Ad Valvas 2002-2003 - pagina 137
AD VALVAS 17 OKTOBER 2002
PAGINA 5
Weetjes
Gesjeesde student Karel Knip wordt eredoctor
'Het buskruit opnieuw uitvinden, dat is ieuic' comiptie
Douaneambtenaren op Schiphol laten zich soms door drugssmokkelaars omkopen om een oogje dicht te doen, blijkt uit onderzoek van onder anderen vu-criminoloog Henk van de Bunt. Verreweg de meeste drugs komen echter bmnen via de zeehavens en dat gaat zo makkelijk dat corruptie daar niet nodig is. Nederland is vooral een distributieland; bijna alle verboden waar gaat door naar andere landen. Daardoor hebben de meeste Nederlanders weinig last van de georganiseerde misdaad. Zorg is wel waar het geld blijft dat de criminelen verdienen. De vrees bestaat dat veel misdaadgeld in de officiële economie verdwijnt. Zo zou veel onroerend goed m Amsterdam eigendom van de poldermaffia zijn. (DdH)
Trauma
Peter Strelitski
'Schrijven vind ik nog s t e e d s moeilijk. I k z i e e r altijd ais e e n bei% t e g e n o p '
Hij schrijft net zo maltkelijk over de spaarlamp als over de 'asbesthysterie'. En ook de kippenvangmachine kent voor NRC-redacteur Karel Knip (1946) geen geheimen. Op de dies natalis van de VU op 18 oktober krijgt hij een eredoctoraat in de exacte wetenschappen. Willem Oosterbeek
Hoe ging dat in z'n werk met dat eredoctoraat? "Ik werd telefonisch door de vu gepolst. Ik heb begrepen dat alle faculteiten om de zoveel tijd iemand voordragen voor een eredoctoraat. Ik vind het een reuze-eer, maar ik zie het vooral als een erkenning voor het werk van de wetenschapsredacties van de kranten. Vergeet niet dat de dagbladen twintig jaar geleden nog helemaal geen wetenschapsbijlage hadden." U bent zelf nooit afgestudeerd. Hoe is dat zo gelopen? "Ik heb een paar jaar chemische technologie gestudeerd in Delft. Dat was niks voor mij. Na twee jaar had ik het wel gezien en ben ik biologie gaan studeren in Amsterdam. Ik werd student-assistent en raakte maar niet uitgedacht over m ' n scriptie. Dat denken ging wel, maar het opschrijven wilde niet lukken. De scriptie werd het definitieve struikelblok. Het is er nooit van gekomen."
Toen dacht u: 'Kom, ik kan niet schrijven, laat ik maar journalist worden.' "Zoiets ja. Schrijven vind ik nog steeds moeilijk, ik zie er altijd als een berg tegenop. Het bedenken van een onderwerp, het uitzoeken en erover praten is leuk. Maar het opschrijven... Ik ben blij dat er computers zijn zodat je makkelijk kunt plakken en knippen in je tekst."
'Emoties overheersen het wetenschappelijke debat', heeft u onlangs gezegd. Is het echt za erg? — "Absoluut. Ik verbaas me voortdurend over het ontkennen van de feiten, zelfs door hoogleraren. Neem nu zoiets als het broeikaseffect. Het is zonneklaar dat menselijke activiteiten hierin een grote rol spelen. Toch zijn er altijd weer mensen die het ontkennen. Ik snap die verbetenheid niet."
XJ schnjft in NRC Handelsblad elke week de rubriek 'Alledaagse Wetenschap'. Hoe is die rubriek ontstaan? "Ik schreef eerst een andere rubriek met de wat lullige titel 'Zo kan het ook'. Dat ging over technische vooruitgang. Bijvoorbeeld over de spaarlamp en de kippenvangmachine. Gaandeweg kreeg ik steeds meer brieven van lezers met allerlei vragen die mezelf ook intrigeerden. Ik heb gewacht tot ik twmtig onderwerpen had en ben er toen gewoon mee begonnen. Het zou eerst een jaar duren, maar inmiddels bestaat de rubriek al twaalf jaar. En ik knjg nog altijd veel brieven. Aan onderwerpen geen gebrek."
Ergerniswekkend? "Zeker. Vooral aan het NOS-joumaal erger ik me zeer. Voor veel mensen die niet verder komen dan Spits of Metro is dit het baken in de wereld. Maar ze gaan bij het Journaal maar door met het debiteren van onzin over Tsjemobyl of verarmd uranium. Of neem die asbesthysterie. De suggestie wordt gewekt dat je onmiddellijk doodgaat als je er ook maar bij in de buurt komt. Flauwekul natuurlijk. Waarom besteden ze niet eens een heel klein beetje van die bakken geld die ze daar binnenkrijgen aan een goede wetenschapsredacteur die al die onzin ontzenuwt?"
U bent nog altijd nieuwsgierig? "Ja, dat is mijn drijfveer: nieuwsgierigheid. Als ik het antwoord al weet, begin ik er met aan. Een onderzoek naar zeepbellen en hoe ze verkleuren bijvoorbeeld, zal ik niet doen. Dat onderwerp is zo uitgekauwd. Daar zijn al boeken over volgeschreven." U wilt zelf ook dingen uitproberen? "Ja. Ik begrijp niet dat iemand schrijft dat je een ei kunt bakken op de motorkap van de auto en dat zelf niet gaat uitproberen. Mensen schrijven het op, maar ze doen het niet. Kermelijk is de wens verdwenen om zelf proeven te doen. En toch is het heel leuk om zelf opnieuw het buskruit uit te vinden."
Boven uw bureau hangt de spreuk 'Het allerergste komt nog' van Arthur Schopenhauer. Slaat dat op dat moeizame schrijven? "Nee, nee, nee. Het slaat op de ontwikkeling van deze maatschappij. Daar ben ik heel somber over. Alles is tegenwoordig buitenkant. En dan die hang naar het materiele. Ik zie totale vernietiging om me heen. Jongeren die zich overgeven aan zwelgpartijen. Er heerst een anti-intellectueel klimaat. Daar hebben de universiteiten met al hun modieuze studies aan bijgedragen. Daardoor zijn ze veel van hun gezag kwijtgeraakt. Pas nu komt er een beetje verzet."
ingezonden mededeling
ASß^'
Lilianer . '"'" = ronds geef om dit kind giro 7 800 800 Havensingel 26 5211 TX 's-Hertogenbosch Telefoon 0800 - 7800 800 (gratis) Ü ^ L l E i S i ^ ' s f o n d s v o o r k i n d e r e n met een h a n d i c a p in o n t w i k k e l i n g s l a n d e n
@ GOEDE DOELEN
Kinderen met een oorlogstrauma hebben lang niet altijd baat bij een traumaverwerkingsprogramma. Een programma gericht op dagelijkse problemen die ze tegenkomen IS vaak effectiever, vooral in Afrika waar de ellende voor kinderen vaak nog niet is afgelopen als de oorlog voorbij is. Dat blijkt uit het promotieonderzoek van Brechtje Paardekooper, die onderzoek deed bij kinderen in vluchtelingenkampen in Sudan. Een deel van deze kinderen liet zij een programma volgen gencht op traumaverwerking, een ander deel kreeg een programma gericht op de dagelijkse problemen. Het psychologisch welzijn van de groep die het programma over dagelijkse problemen had gevolgd verbeterde sterk. De kinderen met het traumaverwerkingsprogramma hadden wel minder gedragsproblemen dan eerder, maar bleven veel last houden van hun traumaherinneringen. (WV)
Hersenchips In de toekomst moet het mogelijk zijn om een chip m iemands hersenen in te bouwen om ongewenst gedrag af te remmen, zo voorspelt een commissie van vijftien jonge wetenschappers. Zij keken in opdracht van de Gezondheidsraad naar de medische en maatschappelijke gevolgen van de neurowetenschappen. Wat zij allemaal wel en niet mogelijk achten over 25 jaar, staat in De toekomst van ons zelf. "Een ongebruikelijke opdracht", venelt Witte Hoogendijk, vu-psychiater en commissievoorzitter, in de Volkskrant. "Maar zeker niet louter Spielerei." Zo vindt de commissie het aannemelijk dat er een helm komt, die via elektromagnetische stimulatie bepaalde zintuiglijke ervaringen versterkt of verzwakt en verwacht ze dat in de hersenen naderende dementie, schizofrenie of depressie kan worden opgespoord. Minder waarschijnlijk is het dat we emoties en gedrag daadwerkelijk kunnen beïnvloeden.
Bijvoeden baby's Het bijvoeden van baby's met een laag geboortegewicht en een groeiachterstand is niet zonder risico's, ontdekte mevrouw DelemarreVan der Waal, hoogleraar kinderendocrinologie in het vu Medisch Centrum. Deze kinderen hebben later een grotere kans op ouderdomsdiabetes. Pasgeboren kinderen die te weinig wegen, krijgen doorgaans onmiddellijk extra voeding en, als ze te klein blijven, soms groeihormonen. Delemarre-van der Waal onderzocht 52 kinderen van gemiddeld negen jaar. Van hen hadden er 29 bij hun geboorte een te laag en 23 een normaal gewicht. Juist de kinderen die behandeld waren tegen hun groeiachterstand, bleken minder gevoelig voor insuline, wat duidt op aanleg voor suikerziekte. De kinderen die klein waren gebleven, liepen de minste kans op diabetes. De hoogleraar adviseert kinderen met een laag gewicht hun eigen groeipatroon te laten volgen. (YN)
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 22 augustus 2002
Ad Valvas | 588 Pagina's