Ad Valvas 2003-2004 - pagina 387

jOVALVAS 1 8 MAART 2 0 0 4

CULTUUR BOEKEN

PAGINA 1 5

Thuiskomen met heimwee Ze publiceren in liet Nederlands, maar het moederland is nooit uit hun gedachten. Volgende week vrijdag treden ze op in de Griffioen: drie iraanse schrijvers in ballingschap. Shirley Haasnoot

Harry Pierik

Kader Abdolah

Je houdt ervan of je haat het: Café Bern op de Nieuwmarkt. Ad Valvas ging er e e n avondje o p d e tocht zitten. De menmgen over Café Bern op de Nieuwmarkt zijn verdeeld. D e een noemt het een bruine kroeg waar je gezellig met de pannen op tafel zit. De ander heeft het huiverend over de geur van slechte wijn, knoflook en Glassex. Maar iedereen die Bern ooit bezocht, heeft een pittige anekdote over het onbeschofte personeel dat de gasten het liefst zo hard mogelijk af­ snauwt. We gaan dus een avond naar Bern. Dat blijkt nog niet zo makkelijk. Op donderdagmiddag zijn alle tafels voor vnjdagavond al gereserveerd. Maar we hebben geluk, om kwart over negen komt er een tafeltje vrij. Op dat tijd­ stip blijkt het nog steeds stampvol, zeker zo'n vijftig mensen hebben zich in het smalle café geperst. We hebben opnieuw geluk want we hoeven niet achter m de zaak aan de gemeen­

"De IJssel stroomt nu door mijn ge­ dachten, ik heb nu duizend koeien in mijn hoofd", zei schrijver Kader Ab­ dolah (1954) uit Zwolle na jaren in Nederland. Abdolah vluchtte uit Iran nadat de sjah was afgezet en onder het regime van ayatollah Khomeini de ver­ volging van schrijvers en andersden­ kenden doorging. In de jaren tachtig kwam hij in Nederland terecht, net als dichter Amir Afrassiabi (1934) en schrijver­dichter Nasim Khaksar (1944). De drie schrijvers ontmoeten elkaar vrijdag 26 maart in Cultuurcen­ trum Griffioen. Niet dat ze elkaar niet allang kennen. Eerder deze maand lazen ze met vier

andere Iraanse schrijvers nog voor uit eigen werk, om geld in te zamelen voor een school in het door een aard­ beving verwoeste Iraanse Bam. Ze blij­ ven betrokken bij hun moederland, ze blijven kritisch over de huidige presi­ dent Khatami en ze blijven schrijven, in prachtig, helder Nederlands, over een leven in ballingschap. Of, zoals ïChaksar dat ooit omschreef, het "altijd tussen twee deuren zitten en nooit meer echt thuiskomen". En ook hun levens hebben veel over­ eenkomsten. Kader Abdolah, de schrijversnaam van Hossein Sadjadi Ghaemma, studeerde natuurkunde in Teheran en raakte betrokken bij het studentenverzet tegen het religieuze regime. Onder zijn pseudoniem ­ de naam van een vriend die bij dat verzet om het leven kwam ­ publiceerde hij in Iran twee boeken en artikelen voor een ondergrondse krant. Op de vlucht voor het regime kwam hij in Neder­ land terecht, waar hij zichzelf met be­ hulp van Jip en Jaimeke Nederlands leerde. In zijn eerste Nederlandse jaar ging hij bij Annie M . G . Schmidt op theevisite. Amir Afrassiabi kwam als leraar op een basisschool in problemen doordat hij lid was van een verboden commu­ nistische partij. Hij werd gevangen

'Kan die deur dicht?" schappelijke tafel te zitten. Dicht bij de deur krijgen we een tafeltje onder een rood lampje dat zo uit het pan­ nenkoekenhuisje lijkt te komen. We beginnen met een glaasje droge witte wijn. D e Marsanne ( € 2,40) is droog, de Blanc de Blancs ( € 2,20) is droger, adviseert het minderjarige meisje met het geblokte schortje dat in haar eentje lijkt te bedienen. We vin­ den de laatste nog steeds aan de zoete kant, maar dat kan komen doordat hij zo licht is, type slobberwijn. Sympa­ thiek is dat we er een grote karaf water bijkrijgen, goed tegen de hoofdpijn de volgende dag. Bern is beroemd om zijn kaasfondue ( € 10,50) en de entrecote Café Bern ( € 13,­), en omdat er nauwelijks iets anders op de kaart staat, bestellen we dat allebei. Binnen twintig minuten staat alles op tafel: borden op papieren

placemats, stokbrood, spiritusbrander­ tjes met een hoge blauwe vlam en een roostertje voor zowel de kaasfondue als de entrecote. Met de entrecote komt sla, bij de kaasfondue bestellen we een extra groene sla ( € 3,­) die precies hetzelfde is. Het ziet er in ieder geval leuk uit. D e kaas bubbelt als een dolle in een aar­ dewerken schaal. D e smaak is redelijk: pittige kaas, veel knoflook en een weeïge nasmaak van witte wijn. De entrecote is een groot, rauw stuk vlees, dat aan de buitenkant hcht is aange­ bakken en vervolgens in dunne reepjes is gesneden. We mogen hem zelf af­ bakken in de plas felgroene saus (met opnieuw heel veel knoflook), die al snel het kookpunt heeft bereikt, dan aanbrandt en een grote zwarte plek maakt in het midden van de schaal. De groene sla is redelijk: lange slierten

rauwe uiringen, schijven wortel, radijs, waterige tomaat en smakelijke kropsla met een enkele zandkorrel, het geheel overgoten met veel olie en azijn. Inmiddels beginnen de eerste aange­ schoten bezoekers te vertrekken. Ze laten de deur wagenwijd openstaan totdat de temperatuur zo'n vijftien graden is gedaald, en het aardige min­ derjarige meisje aan komt rennen om hem dicht te doen. Als alles op is, de pannen zwartgebla­ kerd en de brandertjes uit, hebben we eigenlijk nog steeds een beetje honger. We wachten en wachten, maar behal­ ve een man met een bos rozen en een polaroidcamera komt er niemand meer langs. Het aardige minderjarige meisje rent met dienbladen door de zaak en een andere, meerderjarige ser­ veerster, ook met een geblokt schortje, tapt een glas bier. Voor zichzelf We

Voor vijftig euro boeken

Schrijversavond met Kader Abdolah, Nasim Khaksar en Amir Afrassiabi. Met muziek door All Safavian (zang/daf) en AmirTammadonzad (setar). Vrijdag 2 6 maart om 2 0 3 0 uur in Cul­ tuurcentrum Griffioen, Uilenstede 1 0 6 , Amstel­ veen Entree: € 5,­, met korting € 3,­.

blijken alleen nog bij haar minderjari­ ge collega te kuimen bestellen, de rest van het personeel is moe en puft met een drankje uit aan een lege tafel. Eindelijk lukt het ons om een mousse au chocolat ( € 3,­) te bestellen, een best lekkere, zelfgemaakte, mierzoete mousse met klontjes en een vers schijf­ je sinaasappel. D e volgende dag heb­ ben we buikpijn. Geen voedselvergifti­ ging, wel kou gevat. T e lang op de tocht gezeten waarschijnlijk. (SH) Prijs­kwaliteitverhouding

6,5

Inteneur

5

Bediening

5

Geblokte schortjes

8

Café Bern, Nieuwmarkt 9, Amsterdam. Ge­ opend dagelijks 1 6 . 0 0 0 1 . 0 0 uur, keuken ge­ opend 18.00­22.50 T 0 2 0 ­ 6 2 2 0 0 3 4 (reserve­ ren aangeraden).

Fictie

De keuze van marketingfan IVIark Ogertschnig Elke week laat Ad Valvas iemand voor vijftig euro winkelen bij de VU­boekhandel. Deze keer is dat Mark Ogertschnig, die derde werd ^ de uitreiking van de Rabobank Scriptieprijs.

Jongeren zijn niet innovatiever dan ouderen. Die wnclusie trekt Mark Ogertschnig in zijn afstudeer­ Sfflptie over de invloed van innovatie op de accepta­ tie van mobiele diensten. Hij werd er derde mee bij "e Rabobank Scriptieprijs, die op 13 maart werd uit­ gereikt tijdens Nationale Carrièrebeurs in de Rai. Wet leverde hem 150 euro op. amen met zijn begeleider Hans van der Heijden Qerzocht Ogertschnig de bereidheid van jongeren ouderen om gebruik te maken van sms­diensten, als een vertaaldienst waarbij je een woord invoert Q" arvan de gewenste vertaling krijgt. Wat bleek? uderen maken daar net zo gretig gebruik van als längeren. Sertschnig, die na zijn studie economie nu een asteropleiding fiscaal recht volgt, leest zelden fic­ ^^^ zegt hij wanneer hij de VU­boekhandel binnen­ ortfK '^ '^ "^^ eerste keer dat hij de tijd neemt de L i'''^'^ ^^^ ^^ zoeken. "Meestal race ik snel door ko ^„ ^"'Isl om de benodigde studieboeken te mf ^', "Oêken die hij voor zijn plezier koopt zijn estal biografieën van beroemde mensen uit de

gezet, studeerde vervolgens architec­ tuur in Teheran en daarna in Londen. Sinds 1986 woont hij als politiek vluchteling in Nederland, waar hij werkt als architect en dichter: "Als ik thuiskom/ heb ik heimwee/ naar huis." Verder regelt hij dat Iraanse dichters in het Nederlands worden vertaald en omgekeerd. Ook Nasim Khaksar werkte in het on­ derwijs, na zijn studie sociologie. Tij­ dens het regime van de sjah werd hij m de gevangenis gegooid, een paar jaar na de Iraanse revolutie werd hij ter dood veroordeeld wegens zijn vlam­ mende stukken tegen het nieuwe be­ wind. Doordat hij inmiddels een be­ kend schrijver was, werd het doodvon­ nis afgeblazen. Als kind las Khaksar in vertaling het Dagboek van Anne Frank. Haar kleine standbeeld in Utrecht, vlakbij de Dom, doet hem nog steeds aan zijn jeugd denken. "Net als zij geloof ik, ondanks alles, dat de mens in de grond goed is."

handelswereld, zoals onlangs nog de biografie van Virgin­baas Richard Branson. N u gaat hij op zoek naar boeken over marketingstra­ tegieën. Vooral strategieën rond bepaalde brands in­ teresseren hem. "Thuis heb ik een mooi boek over hoe Coca­Cola omgaat met zijn merk. Voor mijn studie moest ik ook eens zelf een merk ontwerpen en daaromheen een strategie verzmnen. Daar heb ik veel van geleerd." Tijdens het zoeken valt zijn oog op het boek Hoe word ik een rat van Joep Schrijvers ( € 19,95). D e titel is ironisch bedoeld, legt Ogertschnig uit. Schrijvers reikt zijn lezers vooral manieren aan om ratachtige collega's te slim af te zijn. Het boek wordt zijn eerste keuze. Daarna kiest hij Experimental Marketing van Bernd Schmitt (€ 28,85). Dat behandeh het 'bele­ ven' van een merk, vertelt Ogertschnig. Doordat daarop tegenwoordig sterk de nadruk ligt, is Heine­ ken­bier internationaal succesvoller dan de veel be­ tere Belgische bieren. En zo loopt Ogertschnig met voor 48,80 euro aan boeken (plus het Boekenweekgeschenk) en uw ver­ slaggever met een enorme hoeveelheid nieuwe ken­ pis weer de VU­boekhandel uit.

In de VU­boekhandel werden de volgende boeken de afgelopen maand het best verkocht: 1) T h o m a s R o s e n b o o m , blieke werken

Pu­

2) R e m c o C a m p e r t , Een in Parijs

liefde

3 ) W . F . H e r m a n s , D e weer­ spannige slaper, Parijse notities 4) A l a i n d e B o t t o n , Status­ angst 5) A . F . T h , v a n d e r H e i j d e n , Hier viel Van Gogh flauw ingezonden mededeling

J.J. Voskuil

Terloops Voettochten door Frankrijk VU ßoe/c/7onde/ 111. ' . « I ' Mt.''>»<< . ' M (

€ 18,50

Amsterdam

. ' . ' H I . ' , > H 1, . » M « .

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen