Ad Valvas 2003-2004 - pagina 183

mw

CULTUUR BOEKEN

jD VALVAS 20 NOVEMBER 2003 I

PAGINA 11

Hamburgerfestival Wat is dat toch met McDonald's? Voor de een staat de zaak gelijk aan de Amerikaanse droom, voor anderen is het de verpersoonlijking van het Kapitalistische Kwaad. En dus komt de hamburgergigant steeds weer voorbij in het Amerika-programma van documentairefestival IDFA. Komende week in Amsterdam. dromen. En de realiteit die ze te wachten staat", zegt een donkere mannenstem. We maken kermis met de Nigeriaanse politieke vluchtelingen Israel De documentaire Surplus: Terrorized into being consumers van de Zweedse regisseur Erik Gandini en zijn vrouw Ngozi, de baseballspelers Ricardo en José uit de Dominicaanse Republiek en de Pabegint met beelden van de gewelddadige demonlestijnse studente Naima op de Westbank. stratie van antiglobalisten in Genua in 2001. Naima's broer, die net uit de gevangenis komt, Auto's vliegen in brand en de McDonald's wordt zegt vlak voor het vertrek van zijn zus; "In de kort en klein geslagen. "Dat is geen geweld", zegt Verenigde Staten zijn geen checkpoints. De menJohn Zerzan, een van de ideologen van de desen zijn er vrij." monstranten. "Rondhangen, dope gebruiken en MTV kijken. D a n een baan zoeken. Jezelf blijven Dat ook hier McDonald's snel in beeld verschijnt oortslepen. Voor mij is dat geweld." als s5fmbool van het kapitalisme, is niet toevallig. Surplus is een van de 25 films die onder de titel De Nigeriaanse Israel haalt van zijn eerste dollars USA Today in première gaan tijdens het Interna- hamburgers en cola voor zijn hele gezin, neemt tional Documentary Festival Amsterdam een grote hap en moet hard lachen. "Interes(IDFA). Meer dan tweehonderd documentaires sant", is zijn enige commentaar. Hoewel hij worden de komende tien dagen tijdens dit festischeikundige is en goed Engels spreekt, vindt hij al snel een baan in de keuken van een groot al in de hele stad vertoond. Daarnaast zijn er Amerikaans hotel. Bijna al het geld dat hij verworkshops, debatten, interviews met regisseurs, dient, stuurt hij naar zijn familie in Nigeria. Hij borrels en feesten. krijgt een hoge bloeddruk van de spaiming maar Het IS niet toevallig dat we juist bij McDonald's weet zeker dat hij het in de Verenigde Staten gaat de ruiten zien sneuvelen, tijdens de eerste beelredden. den van Surplus. De documentaire is een aanklacht tegen de zwarte kanten van het kapitalisAl vanaf het begin hebben de immigranten het me: het verschil tussen rijk en arm, de vervuiling zwaar en het lijkt alleen maar zwaarder te woren de leegte van het consumeren. Als regisseur den. "Alles hangt af van toewijding en geluk. En Gandmi vervolgens in Cuba neerstrijkt, lijkt hij vooral geluk", zegt de achttienjarige baseballspeeven te willen suggereren dat dictator Fidel Gastro ler Ricardo uit de Dominicaanse Republiek, die daar het juiste antwoord op heeft gevonden. We naar Amerika mag om voor de beroemde Los zien bijna lege winkels, distributiebonnen voor Angeles Dodgers te spelen. Toch vormen de brood en njst en een blije Cubaanse die dat een nieuwe Amerikanen een ongelofelijk contrast met goed systeem vindt. "Zo cunsumeren we alleen de jongeren uit Surplus. Geluk speelt voor hen het nodige." Maar als documentairemaker Gand- geen rol meer, want ze hebben alles wat ze wilini de kreet 'I love this company' van Microsoftlen. "De helft van mijn tijd besteed ik aan het topman Steve Ballmer niet alleen in de mond van kwijtraken van mijn geld", zegt een achttienjarige George W. Bush monteert maar ook in die van jongen. "Ik ben gewoon leeg." Castro, laat hij zien dat hij het Cubaanse systeem Veel mensen realiseren zich die leegte, ondanks even onderdrukkend vindt als het Amenkaanse. hun comfortabele leven en carrière, zegt antigloEen opvallend contrast met Surplus is de docubalismeman John Zerza in Surplus; er is volgens mentaire The New Americans die eveneens op het hem een moment nodig waarop we ons in het IDFA in première gaat. Opgebouwd als een soort Westen realiseren: ik wil geen auto, ik wil een reality soap van verschillende regisseurs volgt deze simpel, bevredigend leven. film in zeven delen het leven van immigranten uit Het klinkt mooi maar voor mensen als Israel, Rialle delen van de wereld die in Amerika een cardo en Naima bestaat die luxe niet. Een meuw meuw leven willen beginnen. " H u n hoop, hun leven is voor hen alleen mogelijk zonder militaire

