Ad Valvas 2000-2001 - pagina 353

AD VALVAS 1 FEBRUARI 2 0 0 1

PAGINA 5

Hoge Raad: studente mag kosten toch niet aftrekken

Het had zo m o o i kunnen zijn. S t u denten m e t een bijbaantje konden

duizenden guldens aan studiekosten aftrekken van de belasting, en

dat leverde een fors fiscaal voordeel o p . Van h e t A m s t e r d a m s e

gerechtshof m o c h t het. M a a r de

Hoge Raad ligt dwars.

De kwestie heeft bijna vier jaar

gesleept en draaide om een studente

op kamers. Orly Radecke, studente

taalbeheersing aan de Universiteit

van Amsterdam, had slechts een

basisbeurs en kwam daarnaast rond

van een baantje. Over het jaar 1996

wilde zij bij de fiscus een aftrekpost

opvoeren voor studiekosten (collegegeld, boeken en dergelijke).

Dat mocht van de belastingdienst.

Maar dan moest de studente wel haar

basisbeurs verrekenen met die studiekosten. Die beurs is immers al een

vergoeding voor studiekosten. D e

aftrekpost voor studiekosten kwam

daardoor 5100 gulden lager uit

(twaalf keer de maandelijkse basisbeurs voor studenten op' kamers).

Maar daar nam de studente geen

genoegen mee. Ze wilde slechts 1500

gulden van haar studiekosten aftrekken, het bedrag van de beurs voor

thuiswonende studenten. Een kamerbewoner krijgt weliswaar meer geld,

betoogde de studente, maar dat hoge-

re beursbedrag heeft niets met studiekosten te maken. Het is uitsluitend

bedoeld om de hogere kosten van

levensonderhoud te dekken.

Onuitvoerbaar

De belastingdienst verwierp dit

betoog, maar het Amsterdamse

gerechtshof gaf de studente gelijk.

Daarmee was het pleit nog niet

beslecht, want toenmalig staatssecretaris Vermeend van Financiën

legde de zaak voor aan de Hoge

Raad. E n daar verloor de studente

alsnog - nu definitief. Volgens de

Hoge Raad worden de regels voor

studiefinanciering en inkomstenbe-

lasting anders "onuitvoerbaar".

"Dit gaat me vierduizend gulden

kosten", klaagt Orly. Zij was er na

het bencht over de uitspraak van het

gerechtshof voetstoots van uitgegaan

dat ze het fiscale voordeel in haar zak

kon steken. Zij kent veel meer studenten die zich al rijk gerekend hadden. "Als de belastingdienst kwaad

wil, kan ze nu achter grote groepen

studenten aan."

D e uitspraak heeft gevolgen voor

studenten die meer dan 10.000 gulden per jaar verdienen met een

baantje. Het verschil in de hoogte

van de aftrekpost zou netto ongeveer

1300 gulden per jaar hebben opgeleverd. (HO/HOP)

Weetjes zappen

Klapspiegel

Evenals de klapschaats, is ook de

zogeheten klapspiegel een wetenschappelijke wereldprimeur van

de vu. In 1996 baarde"de onderzoeksgroep vaste stofïysica van de

vu groot opzien met de ontdekking van een materiaal, waarvan

de spiegeling aan- en uitgezet kan

worden.

Het oppervlak van yttrium dat

gewoonlijk spiegelt, verliest elke

spiegeling wanneer er waterstof

aan wordt toegevoegd. Volgende

week promoveert Marcel van

Gogh op een wetenschappelijke

verklaring voor de klapspiegel. Hij

ontrafelde het fenomeen niet

geheel, maar ontdekte wel dat het

samenhangt met interacties tussen elektronen. Ook ontdekte

Van Gogh dat het mogelijk is het

yttrium een andere kleur te

geven, met magnesium of lanthaan, zonder dat de bijzondere

eigenschap verloren gaat. (WV)

Sri Lanka

D e economie van Sri Lanka is

niet beter geworden van de liberalisering van de financiële sector

eind jaren zeventig. Dat is de

belangrijkste conclusie uit het

promotieonderzoek van Chanada

Aluthge naar de financiële situatie

in zijn geboorteland.

T o t eind jaren zeventig wilde de

regering van Sri Lanka de rente

zo laag mogelijk houden, om

daarmee grotere economische stabiliteit te bewerkstelligen. Maar

de maatregel had niet het gewenste effect. De overheid liberaliseerde de financiële sector daarom

vanaf 1977 en verhoogde de

rente.

Aluthge ontdekte dat de financiële sector daardoor weliswaar

groeide, maar dat het bankwezen

steeds minder efficiënt ging werken. De bemiddelingskosten van

banken stegen erg en dat belemmerde de industrie. (WV)

De wetenschap is dringend op zoek naar

jonge onderzoekers met verfrissende

ideeën. Daarom verstrekt de onderzoeksorganisatie NWO vanaf dit jaar subsidies

van anderhalf miljoen aan veelbelovende

talenten. In heel Nederland kregen 43

onderzoekers een voorstel voor de

'vernieuwingsimpuls' goedgekeurd, op

de VU vielen zes mannen in de prijzen.

De komende weken vertellen zij wat zij

Hartinfarct

met het geld gaan doen. Deze week een

gesprek met econometrist Reyer Gerlagh

Anje Kirsch

I'Ik

vind het fantastisch om

fundamenteel-theoretisch bezig te zijn'

Yvette Nelen

Aanvankelijk riep het proefschrift van

Reyer Gerlagh (31) over duurzaam

milieugebruik slechts een paar

enthousiaste reacties op. "Een enkeg vond het fantastisch en vernieuwend", vertelt Gerlagh. "Sommigen

bonden het onzin, maar de meesten

reageerden lauw. In de trant van: 'Als

)') )e daar zo nodig mee bezig wil houden.' Mijn proefschrift viel, denk ik,

buiten de standaarddiscussie."

yerlagh, als econometrist en wiskunge werkzaam op het Instituut voor

^Milieuvraagstukken, had een concept

"edacht om twee ogenschijnlijk onverenigbare standpunten in de 'broeikasfflscussie' toch bij elkaar te brengen.

yp de vraag of we de uitstoot van

woeikasgassen als c o 2 nu wel of niet

moeten tegengaan, worden dikwijls

rekensommen met kosten -en batenanalyses losgelaten. Wat levert het ons

'n de toekomst op als we nu dure

maatregelen nemen om de uitstoot te

vermmderen? De tegenstanders van

dergelijke maatregelen rekenen al snel

voor dat het rendement erg laag is.

Als de baten van over honderd jaar

worden teruggerekend naar hun huidige waarde, vallen ze in het niet bij

de gemaakte kosten.

Daartegenover staat de groep die

meent dat de welvaart van latere

generaties in deze rekensommen niet

genoeg gewicht krijgt. Economische

groei alleen is niet genoeg, de groei

moet ook duurzaam zijn, vinden zij.

De tegenstelling tussen efficiëntie en

duurzaamheid kan volgens Gerlagh

worden opgelost door een Trustfund

op te richten, een organisatie die eigenaar wordt van het 'milieukapitaal'.

"Toekomstige generaties hebben letterlijk het recht op een schoon milieu.

Deze claim kunnen we laten beheren

door het Trustfund." Gerlagh nam het

fonds op in de rekenmodellen. Hij

slaagde er zo in de belangen van toekomstige generaties in te passen in

bestaande economische methodes.

Gerlagh liet zich niet uit het veld

slaan door de lauwe reacties op zijn

proefschrift. "Blijkbaar moest ik anderen nog beter overtuigen. Ik beschouw

het als mijn verantwoordelijkheid om

interesse voor mijn onderzoek op te

wekken." Hij diende een voorstel in

voor de 'vemieuwingsimpuls' en is erg

gelukkig met de toekenning. "Het is

toch een bevestiging. Mijn onderzoeksresultaten vallen niet in een

bodemloze put."

Anderhalf miljoen, het klinkt veel,

maar uitgespreid over vijf jaar valt het

bedrag wel mee, vindt Gerlagh. Hij

wil zijn theoretische model proberen

toe te passen in de praktijk. Ook is hij

op zoek naar twee aio's die zich verder

verdiepen in de verhouding tussen

economische groei en milieubehoud.

Die bijvoorbeeld op zoek gaan naar

een manier om uit te rekenen of we

beter kunnen investeren in energiebesparing of in alternatieve technologieën.

Met de subsidie kan Gerlagh weer vijf

jaar vooruit. "Heerlijk, toch?" Zo

hoeft hij even niet meer op zoek te

gaan naar geld buiten de universiteit

en overheid om zijn onderzoek te

betalen. "De eerste twee jaar van mijn

promotie werkte ik halftijds voor het

Rijksinstituut voor Volksgezondheid

en Milieu (RTVM). Dat was vooral

ambachtelijk werk: veel programmeren en praktisch nadenken. Ik vind

het fantastisch om nu vijfjaar bezig te

zijn met fundamenteel-theoretische

vragen."

Als jonge onderzoeker is het bestaan

in de wetenschap vaak onzeker. Op

een promotie volgt meestal weer een

tijdelijke aanstelling, of je moet, zoals

Gerlagh, voortdurend op zoek naar

fondsen om je onderzoek te financieren. Of hij dat een probleem vindt?

"Het voordeel is dat je actief blijft. Je

moet hard knokken om je te bewijzen.

Maar het kost wel veel extra energie

en levert een enorme papierwinkel op.

Dat is niet altijd even efficiënt."

Informatie over het onderzoek van

Reyer Gerlagh is te vinden op

www.vu.nl/ivm/research/impuls.htm

Hartinfarcten kunnen worden

verkleind met de stof C-reactive

Protein (CPR). Uit proefdieronderzoek blijkt dat het mfarct na

toediening van CPR veel kleiner

wordt, soms wel 65 procent. Ook

voor mensen wordt een gunstig

effect verwacht, maar dit moet

nog nader worden onderzocht.

Wirli Lagrand promoveert volgende week op de effecten van CPR

op hart- en vaatziekten. Hij ontdekte dat de stof een gimstig

effect heeft op ontstekingen in het

hart, de oorzaak van infarcten.

Deze ontstekingen ontstaan doordat de wanden van het hart en de

aderen verkalken. Hierdoor kan

er niet genoeg bloed bij de cellen,

waardoor ze gaan ontsteken.

(WV)

Allochtonentest

Allochtonen scoren gemiddeld

lager op intelligentietests dan

autochtonen. Geringere taalvaardigheid en een ander schoolsysteem in het land van herkomst

zijn de belangrijkste oorzaken van

deze verschillen. Remko van den

Berg promoveert binnenkort op

een multiculturele capaciteitentest waar die verschillen zo klein

mogehjk zijn gemaakt, door dat

er geen items zijn opgenomen die

vooral taalvaardigheid meten.

T o c h blijven ook in zijn test de

scores van allochtonen achter bij

die van autochtonen. Van den

Berg: "Dat heeft er mee te maken

dat allochtonen vaak onderwijs

hebben gehad in een totaal ander

systeem en daarom minder goed

zijn voorbereid op onze manier

van testen. Bij rweedegeneratieallochtonen is het verschil al veel

kleiner. En bij de derde generatie

verwacht ik dat het volledig zal

zijn verdwenen." (WV)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen