke kappen", zegt Nico de Voogd, CAO-onderhandelaar namens de werkgevers Met eenheidsworst werf je geen nieuwe medewerkers, stelt hij Terwijl de universiteiten die de komende jaren hard nodig hebben, want maar liefst twintig procent van hun wetenschappers gaat met pensioen Daarom willen de werkgevers arbeidsvoorwaarden 'op maat' aanbieden Dat kan volgens hen echter met zolang het universitair personeel de status van ambtenaar heeft Daardoor staat de CAO VO! gedetailleerde, ambtelijke regels Daar moet een streep door, vindt De Voogd "We moeten de ruimte knjgen om in te spelen op individuele wensen " De bonden vinden het "niet zuiver" dat de universiteiten alleen individuele arbeidsvoorwaarden willen bieden, als het personeel de beschermde ambtena-

renstatus opgeeft Peter Wiechmann, leider van de vakbonden die met de werkgevers onderhandelen over een nieuwe CAO "We hebben m de huidige CAO afgesproken te onderzoeken wat de voor- en nadelen van zo'n ingnjpende beslissing zijn Het is met netjes om nu de uitkomst al te claimen " De bonden eisen een mkomensverbetenng van vier procent, met een eindejaarsbonus van een half procent Verder moeten aio's uiteindelijk in schaal tien terechtkomen

Zelfs als de werkgevers met deze salanseisen mstemmen, is het verschil met het bednjfsleven met overbrugd Dat hoeft misschien ook met, zegt Wiechmann, als universiteiten op andere punten wel meer bieden "Potentiële medewerkers maken meer afwegingen dan geld Is het werk interessant' Is er carriereperspectieP Biedt men scholing' Hoe groot is de werkdruk' En daarin hebben de universiteiten echt nog een hele slag te maken " (MtW, HOP)

Werkgevers bieden 4,5 procent loonsverhoging D e eerste keer o n d e r h a n d e l e n t u s s e n d e v a k b o n d e n en d e u n i versiteiten heeft zoals v e r w a c h t n o g geen nieuwe cao opgeleverd E r ligt i n m i d d e l s wel e e n o n d e r zoekscao D e universiteiten bieden in twee jaar tijd een salarisverhoging van 4,5 procent, met aan het eind van elk jaar een eenmalige uitkenng Over de hoogte daarvan laten de werkgevers zich nog met uit De bonden mikken op eenzelfde loonsverhoging, maar dan bmnen

een jaar Ze willen in 2001 eerst de effecten van het nieuwe belastingstelsel afwachten Vallen die tegen, dan willen ze die compenseren in een volgende cao Voor onderzoekers ligt er inmiddels wel een akkoord Onderzoekers op de loonlijst van onder meer de wetenschappelijke academie KNAW en de onderzoeksorganisatie NWO knjgen er met terugwerkende kracht vanaf 1 maart 3,5 procent salans bij De nieuwe cao loopt tot 1 maart 2001 (MtW, HOP)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen