Ad Valvas 2001-2002 - pagina 340

BAMA­SPECIAL

•PAGINA 8

AD VALVAS 7 FEBRUARI 2002

Hoe een hbo'er toch universitair master kan worden

Re

Bijspijkeren en doorstromen De masterfase in het nieuwe studie­ systeem is niet alleen toegankelijk voor universitaire bachelors, maar ook voor studenten die op het hbo een bachelordiploma hebben gehaald. Bij veel faculteiten speelt de vraag wie met een hbo­diploma wel en niet moet worden toegela­ ten.

D iemand voldoende kennis en capaciteiten heeft om een master te doen. Bovendien heeft de Tweede Kamer zich negatief uitgesproken over strengere selectie: masterstudenten mogen in elk geval niet alleen op cijfers worden geselecteerd vindt een kamermeerderheid. Economie denkt wel aan een test voor instro­ mers van buiten, maar daarover is nog discussie op de faculteit. Onderwijsdirecteur Peter Sneep geeft toe dat hij ook nog niet weet hoe zo'n test er precies uit zou moeten zien. Daarnaast zal Economie ook een schakelprogramma aanbieden voor studenten die niet genoeg voorkennis heb­ ben voor een bepaalde master. "Dat kunnen zowel hbo­studenten zijn, als studenten die aan de universiteit hun bachelor hebben gehaald en verder willen met een master in een andere rich­ ting", aldus Sneep. In principe moeten alle eenjarige masters wel toegankelijk zijn voor iedereen die zijn bachelor economie aan de vu heeft gehaald. A lleen de tweejarige onderzoeksmaster aan het Tinbergen Instituut (een samenwerkingsverband met de UVA en de Erasmus Universiteit) zal er waar­ schijnlijk strengere selectie­eisen op na gaan houden, maar hoe weet Sneep nog niet precies "Ook nu komen alleen de beste studenten daar terecht en dat gaat vanzelf, dus ik verwacht dat dat in de toekomst zo zal blijven."

We moed Visser Bij Sociaal­Culturele Wetenschappen (scw) is driekwart van alle studenten hbo­instromer. Deze instromers hebben de eens noodlijdende sociale wetenschappen tot de grootste faculteit van de vu gemaakt. Toch botert het niet op alle vlakken tussen de hbo'ers en de faculteit: het wetenschappelijk gehalte van de zij­instro­ mer is laag, vinden de docenten, en de uitval is hoog. Het verkorte programma, waarbij studen­ ten vakken uit de hele studie krijgen, werkt niet. "Het pijnlijkst is dat veel hbo'ers pas in een laat stadium afhaken", vertelt onderwijsdi­ recteur Betteke van Ruler. "A ls ze aan hun scriptie moeten beginnen, blijkt het niveau voor sommige studenten te hoog. Het is voor ieder­ een heel vervelend dat ze daar dan pas achter komen." In het verkorte programma, waarbij de studen­ ten vooral hoorcolleges volgen en tentamens maken, komen zelfstandige onderzoeksvaardig­ heden nauwelijks aan bod. "In het nieuwe sys­ teem willen we dat studenten eerder weten waar ze aan toe zijn en wat er van hen wordt ver­ wacht", zegt Van Ruler. Studenten die op het hbo een bachelorgraad hebben behaald, kunnen doorstromen in de een­ jarige masterprogramma's bij scw na een scha­ keljaar. In dat jaar worden de studenten metho­ dologisch en statistisch bijgespijkerd. Ook moe­ ten ze een bachelorthese schrijven. "Het schakel­ jaar moet maatgevend zijn voor het niveau van de master. Studenten die het schakeljaar niet halen, zullen ook problemen krijgen in de mas­ ter. Op deze manier zijn ze er sneller achter en gaat er voor hen minder tijd verloren", denkt Van Ruler.

Het is onduidelijk of hbo­bachelors (liier van Hogescliool Holland) voldoende niveau hebben

mens en maatschappij en met communicatiewe­ tenschap van Windesheim", laat Van Ruler weten. De studentenraad van scw vindt een schakeljaar eigenlijk niet genoeg. Zij zou het liefst zien dat de selectie voor de masterfase zwaarder zou wor­

Dat de invoering van het Angelsaksisch model niet zonder slag of stoot door de Tweede Kamer zou komen, kon minis­ ter Hermans weten. Dat hij zich moest neerleggen bij ver­ zet tegen selectie op hoge cijfers en een kamerveto over collegegeldverhoging, moet de liberaal zwaar vallen. Toch is Hermans niet dé verliezer van het debat over de BaMa­ structuur.

