Ad Valvas 2003-2004 - pagina 529
AD VALVAS 3 JUNI 2004
PAGINA 9
Weetjes Ellende Hartverscheurende beelden van Afrikaanse hongerkindjes doen mensen eerder naar h u n portemonnee grijpen dan blije kinderen. Dat blijkt uit onderzoek van zes VU-studenten beleid, communicatie en organisatie. Ze lieten 112 mensen vier verschillende advertenties beoordelen om erachter te komen met welke advertenties je mensen zover krijgt geld aan hulporganisaties te geven. De positieve invalshoek die zulke organisaties tegenwoordig kiezen (waarbij de resultaten worden getoond van geslaagde hulpacties) werkt minder goed dan een campagne met aangrijpende beelden, ontdekten de studenten. Plezier en verbazing leiden niet tot doneren. Verdriet, schuld en woede doen dat wel. (PB)
Enno Masurel: 'Duurzaam ondernemen is bij uitstek iets voor kleine bedrijven'
Snurken
Peter Strelitski
Voor ome Gerrit en de buurt Is duurzaam ondernemen een modieuze kreet of een zinvolle strategie voor het voortbestaan van een bedrijf? Kersvers hoogleraar Enno IVIasurel gaat het onderzoelten in het midden- en kleinbedrijf.
"Vaak wordt gezegd dat duurzaam ondernemen iets is voor grote bedrijven als Shell en Ahold en dat het midden- en kleinbedrijf er weinig aan doet", zegt Enno Masurel. "Daar ben ik het pertinent mee oneens. Bij veel kleine bedrijven bestaat wel degelijk aandacht voor een goede balans tussen 'de drie p's': People, profit en planet. Alleen is het meestal minder nadrukkelijk als ideologisch principe gesteld en heel praktisch ingevuld." Dat vloeit volgens Masurel (44), onlangs benoemd tot 'dubbelhoogleraar' duurzaam ondernemen aan VU en Hogeschool Windesheim, voort uit de aard van het bedrijf zelf "Mkb-bedrijven zijn vaak heel lokaal gericht. ïQant en ondernemer kermen elkaar persoonlijk, net als werkgever en werknemer. Daardoor ga je bijna vanzelf anders met elkaar om dan wanneer je in een supergrote onderneming werkt. Daar ontslaat een anonieme directie in een hoofdkantoor duizend anonieme werknemers ergens anders in het land of de rest van de wereld. In een familiebedrijf gaat het bij wijze van spreken om de baan van ome Gerrit. Dan tellen echt niet alleen bedrijfseconomische afwegingen."
Familievermogen Masurel noemt zichzelf "echt een econoom van het midden- en kleinbedrijf'; zijn scriptie en proefschrift gingen al over het mkb en hij deed achttien jaar onderzoek op dit terrein bij het Economisch en Sociaal Instituut van de VU. Hl) weet dan ook waar hij het over heeft als hij zegt t zeker bij familiebedrijven vaak anders naar winst wordt gekeken dan bij beursgenoteerde ondernemingen. "Op de beurs is aandeelhoudersbelang bijzonder belangrijk. Hoe meer winst, hoe beter. In familiebedrijven gaat het veel meer om het voortbestaan van het bedrijf op lange termijn dan om het laarinkomen. Het bedrijf zelf is namelijk het familievermogen en meestal vloeit de winst ook weer in het bedrijf terug." Zo komt de nieuwe hoogleraar bij een van zijn stokpaardjes terecht. "Duurzaam ondernemen is geen liefdadigheid. Aandacht voor het personeel en het milieu is van belang voor het bedrijf zelf, wil het op langere termijn voortbestaan en rendabel blijven. En
daarvoor liggen bij het midden- en kleinbedrijf de voorbeelden bij wijze van spreken voor het oprapen." Maatschappelijk verantwoord ondernemen hoeft zich niet altijd op het niveau van een bedrijf af te spelen. Ook samenwerkingsverbanden kunnen heel nuttig zijn. "Neem bijvoorbeeld de problemen in Amsterdam-West rond het Mercatorplein. Daar heeft de winkeliersvereniging veel nuttig werk gedaan. Door bijvoorbeeld samen iets aan de veiligheid te doen en afv^al op te ruimen, maar ook door buurtgerichte activiteiten te organiseren. Zoals een voetbaltoernooi, of bezoeken aan het bejaardenhuis. Je krijgt daardoor een veel leukere winkelbuurt waarvan iedereen profiteert. Dat is een mooi voorbeeld van duurzaam ondernemen. Heel direct verantwoordelijkheid nemen voor een stukje van je eigen omgeving."
Lijfsbehoud Uit onderzoek dat Masurel in zijn vorige baan deed, blijkt dat duurzaamheid helemaal niet zo'n nieuw, modieus begrip is. Ondernemers hebben wel degelijk aandacht voor h u n personeel en het milieu, alleen benoemen ze het niet in zulke ideologische termen als duurzaamheid. Masurel: "We hebben bijvoorbeeld onderzoek gedaan naar kleine grafische bedrijven. Een aantal
Tweede fusieprof Masurel werd onlangs zowel hoogleraar duurzaam ondernemen aan de VU als lector op hetzelfde vakgebied aan de Hogeschool Windesheim. Het is de tweede 'dubbelbenoeming' aan de beide fusiepartners; de pedagoog Wim Wardel<kers ging hem voor. IVIasurel gaat aan de VU werken bij het Centrum voor Innovatie en Maatschappelijk verantwoord Ondernemen (Cimo) en bij Windesheim bij de Kenniskring Duurzaam Ondernemen. "Het was nadrukkelijk de bedoeling dat beide functies door één persoon werden vervuld en dat beide functies in de toekomst naar elkaar toe groeien en in elkaar opgaan", meldt de kersverse professor. leid te voeren. "Als de brug waar een te repareren auto op staat instort, heb je natuurlijk een levensgroot probleem. Een goede bedrijfsvoering is dus een ondernemersbelang." Masurel is benieuwd hoe het met duurzaam ondernemen gaat nu het economisch tegenzit. "Dat wil ik zeker gaan onderzoeken. Ziet men het toch vooral als franje, als wat extra's, of ziet men het echt als bedrijfsstrategie? Concreet vertaald: vliegt bij de buurtsuper de geestelijk gehandicapte die een paar jaar geleden als vakkenvuller is aangenomen, er nu als eerste weer uit?"
M a n i e r van denken
Een goed milieubeleid is vaak letterlijk lijfsbehoud voor een bedrijf van hen heeft een milieucertificaat behaald. Als je ze vraagt naar het waarom, zeggen ze dat vooral gedaan te hebben voor het welzijn van hun personeel en niet zozeer om meer klanten te trekken. In drukkerijen wordt namelijk veel met gevaarlijke chemische stoffen gewerkt. Een verantwoord gebruik daarvan komt het personeel direct ten goede. Dat kleine bedrijven daar aandacht voor hebben is niet vreemd. De baas is vaak zelf meewerkend voorman en merkt het gelijk als Piet of Klaas ziek wordt. Een goed milieubeleid is dan letterlijk lijfsbehoud voor een bedrijf." Masurel liet studenten ooit een onderzoekje doen bij kleine garages in Amsterdam-Oost. Ze mochten het woord duurzaamheid niet gebruiken om de ondernemers niet af te schrikken. Veel bedrijven bleken een heel behoorlijk veiligheids- en milieube-
Masurel wil ook aandacht voor duurzaamheid binnen de hogeronderwijsinstellingen zelf "Windesheim is daar al heel nadrukkelijk mee bezig. N u loopt bijvoorbeeld een onderzoek naar afvalverwerking en energieverbruik. Dat vind ik spannend. Je moet in je eigen praktijk laten zien wat je beweert, is mijn stelling." Hij wil ook aandacht voor duurzaamheid binnen het onderwijs zelf "ledere student moet met het begrip in aanraking komen. Duurzaamheid is niet iets van ondernemers alleen. Het is een manier van denken. Daar heb je als wetenschapper op allerlei terreinen mee te maken, maar ook als mens. Als consument bijvoorbeeld. Daarnaast is ons doel dat er aan de VU een master duurzaam ondernemen komt. Maar eigenlijk gebeurt er al heel veel aan deze universiteit, alleen onder een andere naam. Kijk naar milieueconomie en het Instimut voor Milieuvraagstukken. Beide bestaan al jaren. En de VU is al decennia actief op het gebied van ontwikkelingssamenwerking met derdewereldlanden. Zo bestaat hier de Stichting Onderzoek Wereldvoedselvoorziening. Allemaal onderdelen van een duurzame universiteit. Alleen hebben we dat labeltje er nooit op geplakt en dan is het minder zichtbaar. Misschien moeten we dat een tijdje wel doen."
Een operatie om snurken en obstructief slaapapneusyndroom (OSAS) tegen te gaan heeft betere resultaten als er goed vooronderzoek is gedaan. Dat blijkt uit het proefschrift van keel-, neus en oorarts Natascha Hessel. Het succespercentage van een huig-gehemelteoperatie tegen snurken en lichte tot matig ernstige OSAS steeg door verbeterd vooronderzoek van 41 naar zeventig procent. Bij tien procent van de patiënten trad geen verbetering op, maar hiervoor heeft Hessel geen verklaring. Snurken en OSAS komen zeer veel voor. Bij OSAS zijn er tijdens de slaap veel apneus oftewel ademstops en hypopneus oftewel een vermindering van de luchtstroom. Bekend is dat deze kunnen leiden tot hoge bloeddruk, depressies en ongelukken tijdens het werk en in het verkeer vanwege de neiging tot in slaap vallen. (PB)
Stresskinderen Kinderen moeten leren h u n emoties beter te reguleren. Dan lopen ze muider kans op een depressie. Dat blijkt uit promotieonderzoek van psycholoog Alben Reijntjes. Die onderzocht tien- tot dertienjarige basisscholieren en mat in een computerspel hun reacties op hypothetische en echte negatieve situaties, zoals afwijzing door leeftijdgenoten. Reijntjes toonde aan dat de proefpersonen die hoger scoren op depressie sterker de neiging hebben tot passief en ontwijkend gedrag en tot negatieve gedachten. Dat kan een aanhoudende negatieve stemming veroorzaken - kemsymptoom van een depressie. Kinderen moet geleerd worden een oplossing voor problemen te zoeken, problemen te vermijden of afleiding te zoeken, aldus Reijntjes. (PB)
Voedselwebben Kleine veranderingen in het milieu hebben drastische effecten op de doorgifte van voedingsstoffen binnen ecosystemen. Bioloog Lothar Kuijper analyseerde 'voedselwebben' aan de hand van de Dynamische Energie Budget-theorie. Deze theorie geeft regels voor opname en gebruik van voedingsstoffen en is toepasbaar op alle levende organismen. Om voorspellingen te kunnen doen over natuurlijke ecosystemen is het noodzakelijk goed te begrijpen hoe groepen planten en dieren en micro-organismen met hun voedsel omgaan, betoogt Kuijper in zijn proefschrift. (PB)
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 28 augustus 2003
Ad Valvas | 580 Pagina's