Ad Valvas 2001-2002 - pagina 147

AD VALVAS 18 OKTOBER 2001

PAGINA 7

Student schrijft scriptie over vrouwelijke sekstoeristen in Gambia

Zon, strand en seks met een gespierde jongen Gambia heeft als toeristenland bepaald geen onbesproken reputatie. Het is voor vrouwen op leeftijd wat Thailand is voor mannelijke sekstoe­ risten. Jonge zwarte mannen bieden zich aan als gids, geliefde en seks­ partner. Cultureel antropoloog Stefan van Laar woonde vier maanden tus­ sen deze beach boys en schreef zijn afstudeerscriptie over hen. Weimoed Visser Een succesvolle beach boy gedraagt zich op het Gambiaanse strand alsof de wereld van hem is. Als joviale versierder, met rastakapsel en stoer Abibas­shirt, verwelkomt hij de Westerse toeriste in zijn domein. Hij wil haar persoonlijke begelei­ der en vriend worden voor de komende vakan­ tie. Want iemand zo mooi en geweldig als de betreflfende toeriste, heeft hij nog nooit gezien. De formule blijkt te werken. Duizenden alleen­ staande vrouwen van middelbare en hogere leef­ tijd komen naar Gambia voor een zorgeloze all in­vakantie: zon, strand, lekker eten en seks met een donkere, gespierde jongen. A ndere reizigers, die de discocultuur en de opdringerige beach boys niet kunnen waarderen, blijven steeds meer weg. Ook Stefan van Laar (24) moest er even aan wennen dat Gambianen hem in het Neder­ lands 'vakantieman, gezellig hè?' nariepen en dat Gambiaanse jongens dansten op Ruth Jacott. Vier maanden woonde de cultureel antropoloog, die vorige week afstudeerde, bij een beach boy in huis. Met deze Rasta betrad hij een compleet andere wereld, van stranddisco's, ganja (de loka­ le naam voor marihuana) en de zwaar alcoholi­ sche yM?j^fe_;'«zce. Maar ook van onzekerheid en armoede als er even geen toeristes waren.

Onbegrip

Slefan van Laar vond op een avond een hoer in zijn bed

Peter Strelitski

Beach boys hebben veel wisselende seksuele con­ tacten, met toeristes en prostituees. De meesten zijn ongetrouwd, omdat Gambiaanse vrouwen in hun ogen alleen maar geld kosten. A an de vrije seks deed Van Laar niet mee. Tot groot onbe­ grip van zijn huisgenoot. "Mijn vriendin maakte het uit toen ik daar was. Mijn hoofd stond hele­ maal niet naar seks. Toch vond ik op een avond een hoer in mijn bed. Cadeautje van Rasta, die me daarmee wilde opvrolijken. Hij was diep beledigd toen ik haar vroeg om weg te gaan." Langzamerhand kwam Van Laar meer te weten over de motieven van beach boys. "Ze zijn bele­ digd wanneer vrouwen hun direct geld willen

geven voor de seks. Ze zijn uit op een relatie. En het liefst willen ze uiteindelijk naar Europa komen", vertelt Van Laar. Wel laten ze de vrouw tijdens de vakantie betalen voor eten, kleding en schoenen en soms nemen ze haar mee naar arm­ lastige familie, die van alles nodig heeft. "Een Schotse vertelde me dat ze 2000 pond lichter was aan het eind van de vakantie", aldus Van Laar. De meeste beach boys beginnen rond hun twaalf­ de met de verkoop van snoep en sigaretten aan toeristen en rollen geleidelijk aan in de relatiebu­ siness. De meest ervaren bumpsters, zoals ze ook wel worden genoemd, zijn zulke goede versier­ ders dat de vrouwen vanzelf op hen afkomen. Gemiddeld verdienen ze 235 gulden per maand, meer dan bijvoorbeeld een Gambiaanse politie­ agent.

Uitgezakte lichamen De inkomsten tijdens de vakantie zijn voor de beach boys konetermijnbeloningen. Het echte doel is een ticket naar Europa, dat ze onderling 'Babyion' noemen. Europa is het beloofde land, waar ze rijk en gelukkig zullen worden. "Pas als je in Babyion woont met een Babylon­woman en af en toe terug komt naar Gambia, heb je het gemaakt", vertelt Van Laar. Hij maakte kennis met een Gambiaan, die in Delfzijl woont en daar een vrouw en kmd heeft. Ondertussen heeft de man ook een gezin in Gambia, waar zijn Groningse vrouw niets van afweet. Zijn Gambiaanse vrouw heeft er geen problemen mee, zo lang hij haar maar onder­ houdt. "In de vier maanden dat ik daar zat, is hij drie keer op en neer geweest tussen Gambia en Nederland. In Gambia was hij de gevierde man, hij gaf veel geld uit", vertelt Van Laar. De gehoopte ticket naar Europa verklaart waar­ om de beach boys zo serieus zijn over hun relaties met Westerse vrouwen. Ze blijven volhouden hoe verliefd ze zijn op vrouwen die hun oma hadden kunnen zijn. "Pas heel laat op de avond, als iedereen beneveld is door de jungle jmce, komen de echte verhalen, over slechte seks en uitgezakte lichamen", vertelt Van Laar, Het beeld bestaat dat de beach boys de Westerse vrouwen gebruiken, maar volgens Van Laar gebruiken de vrouwen hen net zo goed. "Zij weten vaak heel goed dat de beach boys naar Europa willen en de meeste vrouwen hebben daar geen zin in. Die willen gewoon genieten en later geen gedoe", aldus Van Laar. Hij citeert een 51­jarige Britse toeriste die al vier jaar een relatie heeft met de dertigjarige Gambiaan Alpha: "Hij bleef maar vertellen hoe graag hij met me mee wilde naar Groot­Brittannië. Maar ze zien me in het dorp al aankomen met A lpha." Alpha is geen uitzondering. Voor de meest beach boys zit een ticket naar 'Babyion' er niet in.

)pgestapte hoogleraar wil niet terugkeren

'De VU ziet de geriatrie helemaal niet zitten' ^erard Jan Ligthart is zwaar teleurgesteld in de VU, waar I Bij tot voor kort bijzonder hoogleraar geriatrie was. Zijn spe­ cialisme zou veel te weinig aan bod komen. Daarom hing hij |eze zomer zijn toga aan de wilgen. Ook gaf hij een onder­ loekssubsidie van anderhalf miljoen gulden terug. Hij wilde lijn loopbaan voortzetten aan het Slotervaartziekenhuis. Nu lijn specialisme wellicht wordt overgeheveld van het Sloter­ laart naar de VU, wil hij niet terug.

zomer diende bijzonder hoogle­ |ar Gerard Jan Ligthart zijn ontslag ^ Dl) het vu Medisch Centrum. Moe­ f streden, zoals hij het zelf zegt. p v e n jaar heb ik op de vu doorge­ p c h t en dat waren nu niet bepaald |ven gelukkige jaren. Ik ben uiteinde­ • tot de conclusie gekomen dat de ' mijn specialisme helemaal niet ziet 1994 stapte Ligthart over van het f ademisch ziekenhuis in Leiden naar vu, om hier de leerstoel klinische piatrie te bekleden. Die was inge­ om het relatief nieuwe specialis­ ouderengeneeskunde in A mster­ Pm vastere voet aan de grond te pen. ^ hs^vr ^^'^^^ ^^'^ gemengde aanstel­ r^' "'' werd voor veertig procent

betaald door de vu, voor dertig pro­ cent door het ministerie van Volksge­ zondheid en voor de overige dertig procent werd hij aangesteld bij de afdeling geriatrie in het Slotervaartzie­ kenhuis. "Ik zag het helemaal zitten", vertelt Ligthart. "De VU bood me een geweldig toekomstperspectief. In Lei­ den had ik twaalf jaar moeten vechten voor erkenning, nu kon ik eindelijk iets gaan dóen." Ligthart wilde aan de VU meer dan alleen een polikliniek voor geriatrie. Hij wilde ook een consultatieve dienst en een aparte afdeling opzetten met patiëntenzorg. "A lleen dan kun je goede geriatrie bedrijven." Maar in de praktijk bleek het moeilijk om in het vu­ziekenhuis bedden te reserveren voor geriatrische patiënten. Het zie­ kenhuis zag liever dat geriatrische patiënten naar het Slotervaartzieken­

huis gingen, dat wél een aparte afde­ ling had. Ligthart: "A cademische zie­ kenhuizen redeneren al snel: wij zijn er alleen voor de topklinische zorg. Ze zijn bang voor mensen die langdurige zorg nodig hebben, die krijg je moei­ lijk weer weg." Bovendien werd Ligthart het met het toenmalige hoofd inwendige genees­ kunde van de medische faculteit hele­ maal niet eens over de invulling van onderzoeksvoorstellen en de benoe­ ming van twee extra geriatrische art­ sen. Volgens Ligthart omdat dit hoofd geen vertrouwen had in de geriatrie als apart specialisme. Maar decaan Ed van der Veen van de geneeskundefa­ culteit spreekt dat tegen. "De geriatrie liet weinig zien waardoor internisten enthousiast konden worden. A ls Ligt­ hart met goede voorstellen was geko­ men, had hij vast de kans gekregen."

Zwaar teleurgesteld In 1997 kon Ligthart hoofd worden van de geriatrieafdeling van het Slo­ tervaartziekenhuis. Ligthart: "Ik legde het voor aan de decaan, die zei: 'ga jij maar naar het Slotervaart. Dat lijkt me nuttiger.'" Hij bleef wel voor der­ tig procent bijzonder hoogleraar. Ligthart bracht de kwakkelende afde­ ling van het Slotervaart weer op orde en blies de opleiding geriatrie nieuw

leven in. "Toen dat weer liep, wilde ik toch weer ruimte vrijmaken voor wetenschappelijk onderzoek. Tot mijn grote vreugde kon ik anderhalf mil­ joen gulden subsidie krijgen van de onderzoeksorganisatie ZON." Ligthart besefte dat hij een ambitieus onderzoek onder zijn hoede had. Vlak voor de zomer vroeg hij daarom aan de decaan of zijn aanstelling als hoog­ leraar weer uitgebreid kon worden. "Van der Veen zei onmiddellijk: 'geen sprake van'. Ik was zwaar teleurge­ steld. Ik miste een visie bij de vu, een duidelijke keuze voor de geriatrie. Ik vond het onverantwoord om het onderzoek alleen te leiden en heb de subsidie toen teruggegeven." Van der Veen vindt het onterecht dat Ligthart zijn persoonlijke teleurstelling afwentelt op de VU. "We waren vooral verbaasd door zijn voorstel. Én hoofd zijn van een afdeling geriatrie én tege­ lijk zo'n groot onderzoeksproject lei­ den kan gewoon niet." De decaan vindt het "op z'n zachtst onverstandig" dat Ligthart de subsidie heeft teruggegeven. "Ik heb hem later nog een brief gestuurd om op kone termijn bij te praten, maar hij was ziek en wilde niet reageren." Bij Ligthart zelf was er naar eigen zeggen "iets geknapt". Hij diende zijn ontslag als hoogleraar in en kreeg vervolgens een bum out.

Drie maanden later is Ligthart voor­ zichtig weer gaan werken. Maar hij blijkt nog niet van de vu af te zijn. Het Slotervaartziekenhuis heeft name­ lijk al tijden grote geldproblemen. Een speciale commissie onder leiding van oud­staatssecretaris van Volksgezond­ heid Hans Simons adviseerde minister Borst het ziekenhuis af te slanken tot polikliniek. De specialismen, zoals de geriatrie, zouden ondergebracht moe­ ten worden bij het vu Medisch Cen­ trum.

Lichtpuntje "Dat zou voor mij natuurlijk heel zuur zijn", aldus Ligthart. "Ik las dat de commissie verspreid over verschillen­ de afdelingen geriatrische bedden wil reserveren. Maar zo werkt dat niet, een bedje hier en een bedje daar." Van der Veen wil hier niet te veel op ingaan. "We wachten tot de minister haar besluit heeft genomen. We willen best iets doen met de geriatrie, maar alleen op een manier die wij verstan­ dig vinden." Ook al heeft Ligthan momenteel wei­ nig vertrouwen in de vu, toch ziet hij wel een lichtpuntje. "Het nieuwe hoofd van inwendige geneeskunde, Sven Danner, heeft vast meer visie op de ouderenzorg dan zijn voorganger. Maar als de afdeling naar de vu gaat, zal het in principe wel zonder mij zijn."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen