Ad Valvas 2004-2005 - pagina 411

V E R B E T E R

AD VALVAS 7 APRIL 2005

J E

I M A C O

PAGINA 7

Authenciteit als toverwoord sta je bekend als kroegtijger of als huismus, als chaoot of pietje precies? En klopt jouw imago? Of wil je er eigenlijk al tijden van af? Handel vanuit je innerlijk, dan lukt dat het best. Weimoed Visser Je hebt jarenlang zitten vervetten op de bank. Nu heb je eindelijk moed gevat om je hardloopschoenen uit de kast te halen. Stiekem vind je datje er belachelijk uitziet in die joggingbroek, maar ach, iedereen loopt er zo bij in het Vondelpark. Maar dan ben je nog geen honderd meter op weg of je komt een bekende tegen, die van verbazing bijna van zijn fiets rolt: "Wat? Doe jij tegenwoordig aan sport? Dat past toch helemaal niet bij je! Ga mee een biertje drinken." Je moet wel erg sterk in je hardloopschoenen staan om ze niet definitief bij het oud vuil te gooien. Een imago is vaak taai. Heb je jarenlang op de bank gezeten, dan kijkt je omgeving vreemd op als je ineens gaat sporten. Was je altijd verlegen, dan zul je veel verbaasde reacties moeten trotseren als je nu ineens wel je mond open doet. Mensen plakken nu eenmaal graag labeltjes op anderen: verlegen, spontaan, heetgebakerd of sociaal. De ordening van hun wereldbeeld komt in gevaar als iemand zich ineens anders gedraagt. Iedereen heeft een imago. De labels die we elkaar opplakken worden steeds belangnjker, betoogt schrijver en journalist Milco Aarts, die zich verdiepte in het fenomeen imago en daarover het boek Verkoop jezelf schreef. Om je droombaan te bemachtigen moet je jezelf kunnen verkopen. Dat is logisch. Maar volgens Aarts reikt het belang van imago en uitstraling veel verder.

Verkopen Tegenwoordig leven mensen niet meer in een vaste sociale omgeving. Ze komen met veel verschillende personen in aanraking en er is steeds minder tijd om mensen te leren kermen. Dat leidt ertoe dat je snel moet beslissen wat je aan een ander hebt. Een eerste indruk is vaak beslissend voor potentiële werkgevers, bij medestudenten, subsidieverstrekkers of stagebegeleiders. Zij beoordelen in een oogwenk of ze iets aan je hebben. Het duidelijkst is dat op de arbeidsmarkt. Daar wordt het steeds belangrijker dat je jezelf kunt verkopen, denkt Aarts. Tegenwoordig heeft bijna iedereen een goede opleiding en bestaan geen banen meer voor het leven. Aarts verwacht bovendien dat de komende decennia de concurrentie onder hoogopgeleiden zal toenemen. Veel kantoorbanen zullen verdwijnen door verdergaande automatisering. De student van nu kan zich als werknemer alleen staande houden als hij zichzelf kan verkopen. Daarvoor moet hij zich bevnist zijn van zijn eigen imago. Een indruk van iemand vormen gaat grotendeels onbewust en binnen een paar minuten. Als je mensen ernaar vraagt, weten ze niet waarop ze die indruk precies baseren, schrijft hoogleraar Sociale Psychologie Roos Vonk in haar boek De eerste indruk. Dingen als uiterlijk, manier van bewegen en presentatie zijn belangrijk, evenals kenmerken als sekse, leeftijd en ras. Hoe verder iemand van je af staat, hoe clichématiger de indruk, betoogt Vonk. Bij mensen uit je eigen (vrienden) kring zie je persoonlijke verschillen die je minder opvallen bij iemand tot wie je minder na staat.

Tweedimensionaal Andere mensen versimpelen jou op dezelfde manier. Als je veel nieuwe contacten maakt, maken mensen in hun hoofd een tweedimensionaal plaatje van je. Je daartegen verzetten is, volgens Aarts, zinloos. Je kunt je energie beter gebruiken om je bewust te worden van je eigen imago. Want heel veel mensen weten nauwelijks hoe ze overkomen. Laat staan dat ze er controle over hebben. Waarom weten mensen zo slecht hoe ze op

anderen overkomen? Volgens coach Lenette Schuijt van Crystal River Consultancy komt dat doordat we ons zelfbeeld vaak ophangen aan hoe we denken dat we zouden moeten zijn. Verwachtingen van anderen, schaamte, sociale wenselijkheid en vroegere ervaringen vertroebelen het beeld. Correctie is vaak lastig. Iedereen kent personen bij wie het zelfbeeld beslist niet overeenkomt met de werkelijkheid, maar er zijn slechts weinig mensen die dat direct tegen iemand durven zeggen. Toch is feedback de beste manier om informatie te krijgen over hoe je overkomt, denkt Schuijt. Anderen hebben vaak een scherper beeld dan jijzelf. Zij zien ook waar dingen fout gaan. Schuijt laat haar cursisten vaak interviews houden met mensen in hun omgeving. Niet zelden zijn ze stomverbaasd over het beeld dat er van hen bestaat. "Soms moet iemand wel van twintig andere mensen horen dat hij dominant is, om te beseffen dat zijn zelfbeeld van empathisch en invoelend persoon niet klopt."

'rf^ j i ^"*

Talent

Als je je eenmaal bewust bent van de manier waarop je op anderen overkomt, kun je die indruk verbeteren. Maar als je niet spontaan bent, kun je niet de joviale grappenmaker uithangen. Dat komt gemaakt en ormatuurlijk over. Dat is het gevaar als je te veel benadrukt dat imago een product is dat je moet verkopen, vindt Schuijt. "Terwijl je het meest indruk maakt op anderen als je juist niet bezig bent om indruk te maken." Ook bij Aarts is authenticiteit het toverwoord. Hij wil wel dat we gaan verkopen wat we in huis heljben. De talenten en interesses die je van nature hebt, verkopen het best. De kunst is om te weten welke dat zijn. Voordat je gaat solliciteren moet je weten wat je unique selling points zijn - de eigenschappen die je onderscheiden van anderen - en deze ook helder kunnen formuleren. Erachter komen wie je bent en waar je echt warm voor loopt, is het belangnjkst. Daarom laat Aarts zijn lezers nadenken over hun persoonlijkheid en hun drijfveren. Daartoe is de belangrijkste boodschap: neem jezelf serieus. Veel mensen willen zo graag leuk worden gevonden of goed in de markt liggen, dat ze uit het oog verliezen wie ze zijn. Dat is fnuikend voor hun uitstrahng. Het leidt volgens Aarts alleen maar tot stress en bumout. Omdat anderen aanvoelen dat je niet oprecht bent, zul je weinig succes hebben als verkoper. Als je je voordoet zoals je bent, kom je het sterkst over. Soms helpt het natuurlijk om je uiterlijk of optreden aan te passen, zodat je jezelf niet in de weg zit met je eerste indruk. De tips die Aarts hierover geeft staan in elk soUicitatieboek: er netjes uitzien, presentaties goed voorbereiden, een open lichaamshouding aannemen. Maar voordat je kunt gaan schaven aan je image, moet je dus eerst weten wie je bent. Miico Aarts, Verkoop jezelf. Uitg. Bzztóh 2004, 285 biz., € 19,50 Roos Vonk, De eerste indruk. Uitg. Boom 1998, 160 bIz., € 18,80

Blijft de vraag hoe je als kroegtijger aan sport kunt gaan doen, zonder dat iedereen je uitlacht. Volgens Schuijt helpt het om je gedaanteverwisseling van tevoren aan te kondigen en er met je omgeving over te praten. Niet te hoog inzetten helpt ook. "Je kunt beter beginnen met een keertje joggen dan meteen aan iedereen vertellen datje gaat trainen voor de marathon. En stel je in op een overgangsperiode. Anderen lachen je misschien aanvankelijk uit. Vertel hen waarom je wilt veranderen. Vraag hen ook om het te melden als je in oud gedrag vervalt. Dat is nuttige feedback voor jou, en je betrekt je omgeving bij je veranderingsproces."

4

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen