Ad Valvas 2001-2002 - pagina 338
• PAGINA 6
AD VALVAS 7 FEBRUARI 2002
BAMA-SPECIAL
Masters aan de internationale top Tekst: Dirk de Hoog, foto's: Christiaan Krouwels
Unielce cliristelijlie master 'moet zelcer dooi^aan' ' E e n o p l e i d i n g die perfect bij d e V U past', n o e m t H e n k Geertsema h e t v o o r n e m e n v a n d e faculteit Wijsbegeerte o m een m a s t e r christian studies of science and society te b e g i n n e n . V o l g e n s G e e r t s e m a is d e m a s t e r ' u n i e k in N e d e r l a n d e n wellicht in d e w e r e l d ' . Ondanks het unieke karakter van de master, verwacht Geertsema niet dat het storm zal lopen. "Ik hoop vanaf het begin op meer dan twintig studenten. Als het er in het eerste jaar toch maar een stuk of vijftien zijn, moeten we zeker doorgaan", zegt Geertsema die in Utrecht, Groningen en aan de vu bijzonder hoogleraar reformatorische wijsbegeerte is. Samen met Jan Verhoogt van de faculteit Sociaal-Culturele Wetenschappen en Jan Willem Sap van Rechten heeft hij het conceptprogramma ontwikkeld. De eenjarige master wordt in het Engels gegeven. Geertsema verwacht in Nederland niet voldoende studenten te vinden, maar in het buitenland zeker wel. In de Verenigde Staten en Canada bestaat een langere traditie op het gebied van zogeheten christian studies. Hij wil daarom onder meer samenwerken met het Institute for Christian Studies in Toronto. Hij verwacht ook belangstelling uit LatijnsAmerika, Afrika en vooral ook Oost-
Europa. Omdat de meeste studenten uit die landen weinig draagkrachtig zijn, hoopt Geertsema dat onder meer de Europese Unie beurzen beschikbaar stelt. Ook ziet hij een schone taak weggelegd voor de Vereniging voor Christelijk Wetenschappelijk Onderwijs om potentiële studenten van 'zijn' master financieel te ondersteunen. "We dragen tenslotte met deze opleiding duidelijk bij aan de profilering van de vu als christelijke universiteit." Geertsema wil verder werken in de traditie van Herman Dooyeweerd, van 1926 tot 1965 een bekend hoogleraar filosofie aan de vu. Deze ontwierp de 'wijsbegeerte der wetsidee', waarmee hij een christelijke grondslag voor wetenschapsbeoefening wilde leggen. T o t in de jaren zeventig moesten alle VU-studenten deze filosofie verplicht bestuderen. Maar het gedachtegoed van Dooyeweerd is ook binnen de vu steeds meer omstreden en uit de tijd geraakt. Volgens Geertsema is echter de aandacht voor de filosofie van Dooyeweerd in kringen die nadenken over christelijke politiek en maatschappijbeschouwing de laatste tijd weer toegenomen. Ook internationaal is er een levendige en nog steeds groeiende belangstelling, zij het in een beperkte kring. De master wil docenten in het hoger
Meer dan een melkkoe E e n i n t e r n a t i o n a l e o p l e i d i n g is niet p e r definitie e e n g o u d m i j n t j e . D a t is a l t h a n s d e ervaring v a n Erik D e n t e r s , h o o f d v a n d e o p l e i d i n g Master of law in international business law. D e z e eenjarige o p l e i d i n g , w a a r v o o r h e t collegegeld 8 5 0 0 e u r o b e d r a a g t , richt zich geheel o p b u i t e n l a n d s e s t u d e n t e n .
Henk Geertsema
"De eerste keer hadden we meer dan dertig studenten", vertelt Denters. "Dat is te veel. Om goed onderwijs te geven, is dertig echt het maximum. Daarmee kun je net financieel rondkomen, als alles goed gaat." Zijn ervaring is echter dat lang niet alles goed gaat. Soms spreken de studenten slecht Engels, hebben ze niet de juiste vooropleiding of nog nooit met Word op de computer gewerkt. Daarnaast weten ze op de universiteit en in de stad de weg niet. Daarom heeft Denters voor zijn
onderwijs en leidinggevenden in maatschappelijke en politieke organisaties "voorzien van een fundamentele christelijke visie op de centrale vraagstukken van deze tijd", staat in de aanvraag voor de masteropleiding te lezen. Vanuit chrisitian studies wil men een alternatief ontwikkelen voor de positivistische opvattingen in de sociale, en het fysicalisme in de biologischmedische wetenschappen. Simpel gezegd vindt Geertsema dat de mens niet te reduceren is tot een stelletje samenwerkende moleculen. Wetenschap behoort ook normatief te zijn en zich bezig te houden met zingevingsvragen. Geertsema wil niet blijven steken in fundamentalistisch theologisme dat de werkelijkheid letterlijk uit de bijbel wil verklaren. "We hebben aan de vu een eigen denktraditie ontwikkeld waarin enerzijds wordt vastgehouden aan het geloof dat mens en werkelijkheid schepping van God zijn. Tegelijk wordt geprobeerd recht te doen aan ontwikkelingen in de moderne samenleving en wetenschap", aldus Geertsema. Of de master er daadwerkelijk komt, is nog niet zeker. Het college van bestuur staat er 'welwillend' tegenover, maar heeft nog geen definitieve goedkeuring gegeven. Geertsema hoopt vurig dat het initiatief doorgaat "Als er één universiteit is waar zo'n master thuishoort, is het de vu wel."
internationale klasje twee deeltijdstudiebegeleiders in dienst. Die moeten bijvoorbeeld ook helpen bij het vinden van huisvesting. "Een geweldig probleem. Het hospitium voldoet echt niet", aldus Denters. En dan zijn er nog de cultuurverschillen. Veel studenten komen uit rijke gezinnen in ontwikkelingslanden, zoals Indonesië, en zijn veel service gewend. "Wie draagt mijn koffers?", vroeg bijvoorbeeld een aspirant-studente bij aankomst op Schiphol. Soms eindigt de curus in een drama. Niet alle studenten halen het felbegeerde diploma, "ƒ had paid the money for it", zei een gezakte studente in tranen. Ze dacht door het collegegeld te betalen, automatisch een diploma te krijgen. "Voor het geld moet je het niet doen", is de conclusie van Denter. Wel kan een faculteit wetenschappelijk beter worden door internationale cursussen aan te bieden. "Dank7i) die cursussen kunnen we gerenommeerde internationale gastdocenten aantrekken. Die geven meteen college aan de reguliere studenten. Dat houdt je scherp en dan zie |e echt wat er over de grenzen gebeurt." (DdH)
Tweelingenmaster moet niet te groot worden V o o r l o p i g wil D o r r e t B o o m s m a h a a r m a s t e r o p l e i d i n g klein h o u d e n . 'Vijf a tien s t u d e n t e n k u n n e n we goed begeleiden. Voor meer studenten ontbreekt het ons aan p e r s o n e e l en v o o r z i e n i n g e n ' , zegt d e h o o g l e r a a r biologische p s y c h o logie die b e k e n d is g e w o r d e n d o o r g e n e t i s c h o n d e r z o e k bij t w e e l i n gen.
Dorret Boomsma
Dat juist Boomsma maar een beperkt aantal studenten tot haar master gedragsgenetica en epidemiologie wil toelaten wegens gebrek aan middelen, is opmerkelijk. Ze heeft net de hoogste Nederlandse wetenschappelijke onderscheiding, de Spinozaprijs, gekregen met het bijbehorende geldbedrag van anderhalf miljoen euro en behoort dus tot de vu-toppers met internationale allure. "Ik kan wel studenten gaan werven in het buitenland, maar wat heb ik ze te bieden?", verklaart Boomsma haar opstelling. "We hebben een staf van vier vaste en zes tijdelijke medewerkers. Die moeten ook onderwijs in de bachelorfase geven, zelf onderzoek doen, aio's begeleiden en voortdurend subsidies aanvragen. Meer dan tien studenten kan ik geen topopleiding garanderen, dus neem ik er ook niet meer aan." De psychologe voelt er niets voor om buitenlandse studenten enorme collegegelden te laten betalen om zo aan meer personeel te komen. "Daar ben ik te ouderwets idealistisch voor. Ik
ben tegen financiële drempels in het onderwijs." Ze heeft ook een praktisch bezwaar tegen het op grote schaal binnenhalen van studenten uit het buitenland. De faciliteiten van de vu zijn beneden de internationale maat, vindt ze. "Ik heb zelf in Amerika een dure opleiding gevolgd. Daar was de bibliotheek vierentwintig uur per dag open en kon je de hele dag door een goede maaltijd krijgen. Wat heeft de vu te bieden? De bibliotheken sluiten om vier uur en ik durf een student uit Amerika nauwelijks een kamer aan te bieden in het totaal uitgeleefde Hospitium op Uilenstede. En andere huisvesting is nauwelijks te vinden." Boomsma denkt in Nederland voldoende studenten te kunnen vinden voor de tweejarige onderzoeksopleiding. Ze wil namelijk nauw gaan samenwerken met medici, biologen, wiskundigen en informatici. Die laatste twee vakgebieden zijn belangrijk voor het verder ontwikkelen van onder meer statistische onderzoeksmethoden die erg belangrijk zijn bij gedraggenetisch onderzoek. Binnen de vu hebben de betrokken faculteiten gezamenlijk 11 miljoen euro aan het college gevraagd om het betreffende onderzoek te stimuleren. T o t nu toe heeft Boomsma vooral onderzoek gedaan bij tweelingen. Ze heeft het Nederlands tweelingenregister opgezet, waarin 3500 tweelingen, hun ouders en broertjes en zusjes staan geregistreerd. Door eeneiige tweelingen die genetisch identiek zijn te vergelijken met twee-eiige tweelin-
gen, die genetisch wel verschillen, is te onderzoeken in hoeverre verschillen in gedrag en persoonlijkskenmerken samenhangen met verschillen in erfelijke aanleg. Als bijvoorbeeld verschillen in intelligentie mede bepaald worden door genetische factoren, zullen eeneiige tweelingen meer op elkaar lijken dan twee-eiige. Boomsma wil haar onderzoek de komende jaren uitbreiden naar andere familierelaties, zoals ouders, broers, zusters en kleinkinderen. Hiermee is meer zicht te krijgen op bijvoorbeeld de overerving van allerlei aandoeningen. Zo zijn er sterke aanwijzingen dal bepaalde vormen van depressiviteit genetisch bepaald zijn. Ook bestaan er waarschijnlijk relaties tussen sommige vormen van depressies en hart- en vaatziekten. Dat kan betekenen dat dezelfde genen verantwoordelijk zi)n voor beide klachten. Welke genen dat zijn, hoopt Boomsma de komende jaren te achterhalen. De genetische wetenschap is minder ver dan veel mensen denken, zegt Boomsma. "Anders dan de krantenberichten soms doen vermoeden, zijn er op dit moment nog geen genen geïdentificeerd die samenhangen met variatie in gedrag." Oftewel, wetenschappers kunnen sta tistisch aantonen dat er een stevige relatie bestaat tussen allerlei vormen van gedrag en genetische aanleg, maa' nog niet zeggen welke genen daarvoor verantwoordelijk zijn. De onderzoekers die Boomsma gaat opleidingen, zullen die genen in de toekomst ongetwijfeld vinden.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 23 augustus 2001
Ad Valvas | 596 Pagina's