Shirley Haasnoot

De Palestijnse studente Naima en haar moeder in The New Americans oppressie, martelingen, dictatuur en uitzichtloze armoede. Ze zijn het bewijs dat de leegte waartegen John Zerza tekeergaat, niet voortkomt uit het kapitalisme maar uit een gebrek aan keus. "Als een man van mijn dorp me zou vragen om met hem te trouwen zou ik weigeren. Vanwege het soort leven dat ik wil. Ik zie dat niet hier", zegt de Palestijnse Naima terwijl ze door een stoffig straat-

Eten, dansen, de klassieker 'Wan Pipel' b e kijken. D a a r m e e vieren k o m e n d weekend zo'n driehonderd m e n s e n de 28ste verjaardag van de republiek S u r i n a m e op Uilenstede.

Pom, salsa en Pim de la Parra

Er wordt komende zaterdag weer uitgebreid gekookt op gasstelletjes en kookplaatjes in de hal van Cultuurcentrum GrifBoen: bami, nasi, rijst met pom (een soort zoete aardappel), pastei of kip. Dat hoort nu eenmaal bij het feest rond de dag dat Suriname een onafhankelijke republiek werd, 25 november 1975. Het is het vierde jaar dat het feest in De Griffioen plaatsvindt en organisator Wartie Zeggen (26), voorzitter van de Vereniging voor Surinaamse Studenten Amsterdam (VSSA), denkt dat de opkomst hoog zal zi)n. "Vorig jaar waren er bijna driehonderd mensen, het jaar ervoor wat meer. Daar hopen .wenuookop."

Uit heel Nederland komen mensen feestvieren in D e Griffioen. Veel Surinaamse studenten en pas afgestudeerde Surinamers, maar Zeggen hoopt dat er ook veel Nederlanders, Marokkanen en Antillianen komen. Nadat vorig jaar de Surinaamse feestband Trafassi optrad, staat dit jaar vanaf elf uur de zevenkoppige Surinaams-Antilliaanse band La Fiesta op het podium, met typisch Caribische muziek. "Het heeft een beetje soka, een beetje salsa en een beetje Surinaams", probeert Zeggen de muziek te omschrijven. "Vrolijk is het in ieder geval." Als La Fiesta even moet afkoelen, kun je doordansen op de muziek van een deejay.

i

Behalve informaticastudent aan de VU is Zeggen voor de derde keer voorzitter van de VSSA, een vereniging voor zowel VU-, UvA- als HvA-smdenten. Voor de ongeveer veertig actieve en ruim 150 passieve leden organiseert het bestuur een jaariijks sporttoernooi en een maandelijkse get together in het Surinaamse studentenhuis op het Bitmengasthuisterrein. En er is af en toe een lezing. Maar het jaarlijkse hoogtepimt is het onafhankelijksheidsfeest. Voordat de muziek begint draait in de Grote Zaal om 20.30 de film Wan Pipel van regisseur Pim de la Parra uit 1976. Het verhaal gaat over een Amsterdamse student van rond de 25 die

Voor vijftig euro boeken

De keuze van kunstenaar Hans van Bentem

Elke week laat Ad Valvas iemand voor vijftig euro winkelen in de VU-boekhandel. Deze week is dat kunstenaar Hans van Bentem (39), wiens fallische kroonluchter momenteel in de hal van het hoofdgebouw hangt in het kader van de tentoonstelling 'Are you crazy?'.

je loopt. Het valt haar niet mee om weg te gaan, maar uiteindelijk kan ze haar leven leiden zoals ze wil. D e achterblijvers kunnen dat niet. IDFA 2003, in Amsterdam van 20 t/m 30 november. Voor programma, prijzen, passepartouts en ovenge informatie,

zie: www.idfa nl

hals over kop naar Suriname afreist als hij hoort dat zijn moeder daar op sterven ligt. Eenmaal aangekomen ontdekt hij zijn grote liefde voor het land. Hij wordt ook nog eens veriiefd terwijl zijn vriendin braaf in Nederland op hem zit te wachten. Volgens Zeggen is de film herkenbaar voor veel studenten. "Niet vanwege de twee vriendiimen die de hoofdpersoon heeft, maar door de keus tussen de twee landen." Zelf wil hij na zijn studie terug naar Suriname, waar hij van zijn achtste tot zijn 21ste woonde. "Ik ging informatica studeren omdat het me een leuke studie leek, maar ook omdat ik het in Suriname kan gebruiken." (SH) Sunnaams Onafhankelijkheidsfeest in Cultuurcentrum Gnffioen, zaterdag 22 november vanaf 20.30 uur in Uilenstede 106, Amstelveen. Entree € 12,, met korting € 10,- Reserveren en mfomnatie: 0204445100.

Ictie

Fictie

in de VU-boekhandel werden de volgende boeken de afgelopen maand het best verkocht: 1) B e m l e f , Buiten

is het

maandag

Hans van Bentem is altijd met zijn werk bezig. Vandaar dat hij eigenlijk alleen kunstboeken koopt en êcen leesboeken. "Ik werk altijd aan mijn visuele genügen. Dat werkt vaak niet heel direct door in mijn ^nst, maar ik moet bij een boek het idee hebben dat ik er iets aan h e b . " Van romans lezen wordt Van entem onrustig, omdat hij eigenlijk vindt dat hij m vnje tijd nuttig moet gebruiken. kunstboeken zijn het enige bezit dat ik heb", zegt an Bentem over zijn eigen bibliotheek. Hij beperkt ach met tot een bepaalde tijd of stroming. "Ik heb eten over moderne architectuur en computernst, maar ook over middeleeuwse kunst, of nepntiende-eeuws beeldhouvwerk." Het nieuwe boek van Germaine Greer (De jongen), dat nu uitgestald ligt in de VU-boekhandel', heeft hij al, evenals n boek over de Amsterdamse School en het boek Geh '»me kennis van de Britse ktmstenaar David Hockaey.

Van Bentem maakt metershoge beelden van keramiek met felle kleuren. Een aantal staat momenteel in het museum Beelden aan Zee in Scheveningen, waar Van Bentem een expositie heeft. "Die zijn te groot voor de V U . " In de VU zijn zijn kleinere beelden van gekleurd glas te zien en een tweetal kroonluchterfiguren. "Ik houd ervan om iets traditioneels als een kroonluchter een heel nieuwe vorm te geven." Voor het Eschermuseum in Den Haag is hij momenteel bezig met een grote opdracht van vijftien figuratieve kroonluchters. "Het worden niet allemaal piemels", verklapt hij alvast. Van Bentems boekenkeuze wordt dus sterk beïnvloed door waar hij op dat moment als kunstenaar mee bezig is. Momenteel is dat glas in lood. "Ik zou iets vidllen doen met de Tiffany-techniek, op zich hartstikke tuttig, maar daarom juist geschikt voor een nieuwe invalshoek." Uiteindelijk kiest Van Bentem dan ook voor een dik boek over glas in lood, The History of Stained Glass: The art of light, medieval to contemporary van Virginia Raguin ( € 47,65).

2) J . M . C o e t z e e , In

ongenade

3) H a n n e k e Groenteman, Doorzakken

bij

Jamin

4) Hafid Bouazza,

Paravion

5) Karel Glastra v a n L o o n , De

onzichtbaren ingezonden mededeling

Gids voor de wereldliteratuur

Lezen etcetera PieterSteinz

€24,95

lvL)Soefc/7onde/J Am sterdam

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen