Ad Valvas 2000-2001 - pagina 391
AD VALVAS 1 5 FEBRUARI 2 0 0 1
PAGINA 7
De idealisten van de Iceider
De wereldwinkel op de vu heeft
een zware tijd achter de rug: geen
eigen rgimte, weinig vrijwilligers
en een teruglopende verkoop.
Even leek het alsof de tijd van
eerlijke koffie en idealisme voorbij
was. IVIaar het gaat weer beter.
Minister Pronk opende afgelopen
dinsdag het nieuwe onderkomen
van de winkel in de kelder onder
de centrale hal.
Anje Kirsch
Arian van Walsum (rechts) in de nieuwe wereldwinkel
Weimoed Visser
Vijfendertig gulden. "Een slechte dag
dus", mompelt Ester Gomes als ze de
kas opmaakt. Het is woensdagmiddag
half twee. De wereldwinkel is net
gesloten. Vandaag vonden vooral
vaste klanten h u n weg naar de kelder.
Toch groeide het aantal kopers de
laatste maanden sterk. De wereldwinkel heeft een vaste plek gekregen en is
weer vaker open: elke dag tijdens de
lunch van half een tot half twee.
De VU is de enige universiteit in
Nederland met een wereldwinkel in
huis Al bijna dertig jaar verkopen studenten als vrijwilliger eerlijke koffie en
thee en inmiddels ook andere etenswaren en cadeaus. De vu-wereldwinkel geeft smoel aan het imago dat de
universiteit zo graag wil hebben: bijzonder, ethisch en betrokken.
En toch moest de winkel wijken voor
de vestiging van uitzendbureau Randstad in de centrale hal. "Zij hadden
geld, wij niet. We hebben er toen weinig van gemerkt dat de vu ook maar
een beetje trots op ons is", vertelt
Arian van Walsum, een van de veteraan-vrijwilligers, al vier jaar bij de
wereldwinkel en inmiddels afgestudeerd arts. Als ze niet moet werken,
staat ze tussen de middag nog steeds
in de winkel.
N u de strijd om de ruimtes in de hal
is gestreden en het de vu geen geld
meer kost, is de universiteit weer trots
op haar wereldwinkel. Rector Taede
Sminia zei dinsdag bij de officiële
opening dat de winkel past bij het
profiel van de vu. Hij is blij dat er nog
steeds studenten zijn die bereid zijn
dit vrijwilligerswerk te doen. "Eigenlijk zou iedereen een deel van zijn tijd
beschikbaar moeten stellen voor werk
waarmee je geen geld verdient", vindt hij.
De wereldwinkel zit een beetje wegge-
stopt in de nog kale kelder. De ruimte
ernaast is leeg en ertegenover zit het
kopieercentrum. Wie naar de wereldwmkel gaat, moet daarvoor bewust
omlopen. Toch zijn de vrijwilligers blij
met hun nieuwe plek. "Binnenkort
gaat de vu-boekhandel hier beneden
een winkel in kantoorartikelen beginnen. Dat zal veel mensen aantrekken
die spontaan even binnenlopen", verwacht Arian.
Bovendien moet de kelder in de toekomst een belangrijke uitgang van het
gebouw worden, vertelde Sminia:
"Het moet een doorloopgebied worden met meer winkels."
Aanpakken
Met de plek in de kelder kwam er eindelijk meer vastigheid bij de wereldwinkel na een zwervende periode. "De
hele wereldwinkel bestond de afgelopen twee jaar uit een kast in de kelder
en drie verrijdbare balies. Je moest als
vrijwilliger de spullen uit de kast op
de balies stallen en dan met de lift
naar de begane grond. In je eentje
lukte dat niet eens, want er waren drie
balies en je kon er maar twee tegelijk
verrijden", vertelt Ester. Het was een
moeilijke tijd voor de wereldwinkel:
weinig vrijwilligers zagen het gesleep
met de toonbanken zitten, waardoor
de winkel erg onregelmatig open was.
Ester en Arian hoorden bij het kleme
clubje dat ook in de magere jaren vrijwilliger bleef. Ze hebben beide
geneeskunde gestudeerd, zijn nu afgestudeerd, maar draaien nog mee in de
winkel om jongere vrijwilligers in te
werken. Ze wilden iets naast hun studie doen dat praktisch nut heeft. "De
wereldwinkel heeft lang gedraaid op
medicijnenstudenten", vertelt Ester.
"Ik denk dat die over het algemeen
heel betrokken zijn en van aanpakken
houden. Dat beeld van medici die
alleen maar voor het grote geld gaan,
klopt dus echt niet."
D e huisvestingscrisis van de wereldwinkel viel samen met de invoering
van de tempobeurs. En ook dat verkleinde de animo van nieuwe vrijwilligers. "Veel studenten wilden er wel
iets naast doen, maar durfden niet.
Bang om h u n punten niet te halen.
Dat heeft ons veel vrijwilligers gekost.
Inmiddels zijn studenten gewend aan
de tempobeurs en laten ze zich daardoor minder onder druk zetten",
denkt Ester. Begin dit jaar meldden
zich ineens een stuk of tien nieuwe
vrijwilligers aan. En ook daarna bleef
het goed gaan. "Elke vergadering zie
ik weer een nieuw gezicht erbij. En
het mooie is dat het allemaal eerstejaars zijn, daarmee kunnen we nog
een hele poos vooruit."
Hoger onderwijs vliegt met Hermans naar Cliina
Zaterdag vertrekt een opmerkelijke handelsdelegatie naar
China. Niet minister Van Aartsen of minister Jorritsma gaat
de economische banden met het land aanhalen, maar
Hermans. Hij gaat kennis verhandelen. Ook de VU en andere
universiteiten hopen daar baat bij te hebben.
Wielend van Dijk/HDP
Aziatische jongeren willen niets liever
dan leren m het buitenland. Jaarlijks
verlaten 100.000 van hen het vaderland voor een studie aan een westerse
universiteit. Het leeuwendeel gaat
naar de Verenigde Staten, Groot-Brittannié of Australië.
Ook Nederland wil een graantje meepikken Minister Hermans denkt dat
er wat te halen valt in Azië, en het
hoger onderwijs is dat met hem eens.
Het wordt zelfs dringen in het vliegtuig naar Peking. Vertegenwoordigers
van maar liefst twintig universiteiten
en hogescholen reizen mee in Hermans' gevolg. Ook vu-collegevoorzitter Noomen en directeur Donner van
net vu-centrum voor internationale
samenwerking hebben een plaatsje in
net vliegtuig bemachtigd.
Voor Noomen heeft de reis vooral een
onenterend karakter. Op dit moment
2i)n er al wel enkele contacten tussen
individuele vu-onderzoekers en faculteiten en Chinese instellingen. N o o m en Wil kijken of dat meer kan worden
op zowel het gebied van studentenuitwisseling, als het samenwerken bij
onderzoek. "Daarin willen we beter
mzicht krijgen en dat moeten we toch
ter plekke doen. Mensen die er
geweest zijn, zeggen dat je dat selectief moet doen met het oog op de
kwaliteitsbewaking. Daarnaast zijn er
natuurlijk taalproblemen. Een aantal
Chinezen leest wel goed Engels, maar
spreken is vaak een heel ander verhaal."
Het meest concrete aan het vu-bezoek
aan Chma is de ondertekening van
een samenwerkingsovereenkomst met
de universiteit van Xi'an. Die moet
onder meer uitmonden in een gezamenlijk congres over immunologie in
aprd.
Kennisexport
In de Chinese hoofdstad Peking is
Hermans met zijn delegatie aanwezig
bij de opening van een wervingsbureau voor het hoger onderwijs Dit
Netherlands Education Support Office
(NESO) moet Chinese studenten verleiden tot een studie aan de Noordzee. Bij het bureau krijgt de Chinese
jeugd informatie over het Nederlandse
hoger onderwijs. Ook krijgt het NESO
een budget van enkele miljoenen per
jaar om beurzen te verstrekken.
Daarmee komt er enige structuur in
de wervingsactiviteiten van Nederlandse instellingen. Al jaren is een
aantal daarvan op eigen houtje actief
in het Verre Oosten. Maar behalve
een kantoor bij de Nederlandse
ambassade in Jakarta had het hoger
onderwijs tot nu toe geen gezamenlijke vertegenwoordiging in Azië.
Voor de BV Nederland kan de zogenoemde 'kennisexport' een lucratieve
marktstrategie worden, verwacht
minister Hermans. Chinezen die na
een studie in de polder een hoge post
krijgen in de snel groeiende economie
van hun eigen land, zijn goede ambassadeurs voor het Nederlandse bedrijfsleven, zo is de redenering. Dat kan
Nederland in de toekomst flinke contracten opleveren.
De Nederlandse economie wordt op
den duur dus wijzer van deze kennisexport. Maar geldt dat ook voor de
universiteiten en hogescholen die de
Aziaten binnenhalen? Financieel
gezien nauwelijks. Nederland telt nu
ongeveer 2000 Aziatische studenten.
Die betalen weliswaar vaak een hoger
collegegeld dan Nederlanders, maar
dat geld gaat schoon op aan de extra
begeleiding die ze nodig hebben.
Hongerloontje
Het hoger onderwijs heeft dus een
ander belang. Nederlandse universiteiten nemen steeds meer buitenlandse
onderzoekers aan. Met name aan de
drie technische universiteiten lopen al
veel buitenlanders rond, vooral in de
lagere rangen. In Delft is dertig procent van de aio's buitenlander, in
Twente 36 en in Eindhoven 4 1 .
Werving in het buitenland is voor de
technische universiteiten en ook de
bètafaculteiten bittere noodzaak. "De
arbeidsmarkt in Nederland is zo krap
dat het moeite kost promovendi te
vinden", zegt stafmedewerker internationale marketing Jon van Langeveld
van de Delftse universiteit. Nederlandse studenten zijn moeilijk te
bewegen nog jaren voor een hongerloontje te blokken als ze zo aan de
slag kunnen in het bedrijfsleven. Voor
onderzoekers uit Azië blijkt een plek
aan een Nederlandse universiteit wél
aanlokkelijk.
Ook aan de Rijksuniversiteit Groningen is het in stand houden van het
promotieonderzoek een belangrijke
drijfveer om in Azié te werven. Volgens Theo Jurnens, verantwoordelijk
voor de Aziatische activiteiten, is het
elders in de wereld heel gebruikelijk
onderzoekers uit den vreemde te
halen. "Zelf ben ik scheikundige. Op
wereldkampioenschappen technische
chemie winnen de Verenigde Staten
meestal. Maar wel met een team vol
Koreanen."
Voor de hogescholen speelt nog een
andere reden om Aziaten aan te trekken. ZIJ hebben inmiddels een hele
serie opleidingen met internationale
pretenties. Maar wat is een studie
international business als er in de wijde
omgeving geen buitenlander te bekennen valt?
De werving van Chinese studenten
moet wel met zorg gebeuren. Op de
Hogeschool van Arnhem en Nijmegen
(HAN) kunnen ze erover meepraten.
Van de twintig studenten international
business management die de HEAO vong
jaar binnenhaalde, moest de helft na
een paar maanden alweer naar huis.
De Chinese wervingsagent bleek niet
streng genoeg te zijn geweest bij het
beoordelen van het Engels van de
kandidaten.
Door schade en schande wijs geworden beoordeelt een eigen HAN-medewerker in China nu de talenkennis
van de studenten, voordat ze in Amhem aankomen. Ook is de begeleiding
verbeterd. Maxime Clarke van bureau
internationalisering: "De studenten
krijgen van januan tot juni intensief
Engelse les voordat het gewone
onderwijsprogramma begint." Verder
worden de Chinezen nu begeleid door
landgenoten die al eerder zijn begonnen.
Onmisbaar
Ook de Hogeschool voor Economische Studies (HES) in Rotterdam
steekt veel tijd en geld in de begeleiding van Chinezen. Het collegegeld
van 3000 dollar (bijna 7000 gulden)
gaat daaraan vrijwel volledig op. "Chinese studenten hebben heel andere
normen in hun onderwijs", zegt Caroline Schep van de HES. "WIJ werken
veel met probleemgestuurde projectgroepen, en die kennen ze daar helemaal met. In China luister je naar wat
de docent vertelt, en dat moet je dan
weten."
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 24 augustus 2000
Ad Valvas | 692 Pagina's