De 'grote blijdschap' waarmee Her­ mans was vervuld toen de Tweede Kamer de invoering van het bachelor­ masterstelsel goedkeurde, moet op zijn minst een beetje gespeeld zijn. De bewindsman zag immers twee van zijn paradepaardjes aan de hand van de Kamer naar de slachtbank huppelen en dat is slikken. De Tweede Kamer wil voor iedere student een geplaveide weg naar de topmasters, dus niet alleen voor de studenten met de hoogste cijfers. Mis­ schien een nobel streven, maar vol­ gens Hermans wilde de Kamer met die gelijkheidsgedachte "back to the seventies'.

IS]

Specialisatie

den om een hoog niveau te garanderen. Egbert Pos, voorzitter van de studentenraad: "Wij had­ den eigenlijk gewild dat er een instroomtoets komt." Zo'n toets komt er hoogstwaarschijnlijk niet, omdat het moeilijk is in een keer te testen of

zullen hbo­studenten waarschijnlijk net als nu de hele studie vanaf het eerste jaar moeten doen, als ze psycholoog willen worden. Wel overweegt Psychologie en Pedagogiek aparte masters psy­ chologie voor hbo'ers in te stellen. Bij orthopedagogiek speelt een vergelijkbaar pro­ bleem: ook daar stelt de beroepsvereniging eisen aan de opleiding. Maar toch denkt de studie erover om eenjarige masters voorafgegaan door een schakeljaar in te stellen. Ook wat betreft de selectie van universitaire bachelors voor de masterfase is de faculteit Ps\­ chologie en Pedagogiek er nog niet uit. Psycho­ logie had in het oude systeem lange afstudeer­ programma's. Het is onmogelijk om alle stof die daarin werd aangeboden, nu in een eenjarige master te stoppen. Toch zijn slechts twee van de zes masterprogramma's tweejarig. Dat betekent dat studenten in de bachelorfase al moeten kie­ zen voor een specialisatie. Wie daarna alsnog naar een andere master wil doorstromen, zal zich in een redelijk aantal vakken moeten bijspij­ keren.

Besluit tegen selectie helpt hoger onderwijs niet

Thijs den Otter/HOP

Dei het Taec het prim bad ovei dacl mas mini buit ten

De in systee ring c sensti Smini studif ner j£ nieuw Maar straks zullen De faculteit Psychologie en Pedagogiek weet nog laar b jevesi niet of ze hbo­instromers in de masterfase wil toelaten. In het huidige systeem bestaat er geen ffeet i verkorte opleiding voor hbo'ers. Portefeuillehou­ ander ;en di der onderwijs Johan Sturm is er dan ook niet doord voor dat hbo­studenten met een eenjarig scha­ lijkhec kelprogramma in de masteropleiding zouden kunnen plaatsnemen. "Wij vinden dat studenten aar e( met een eenjarige master en een schakeljaar met neer iet aa het wetenschappelijke niveau kunnen halen dat wij voorstaan. Bovendien stelt de beroepsvereni­ itejaai ging van psychologen strenge opleidingseisen bij 3egek een richting als klinische psychologie." Schakel­ net el )ver z programma's langer dan één jaar voor hbo'ers wil het college van bestuur van de vu niet. Dus nogel

Minder tijd Eerst leek de financiering van het schakeljaar een probleem. Minister Hermans van Onderwijs vond dat studenten zo'n jaar zelf maar moesten betalen. Dat zou hun ongeveer 2500 euro kos­ ten. Maar waarschijnlijk wordt het schakeljaar nu toch als bachelorjaar gefinancierd en betalen studenten het reguliere collegegeld. Elke hbo'er die het schakeljaar haalt, mag door­ stromen naar een master bij SCW. Bij bepaalde hbo­opleidingen moet het zelfs mogelijk worden om de vrije keuzeruimte op het hbo in te vullen met onderdelen uit het schakeljaar, waardoor het studenten minder tijd kost om door te stromen. "We zijn daarover in gesprek met de studies

ADW

Helemaal ongelijk heeft de minister niet. De masteropleidingen en vooral de topmasters moeten vooral in het buitenland de visitekaartjes van het hoger onderwijs worden. A ls je wilt dat de topmasterstudies ook toppers voortbrengen, moet er worden gese­ lecteerd. Dat gebeurt in het gehele onderwijs al sinds jaar en dag, met cij­ fers. "Cijfers spelen een rol in het onderwijs, maar geen universiteit laat een toptalent gaan omdat hij een puntje minder scoort", aldus de minister. Een ruime Kamermeerdheid wil ech­ ter niet dat hoge cijfers graadmeter worden en verbiedt het middel zelfs als selectiecriterium voor topmasters. Op kennis, inzicht en vaardigheden

selecteren is prima, maar een voldoen­ de is een voldoende. De liberaal Hermans kan zich alleen maar neerleggen bij de halsstarrigheid waarmee de Kamer met selectie aan de masterpoort omgaat. Het is echter wel de vraag in hoeverre de Kamer het hoger onderwijs hiermee helpt. Want wat is een topmaster waard als je er geen aanvullende eisen aan mag stellen? Op het moment dat een stu­ dent per ongeluk een puntje minder heeft maar verder zeer talentvol blijkt, is er geen universiteit die hem in de kou laat staan. Het is overigens nog altijd niet duide­ lijk hoe die topmasters precies worden ingericht. De minister wilde het vooral aan de universteiten overlaten, maar de Kamer dacht daar anders over: een werkgroep met vertegenwoordigers van instellingen, ministerie en studen­ tenbonden moet nader onderzoeken aan wat voor eisen zo'n studie moet voldoen. Feit is dat er, afgezien van Hermans' suggestie dat er voor topopleidingen best een hoger collegegeld kan worden betaald, weinig of geen aanwijzingen in de wet staan over de aard van de

topmasters. Een werkgroep is dus helemaal zo gek nog niet. Minister Hermans had het de PvdA en DÓ 6 trouwens een stuk moeilijker gemaakt als de nieuwe wet had voor­

zien in inhoudelijke eisen waaraan een topmasterstudie moet voldoen voordat er een hoger collegegeld mag worden gevraagd. De coalitiepartners van Hermans' eigen W D konden nu alle partijen te vriend houden. Door ener­ zijds te beweren de topmasters niet eeuwig te willen tegenhouden en anderzijds onder geen beding akkoord te gaan met topcoUegegelden zolang er geen duidelijkheid bestaat over de eisen waaraan zo'n opleiding moet voldoen. Het pleidooi voor de topcoUegegelden hield Hermans tegen beter weten in vol tot aan het einde van het debat.

Toen bleek dat er niets veranderd was (de WD bleef voor, de rest tegen de verhoging), kon de minister niets anders doen dan zich gewonnen geven. Dat Hermans zich niet tot wirmaar van het debat kan uitroepen, staat vast. Maar de grote verliezer is hij ook niet. Die twijfelachtige eer komt de HBO­raad toe. De koepelorganisatie van de hogescholen had graag gezien dat de nieuwe wet de muur tussen wo en hbo zou slechten. Niets bleek min­ der waar. In tegenstelling tot de wo­ masters worden de masters die hoge­ scholen gaan aanbieden ­ op een 'maatschappelijk relevante' uitzonde­ ring na ­ niet door het Rijk bekostigd. Bovendien blijft het onderscheid in titulatuur tussen mensen met een w. o­ en een hbo­diploma op last van de Kamer gehandhaafd. Daarmee is het binaire onderwijsstel­ sel nog altijd springlevend. Een gemis­ te kans volgens hogescholen en stu­ dentenbonden. De handhaving van een goed functionerend onderwijsmo­ del volgens minister. Kamer en uni­ versiteiten. Welk kamp gelijk krijgt, zal de tijd leren.

lo'n ! iers g vaar i kult( !e der ;aran( nde ] eeft. 1 ;eren. Het 01 euker leBaj pen 01 ioor t

TOor reflect iofie e Jogesc len mi

:rgbe icheid 3ns op icadei rersite eren 2 lun ni ;en, VI !igen 1

En alh he aca 'Opp noetei :i|k eel Jat eei

Komen 'm me 'Ik be] en aa iebac Joendi net m ïnofv »at de len we tlors a Kn, oj <iez6n log nil

\ zo [later

ties gei

taar VI lilk al I "iskun

laire b ilenker lwens\ bnde Ilea."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen