Ad Valvas 2000-2001 - pagina 683
AD VALVAS 28 JUNI 2001 I
PAGINA 1 1
Dokter Hay Winters over d e grenzen van de plastische chirurgie
'Wij zijn geen mooimakers'
Geboren met een scheve
neus, sombere wenkbrau
wen of te kleine borsten?
Geen nood, met plastische
chirurgie worden de foutjes
zo hersteld. Het beeld van
deze tak van de geneeskun
de wordt vooral bepaald
door de cosmetische ingre
pen. Toch is dit maar een
heel klein aspect, benadrukt
plastisch chirurg Hay Win
ters van het VU Medisch
Centrum. Er kan steeds
meer, maar er blijven duide
lijk grenzen. 'Als plastisch
chirurg zit je vaak op het
scheidingsvlak van het
mogelijke eri onmogelijke.'
Yvette Ne en
Welke ingrepen worden er ver
richt op de afdeling plastische
chi
rurgie van het VU Medisch
Cen
trum?
"Ons vak richt zich op herstel van
vorm en functie van lichaamsdelen en
dat kan van alles zijn. Bij ons bestaat
zo'n veertig procent uit hand en pol
schirurgie, en d ie ingrepen variëren
van een eenvoud ige peesd oorsnijd ing
tot het terugplaatsen van een volled ig
afgerukte hand . Een and er groot d eel
bestaat uit reconstructieve chirurgie,
de chirurgie d ie probeert d e vorm en
functie te herstellen van een d eel van
het lichaam d at verloren is gegaan.
Het gaat hierbij vaak om kankerpa
tiënten bij wie een tumor is verwij
derd.
Dat zijn heel and ere ingrepen d an
mensen zich bij ons vak voorstellen.
Wij zijn geen mooimakers. Ik schat
dat nog geen tien procent van onze
ingrepen puur cosmetisch is. Al is een
strikt ond erscheid tussen cosmetische
en functionele ingrepen vaak helemaal
niet te maken. H e t opereren van een
hazelip is m mijn ogen een functionele
ingreep, maar het d oet ook veel aan
het uiterlijk. D e vorm en expressie van
ons gelaat zijn heel belangrijk, want
hiermee communiceren we. iVIensen
met hangend e wenkbrauwen hebben
vaak een sombere uitstraling. Een
wenkbrauw/z/r kan hier veel aan ver
anderen. Dan zegt d e patient na
afloop opgewekt: 'Ik ben d ezelfd e,
maar ied ereen vind t me opeens zo
vrolijk.'"
van een man naar een vrouw makke
lijker, maar ik kan weer nooit een
baarmoeder of eierstokken maken d ie
echt werken.
iVlensen vestigen vaak al hun hoop op
je, d us het is belangrijk om vantevoren
goede gesprekken te voeren over wat
kan en niet kan. Als plastisch chirurg
zit je vaak op het scheid ingsvlak van
het mogelijke en onmogelijke, meer
dan bij and ere specialismen. Dat geeft
een zekere d ruk, d ie voel ik. Als een
operatie tegen kanker mislukt, ligt het
aan d e ziekte, maar als er bij mij een
operatie mislukt, d an word t d e schuld
al snel bij mij gelegd "
Zijn er ook ingrepen die het zie
kenhuis niet wil
verrichten?
"We d oen niet aan borstvergroting bi)
vrouwen van wie de borsten in pnnci
pe gezond zijn. iViaar een d ergelijke
keuze heeft vooral te maken met onze
beperkte capaciteit. Als acad emisch
ziekenhuis zijn wij verplicht om
'topreferente zorg' te bied en, zorg
voor d e gecompliceerd ere gevallen. Er
is bij ons technisch gezien nu eenmaal
iets meer mogelijk d an in and ersoorti
ge ziekenhuizen.
Aan d e and ere kant: zeg nooit nooit.
Ik begrijp het heel goed , als een jonge
vrouw van twintig bij me komt d ie er
goed uitziet, maar zo plat is ais een
dubbeltje. In d eze maatschappij is
uiterlijk zó belangrijk."
Berend Vonk
Speelt de christelijke
identiteit
van
de VU een rol bij beslissingen
m
o
wel of niet te
opereren?
"Nee, bij mijn weten niet. Ik krijg
geen expliciete restricties opgelegd . Ik
heb het ook altijd grappig gevond en
dat het vu IVIed isch Centrum al jaren
lang hét centrum is voor geslachtsver
andering bij transseksuelen. Het spe
cialisme op zich heeft hier nooit ter
discussie gestaan. Dat is toch opmer
kelijk voor een instituut d at zich profi
leert met zijn ethischfilosofïsche ach
tergrond."
gepast.' Op televisie kun je d agelijks
voorbeelden zien van cosmetische
ingrepen d ie riant d oorgeschoten zijn
naar d e verkeerd e kant. Elke operatie
kent zijn risico's, d aar moet je een
patiënt wel bewust van maken, en ik
krijg toch regelmatig vrouwen op het
spreekuur d ie er te licht over d enken."
Waar liggen bij u persoonlijk
de
grenzen van ingrepen die u tvel of
niet wilt
verrichten?
"Je moet altijd volled ig achter een
behandeling kunnen staan, and ers
moet je deze niet uitvoeren. Het komt
dus voor d at ik tegen mensen zeg:
'Dat moet u niet d oen, d at is niet
Komen er veel m eer vrouwen
dan
mannen op het
spreekuur?
"Ja, blijkbaar zijn vrouwen meer met
cosmetiek bezig. Aan de and ere kant
is zoiets als borstchirurgie nu eenmaal
een typisch ond erd eel van ons vak.
Dat geeft een vertekening van het
beeld. Bij correcties van oogled en zijn
er mind er verschillen tussen d e aantal
len mannen en vrouwen."
Hoeveel is er m ogelijk m et
plasti
sche
chirurgie?
"Nog lang niet alles. Zo word t er vaak
van ons gedacht d at we littekens
onzichtbaar kunnen maken. Dat is
totaal onmogelijk. Je hebt altijd beper
kingen, is het niet in d e vorm d an wel
in d e functie. Geslachtsorganen zijn er
voor d e reprod uctie. Die ftinctie kun
nen wij nooit maken of herstellen. Als
microchirurg kan ik een mooi ogend e
penis maken, maar d ie zal nooit ero
tisch gevoel hebben. D a t is bij het
omvormen van een geslachtsorgaan
Wat is beter: m ensen opereren
m
o
ze aan een bepaald
ideaalbeeld
van schoonheid
te laten
voldoen,
of ernaar streven om dat ideaal
beeld bij te stellen?
"Dat is een moeilijke kwestie. Er is
onderzoek naar ged aan, maar het
blijkt heel genuanceerd te liggen. Een
simpele operatie kan veel d oen en kost
soms mind er d an jarenlange psychi
sche begeleid ing. H e t is ook juist d e
kunst van ons vak om te d oorzien of
iemand je als plastisch chirurg een
reële vraag stelt, of dat er meer aan d e
hand is. Je bent méér d an een techni
cus. Neuscorrecties zijn wat dat
betreft berucht, vraag me met waar
om. De neus is vaak een lichaamsd eel
waar mensen hun innerlijke frustraties
op fixeren. D a n blijkt een operatie
alleen niet d e oplossing."
Wat vindt u dan van alle
privékli
nieken die wel veel m eer lijken te
werken op basis van de wens van
de klanten
alleen?
"Het is een maarschappelijke d iscussie
of d e arts d e uitvoerend e arm is van
de patiënt of meer d an d at. Ik vmd
dat er sprake moet zijn van een
samenspel tussen arts en patient. De
privéklinieken schieten als pad d estoe
len uit d e grond. In veel van d ie kli
nieken moet nog de juiste toon gevon
den word en. Daarom vmd ik het goed
dat steed s meer gekwalificeerd e plas
tisch chirurgen d agd elen in de week
voor d eze klinieken werken. Als er
dan word t geopereerd , laat het dan
ook gebeuren d oor professionals."
'^^^^fm^^4~'m^z^iM^'^^i^^S>. ia^.»^>'
PASSIE
VOOR
SPORT
(SLOT)
'Ik heb mijn zinnen gezet op de powerstop'
Voor veel studenten is sporten niet meer dan een manier om de
calorieën kwijt te raken die er door bier en veel snacken zo
makkelijk aanvliegen. Maar je hebt ook echte fanatiekelingen:
studenten die leven voor hun sport. Astrid Rijssenbeek (21) stu
deert geneeskunde en is derdejaars medische biologie. Zij is
druk doende om met lessen in het Vondelpark het skaten onder
de knie te krijgen.
Annemieke Bosman
ccIk vind skaten ontzettend leuk, maar
ik kan het nog lang niet goed genoeg.
Dat is waarschijnlijk ook de d rijfveer
voor mij om ermee d oor te gaan. Zod ra
ik iets helemaal beheers, is de lol er voor
mij af en zoek ik een nieuwe uitd aging.
D a t is n u d us nog niet het geval. Alleen
de schaatsbeweging naar behoren uitvoe
ren is mij niet vold oend e. Ik wil het liefst
ook een paar goeie stunts leren, zoals
achteruit slalommen of een and ere coole
truc. Want met zoiets kun je je ond er
scheiden, d an d oe je iets wat origineel is,
en d at vind ik ook belangnjk. O p les kan
ik het niet uitstaan als ik iets niet ond er
de knie krijg wat ik toch per se wil kun
nen. D a n zeur ik tot vervelens toe d e
instructeur aan zijn kop, tot ik eind elijk
snap hoe een bepaalde beweging in
elkaar zit. Pas als ik op zo'n avond iets
heb bereikt, ga ik met een bevred igd
gevoel naar huis.
H e t is bovendien verstand ig om les te
nemen met het oog op de veiligheid .
Veel mensen vind en het overbod ig,
omdat ze het idee hebben d at ied ereen
wel kan skaten. Of ze vinden zo'n cursus
iets voor losers. Toegegeven, sommige
oefeningen zien er ook ontzettend stom
uit. D a n hoop je echt d at je geen kennis
sen tegenkomt in het Vondelpark. Maar
als je zoals ik een keer bijna een bejaard e
van d e sokken hebt gered en, word je je
toch wel van d e noodzaak bevmst. Ik
merk bovend ien d at ik aan al die oefe
ningen echt iets heb. Ik bouw er de juis
te schaatsbeweging vanaf d e basis mee
op. Remmen kan ik n u goed en d aarmee
heb ik een belangrijke hind ernis geno
men. JVlaar de pomerstop kan ik dan weer
niet en dat is waaraan je de echte skater
herkent: een soepele, d raaiend e bewe
ging, met één been gestrekt. Je begrijpt
dat ik daar mijn zinnen op heb gezet.
T o c h skate ik beslist niet alleen uit pres
tatiedwang. Ik heb het ook nodig om me
lekker af te reageren. Ik woon aan de
polder en als het een beetje fijn weer is,
maak ik een mooie tocht. D a n zet ik
mijn walkman op en kijk om me heen,
naar d e weilanden en d e schapen. En
ondertussen laat ik mijn benen h u n werk
doen, ervaar ik de controle over het
lichaam. D a t is een prettige sensatie.
Helaas zal ik er de komend e zomer nau
welijks tijd voor hebben. Ik ga stage
lopen en ik heb ook nog mijn bijbaantje.
Dan heb ik alleen op zondag d e kans om
er op uit te gaan.
Met mijn instelling zou topsport zeker
iets voor mij zijn geweest. Ik had als kind
altijd in mijn hoofd d at ik naar d e balle
tacademie zou gaan. Maar helaas bleek
mijn lijf asymmetrisch en d us zat een
danscarrière er niet in. Gelukkig heb ik
met skaten geen last van die
scheefheid."
Astrid Rijssenbeek: 'Ik zeur de skate-instructeur tot
vervelens toe aan zijn kop'
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 24 augustus 2000
Ad Valvas | 692 Pagina's